Кіріспе
11 қыркүйектегі шабуылдардан кейін, әуе қауіпсіздігі шараларының жай-күйіне қатысты дереу әрекет етуге шақырылды, себебі 9/11-ге қатысқан қаскөйлер қауіпсіздік бақылауынан сәтті өтіп, ұшақтың басқаруын қолға алды. Қолданыстағы қауіпсіздік шаралары 9/11-дегі 19 қаскөйдің жартысынан астамын анықтады; бірақ олардың қол жүктерінде жарылғыш заттар табылған жоқ, сондықтан ұшаққа мінуге рұқсат берілді. 2001 жылғы 11 қыркүйектен кейінгі айлар мен жылдарда әлемнің көптеген әуежайларында ұқсас террористік қастандықтарды болдырмау мақсатында қауіпсіздік жүйесі қайта жаңартылды.
After the September 11 attacks, there was an immediate call to action regarding the state of aviation security measures as the hijackers involved in 9/11 were able to successfully pass through security and take command of the plane. The existing security measures flagged more than half of the 19 hijackers in 9/11; however, they were cleared to board the plane because their bags were not found to contain any explosives. In the months and years following September 11, 2001, security at many airports worldwide were reformed to deter similar terrorist plots.
Әуежай қауіпсіздігіне өзгерістер
2001 жылдың 11 қыркүйегіне дейін АҚШ-тағы әуежайлардағы тексеруді әуе компаниялары немесе әуежайлармен шарт жасасқан жеке қауіпсіздік фирмалары жүзеге асырды. 2001 жылдың қараша айында елдің барлық әуежайларының қауіпсіздік функцияларын өз мойнына алу үшін Көлік қауіпсіздігі басқармасы (TSA) құрылды. 11 қыркүйек күні немесе одан кейін дер кезінде толыққанды қауіпсіздік тексерулерін енгізу туралы шешім қабылданды және мүмкіндігі шектеусіз дереу іске асырылды.
Әуе кемесінің қауіпсіздігін арттыру
Көптеген ұшақтардың кабина есіктері рұқсатсыз кіруді болдырмау үшін нығайтылып, оқ өткізбейтін етілген. Қазіргі таңда жолаушыларға ұшу кезінде кабинаға кіруге тыйым салынған. Кейбір ұшақтар жабық кеңістікті бақылауға арналған бейнекамералармен жабдықталған, бұл ұшқыштарға кабинадағы жағдайды қадағалауға мүмкіндік береді. Ұшқыштарға қару алып жүруге рұқсат беріледі, бірақ олар тиісті оқытудан өтуі және лицензия алуы міндетті. АҚШ-та қауіпсіздікті күшейту мақсатында ұшуларға көбірек әуе маршалдары орналастырылды.
Қауіпсіздікті күшейту
11 қыркүйекте ұшқыштар Халид әл Михдар, Маджед Мокед және Наваф әл Хазми металл детекторын іске қосты. Қолмен ұсталатын детектормен тексерілгеніне қарамастан, ұшқыштар өткізіліп жіберілді. Кейіннен камераға түскен кадрларда, кейбір ұшқыштардың артқы қалталарына қорап кескіштері ілінгендей көрінді. Сол кездегі кейбір ұшақтарда қорап кескіштері мен осыған ұқсас кішкентай пышақтарға рұқсат берілген. 2001 жылдан бері әуежайдағы бақылау-тексеру пункттері күшейтілді, ал қауіпсіздік қызметкерлері қару-жарақ пен жарылғыш заттарды анықтау үшін жақсырақ оқытылды. Стандартты металл детекторларынан өзге, АҚШ-тың көптеген әуежайларында бүкіл дене сканері қолданылады, онда жолаушылар миллиметрлік толқын технологиясымен тексеріліп, жасырын қару-жарақ немесе жарылғыш заттар бар-жоғы анықталады. Алғашқы дене сканерлері суреттердің ашық және жеке өмірге қатысты екендігіне байланысты көп дау тудырды. Көптеген адамдар бұл жеке құпиялылықты бұзу деп санайтын, себебі TSA тексерушілері әрбір жолаушының жалаңаш денесінің суретін көретін. Содан бері сурет шығармайтын, керісінше TSA тексерушілерін денедегі белгісіз зат немесе зат жасырынуы мүмкін аймақтар туралы ескертетін жаңа дене сканерлері енгізілді. Бұдан кейін TSA қауіпсіздік тексерушісі көрсетілген аймақты қолмен тексеріп қарады.
