Кіріспе
Жарық сындыратын телескоптар жарықты фокустау үшін линза қолданады. 43 дюйм линза диаметрі бар шведтік 1 м Күн телескопы, техникалық тұрғыдан алғанда, 39 дюймдік апертурасымен ең ірісі болып табылады. Әлемдегі екінші ірі жарық сындыратын телескоп – Йеркс обсерваториясының 40 дюймдік (102 см) телескопы, ол бір ғасырдан астам уақыттан бері астрономиялық және ғылыми бақылаулар үшін қолданылып келеді. Келесі ірі жарық сындыратын телескоптар – Джеймс Лик телескопы және Меудонның үлкен жарық сындыратын телескопы. Көбінесе экваториялық монтировкада орналасқан акроматикалық дублеттерді пайдаланатын классикалық үлкен жарық сындыратын телескоптар қолданылады. Дегенмен, басқа да ірі жарық сындыратын телескоптардың арасында бір элементті, акроматикалық емес линзаны пайдаланатындықтан тікелей салыстыру қиын 21-ғасырғы күн телескопы және 1900 жылғы Ұлы Париж көрмесінің қысқа ғұмырлы телескопы бар. Ол телескоптың 125 см диаметрлі линзасы бар бейне түзуші оптикалық жүйесінің бөлігіне жарықты бағыттау үшін 78 дюймдік (200 см) Фоко сидеростатын қолданды. Сидеростатты қолдану шағылысу жоғалтуына әкеледі. Кейінгі катадиоптрикалық телескоптарда бейне түзу бөлігінде жарық сындыратын және шағылыстыратын элементтерді біріктіретін үлкен мениск линзалары қолданылды. Шағылыстыратын телескоптар сияқты, олардың құны мен өлшемі, сапасы және пайдалылығы арасындағы тепе-теңдікті табу үшін үздірлі күрес жүргізілді.
Refracting telescopes use a lens to focus light. The Swedish 1 m Solar Telescope, with a lens diameter of 43 inches, is technically the largest, with 39 inches clear for the aperture. The second largest refracting telescope in the world is the Yerkes Observatory 40 inch (102 cm) refractor, used for astronomical and scientific observation for over a century. The next largest refractor telescopes are the James Lick telescope, and the Meudon Great Refractor. Most are classical great refractors, which used achromatic doublets on an equatorial mount. However, other large refractors include a 21st century solar telescope which is not directly comparable because it uses a single element non achromatic lens, and the short lived Great Paris Exhibition Telescope of 1900. It used a 78 inch (200 cm) Focault siderostat for aiming light into the Image forming optical system part of the telescope, which had a 125 cm diameter lens. Using a siderostat incurs a reflective loss. Larger meniscus lenses have been used in later catadioptric telescopes which mix refractors and reflectors in the image forming part of the telescope. As with reflecting telescopes, there was an ongoing struggle to balance cost with size, quality, and usefulness.
