11 қыркүйекке дейін және кейін: Үкіметтің әрекеттері
U.S. government response to the September 11 attacks
11 қыркүйекке дейін және кейін АҚШ үкіметінің әрекеттері: құтқару, тергеу, заңнама, соғысқа жауап, және еске алу жобалары. Қауіпсіздік шаралары күшейтілді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үкімет әрекеттері
Government actions
2001 жылғы 11 қыркүйектегі шабуылдардан кейін АҚШ үкіметі Дүниежүзілік сауда орталығының орнында дереу құтқару жұмыстарын бастады, азаматтық ұшақтарды жерге қондырды және ресми тергеулерді, заңнамалық өзгерістерді, әскери әрекеттерді және қалпына келтіру жобаларын қамтитын ұзақ мерзімді жауап шараларын қолға алды. Шабуылдардан кейін бірден кең ауқымды іздеу-құтқару операциялары жүргізілді, терроризмге қарсы тергеулер Ауғанстан мен Ирактағы әскери операцияларға әкелген «Терроризмге қарсы соғыс» жариялауға себеп болды. 9/11 комиссиясы шабуылдардың себептерін және мотивтерін зерттеді және өз қорытындыларын «9/11 комиссиясының есебінде» жариялады. Шабуылдардың салдарынан АҚШ федералды үкіметі 2002 жылғы «Отандық қауіпсіздік туралы» заңды қабылдады, соның нәтижесінде «Отандық қауіпсіздік департаменті» және «АҚШ ПАТРИОТ Актісі» құрылды, олар терроризм мен басқа да қылмыстарды анықтауға және қудалауға көмектеседі. Соңғы тазалау және қалпына келтіру жұмыстары Төменгі Манхэттенді қайта құруға әкелді, ал федералдық гранттар «Ұлттық 11 қыркүйек ескерткіші мен мұражайының» құрылысын қолдауға көмектесті, олардың екеуі де 2010 жылдардың басында ашылды.
After the September 11, 2001 attacks, the United States government responded by commencing immediate rescue operations at the World Trade Center site, grounding civilian aircraft, and beginning a long term response that included official investigations, legislative changes, military action, and restoration projects. Immediately following the attacks, massive search and rescue operations were launched, and terrorism investigations led to the declaration of War on Terrorism that launched military engagements in Afghanistan and Iraq. The 9/11 Commission inspected the causes and motives of the attacks, and released its findings in the 9/11 Commission Report. As a result of the attacks, the U. S. federal government enacted the Homeland Security Act of 2002, creating the Department of Homeland Security, and the USA PATRIOT Act, to help detect and prosecute terrorism and other crimes. Subsequent clean up and restoration efforts led to the rebuilding of Lower Manhattan, and federal grants helped support the development of the National September 11 Memorial & Museum, both of which opened in the early 2010s.
9/11 комиссиясының есебі
Америка Құрама Штаттарына жасалған террористік шабуылдар жөніндегі ұлттық комиссия, 9/11 комиссиясы деп белгілі және оған Нью-Джерси штатының бұрынғы губернаторы Томас Кин төрағалық етті. Комиссия 2002 жылдың соңында шабуылдарға дейін дайындық пен шабуылдарға дереу жауап беруді қоса, оларды қоршаған жағдайлардың толық және жан-жақты есебін дайындау мақсатымен құрылды. 2004 жылдың 22 шілдесінде комиссия өз қорытындыларын 9/11 комиссиясының баяндамасында жариялады.
The National Commission on Terrorist Attacks Upon the United States, known as the 9/11 Commission and chaired by former New Jersey Governor Thomas Kean, was formed in late 2002 to prepare a full and complete account of the circumstances surrounding the attacks, including preparedness for, and the immediate response to, the September 11 attacks. On July 22, 2004, the commission released its findings in the 9/11 Commission Report.
ІІО-ның ішкі тексеруі
Орталық барлау агенттігі Бас инспекторының кеңсесі 11 қыркүйекке дейін Орталық барлау агенттігінің қызметін ішкі тексеру жүргізді және терроризмге қарсы күресте барлық мүмкіндіктерді пайдаланбағаны үшін жоғары лауазымды ЦРУ қызметкерлерін қатаң сынады, оның ішінде 9/11 қақтығысына қатысқан Наваф әл-Хазми мен Халид әл-Михдар есімді екі адамның АҚШ-қа кіруіне тосқау қоймағаны және осы екі адам туралы ақпаратты ФБР-мен бөліспегені үшін сынға алды.
The Central Intelligence Agency Office of Inspector General conducted an internal review of the Central Intelligence Agency's performance prior to the September 11 attacks and was harshly critical of senior CIA officials for not doing everything possible to confront terrorism, including failing to stop two of the 9/11 hijackers, Nawaf al Hazmi and Khalid al Mihdhar, as they entered the United States, and hit failure to share information on the two men with the FBI.
