Кіріспе

Сингапурдың көлік жүйесі негізінен құрлықта орналасқан, жолдардың кең желісі арқылы қала-мемлекетінің көп бөліктеріне, соның ішінде Сентоса және Джуронг сияқты аралдарға қол жеткізуге мүмкіндік береді. Жол желісі, Сингапурдың барлық ұзындығы мен енін қамтитын, жаппай жылдам транзит (MRT) және жеңіл теміржол транзиті (LRT) жүйелерімен толықтырылады, олар тиісінше бірнеше аудандарды қамтиды. Сингапурдың негізгі аралы басқа аралдармен паром қызметтері арқылы байланысты. Сонымен қатар, қала-мемлекет Малайзиямен екі көпір – Causeway және Second Link арқылы және Азиядағы маңызды әуежай орталығы – Сингапур Чанги әуежайы арқылы халықаралық байланыстарын нығайтады. Сингапурдың көлік жүйесі тиімділігі мен нәтижелілігімен әлемдік деңгейде танымал. McKinsey компаниясының қалалық көлік жөніндегі баяндамасына сәйкес, ол бес критерий бойынша үздік көрсеткіштерге ие болғандықтан әлемдегі ең жақсы жүйе болып саналады: қолжетімділік, төлем қабілеттілігі, тиімділік, қолайлылық және тұрақтылық. Лондондық Credo консалтингтік фирмасының зерттеуі Сингапурдың қоғамдық көлік желілерінің экономикалық тиімділігін көрсетіп тұр, автобус және пойызбен біріктірілген, бір реттік сапар үшін қолданылатын, ересектерге арналған карталардың бағасы S$0.99-ден S$2.26-ға дейін ауыспайды. Автобус және пойызбен шексіз сапар жасауға мүмкіндік беретін айлық жол билетінің құны айына S$128-ге орнатылған. Қоғамдық көлік, оның ішінде қоғамдық автобустар мен MRT және LRT теміржол желілері, қала-мемлекеті ішінде ең көп қолданылатын көлік түрі болып табылады. Жер көлігі басқармасы (LTA) қоғамдық көлікті толық интеграциялайды, теміржолдар мен автобустардың мемлекеттік инфрақұрылымы мен капиталдық активтері мемлекеттік меншікте және мемлекеттік қаржыландырумен қамтамасыз етіледі. Бұл жүйелерді пайдалану және күтіп ұстау конкурстық негізде операторлық компанияларға тапсырылады. Автомобильдер, мотоциклдер және коммерциялық көліктер сияқты жеке көліктер елдің шектеулі жер көлемі мен жоғары халық тығыздығына байланысты сирек қолданылады. LTA 1990 жылдан бері жеке көлік құралын иелену нарығындағы лицензия аукциондары арқылы, Көлік квотасы жүйесі (VQS) арқылы бақылап, шектеп отыр. Жоғары салықтар, мысалы, Құқық беру куәлігі (COE) және Қосымша тіркеу ақысы (ARF), жеке көлік иеленуді өте қымбат етеді, бұл Сингапурдың әлемдегі автомобиль иеленудің ең қымбат елі ретінде танылуына себеп болады. Соңғы жылдары Сингапур автономды көліктерді сынау және дамыту үшін тамаша орынға айналды.

Автобустар

Автобустар Сингапурдың қоғамдық көлігінің маңызды бөлігін құрайды, 2019 жылы күніне орташа есеппен 4,0 миллионнан астам жол жүргізілді. SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore және Go Ahead Singapore компанияларымен 365-тен астам жоспарланған автобус бағыттары жұмыс істейді. Барлығы шамамен 5800 автобус бар, олардың көпшілігі бір және екі қабатты, ал қызметте жүргізіліп жатқан буыны бар автобустардың саны аз. 2016 жылдан бері Жер көлігі басқармасы қоғамдық автобус қызметінің стандарттарын реттейді және тиісті мүліктің иесі болып табылады, ал автобус операторлары бәсекелі тендерлер арқылы автобус бағыттарын басқару құқығы үшін өзара жарысады, бұл Жер көлігі басқармасының Автобус келісімшарттары моделі бойынша жүзеге асырылады.

Таксилер мен жекешелендірілген көлік құралдары

Таксилер мен жеке көліктер (PHV) – танымал көлік түрі, олардың бағасы дамыған елдердің көптеген қалаларымен салыстырғанда төмен деп есептеледі. Бастапқы тариф 3,20 доллардан 3,90 долларға дейін болды. 2019 жылдың наурыз айына қарай, таксилер мен жеке жалға берілетін көліктердің саны 83 037-ге жетті. Сингапурда таксилерді орталық бизнес ауданынан (CBD) тыс, кез келген қоғамдық жол бойында күндіздің кез келген уақытында тоқтатуға болады, ал жеке жалға берілетін көліктерді тек ridesharing қосымшалары арқылы брондауға болады.

