Кіріспе
Фрэнк Перридің 1970 жылғы "Ақыл-есті жоғалған әйелдің күнделігі" фильмі – американдық комедиялық драма. Фильмде Кэрри Снодгресс бейшара әйел рөлін сомдайды. Снодгресс "Оскар" сыйлығының "Үздік әйел актер" номинациясына ұсынылып, сол санатта "Алтын шар" сыйлығын жеңіп алды. Фильм Сью Кауфманның 1967 жылғы романы негізінде Элеонор Перри тарапынан бейімделді, ал режиссерлігін Фрэнк Перри жасады, ол сол кезде Перридің күйеуі болған. Фильмде Ричард Бенджамин мен Фрэнк Лангелла да ойнайды.
Diary of a Mad Housewife is a 1970 American comedy drama film about a frustrated wife portrayed by Carrie Snodgress. Snodgress was nominated for the Academy Award for Best Actress and won a Golden Globe award in the same category. The film was adapted by Eleanor Perry from the 1967 novel by Sue Kaufman and directed by Perry's then husband Frank Perry. The film co stars Richard Benjamin and Frank Langella.
Сюжет
Тина Балсер, білімді, күйзеліске ұшыраған үй шаруасындағы әйел және ана, Нью-Йоркте сүйіспеншіліксіз, бақылауға ұмтылатын, эмоционалды түрде зорлық-зомбылық көрсетіп, әлеуметтік жағдайы үшін күрескен заңгер Джонатанмен бақытсыз некеде тұр. Ол оны қызметшідей қарап, тұрақты түрде кемсітіп, оның сыртқы келбетіне, қабілеттеріне және екі қызын тәрбиелеуіне де наразылық білдіреді, қыздары да әкесінен үйренгендей анасына дөрекілікпен қарайды. Көңіл тыныштығы іздеп, ол қатыгез және қарапайым жазушы Джордж Прагермен құпия қарым-қатынасқа түседі, ол да оған дөрекілікпен және жек көрумен қарап, оның күйзелісін одан әрі тереңдетеді. Фильмнің шешімінде Джонатан Тинаға оның жоспарларының сәтсіз аяқталғанын мойындайды. Оның Франциядағы жүзімдігі жойылған, қарызға батып қалған. Ол жұмысқа қатысы жоқ мәселелерге ден қойғандықтан, заң фирмасындағы жұмысы нашарлаған. Сондай-ақ ол басқа әйелмен де қарым-қатынаста болғанын жасырмайды. Тина Джонатанға оның іс-әрекетін қабылдайтынын және оны қолдайтынын айтады, бірақ Джорджпен болған құпия байланысын жасырады. Фильмнің соңында Тина осы оқиғаны топтық терапия сеансында айтып жатқаны көрсетіледі, бұл оның баяндамасының өзін жақсы көрсету үшін және өміріндегі ерлерді одан да ақымақтырақ көрсету үшін өзгертілген болуы мүмкін екенін аңғартады. Алайда, оның терапия тобының басқа қатысушылары оны сынап, кемсітеді, өздерінің өміріндегі қиындықтарын айтады және оның мәселелері олармен салыстырғанда ұсақ көрінеді. Соңғы кадрда Тинаның бейтарап беті, ал топтың ашулы дауыстары экраннан тыс естіледі, ал титрлер экранның екі жағынан ағып өтеді.
Сыни жауап
Фильм сыншылар тарапынан жоғары бағаланды: Rotten Tomatoes сайтында 17 рецензия бойынша 82% рейтинг сақталған. Роджер Эберт фильмге төрт жұлдыздың үшеуін беріп, "Фильмнің табысының себебі – оның үй шаруасындағы әйелдің көзқарасынан түсірілуі және Кэрри Снодгресс осы рөлді керемет орындауы" деп жазды. Граучо Маркс 1971 жылғы 25 мамырда Дик Каветт Шоуындағы сұхбатында фильмді сынады. Ол фильмнің ұятсыз екенін және кейіпкерлердің 80 минут бойы төсекте болуы себебінен оған ұнамайтынын айтты. Ол осыған қатысты әзіл айтып: "Мен мұндай нәрселерге қызығушы емеспін. Олар төсекте не істеп жатырса, маған ол бәрібір. Егер мен өзім істемесем, неге мен театрға барып оны көруім керек?"
