Кіріспе

Қалалық сейсмикалық қауіп – қалалар мен елді мекендердегі адамдар мен мүлікке жер сілкінісінен зақым келтіру немесе оларды жою қаупі. Үлкен жер сілкінісі болу ықтималдығы болса да, жақсы сейсмикалық құрылыс және сейсмикалық талдау арқылы қалалық сейсмикалық қауіпті азайтуға болады. Осы мәселені шешудің ең тиімді жолдарының бірі – жер сілкінісі сценарийін талдау. Жер сілкінісі инженерлігі қауіпті төмендетуге мүмкіндік береді.

Халықаралық жобалар

IDNDR хатшылығы 1996 жылы RADIUS (қалалық аймақтардағы сейсмикалық апаттарға қарсы диагностикалауға арналған тәуекелді бағалау құралдары) бастамасын іске қосты, бұл жоба дамып келе жатқан елдерде ерекше өсім көрсеткен қалалық сейсмикалық тәуекелді азайтуға бағытталған, сондай-ақ халықтың осы мәселедегі білуін арттыруға көмектеседі.

Қалалық тәуекел және жоспарлау

Біріккен Ұлттар Ұйымының Апаттар қаупін азайту халықаралық стратегиясының PreventionWeb жобасы белгілеген апаттар қаупін азайту тақырыптарының бірі – қалалық қауіптер және жоспарлау. Бұл тақырып қалалық қауіптер мен осалдықты өлшеу және басқаруға қатысты, соның арқасында апаттар қаупін тиімді азайту үшін хабардарлықты арттыру және жергілікті мүмкіндіктерді күшейтуге бағытталған.

Торонто

Қалалар – бұл суреттегідей ескі және жаңа құрылыстардың қоспасы. Ескі кірпіш ғимараттар жаңа биік ғимараттармен араласып, Торонтодағы әйгілі CN Tower-ге назар аударыңыз. Ядролық реакторларда қолданылатын әдістемелерге ұқсас, қала бойынша сейсмикалық тексеру – осал жерлерді және жақсартуға болатын орындарды анықтаудың ең тиімді жолы. Торонто Онтарио көлінің жағалауында орналасқан, және бұл аймақта микросейсмикалық белсенділік жиі байқалады. Торонтода 2010 жылдың 23 маусымында 5,0 магнитудалы жер сілкінісі, ал 2013 жылдың 17 мамырында 5,1 магнитудалы жер сілкінісі тіркелді. Ескі ғимараттарға сейсмикалық зақым тию қаупі жоғары көптеген жерлер бар. Нашар топырақтағы ескі кірпіш ғимараттар жер сілкінісі кезінде аса осал, әсіресе кірпіштерді байланыстырған ерітінді (раствор) тозығы жеткен жағдайда. Топырақ немесе топырақ сұйықтануы мүмкін болса, мәселелер одан әрі ушығады. Тіпті жер сілкінісіне төтеп бере алатын ғимараттарда да ішкі қауіп-қатерлерден адамдарға қауіп тууы мүмкін. Істеп тұрған шамдар мен төбелік жабындар сияқты заттардың сейсмикалық тұрақтылығы өте төмен. Көптеген ауыр тауарлар жиналған қоймалар ерекше қауіпті.