Анықтамалық тексерулер
11 қыркүйекте кейбір қаскөйлердің тиісті куәлігі болмаған, бірақ оларға ішкі рейстерде болғандықтан ұшуға рұқсат берілді. 9/11 оқиғасынан кейін АҚШ-та 18 жастан асқан барлық жолаушылардың жарамды, мемлекеттік органдармен берілген фототүсірілген куәлігі болуы міндетті. Әуежайлар кез келген жолаушының (және қызметкердің) куәлігін кез келген уақытта тексеріп, куәліктегі мәліметтер басылған билеттегі мәліметтермен сәйкес келетінін қамтамасыз ете алады. Тек ерекше жағдайларда ғана адам жарамды куәліксіз ұшуға рұқсат алады. Егер куәлігі жоқ адамға ұшуға рұқсат берілсе, оның жеке тұлғасы мен қол жүгі қосымша тексеріледі. TSA бақылау-өткізу пункттерінде жолаушылар туралы ақпаратты тексеру мүмкіндігі жоқ. Әуежайлардағы арнайы аймақтар, соның ішінде ұшу-қону жолақтары мен операциялық кеңістіктер, жалпы жұртшылыққа жабық. АҚШ-та осы аймақтарға кіру үшін арнайы біліктілік қажет. Жолаушылар емес адамдар енді терминал ішіндегі қақпада жолаушыларды күтіп ала алмайды, олар TSA қауіпсіздік тексеруінен өткеннен кейін күтуі керек. Еуропалық Одақтың ережесі бойынша әуе компаниялары ұшаққа отыратын адамның жүгін тіркеген адаммен бірдей екеніне көз жеткізуі керек; бұл жеке тұлғаның куәлігін жүк тіркеу кезінде де, ұшаққа отырғанда да тексеру арқылы іске асырылады. Кейбір елдер саяхатшылардың саусақ іздерін алады немесе потенциалды қылмыскерлерді анықтау үшін торлы қабықша мен радужканы сканерлейді, бірақ мұндай тексерулер көбінесе кіретін жолаушылардың иммиграциялық заң бұзушылықтарын анықтауға байланысты, шығатын жолаушылардың қауіпсіздігін тексеруге емес.
Сын
Germanwings рейсі 9525 апаты, 2015 жылы ұшқыштың өз-өзіне қол жұмсауы салдарынан капитанның ұшу кабинасына қайта кіре алмауы оқиғасы бойынша, кейбіреулер 9/11-ден кейін коммерциялық авиалайнерлерге қосылған қауіпсіздік шаралары мұндай ұшақтардың қауіпсіздігіне кері әсер етеді деп айтады.
Сот ісі
2003 жылы Джон Гилмор United Airlines, Southwest Airlines және АҚШ-тың Бас прокуроры Джон Эшкрофтқа сот шағымы берді. Ол ішкі рейстерге отыру үшін жолаушылардан жеке куәлік талап етудің конституцияға қайшы келетін және ішкі паспортқа тең екенін мәлімдеді. Гилмор «Гилмор v. Гонзалес» деп белгілі болған істі ұтылып, АҚШ Жоғарғы Сотына берген шағымы қабылданбады.
Құпиялылық мәселелері
2001 жылғы қыркүйектегі террористік шабуылдардан кейін әуе қауіпсіздігі күшейтіліп, шектеулер енгізілгені одан әрі шабуылдардың алдын алуға көмектесті, бірақ көптеген американдықтар саяхат кезінде жеке құпиясы бұзылатынына алаңдайды. Компьютерлік көмекпен жолаушыларды алдын ала тексеру жүйесі (CAPPS) алғаш рет 1990 жылдардың соңында FAA (Federal Aviation Administration) тарапынан енгізілді. CAPPS 2001 жылғы шабуылдарға қатысқан 19 террористтің 6-сын анықтады. Бірақ, CAPPS сол күні тағы 65 мың жолаушыны тексергені анықталды, бұл көптеген американдықтардың жеке өмірлері мен ақпараттарына қауіп деп қарауына себеп болды. 9/11-ден кейін CAPPS II жүйесі құрылды, оның мақсаты террористік шабуылдардың алдын алу және американдықтардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету болды. Көптеген американдықтар CAPPS II-ге қарсы болды, себебі олардың пікірінше, бұл жүйе жолаушыларды нәсілдік және саяси белгілері бойынша тексереді. 2004 жылы TSA жеке құпияға қатысты алаңдаушылықтар туындағандықтан жолаушылар туралы деректерді ала алмағандықтан CAPPS II-ні сынау және дамыту жұмыстарын кейінге шегерді.