Кіріспе

Дыбыс жазу құрылғысы

Дыбыс жазу студиясы – аспаптық немесе вокалды музыкалық орындауларды, сөздерді және басқа да дыбыстарды жазу мен араластыруға арналған мамандандырылған құрылғы. Олардың мөлшері бір әнші-гитаристті жазуға жеткілікті кішкентай үй студиясынан бастап, 100 немесе одан да көп музыканттан тұратын толық оркестрге арналған кең ғимаратқа дейін жетеді. Идеалды жағдайда, жазу және мониторинг (тыңдау және араластыру) кеңістіктері акустик немесе дыбыс инженерімен ең жақсы акустикалық қасиеттерге қол жеткізу үшін арнайы жобаланады (дыбыстың оқшаулануы немесе таралуы немесе тыңдаушы естіген дыбысты бұзатын дыбыстың қайталануын жұту). Дыбыс жазу студияларын әншілерді, аспаптық музыканттарды (мысалы, электр гитарасы, фортепиано, саксофон немесе оркестрлер сияқты ансамбльдерді), жарнамаларға дауыс берушілерді немесе кино, теледидар немесе анимациядағы диалогты ауыстыруды, дыбыс эффекттерін жазуға немесе оларға сүйемелдейтін музыкалық саундтректерді жазуға пайдалануға болады. Типик жаздыру студиясы микрофондармен және микрофон тұғырларымен жабдықталған "студия" немесе "тікелей эфир бөлмесі" деп аталатын бөлмеден тұрады, онда музыканттар мен вокалистер орындайды; және "бақылау бөлмесі", онда дыбыс инженерлері, кейде жазба продюсерлерімен бірге, кәсіби дыбыс араластыру консольдарын, эффекттер блогын немесе арнайы бағдарламалық қамтамасы бар компьютерлерді дыбысты араластыру, өңдеу (мысалы, теңдестіруді реттеу және эффекттер қосу арқылы) және аналогтық немесе цифрлық жазу үшін бағыттау үшін пайдаланады. Инженерлер мен продюсерлер тікелей эфирдегі музыканы және жазылған "тректерді" жоғары сапалы монитор динамиктерінде немесе құлаққаптарда тыңдайды. Көбінесе, барабандар немесе электр гитара күшейткіштері мен динамиктер сияқты қатты аспаптарды орналастыру үшін, басқа аспаптар немесе дауыстардан түсірілген дыбыстарды жазатын микрофондарға естілмеу үшін немесе вокалдарды немесе акустикалық гитара немесе скрипка сияқты тыныш акустикалық аспаптарды жазу үшін "құрғақ" бөлмелерді қамтамасыз ету үшін оқшауланған кабиналар деп аталатын кішкентай бөлмелер болады. Ірі жаздыру студияларында әдетте студияда үлкен, ауыр және тасымалдау қиын аспаптар мен музыкалық жабдықтар болады, мысалы, рояль, Хаммонд органы, электр фортепианосы, арфа және барабан.

