1703 жылғы Англия-Португалия шарттысы: Мақсаты мен салдары
Methuen Treaty
Метуэн шарты (1703) – Англия мен Португалия арасындағы сауда және әскери келісім. Португалиялық шарапқа жеңілдіктер, ағылшын тоқымасының импорты. Тарих, экономика.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1703 жылы Англия мен Португалия арасындағы келісім
1703 treaty between England and Portugal
Метюен келісім-шарты – 1703 жылы Испания мұрагерлік соғысының аясында Англия мен Португалия арасында жасалған әскери және саудалық келісім. Келісімде Англияға экспортталатын португал шараптарына француз шараптарымен салыстырылатын салықтан артық салық қойылмайтыны (бірақ төменде қараңыз) және ағылшын тоқымалары екі елдің геосаяси жағдайына қарамастан, Португалияға үнемі қабылданатыны белгіленді (Англия Франциямен соғыспаған кезде португал шарабын қабылдауын қамтамасыз ету мақсатында). Метюен келісім-шарты әртүрлі интерпретацияларға түскен. Луис да Кунья сияқты қарсыластар ағылшын жүн тауарларының көптеп келуі португал жүн өнеркәсібінің құлдырауына себеп болды деп санайды. Сонымен қатар, шарап өндірісіне баса назар аудару, белгілі бір аймақтарға гүлдену әкелгенімен, Португалияны Англияға негізгі шарап сатып алушы ретінде күшті тәуелділікке түсірді. Сыншылар шарапқа ден қою басқа ауыл шаруашылығы салаларының есебінен болды және елді индустрияландыру жолынан бұрды деп мәлімдеді. Келісімді қорғаушылар Португалияның ірі өндіріс кәсіпорындары үшін қажетті ресурстар жеткіліксіз болғанын айтады.
The Methuen Treaty was a military and commercial treaty between England and Portugal that was signed in 1703 as part of the War of the Spanish Succession. The treaty stipulated that no tax higher than the tax charged for an equal amount of French wines could be charged for Portuguese wines (but see below) exported to England, and that English textiles would be admitted to Portugal at all times, regardless of the geopolitical situation in each of the two nations (to ensure England would still accept Portuguese wine in periods when not at war with France). The Methuen Treaty has been the subject of diverse interpretations. Detractors, including Luís da Cunha, argued that the influx of English woollens led to the decline of the Portuguese wool industry. Additionally, emphasis on wine production, while bringing prosperity to certain regions, left Portugal heavily reliant on England as its primary wine buyer. Critics contended that the focus on wine came at the expense of other agricultural sectors and redirected the nation away from its path towards industrialization. In defense of the treaty, it's been asserted that Portugal lacked the necessary resources for substantial manufacturing endeavors,
Өмірбаян
Испания мұрагерлік соғысының басында Португалия Франциямен одақтас болды. Осы келісімнің аясында француздар португал теңіз күштеріне қорғау кепілдігін берді. 1702 жылы ағылшын флоты Кадиске бара жатқанда Лиссабонға жақын жерден өтіп, француздардың уәделерін орындай алмайтынын португалдықтарға көрсетті. Олар көп ұзамай Ұлы Одақпен жақтарын ауыстыру туралы келіссөздер бастады. Метхен келісімдері екі рет жасалды. Екеуі де Англия үшін Лиссабонда Джон Метхен (1650–1706) жүргізді, ол Парламент мүшесі, Ирландияның Лорд-канцлері, құпия кеңесші, елші, содан кейін Португалияға төтенше елші болды. Біріншісі мамыр айында қол қойылды, ол Испания мұрагерлік соғысындағы адалдықты бекіткен әскери одақ болды және император үшін Карл Эрнст, Граф фон Вальдштейн, Біріккен провинциялар үшін Франсиско ван Шоненберг (сонымен қатар Якоб Абрахам Белмонте, немесе Франческо Белмонте) және Португалия үшін Педро II патшасы, Метхеннің ұлы сэр Пол Метхен (1672–1757) оған көмектесті. Екіншісі, көбірек танымал сауда шарты, 27 желтоқсанда Англия үшін Метхен және Португалия үшін 3-ші Маркиз Алегрете (1682–1736) Мануэль Телес да Силва қол қойған екі тараптық келісім болды. Испания мұрагерлік соғысының алғашқы жылдары Фландрияда нәтижесіз өтті. Англиядағы тори партиясы соғыстың құнына алаңдады және теңіз соғысының әлдеқайда арзан әрі табысқа жету мүмкіндігі жоғары нұсқа екенін ойлады. Португалия Жерорта теңізіне жақын терең су порттарының артықшылығын ұсынды, оларды Тулон портындағы француз теңіз базасына қарсы пайдалануға болатын.
At the start of the War of Spanish Succession Portugal was allied with France. As part of this treaty, the French had guaranteed the Portuguese naval protection. In 1702, the English navy sailed close to Lisbon on the way to and from Cadiz, proving to the Portuguese that the French could not keep their promise. They soon began negotiations with the Grand Alliance about switching sides. There were actually two Methuen Treaties. Both were negotiated for England in Lisbon by John Methuen ( 1650–1706), who served as a member of Parliament, Lord Chancellor of Ireland, Privy Counsellor, envoy and then ambassador extraordinary to Portugal. The first, signed in May, was a military alliance that cemented allegiances in the War of Spanish Succession, and was a 4 party treaty negotiated by Karl Ernst, Graf von Waldstein for the emperor, Francisco van Schonenberg (AKA Jacob Abraham Belmonte, c. q. Francesco Belmonte) for the United Provinces, and King Pedro II for Portugal, with Methuen's son Sir Paul Methuen (1672–1757) aiding him. The second one, the more well known trade treaty, was a 2 party treaty signed on 27 December for England by Methuen and for Portugal by Manuel Teles da Silva, 3rd Marquis of Alegrete (1682–1736). The early years of the War of Spanish Succession, in Flanders, had been rather fruitless. The Tory Party in England was concerned about the cost of the war, and felt that naval warfare was a much cheaper option, with greater potential for success. Portugal offered the advantage of deep water ports near the Mediterranean which could be used to counter the French Naval base at Toulon.
Келісім
Метуен шарттарының үш маңызды құралы болды. Біріншісі – Ұлы Одақтың соғыс мақсаттарын белгілеу. Бірінші шартта да түрлі елдердің Испаниядағы науқанға қанша әскер жіберуі керектігі анықталды. Португалдықтар сондай-ақ, Архиегер Карл Португалияға келіп, күштерге жетекшілік етуін талап етті, осылайша Испаниядағы соғысқа одақтастардың толыққанды бейілділігін қамтамасыз етуді көздеді. Бұл порт индустриясының дамуына үлкен көмек көрсетті. Англия Франциямен соғыста болғандықтан, шарап алу қиындыққа ұшырады. 1786 жылғы Ұлыбритания мен Франция арасындағы Едем келісімі Португалияны 1787 жылы мойын бұруға және Ирландияға арзан тарифтер беруге мәжбүр етті.
There were three major elements to the Methuen Treaties. The first was the establishment of the war aims of the Grand Alliance. The first treaty also established the numbers of troops the various countries would provide to fight the campaign in Spain. The Portuguese also insisted that Archduke Charles would come to Portugal to lead the forces in order to ensure full allied commitment to the war in Spain. This was particularly important in helping the development of the port industry. As England was at war with France, it became increasingly difficult to acquire wine, The 1786 Eden Agreement between Britain and France caused Portugal to relent in 1787 and allow Ireland low tariffs.