Марапаттар мен ұсыныстар
Сыйлық санаты Номинант(тар) Нәтиже Ref. «Оскар» сыйлығы Ең үздік әйел актриса Кэрри Снодгресс Британдық кино және телеарналар академиясы сыйлығы Басты рөлдерге ең үміткер жаңа актер Голден Глобус сыйлығы Ең үздік фильм – Музыкалық немесе комедия Ең үздік актер – Музыкалық немесе комедия Ричард Бенджамин Ең үздік әйел актриса – Музыкалық немесе комедия Кэрри Снодгресс Ең үміткер жаңа актер – Ер Фрэнк Лангелла Ең үміткер жаңа актер – Әйел Кэрри Снодгресс Лорел сыйлығы Ең жақсы фильм 7 орын Ең үздік еркек комедиялық рөл Ричард Бенджамин 5 орын Ең үздік әйел драмалық рөл Кэрри Снодгресс Ертеңгі жұлдыз – Ер Фрэнк Лангелла Ертеңгі жұлдыз – Әйел Кэрри Снодгресс Ұлттық кино сыншылар кеңесі сыйлығы Топ-10 фильм 7 орын Ең үздік қосалқы актер Фрэнк Лангелла Нью-Йорк кино сыншылар шеңбері сыйлығы Ең үздік қосалқы актер
Теледидар редакциясы
Фильмнің 1973 жылы NBC телеарнасында тұңғыш көрсетілімі кезінде Universal теледидар нұсқасы үшін "Теледидарға сәйкес редакцияланған" баламалы нұсқасын дайындады, онда барлық жалаңаштық пен қатысты тілдер жойылды, сонымен қатар кинотеатрлық нұсқада болмаған көптеген жаңа материалдар қосылды. Қайта қосылған эпизодтарда Тинаның түрлі үй шаруашылығы қызметкерлерімен, жөндеушілермен және оның психиатры доктор Линстроммен болған әрекеттері, сондай-ақ оның сыйламайтын қызы Сильвиямен болған жанжалы көрсетілген. Джорджбен болған некеден тыс қарым-қатынасының кеңдігі мен қарқындылығы оларды жалаңаш немесе сексуалдық қатынаста көрсететін эпизодтарды алып тастау арқылы төмендетілді. Бұл Франк пен Элеонор Перридің келісімімен жасалмаған.
Үй медиасы
Universal фильмді VHS форматында MCA Home Video лейблі арқылы, кейін Goodtimes Home Video лицензиясы бойынша ұсынды. Бірақ көп жылдар бойы фильм DVD форматында қолжетімді болмады, бұл Алиса Купердің өнерлеуіне байланысты музыкалық құқықтарды реттеу қиындықтарынан туындаған болуы мүмкін. VHS көшірмелері сирек табады, мөрленген көшірмелері Amazon.com және eBay сияқты сайттарда 100 доллардан астамға сатылды. Фильм 2014 жылдың 15 қазанында заңсыз көшірілген DVD ретінде жарық көрді. Көп жылдық үзілістен кейін Kino Lorber 2020 жылдың 15 желтоқсанында фильмді DVD және Blu-ray форматтарында қайта шығарды. Ұлыбританиялық Indicator/Powerhouse лейблі 2022 жылы фильмнің ұзақ уақыт бойы қолжетімсіз болған теледидарлық қайта өңдеуін бонус ретінде қамтыған Blu-ray нұсқасын шығарды.