Оқшаулау кабинасы

Оқшаулау кабинасы – тірі бөлмедегі ішінара жабық кеңістік немесе тірі бөлмеге іргелес салынған, сыртқы дыбыстарды өткізбейтін және ішкі дыбыстарды ішінде ұстайтын толыққанды бөлек бөлме. Дыбыс индустриясындағы басқа жазба бөлмелері сияқты, оқшаулау кабиналары да қабырғалардан аз мөлшерде шашыраңқы шағылыс беруге арналған, осылайша жақсы дыбыс беруге мүмкіндік береді. Дыбыс оқшаулау кабинасында барабан, вокалист немесе гитара динамигінің корпусы, сондай-ақ микрофондар акустикалық түрде оқшауланады. Кәсіби жазба студиясында әдетте басқару бөлмесі, үлкен тірі бөлме және бір немесе бірнеше кішкентай оқшаулау кабиналары болады. Барлық бөлмелер әртүрлі әдістермен дыбыс өткізбейтін етіп жасалады, мысалы, екі қабатты 5/8 дюймдік гипсокартон қабаттары, қабаттардың арасында тігістері ығыстырылған және қабырғаның екі жағы да көбікпен толтырылған, жақшалы жылу оқшаулағыш, арасында ауа қуысы бар екі қабырға, ішкі қабырғалар мен бұрыштарға көбік қосу және арасында ауа қуысы бар екі қабат қалың шыныны пайдалану. Құрылыс материалдарының беттік тығыздығы материал арқылы әртүрлі жиіліктердің берілу жоғалуын анықтайды. Томас А. Уотсон 1877 жылы Александр Грэм Беллмен телефонды көрсету үшін дыбыс өткізбейтін кабинаны ойлап тапты, бірақ оған патент алған жоқ. Осы тұжырымдаманың түрлі нұсқалары бар, соның ішінде портативті жеке оқшаулау кабинасы және гитара динамигін оқшаулау шкафы. Гобо панелі де осындай эффектіге қол жеткізе алады, бірақ одан әлдеқайда аз дәрежеде; мысалы, тірі бөлмеде немесе сахнада тым қатты дыбыс шығаратын барабан жиынтығының айналасына акрилдік шыныдан жасалған гобо панельдерін орнату арқылы дыбыстың басқа микрофондарға араласуын болдырмауға болады, бұл әрбір аспаптың жеке каналдарын микшерлік пультте жақсырақ басқаруға мүмкіндік береді. Анимацияда вокалдық орындау әдетте жеке сессияларда жазылады, ал актерлер режиссердің немесе оқырманның көмегімен диалогке қатысып отырғанын көзге елестетуі керек. Анимациялық фильмдер даму және өндіріс кезінде тез өзгеріп отырады, сондықтан вокалдық тректердің араласуын болдырмау соңғы минутқа дейін жолдарды жақсарту мүмкіндігін сақтау үшін маңызды. Кейде, егер басты актерлердің арасындағы қарым-қатынас тығыз болса және анимация студиясы мұны көтере алса, продюсерлер актерлер бір-бірін және режиссерді көре алатын бірнеше оқшаулау кабиналары бар жазба студиясын пайдаланады. Бұл актерлерге нақты уақытта, әдеттегі сахнада немесе түсірілім алаңындағыдай, бір-бірімен әрекеттесуге мүмкіндік береді.

1890-1930 жылдар аралығы

Акустикалық жазбалар дәуірінде (микрофондар, электрлік жазба және күшейткіштер пайда болғанға дейін) алғашқы жазба студиялары өте қарапайым жайлар болды, негізінен олар орындаушыларды сыртқы шудан оқшаулайтын дыбыс өткізбейтін бөлмелер еді. Осы дәуірде жазбаларды кез келген қолжетімді жерде жасау жиі кездесетін, мысалы, жергілікті би залында, портативті акустикалық жазба құралдарын пайдалана отырып. Осы кезеңде негізгі жазбалар балауыздан жасалған айналмалы цилиндрді (кейін дискіні) кесу арқылы жасалатын. Орындаушылар әдетте үлкен акустикалық мүйіздің (көне граммофон мүйізінің үлкейтілген нұсқасы) төңірегіне жиналатын. Дауыстар мен аспаптардың акустикалық энергиясы мүйіз арқылы диафрагмаға, содан кейін механикалық кескіш станокқа берілетін, ол сигналды модульденген ойық түрінде негізгі бетке түсіріп жазатын.

1930-1970 жылдар

1930 жылдардың басында электрлік жазу кеңінен таралды, ал мастеринг станоктары электр қуатымен жұмыс істеді, бірақ мастер-жазбалар әлі де дискке ойылуы керек еді, бұл кезде лактан жасалған, сондай-ақ ацетат диск деп те аталатын диск. Сол кездегі бағылымды музыкалық тенденцияларға сәйкес, студиялар негізінен симфониялық оркестрлер мен басқа да ірі аспаптар тобының тікелей жазбаларын жасауға арналған. Инженерлер көп ұзамай концерт залдары сияқты кең, дыбыс беруге қолайлы кеңістіктер жарқын акустикалық ерекшеліктерді жасайтынын, себебі табиғи дыбыс беру эффектісі жазбаның дыбысын жақсартатынын анықтады. Осы кезеңде үлкен, акустикалық жақсы кеңістіктер басым болды, ал 1960 жылдардан кейін кең таралған акустикалық жабық кабиналар мен студиялық бөлмелер емес. Жазу технологиясының шектеулері көп тректі жазу әдістеріне мүмкіндік бермегендіктен, 20 ғасырдың ортасындағы студиялар музыканттарды (мысалы, ырғақтык бөлім немесе духовой бөлім) және әншілерді (мысалы, қосымша әншілер тобын) бөліп орналастырудың орнына, оларды топтастыру қағидасына сүйене отырып жобаланды, осылайша орындау кезінде туындайтын күрделі акустикалық және гармониялық өзара әрекеттесуді микрофондар арқылы жазуға мүмкіндік берді. 2000 жылдары заманауи дыбыс алаңдары кейде үлкен оркестрлерді қолданатын ірі фильмдердің музыкасын жазу үшін осы тәсілді пайдаланады.

