Кіріспе
Канадалық конькимен сырғанаушы Элвис Стойко (22 наурыз 1972 жылы туған) – канадалық конькимен сырғанаушы. Ол үш мәрте әлем чемпионы (1994, 1995, 1997 жылдары), екі мәрте Олимпиада күміс жүлдегері (1994, 1998 жылдары) және жеті мәрте Канада чемпионы (1994, 1996–2000 және 2002 жылдары) атанды.
Elvis Stojko, (born March 22, 1972) is a Canadian figure skater. He was a three time World champion (1994, 1995, 1997), two time Olympic silver medallist (1994, 1998), and seven time Canadian champion (1994, 1996–2000, and 2002).
Жеке өмір
Стойко Канаданың Онтарио штатындағы Ньюмаркет қаласында венгр анасы мен словен әкесінен дүниеге келді. Оның ата-анасы Элвис Преслидің жанкүйерлері болғандықтан, оған Элвис Преслинің құрметіне Стойко деп ат қойылды. Оның әкесі 1955 жылы кемемен Канадаға келді, ал анасы Айрин (Ирен) 1956 жылы Венгрияға кеңес әскерлерінің басып кіруінен қашып келді. Стойко Онтарио штатының Ричмонд Хилл қаласында өсті. 2005 жылы WKA Канада чемпионатында қытай жекпе-жегі бөлімінде бірінші орынды жеңіп алды. Ол Канададағы Рональд Макдональд балалар қайырымдылық қорымен байланыста болды. 2001 жылы Мексиканың Халиско штатындағы Аджихик қаласына көшіп барды. Қазір олар Боуманвиллдің жанында 140 акр жерде тұрады. 2021 жылдың 3 қазанында CBC арнасы Стойконың атының Pandora Papers құжаттарында тізілгенін хабарлады.
Мансап
Стойко төрт жасында коньки тебуді бастады және он бір жасында алғашқы жүлдесін жеңіп алды.
199091 - 199293 жылдар
1991 жылғы әлем чемпионатында Стожко төрт айналымдық екі секірістің комбинациясын алғаш рет орындаған адам болды. Кейін ол Кёрт Браунинг, Брайан Боитано, Александр Фадеев және Йозеф Сабовчиктың VHS кассеталарын қарап, төрт айналымды секірісті игеруге көмектескенін айтты.
1994-95 маусым: Екінші әлем чемпионы
1995 жылғы Канада чемпионатының жаттығулары барысында Стожко ауыр тобық жарақатын алды, бірақ бәсекеге қатысуға нық қабылданды. Ол өзінің қысқа бағдарламасын бастады, алайда жарақат салдарынан оны аяқтауға мүмкін болмады, соның нәтижесінде 1995 жылғы Әлем чемпионатына тікелей қатысу құқығы берілді. Оның 1995 жылғы Әлем чемпионатындағы өнері, әлі толық жазылмаған жарақатына қарамастан, толық бағдарламаны орындауының арқасында, ең танымал жарыстарының бірі деп есептеледі. Қысқа бағдарламадан кейін америкалық Тодд Элдредждің артында екінші орында болса да, Стожко еркін сырғанауда жеңіске жетіп, өзінің бағдарламасының соңғы секундтарында үштік лутц-үштік тізе бүкпелі комбинациясын орындаған екінші әлем чемпионатының күміс жүлдесін иеленді.
1995-1996 жылғы маусым
1996 жылы Альберта штатының Эдмонтон қаласында өткен әлем чемпионатында Стойко үш айналымдық комбо секірісінен құлап, қысқа бағдарламадан кейін жетінші орынға түсті. Еркін бағдарламада ол төрт айналымдық секіру комбинациясын (бұл жарыстағы жалғыз осындай комбинация) орындап, төртінші орынға көтерілді, ол америкалық Руди Галиндодан кейін, подиумнан бір қадам жерде қалды, ал Галиндо қола жүлдесін жеңіп алды. Оның төрт айналымдық аяқ секірісі – үш айналымдық аяқ секірісі комбинациясы – ірі жарыста конькимен сырғанаушының алғаш рет орындаған тәсілі болды.
1996-97 маусым: Чемпиондар сериясының титулы
Стойко 1996–97 жылғы Чемпиондар сериясының финалында (Гран-при финалында) Онтарио штатының Гамильтон қаласында "Аждаһа жүрегі" фильмінің саундтрегімен мұзға сырғып, жеңіске жетті. Еркін бағдарламада тағы екі фигурист төрт айналымды секіріс орындады (Илья Кулик және Алексей Урманов), бірақ Стойко орындағандай комбинацияда емес. 1997 жылғы Әлем чемпионатына ол тағы да күшті қысқа бағдарлама көрсетіп, еркін бағдарламаға төртінші орынмен өтті. Еркін сырғанаудың шамамен ортасында, қысқа бағдарламадан кейін көшбасшы болған Алексей Урманов жарақат алып жарыстан шықты, ал үшінші орында тұрған Илья Кулик бәсекеден қалып қойды. Содан кейін Стойко мұзға шығып, төрт айналымды-үш айналымды комбинациясын сәтті орындап, екі рет 6.0 бағасын алып, тағы да әлем чемпионы атанды.
1997-1998 маусым: Нагано Олимпиадасында күміс
1998 жылы Жапонияның Нагано қаласында өткен қысқы Олимпиада ойындарына Стойко басты үміткер ретінде қатысты және Олимпиада алтын медалін жеңіп алған алғашқы канадалық ер адам болады деп күтілді. Ол бұқаралық ақпарат құралдарына жамбас жарақатын алғанын және Олимпиада кезінде көптеген спортшыларға таралған тұмаудан жазылып жатқанын жасырды. Допинг сынағында сәтсіздікке ұшырамас үшін оның ауыртпалықты басуға мүмкіндігі болмады. Кейін берген сұхбатында ол ұзақ бағдарламаға дейін жылыну кезінде өзін қатаң және сырқыраған сезінгенін, сондықтан жоспарлаған төрт айналымды секірісін үш айналымдыға дейін төмендеткенін, бұл алтын медаль мүмкіндігінен айырды дегенін айтты. Бағдарламаның соңында үш айналымды секірісті жерге қондырғанда, Стойко жарақатын одан әрі нашарлатты, "бірдеңе сынғанын сезіндім" деді. Одан кейін ол тағы төрт үш айналымды секіріс жасап, күміс медальді жеңіп алды. 1998 жылдың ақпан айында Стойко өзінің мансабы туралы "Жүрек және жан" атты кітабын жариялады.