Тізім
Бұл тізімге қосымша мысалдар кіреді, мысалы, айнаны да қолданған Ұлы Париж телескопы, сондай-ақ күрделі оптикалық конфигурациялары бар күн телескоптары. SST-нің оптикалық апертурасы 98 см (39,37"), ал линзаның өзі 110 см (43,31"). Бұл бір элементті линза, ал тізімдегі көптеген телескоптар – екі элементті, яғни тәж және кремень линза элементтерінен тұрады. Атауы/Обсерватория Дебют кезінде орналасқан жері Қазіргі орналасқан жері немесе тағдыры Линза диаметрі Фокустық қашықтығы Салынған жылы Ескермелер Суреті 1900 жылғы Ұлы Париж көрмесінің телескопы, рефлективті адаптивті оптикамен және Шупманн түзеткішімен біріктірілген. Линзаның диаметрі 110 см, 98 см-ге (39") дейін кемітілген. Еркес обсерваториясы Уильямс шығанағы, Висконсин, АҚШ 1,02 м (40") 19,4 м (62 фут) 1897 Қазіргі уақытта жұмыс істеп тұрған ең үлкені. Джеймс Лик телескопы Лик обсерваториясы Гамильтон тауы, Калифорния, АҚШ 91 см (36") 17,6 м 1888 17,9 м 1886 Бишоффшейм қаржылаған. Уильям Тхо телескопы Аллегей обсерваториясы, Питтсбург университеті Питтсбург, Пенсильвания, АҚШ 76 см (30") 14,1 м 1914 Брашир жасаған, фотографиялық. Пулково обсерваториясы Санкт-Петербург, Ресей империясы Жойылған 76 см (30") 12,8 м (42 фут) 1885 Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жойылған, тек линзасы (Альван Кларк және ұлдары жасаған) сақталған. 28 дюймдік Grubb рефракторы Гринвич обсерваториясы, Лондон, Ұлыбритания 71 см (28") 8,5 м 1894 Rolfscher Refraktor Rathenow, Германия 70 см (27,6") 20,8 м 1949 Шюпманн түзеткіші бар акроматикалық емес бір элементті объектив. Großer Refraktor Вена обсерваториясы Вена, Австрия империясы Вена, Австрия 69 см (27") 10,5 м 1880 жылы ең үлкен рефрактор, Grubb жасаған. Ұлы Трептов рефракторы Трептов обсерваториясы Берлин, Германия 68 см (26,77") 21 м 1896 1946 жылы Архенхольд обсерваториясы деп аталды. Иннес телескопы Йоханнесбург обсерваториясы, Оңтүстік Африка Йоханнесбург обсерваториясы, Оңтүстік Африка 67 см (26,5") 11,6 м 1909 1925 Білім беру мақсатында әлі де жұмыс істеп тұр. Grubb жасаған. Yale Columbia Refractor Yale Southern Station Йоханнесбург, Оңтүстік Африка одағы 1952 жылы көшірілді 66 см (26") 10,8 м 1925–1952 Yale Columbia Refractor 1952 жылы Стромло тауының обсерваториясына көшірілді, келесі жазбадағыдай телескоп. Yale Columbia Refractor Стромло тауы обсерваториясы Стромло тауы, Австралия Жойылған 2003 66 см (26") 10,8 м 1952 Yale Columbia Refractor – бұрын Оңтүстік Африкада орналасқан. 1952 жылы Австралияға көшірілді. 2003 жылғы 18 қаңтардағы өрттен жойылған. Леандер МакКормик обсерваториясы Шарлоттсвилл, Вирджиния, АҚШ 66 см (26") 9,9 м 1884 ж. аяқталды, 1874 ж. орнатылды. АҚШ Әскери-теңіз обсерваториясы Томанды түб, Вашингтон, округ Колумбия, АҚШ 1893 ж. Солтүстік-батысқа көшірілді, Вашингтон, округ Колумбия 66 см (26") 9,9 м 1873 ж. 1873 ж. ең үлкен рефрактор. Альван Кларк және ұлдарының монтажы 1893 ж. Уорнер және Суази монтажымен ауыстырылды. Томпсон 26 дюймдік рефракторы Корольдік обсерватория, Гринвич, Ұлыбритания Экваторлық топ, Герстмонсекс, Суссекс Белград, Сербия Корольдігі Белград, Сербия 65 см (25,6") 10,55 м 1932 Зейс жасаған линза, Берлин обсерваториясындағыдай. Гида обсерваториясы, Жапония 65 см (25,6") 10,5 м 1972 65 см Зейс рефракторы, Пулково