Залдар мен шіркеулер

Олардың тамаша акустикасының арқасында көптеген ірі студиялар шіркеулерге айналдырылды. Мысалдарға Джордж Мартиннің Лондондағы AIR студиясы, Нью-Йорктегі Columbia Records 30th Street студиясы және Нью-Йорктегі Pythian Temple студиясы жатады. Нью-Йорктегі Columbia Records 30th Street студиясы және Лондондағы Abbey Road студиясы сияқты мекемелер өзгеше дыбыстарымен танымал болды – ол дыбыс инженерлері үшін оңай анықталатын және қазір де анықталатын еді, – сондай-ақ олардың тәжірибелі инженерлерімен де танымал болды. Әртүрлі студиялар арасында аудио материалдарды беру қажеттілігі артқан сайын, жазу индустриясында студия дизайнын стандарттауға деген сұраныс күшейді, ал 1970 жылдары Голливудтағы Westlake Recording Studios стандартталған акустикалық дизайнды әзірлеуде үлкен ықпал етті. Нью-Йоркте Columbia Records ең беделді дыбыс жазу студияларына ие болды, олардың ішінде 207 East 30th Street мекенжайындағы 30th Street Studio, 49 East 52nd Street мекенжайындағы CBS Studio Building, Park және Lexington Avenues арасындағы 111 East 58th Street мекенжайындағы Liederkranz Hall (бұл ғимарат неміс мәдени және музыкалық қоғамына тиесілі болған және бұрын Liederkranz Club and Society қоғамына қарасты) және олардың ең алғашқы жаздыру студияларының бірі – 799 Seventh Avenue мекенжайындағы Studio A. Хабар тарату студиялары да дыбысты оқшаулау сияқты көптеген ұқсас принциптерді қолданады, бірақ олардың эфирдегі пайдалану ерекшеліктеріне бейімделген. Мұндай жабдыққа телефон қоңырауларын эфирге шығаруға арналған телефондық гибрид, қашықтан хабарларды қабылдауға арналған POTS кодегі, күтпеген үнсіздікті анықтауға арналған үнсіздік дабылы және жөтелден бастап дөрекі сөздерге дейін кез келген нәрсені жоюға арналған хабар тарату кешігуі кіруі мүмкін. АҚШ-та Федералды байланыс комиссиясы (FCC) лицензиясы бар станцияларда авариялық ескерту жүйесінің декодері (әдетте студияда) болуы керек, ал толық қуатты станциялар жағдайында станция таратуға тиіс барлық арналардағы бағдарламаларды тоқтатуға қабілетті кодтаушы болуы керек, осылайша шұғыл ескертулерді таратуға болады. Компьютерлер жарнамалар, джинглдер, бамперлер, дыбыс үзінділері, телефон қоңыраулары, дыбыс эффектілері, жол және ауа райы туралы хабарламалар үшін қолданылады, ал қазір қызметкерлер болмаған кезде толыққанды хабар таратуды автоматтандыруға да қабілетті. Цифрлық микшерлік консольдер аудио арқылы Ethernet желісі арқылы байланыса алады. Желілік қосылымдар қашықтан қол жеткізуге мүмкіндік береді, сондықтан диджейлер үй студиясынан Интернет арқылы хабарлар бере алады. Эфирлік станциялар үшін студия/таратушы байланысы, бағдарламаларды жіберу және қабылдау үшін спутниктік антенналар, веб-трансляция немесе подкаст үшін қосымша сыртқы аудио қосылымдары қажет.