Кіріспе

Фермерлердің тұрақты табысын қамтамасыз етуді қолдайтын ұйым

Fairtrade International, немесе Fairtrade Labelling Organizations International E. V. – сауда арқылы фермерлер мен жұмысшылардың өмірін жақсартуға бағытталған, өнімге бағытталған көп мүдделі топ. Fairtrade ұйымының жұмысы барлық фермерлердің тұрақты табысқа және ауыл шаруашылығы жұмысшыларының тұрақты жалақыға қол жеткізуін қамтамасыз ететін жаһандық стратегиямен басқарылады. Fairtrade 300-ден астам тауардың фермерлерімен және жұмысшыларымен жұмыс істейді. Fairtrade белгісімен ілгерілетін негізгі өнімдер – кофе, какао, банан, гүлдер, шай және қант. Fairtrade – үш өндіруші желісінің, он тоғыз Ұлттық Fairtrade ұйымының (бұрынғы: Fairtrade Labelling Organisations) және сегіз Fairtrade Marketing Organisation-ның бірлестігі, олар өз елдерінде Fairtrade сертификаттау белгісін насихаттайды және сатады. Өндірушілер желілері Латын Америкасында, Кариб бассейнінде, Африкада, Таяу Шығыста, Азияда және Тынық мұхиты аймағында құрылған. Ұлттық Fairtrade ұйымдары 16 еуропалық елде, сондай-ақ Канадада, АҚШ-та, Жапонияда, Австралияда және Жаңа Зеландияда бар. Fairtrade International сонымен қатар Чехия, Корея, Гонконг, Тайвань, Үндістан, Филиппин және Польшадағы Fairtrade Marketing ұйымдарын қадағалайды. Fairtrade International Fairtrade стандарттарын әзірлейді және қайта қарастырады, сондай-ақ өндірушілерге сертификаттауды алуға және сақтауға, Fairtrade нарығындағы мүмкіндіктерді пайдалануға көмектеседі. Жүйенің ашықтығын қамтамасыз ету үшін стандарттар Fairtrade стандарттары мен саясаты комитетімен әзірленеді және қарастырылады, оған Fairtrade мүшелері, өндірушілер ұйымдары, саудагерлер және тәуелсіз сарапшылар қатысады. FLOCERT өндірушілер мен саудагерлердің FLO Fairtrade стандарттарын сақтауын және өндірушілердің Fairtrade арқылы алынған пайданы өз дамуына инвестициялауын қамтамасыз етеді. Ол кез келген басқа мүдделерден тәуелсіз жұмыс істейді және сертификаттау органы үшін халықаралық ISO стандарттарына (ISO 65) сәйкес келеді.

Әділ сауда стандарттары

Әділ сауданың даму бағытына сүйенсек, тиісті стандарттарда сертификатталу үшін барлық өндіруші ұйымдары орындауы тиіс минималды талаптар, сондай-ақ өндірушілердің уақыт өте келе жақсаруын көрсетуі қажетті прогресс талаптары бар. Мүңкіреген жағдайдағы өндірушілер үшін әділ сауда стандарттарының екі түрі бар: шағын фермерлер ұйымдары үшін стандарттар және жалдамалы еңбек жағдайлары үшін стандарттар. Шағын фермерлер ұйымдарының стандарттары демократиялық шешім қабылдау, әділ сауда премиясының қалай инвестицияланатынына өндірушілердің қатысуын қамтамасыз ету және т.б. талаптарды қамтиды. Сондай-ақ, ұйымның әлеуетін арттыру және экономикалық нығайту талаптары да қарастырылады. Жалдамалы еңбек жағдайларының стандарттары қызметкерлердің лайықты жалақы алуын, кәсіподақтарға қосылып, ұжымдық келісімдер жасауын қамтамасыз етуге бағытталған. Fairtrade сертификаты бар плантациялар мәжбүрлі немесе бала еңбегінің жоқтығын және денсаулық пен қауіпсіздік талаптарының орындалуын қамтамасыз етуі керек. Жалдамалы еңбек жағдайында әділ сауда стандарттары басшылық пен қызметкерлердің өкілдерінен тұратын "бірлескен орган" құруды талап етеді. Бұл бірлескен орган плантация қызметкерлеріне пайдасы тиетіндей әділ сауда премиясын қалай жұмсау керектігін шешеді. Кейбір өнімдер үшін, мысалы, кофе үшін тек шағын фермерлер ұйымдарына арналған әділ сауда стандарттары қолданылады. Ал басқалары, мысалы, шай үшін, шағын фермерлер ұйымдары мен плантациялардың екеуі де сертификатталуы мүмкін. Әділ сауда стандарттары мен процедураларын FLO стандарттар комитеті бекітеді, ол FLO-ның барлық мүдделі тараптарынан (таңбалау инициативалары, өндірушілер және саудагерлер) және тәуелсіз сарапшылардан құралған сыртқы комитет. Әділ сауда стандарттары стандарттарды әзірлеудегі ISEAL-дың жақсы тәжірибе кодексінің талаптарына сәйкес белгіленеді және сонымен қатар өндірушілер, саудагерлер, тәуелсіз сарапшылар, инспекторлар, сертификаттау қызметкерлері сияқты әртүрлі мүдделі тараптарды қамтитын кең ауқымды консультация процесінің нәтижесі болып табылады. 2020 жылы Fairtrade, The Institute for Multi Stakeholder Initiative Integrity (MSI Integrity) институтының есебіне жауап ретінде жеке стандарттарды қолдануын қорғайтын позициялық мәлімдеме жариялады.