обсерваториясы Германия Санкт-Петербург, Ресей 65 см (25,6") 10,413 м 1954 Германиядан соғысқа арналған өтемақы. Афина Ұлыбритания Афина, Грекия 1957 жылдан бері 62,5 см (24,5") 8,86 м (29 фут) 1869 Томас Кук Роберт Стирлинг Ньюолл үшін салған. Алғаш рет оның қожалығында орналасқан; 1889 ж. Кембридж обсерваториясына сыйға беріліп, ауыстырылды; Афина обсерваториясына сыйға беріліп, 1957 ж. Mt. Пентелиге, Грекияға көшірілді. Қазіргі уақытта тек білім беру мақсатында, келушілер орталығының бір бөлігі ретінде пайдаланылады. Крейг телескопы Уандсворт Коммон, Лондон 1857 ж. бөлшектелді 61 см (24") 24,5 м (80 фут) 1852 ж. линзаның кескінін көрсету мәселесі. Спроул обсерваториясы Пенсильвания, АҚШ 2017 ж. шілдеде бөлшектелді 61 см (24") 11,0 м (36 фут) 1911 ж. қалпына келтіру жұмыстары жүргізіліп жатыр, Солтүстік-батыстағы Арканзаста қайта орнатылады. Лоуэлл обсерваториясы Аризона, АҚШ 61 см (24") 9,75 м (32 фут) 1894 Альван Кларк және ұлдарының телескопы. Эйнштейн мұнарасы Потсдам, Германия 60 см (23,6") 14 м 1924 Мұнара телескопы, гелиостатпен қоректендірілетін тұрақты линза. Zeiss қос рефракторы Босха обсерваториясы Бандунг, Голланд Шығыс Үнді аралдары Бандунг, Индонезия 60 см (23,6") 10,7 м 1928 Гроссер рефракторы (Ұлы рефрактор) Берггедорф обсерваториясы, Германия 60 см (23,6") 9 м 1911 Рефолд және ұлдары, оптика (визуалды + фотографиялық линза) Штайнхайл жасаған. Grubb Parsons Double Refractor Saltsjöbaden, Швеция 60 + 50 см (23,6" + 19,7") 8,0 м 1930 Стокгольм обсерваториясы Saltsjöbaden-де. Radcliffe Double Refractor UCL обсерваториясы Оксфорд, Ұлыбритания Милл Хилл, Лондон 60 + 45 см (23,6" + 18") 7,0 м 1901 Радклиф обсерваториясынан алынып, 1938 ж. UCLO-ға (бұрынғы "ULO") орнатылды. Halstead обсерваториясы Принстон, АҚШ Roper Mountain Science Center, Greenville, SC 58,4 см (23") 9,8 м (32 фут) 1881 Альван Кларк және ұлдары жасаған. Chamberlin обсерваториясы Колорадо, АҚШ 50 см (20") 8,5 м (28 фут) 1891 Алғашқы жарық 1894 ж. Chabot обсерваториясы Окленд, Калифорния Окленд, Калифорния, АҚШ (2000) 50 см (20") 8,5 м (28 фут) 1914 "Rachel", Warner & Swazey Company (оптика John A Brashear Company) 2000 ж. жаңартылып, қазіргі орнына көшірілді. Van Vleck обсерваториясы Коннектикут, АҚШ 50 см (20") 8,4 м (27,5 фут) 1922 Carnegie Double Astrograph Лик обсерваториясы Гамильтон тауы, Калифорния, АҚШ Зейнеткерлікке шыққан? 50 см (20") x 2 4,67 м (14 фут) 1941/1962 (2-ші линза) F7.4 Merz Repsold 19 дюймдік телескопы Brera обсерваториясы Милан, Италия Museo Nazionale Scienza e Tecnologia Leonardo da Vinci-де көрсетілген 49 см (19,29") 7 м (22,97 фут) 1882 Италиядағы ең үлкен рефракторлық телескоп. Imperial обсерваториясы Страсбург, Герман империясы Страсбург, Франция 48,5 см (19,1") 7 м (23 фут) 1880 Герман империясындағы ең үлкені. 18½ дюймдік Dearborn обсерваториясы рефракторы Чикаго, АҚШ Эванстон, АҚШ 47 см (18,5") 1862 Альван Кларк және ұлдары жасаған. Luneta 46 Observatório Nacional Рио-де-Жанейро, Бразилия 46 см (18,4") 9,7 м 1921 T. Cooke & Sons Wilder обсерваториясы Amherst College, Амхерст, Массачусетс, АҚШ 46 см (18") (25 фут) 1903 Альван Кларк және ұлдары жасаған. Flower обсерваториясы Филадельфия, АҚШ Dark Sky Project, Lake Tekapo, Жаңа Зеландия 46 см (18") 6,7 м (22,6 фут) 1894 John Brashear жасаған. 