Кіріспе
Төменгі Мысыр (مصر السفلى Miṣr as Suflā;) – Мысырдың ең солтүстік аймағы, Жоғарғы Мысыр мен Жерорта теңізі арасындағы Нилдің құнарлы дельтасынан тұрады, қазіргі Каирдің оңтүстігіндегі Эль-Аяттан және Дахшурдан басталады. Тарихи тұрғыдан алғанда, Ніл өзені Төменгі Мысырдағы дельтаның жеті тармағына бөлінген. Төменгі Мысыр номдарға бөлінді және б.з.д. 3600 жылдан кейін өркениет ретінде дамуын бастады. Кейіннен, Антикалық дәуірде және Орта ғасырларда гректер мен римдіктер оны Κάτω Αἴγυπτος немесе Aegyptus Inferior деп атады, екеуі де "Төменгі Мысыр" деген мағынаны білдіреді, ал копттар солтүстікке қатысты ескі атауды сақтап, Тсахеть немесе Псанемхит деп атады, бұл "Солтүстік бөлігі" дегенді білдіреді. Ол батыстағы Нифайат (Μαρεωτης) аймақтары немесе номдарына, шығыстағы Тиарабияға, солтүстік-шығыстағы Нимешшотиге және солтүстіктегі Башмурға (Башмурикалық) бөлінді. Шамполлион Дельтаның ортасында Петмур деп аталатын тағы бір аймақты атады, бұл Византиялық Стефанның Птимурис деп көрсеткеніне негіделген, бірақ бұл жеке аймақ па, әлде грек тілінде Башмур атауының өзгеше түрі ме, әлі анық емес. Мұсылмандық жаулап алудан кейін, Дельтаның орталық бөлігі әл Риф (الريف) деп аталды, бұл "ауыл, ауылдық аймақ" деген мағынаны білдіреді және ежелгі египеттік r:Z1 pr*Z1:niwtr pr, "ғибадатхана" сөзінен шыққан, себебі ауылдық аймақтар олардың басқаруында болды. Байырғы Тиарабияны құрайтын шығыс бөлігі "шет, жиек" деген мағынаны білдіретін аль Хаф (الهوف) деп аталды.
Lower Egypt (مصر السفلى Miṣr as Suflā; ) is the northernmost region of Egypt, which consists of the fertile Nile Delta between Upper Egypt and the Mediterranean Sea, from El Aiyat, south of modern day Cairo, and Dahshur. Historically, the Nile River split into seven branches of the delta in Lower Egypt. Lower Egypt was divided into nomes and began to advance as a civilization after 3600 BC. Later on, during Antiquity and the Middle Ages, Greeks and Romans called it Κάτω Αἴγυπτος or Aegyptus Inferior both meaning "Lower Egypt", but Copts carried on using the old name related to the north – Tsakhet or Psanemhit meaning the "Northern part". It was further divided into a number of regions or nomes – Niphaiat (, Μαρεωτης) in the west, Tiarabia in the east, Nimeshshoti in the north east and Bashmur (Bashmuric ) in the north. Champollion adds another region in the middle of the Delta which he calls Petmour based on Πτιμυρις mentioned by Stephanus of Byzantium, but it is unclear if this is a separate region or just a Greek rendering of the name Bashmur. After the Muslim conquest, the middle part of the Delta was called al Rif (الريف) which means "countryside, rural area" and which is derived from Ancient Egyptian r:Z1 pr*Z1:niwtr pr, "temple", because the rural areas were administered by them. The eastern part roughly comprising the ancient Tiarabia was called al Hawf (الهوف) meaning "edge, fringe".
География
Бүгінде Ніл өзенінің дельтасы арқылы екі маңызды арна өтеді: бірі батыста Рашид қаласында, екіншісі шығыста Дамиетта қаласында. Дельта аймағы жақсы суға толып, арналар мен каналдармен тізілген. Негізінен Жерорта теңізіне жақындығының арқасында, Төменгі Мысырдың климаты елдің оңтүстік бөлігі – Жоғарғы Мысырдың климатына қарағанда қоңыл. Төменгі Мысырда температуралар аспайды және жауын-шашын мөлшері көп.
Тарих
Ол жиырма ауданға бөлінді, олар номдар деп аталды, ал біріншісі – Лишт қаласында орналасқан. Төменгі Египет көбінесе шөптесін және түрлі шөптер сияқты өсімдіктерге толы, дамылмаған жазықтар болғандықтан, номдардың ұйымдастырылуы бірнеше рет өзгерді. Төменгі Египеттің астанасы Мемфис қаласы болды. Оның қамқоршысы – кобра түрінде бейнеленген Ваджет қадірлі құдайы. Төменгі Египетті Қызыл Тақ – Дешрет бейнеледі, ал оның символы – папирус пен ара. Бірігуден кейін Төменгі және Жоғарғы Египеттің қамқоршы құдайлары ежелгі египеттіктердің барлығын қорғау үшін «Екі Бике» – Ваджет және Нехбет (құс түрінде бейнеленген) ретінде бірге бейнеленді. Шамамен б.з.д. 3600 жылға дейін Нил өзені бойындағы неолиттік египеттік қоғамдар өз мәдениетін егін өндіру және мал өсіруге негіздеді. Б.з.д. 3600 жылдан кейін египеттік қоғам тез өсіп, дамыған өркениетке қарай жылдам дамыды. Осы кезеңде Оңтүстік Леванттың қыш ыдыстарымен байланысты жаңа және ерекше қыш бұйымдары пайда болды. Мыс кеңінен қолдануға ие болды.