Кіріспе

Көлік

Бұл мақала Лесотодағы көлік жүйелері туралы. Теңізге шығу жолы жоқ ел болғандықтан, Лесотода теңіз порттары мен жағажайлар жоқ, бірақ автомобиль, әуе және шектеулі теміржол инфрақұрылымы бар.

Әуе көлігі

Лесотода барлығы 28 әуежай бар, оның 3-інде қақтап салынған ұшу-қону жолақтары бар. Мазеруден оңтүстік-шығысқа қарай қысқа ғана қашықтықта орналасқан Мазенодтағы Мошошо I халықаралық әуежайы – жалғыз халықаралық әуежай. Мошошоу әуежайының басты ұшу-қону жолағы 1523 метрден ұзын болатын жалғыз жолақ; оның ұзындығы 3200 метрге жетеді. Қалған әуежайлардың бірінде 914 және 1523 метр аралығындағы ұзындығы бар қақтап салынған ұшу-қону жолағы бар, ал екіншісінде 914 метрден қысқа ұзындығы бар қақтап салынған жолақ бар. Төрт әуежайда 914 метрден 1523 метрге дейінгі ұзындығы бар топырақты ұшу-қону жолақтары бар, ал қалғандары 914 метрден қысқа топырақты жолақтарды пайдаланады. Жақында Дурбандағы кешігулерге байланысты көптеген компаниялар Порт-Элизабет әуежайын пайдалануда, ол 2 сағатқа оңтүстікке қарай орналасқан. Ішкі су көлігі өзендердегі шағын паромдармен шектеледі, ал Лесото үкіметі ірі өткелдерде қайықтарды пайдаланады.

Аралық көлік құралдары

Қолданыстағы негізгі аралық көлік құралдары (IMT) – арбалар мен жұмыс жануарлары. Дөңгелекті арбалар қалалық және ауылдық жерлерде кеңінен таралған, оларды әйелдер мен ерлер азық-түлік көмегін, ұнтақтауға арналған дәнді, су ыдыстарын және құрылыс материалдарын тасымалдау үшін жиі пайдаланады. Су жинау үшін арбалардың маңыздылығы су крандарының орнатылуы арқасында біртіндеп төмендеп барады. Биік және жазық жерлерде пневматикалық дөңгелектері бар екі дөңгелекті «скотч» арбалары да көп кездеседі. Бұрын оларды көбінесе өгіздер тартып жүрген, бірақ соңғы жылдары фермерлерде өгіздің жоқтығына байланысты сиырларды (аналық малды) пайдалану жиіледі. Арбалардың дизайны әртүрлі: кейбіреулері ескі пикап кузовтарынан, ал кейбіреулері ескі осьтерден жасалған, ал көптегендері Лесото немесе Оңтүстік Африкадағы шағын шеберханаларда стандартты үлгілер бойынша жасалады. Көбінесе қызыл түспен боялған. Арба жасаумен айналысатын шеберханалармен сөйлескенде, ең басты мәселе – клиенттерінің сатып ала алатын дөңгелектер мен осьтер, сондай-ақ басқа да шикізаттарды алу екендігі анықталды. Басото понилері таулы аймақтарда өте маңызды. Понилер кейде жүкті тасымалдау үшін қолданылады, бірақ бұл сирек кездеседі. Ал есектер елдің барлық аймақтарында жүкті тасымалдау үшін кеңінен қолданылады. Есекке көбінесе жас жігіттер мінеді, әдетте, жалаңаяқ. Әйелдердің пониге мінуі жиі кездеседі, бірақ есекке мінуші әйелдер азырақ. Кейбір адамдар, әсіресе егде жастағы ерлер, отырғыштары бар есектерге мінеді. Қашырлар сирек кездеседі және оларды атқа міну немесе жүкті тасымалдау үшін пайдалануға болады. Арбаларды тарту үшін понилер, қашырлар мен есектерді пайдалану өте аз. Екі дөңгелекті есек арбалары немесе ат арбалары да сирек, бірақ мұндай арбалар Оңтүстік, Шығыс, Батыс және Солтүстік Африканың басқа елдерінде кеңінен таралған. Кем дегенде екі қалада (Мапутсое мен Мафетенг) шағын көлік кәсіпкерлері пневматикалық дөңгелектері бар арбаларды немесе вагонды, көбінесе бір понимен (кейде екі есекпен немесе қашырмен) тартады. Мафетенгте тасымалдаушылар екі дөңгелекті арбаларды, ал Мапутсоеде – төрт дөңгелекті вагонды пайдаланады. Велосипедтер мен мотоциклдердің саны өте аз. Лесотодағы мотоциклдерге және велосипедтерге иелік етудің жан басына шаққандағы көрсеткіші әлемдегі ең төменгі көрсеткіштердің бірі болуы мүмкін. Велосипед пайдаланатын адамдардың көп бөлігі балалар мен жас жігіттер, негізінен демалыс үшін, бірақ кейбіреулері ауылдар арасында саяхаттау үшін де пайдаланады. Кейбір адамдар велосипедті спортпен айналысу үшін пайдаланады, ал Оңтүстік Африкалықтар мен басқа туристер таулы аймақтарды велосипедпен аралайды. Көлік қызметін ұсынатын кәсіпкерлердің азын-малы велосипедпен күнкөріс табады.