2016 жылдан бастап Жаңа Зеландияның Lake Tekapo-да жұмыс істеп тұр. Royal обсерваториясы Кейп колониясы, Британ империясы Оңтүстік Африка 46 см (18") 6,7 м (22,6 фут) 1897 Cooke Zeiss рефракторы, Royal обсерваториясы Бельгиясы Uccle, Бельгия 45 см (17,7") 6,99 м 1891/1932 Cooke & Sons жасаған, алғашқы 38 см линза Merz-бен ауыстырылды, 1932 ж. 45 см линза Zeiss-тен алынды. Gran Ecuatorial Gautier телескопы La Plata астрономиялық обсерваториясы La Plata, Аргентина 43,3 см (17") 9,7 м 1894 Gautier Brashear рефракторы, Goodsell обсерваториясы Northfield, Миннесота, АҚШ 41,15 см (16,2") 1890 John Brashear жасаған. Herget телескопы Cincinnati обсерваториясы Цинциннати, Огайо 40,64 см (16") 1904 Альван Кларк және ұлдары жасаған. Vatican обсерваториясы Castel Gandolfo, Италия 40 см (16") 6,0 м 1881 Zeiss жасаған. Dorides рефракторы Ұлттық обсерваториясы Афина, Грекия Афина, Грекия 40 см (16") 5,08 м 1901 Gautier жасаған. Washburn обсерваториясы Мэдисон, Висконсин, АҚШ Білім беру және жалпы жұртшылық үшін тұрақты түрде қолданылады. 39,5 см (15,56") 6,7 м (22,6 фут) 1881 Альван Кларк және ұлдары жасаған. Dominion обсерваториясы рефракторы Dominion обсерваториясы Оттава, Онтарио, Канада 1974 ж. Helen Sawyer Hogg обсерваториясына (Канада ғылым және технология мұражайы, Оттава) көшірілді 38,1 см (15") 571,5 см 1905 John Brashear жасаған алғашқы ахроматтық дублет 1958 ж. Perkin Elmer-дің апохроматтық триплетімен ауыстырылды. Қазіргі уақытта білім беру және насихаттау үшін қолданылады. Lunette Arago Париж обсерваториясы Париж, Франция 38 см (15") 9 м 1883 Gautier және Генри бауырлары жасаған. Double Refractor Fa...
Detroit Observatory in Ann ArborAnn Arbor, Michigan, USA 32 cm508 cm (200")1857The telescopes were restored to functionality as part of the University of Michigan's 2009 International Year of Astronomy celebration. Viewing nights and open houses have been running since then. Grubb refractor, Keele ObservatoryOxford, EnglandKeele University, England (since 1962),
in use for the public31.0 cm (12.25")4.39 m1874Still awaiting the reunion with its 19th century camera used in the Carte du Ciel project and to prove Einstein's general relativity theory during the 1919 solar eclipse. South Telescope, Dunsink ObservatoryDublin, IrelandDublin, Ireland30 cm (12")1868by Grubb, the telescope is still used for various outreach activitiesNorthumberland Telescope, Institute of Astronomy, Cambridge UniversityCambridge, EnglandStill in use by Cambridge University Astronomical Society and Cambridge Astronomical Association30 cm (12")5.95m1833Original lens 11.6" made by Cauchoix of Paris, replaced on 150th anniversary by 12" lens designed by R. V. Willstrop, and made by A. E. Optics of Cambridge. Urania Sternwarte (Zurich) Zurich, Switzerland 30 cm (12") 5.05 m 1907 by Zeiss Griffith Observatory Los Angeles 30 cm (12") 5.03 m 1931 by Zeiss Clark RefraktorVienna Observatory Vienna, Austrian Empire Vienna, Austria 30 cm (12") 5.06 m 1880 by Clark and Sons Deutsches Museum Munich, Germany 30 cm (12") 5.0 m 1924 by Zeiss Ladd Observatory,Brown University Providence, Rhode Island, USA Still in use for instruction and public education 30 cm (12") 4.6 m (15 ft) 1891 Lens designed by Charles S. Hastings and made by John Brashear; telescope mount by George N. Saegmuller Irving Porter Church Memorial Telescope Fuertes Observatory, Cornell University Ithaca, New York Still used for instruction and public outreach. 