Қауіпті материалдар

Fairtrade International Fairtrade өнімдерін өндіруде қолдануға тыйым салынған немесе шектеу қойылған қауіпті материалдардың тізімін жүргізеді, ол "Қызыл тізім", "Құмырсқа түсті тізім" және "Сары тізім" деп аталатын бөлімдерге бөлінеді. Қызыл тізімге тыйым салынған және Fairtrade өнімдерінде қолданылуы мүмкін емес материалдар кіреді. Құмырсқа түсті тізімде белгілі бір шарттарда ғана қолданылуы мүмкін материалдар көрсетілген; олардың кейбіреулеріне 2020 жылдың маусымынан немесе 2022 жылдың маусымынан бастап қолдануға рұқсат берілмеуі тиіс еді. Сары тізімге қауіпті деп белгіленген және сақтықпен қолдануға болатын материалдар кіреді. Ұйым тізімін жасау кезінде халықаралық конвенцияларға, соның ішінде 2014 жылғы тұрақты органикалық ластаушылар туралы Стокгольм конвенциясына сүйенді. Тізімнің алдыңғы нұсқаларында "қызыл" (тыйым салынған) және "көрінген" (тыйым салу қарастырылып жатқан) элементтерге ерекшелік жасалды.

Бала еңбегі

Fairtrade бала еңбегіне тыйым салады және 15 жасқа дейінгілерді Fairtrade ұйымы жұмысқа алмайды. 18 жасқа дейінгі балаларды жұмысқа алуға рұқсат етіледі, бірақ олардың жұмысы білім алуы мен дамуына кедергі келтірмеуі керек. Балаларға тек қатаң талаптармен отбасылық шаруашылықта жұмыс істеуге ғана рұқсат беріледі, бұл жұмыс жасқа сай болуы керек және сабақтан тыс уақытта немесе демалыс күндері орындалуы тиіс. Fairtrade ұйымының какао плантацияларының бірінде бала еңбегі анықталғаннан кейін сынға ұшырады.

Халықаралық әділ сауда сертификаттау белгісі

Fairtrade Mark – бұл халықаралық тәуелсіз тұтынушылар таңбасы, ол өнімдерде өндірушілер мен саудагерлердің әділ сауда стандарттарын сақтағанын кепілдендіретін белгі ретінде пайда болады. Fairtrade Mark Fairtrade International ұйымына тиесілі және оның 25 мүшесі мен серіктес мүшелерінің, сондай-ақ өндірушілер желілерінің атынан қорғалады. Өнімге Fairtrade Mark таңбасы қойылуы үшін, ол FLOCERT инспекциясынан өткен және сертификатталған өндірушілер ұйымдарынан шығуы керек. Егістер Fairtrade International белгілеген халықаралық әділ сауда стандарттарына сәйкес өсіріліп, жинауға тиіс. FLOCERT таңбаланған өнімдердің сапасын сақтау үшін жеткізу тізбегін де бақылайды. Fairtrade Mark таңбасын өз өнімдерінде пайдалануға тек уәкілетті лицензия иелері ғана құқылы.