Жол және көпір

Сингапурдың Малайзиямен екі құрлық байланысы бар. 1920 жылдары салынған Жохор-Сингапур көпірі Жохор штатындағы Жохор Бахру қаласын Малайзиядан Сингапурдың Вудлендс қаласына қосып тұрғызылды, осы көпір арқылы автомобиль және теміржол қатынасы жүзеге асырылады. Батысқа қарай орналасқан Туас екінші көпірі 1996 жылы аяқталды және Сингапурдың Туас қаласын Малайзияның Джохор штатындағы Танжунг Купанг қаласымен байланыстырады.

Тришалар

Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін рикшалар қалалық қоғамдық көліктің маңызды бөлігі болды. 1947 жылы гуманитарлық себептермен оларға тыйым салынды және олардың орнына тришалар (велорикшалар) енгізілді. 1983 жылға қарай тришаларды көлік құралы ретінде пайдалану тоқтатылды. Кейбір тришалар туристерді қала орталығында серуендетіп, туристік көріктің бір бөлігіне айналды. Триша жүргізушілеріне жеке лицензиялар соңғы рет 2001 жылы берілді, ал триша турларын ұйымдастырушы «Тришоу Ока» 2023 жылдың мамыр айының соңында Сингапур туризм басқармасымен жасасқан келісімшарын аяқтады. 2024 жылдың сәуір айына дейін Сингапурда коммерциялық триша қызметтері жоқ.

Жаппай жылдам транзит (ЖЖТ)

1987 жылы ашылған Mass Rapid Transit – Сингапурдың қоғамдық көлік жүйесінің маңызды тірегі болып табылатын ауыр рельстік метро жүйесі. 2022 жылдың қараша айына дейін желінің ұзындығы және 134 станса бар. MRT-ның басты жоспарлау органы – Құрлық көлігі басқармасы 2030 жылға қарай рельстік жүйені кеңейтіп, жалпы ұзындығына жеткізуді жоспарлап отыр, соның арқасында халықтың сегізден бірі MRT стансасына жаяу 10 минуттық қашықтықта тұруға мүмкіндік алады. Қазіргі MRT желісі алты басты бағыттан тұрады: Солтүстік-Оңтүстік бағыты, Шығыс-Батыс бағыты, Шеңбер бағыты және ішінара ашылған Томсон-Шығыс жағалау бағыты SMRT Trains (SMRT Corporation) компаниясымен, ал Солтүстік-Шығыс бағыты мен Downtown бағыты SBS Transit компаниясымен басқарылады. Тағы екі бағыт – Жоронг аймағы бағыты мен Cross Island бағыты 2027 және 2030 жылдары кезең-кезеңімен ашылады.

Жеңіл теміржол транзиті (LRT)

Бірнеше жаңа қалаларда автоматтандырылған резеңке дөңгелекті жеңіл рельстік көлік жүйелері негізгі МРТ желісіне қосылатын бағыттар ретінде, фидер автобустардың орнына қолданылады. SMRT Light Rail компаниясы басқаратын алғашқы LRT желісі 1999 жылы Букит Панжангта ашылып, көршілес Choa Chu Kang жаңа қаласындағы Choa Chu Kangқа қатынайтын қосылыс жасады. Кейіннен 50-ден астам жағдай тіркелді, олардың кейбіреуі жүйені бірнеше күнге тоқтатуға әкеп соқты, бірақ басқа компаниядан ұқсас жүйелер 2003 және 2005 жылдары сәйкесінше Sengkang және Punggol қалаларында енгізілді, оларды SBS Transit басқарады.

Халықаралық темір жол байланыстары

Малайзияға халықаралық темір жол желісі – Keretapi Tanah Melayu (Malayan Railways) компаниясы басқаратын Малайзия темір жол желісінің жалғасы. 2011 жылдың 1 шілдесінен бастап Вудлендс пойыздар бақылау пункты КТМ темір жол желісінің оңтүстік терминалы болып табылады. Бұрын KTM пойыздары Сингапур орталығындағы Танжонг Пагар темір жол станциясында аяқталар еді. Тағы бір темір жол байланысы жоспарлануда: Вудлендс Норт және Жохор Бахрудың Букит Чагар арасындағы Жохор Бахру – Сингапур жылдам транзит жүйесі.

Кабельді көлік

Сингапур канат жолы – Сингапурдың бас аралындағы Фабер тауы мен Сентоса курорттық аралы арасындағы, ХарборФронт арқылы өтетін үш станциялық гондола жүйесі. 1974 жылы ашылған ол, әлемдегі бірінші портымен байланысқан әуе арқандық жүйесі болды. Канат жолы жүйесі 2010 жылдың тамызында жаңартылып аяқталды. Сонымен қатар, Сентоса желісі 2015 жылы ашылғандықтан, Сентоса ішінде де ұқсас гондола жүйесі жұмыс істейді. Бұл желі Силосо нүктесін Имбиамен байланыстырады.