30 cm (12") 4.57 m (15 ft) 1922 Optics by John Brashear, mounting by Warner & Swasey. Jewett Observatory Pullman, Washington, USA Used for instruction and pleasure 30 cm (12") 4.57 m (15 ft) Assembled from older parts 1953 Alvan Clark & Sons Silesian Planetarium and Astronomical Observatory Katowice/Chorzów, Silesia, Poland 30 cm (12") 4.5 m 1955 Largest and oldest Planetarium and Astronomical Observatory in Poland. The 3rd largest in Eastern Europe (east of Germany), after Pulkovo Observatory in Saint Petersburg, Russia and Belgrade Observatory in Belgrade, Serbia University of Illinois Observatory Urbana, Illinois, USA Used for instruction and pleasure 30 cm (12") 4.57 m (15 ft) 1896 by John Brashear, National Historic Landmark, still used for instruction Equatorial Refractor Sydney Observatory Sydney, Australia Still in use for education and public outreach 28.956cm (11.4") 1874 by Hugo Schroeder, used to view transit of Venus that occurred on 9 December 1874 Mitchel Telescope Cincinnati ObservatoryCincinnati, Ohio, USA 28 cm (11") 1843 Merz & Mahler; Oldest professional telescope still used weekly by the public Brashear Refractor Nicholas E. Wagman Observatory Pittsburgh, Pennsylvania, USA 28 cm (11") 1910 John Brashear, Amateur Astronomers Association of Pittsburgh Great Refractor Kuffner Observatory Vienna, Austria 27 cm + 15.6 cm(10.6" + 6.1") 350 cm + 294 cm 1884 + 1890 Double telescopeby Repsold and Sons, optics by Steinheil Repsold Refractor (10 duims)Leiden Observatory Leiden, Netherlands 26.6 cm (10.5") 399,5 cm 1885 Repsold and Sons, optics by Alvan Clark & Sons Äquatoreal (Equatorial)Hamburg Observatory Millerntor Observatory, Hamburg, Germany Hamburg Observatory, Bergedorf, Germany 26 cm (10.2") 3 m 1867 Repsold and Sons, optics by G. & S. Merz Hume Cronyn Memorial Observatory Western University London, Ontario, Canada 25.4 cm (10") 4.386 m (172") 1940 by Perkin Elmer Corp. Glass from Chance Brothers. Mills Observatory Dundee, Scotland (1951) 25 cm (10") 1871 by T. Cooke & Sons. Training telescope at St. Andrews 1938–1951 Coats Observatory Paisley, Scotland (1898) 25 cm (10") 1898 by Howard Grubb. Replaced 5" refractor by Thomas Cooke, installed in 1883. Blackett Observatory Marlborough College Wiltshire, England 25 cm (10") 1860 by Thomas Cooke. Quito Astronomical Observatory Quito La Alameda park 24 cm (9.6") 1875 An operational 1875 Merz telescope and one of the Oldest Observatories in South America, founded in 1873. Fraunhofer Refractor, United States Naval Observatory (Foggy Bottom) Foggy Bottom, D. C., USA 24.4 cm (9.6") 1844 Fraunhofer Refraktor Berlin Observatory Berlin Kreuzberg, Deutsches Kaiserreich Moved 1913 to Munich, Germany 24 cm (9.6") 4 m (13.4′) 1835 Used to discover Neptune; in Deutsches Museum, München since 1913 Great Dorpat Refractor (Fraunhofer) Dorpat/Tartu Observatory (Old Building) Dorpat, Governorate of Livonia Tartu, Estonia 24 cm (9.6") 4 m (13.4′) 1824 " the first modern, achromatic, refracting telescope."