Азаматтық әуе кемесінің ұшуын тоқтату
Тарихта алғаш рет АҚШ-та және Канаданы қоса алғанда, бірнеше басқа елдерде де барлық төтенше жағдайларды қажет етпейтін азаматтық ұшақтар дереу жерге отырғызылды, нәтижесінде әлем бойынша ондаған мың жолаушылар қиын жағдайға түсті. Бұл бұйрық сағат 9:42-де Федералдық авиация басқармасының басқару орталығының ұлттық операциялар жөніндегі менеджері Бен Слайни берді. 9/11 комиссиясының баяндамасына сәйкес, "Бұл беспрецедентті бұйрық болды. Әуе трафигін басқару жүйесі оны үлкен шеберлікпен орындады, шамамен 4500 коммерциялық және жалпы авиация ұшағы жағдайсыз қонды."
For the first time in history, all nonemergency civilian aircraft in the United States and several other countries including Canada were immediately grounded, stranding tens of thousands of passengers across the world. The order was given at 9:42 by Federal Aviation Administration Command Center national operations manager Ben Sliney. According to the 9/11 Commission Report, "This was an unprecedented order. The air traffic control system handled it with great skill, as about 4,500 commercial and general aviation aircraft soon landed without incident.
Үкіметтің жалғастығын қолдау
Шабуылдардан кейін үкіметтің жұмысын қамтамасыз ету және басшыларды эвакуациялау жоспарлары дерлік бірден іске қосылды.
Contingency plans for the continuity of government and the evacuation of leaders were implemented almost immediately after the attacks.
Құтқару, қалпына келтіру және өтемақы
Нью-Йорк қаласына жасалған шабуылдан кейін бірнеше сағат ішінде 350-ден астам іздеу-құтқару иті жұмылдырылған, ірі масштабты іздеу-құтқару (SAR) операциясы басталды. Алғашқыда оқиға орнынан тек аз ғана жаралы адамдар табылды, ал келесі апталарда тірі қалғандардың табылмағаны анық болды. Ылғалдан тек жиырма адам тірі күйінде табылды. Құтқару және қалпына келтіру жұмыстары бірнеше айға созылды. Ғимараттардың қираған жеріндегі өрттерді сөндіруге бірнеше апта кетті, ал тазалау жұмыстары 2002 жылдың мамыр айында ғана аяқталды. Мұнаралардың орнында ашылған үлкен шұңқырларды құрылысшылар тазартып жатқанда, туристерге уақытша ағаштан жасалған "көру платформалары" орнатылды. Барлық платформалар 2002 жылдың 30 мамырында жабылды. Шабуылдан зардап шеккендерге көмек көрсету үшін көптеген қайырымдылық қорлар құрылды, олардың міндеті – аман қалғандар мен қаза болғандардың отбасыларына қаржылық көмек көрсету болды. 2003 жылдың 11 қыркүйегінде зардап шеккендерге өтемақы берудің соңғы мерзіміне дейін қаза тапқандардың отбасыларынан 2833 өтініш түсті.
Within hours of the attacks on New York City, a massive search and rescue (SAR) operation was launched, which included over 350 search and rescue dogs. Initially, only a handful of wounded people were found at the site, and in the weeks that followed it became evident that there weren't any survivors to be found. Only twenty survivors were found alive in the rubble. Rescue and recovery efforts took months to complete. It took several weeks to put out the fires burning in the rubble of the buildings, with the clean up not being completed until May 2002. Temporary wooden "viewing platforms" were set up for tourists to view construction crews clearing out the gaping holes where the towers once stood. All of these platforms were closed on May 30, 2002. Many relief funds were set up to assist victims of the attacks, with the task of providing financial assistance to the survivors and families of victims. By the deadline for victim's compensation of September 11, 2003, 2,833 applications had been received from the families of those killed.
Терроризмге қарсы соғыс
Террорлық шабуылдардан кейін көптеген америкалықтар шабуылдар "әлемді мәңгілікке өзгертті" деп сенді. Буш әкімшілігі терроризмге қарсы соғыс жариялады, мақсаты – Осама бен Ладен мен «Әл-Қаиданы» әділетке тартып, басқа террористік желілердің пайда болуына жол бермеу болатын. Бұл мақсаттар террористерді бағындырған мемлекеттерге қарсы экономикалық және әскери санкциялар салу, сондай-ақ, жаһандық қадағалау мен барлау қызметін күшейту арқылы іске асырылуға тиіс еді. 11 қыркүйек шабуылдарынан кейін АҚШ ресми тұлғалары Саддам Хусейннің қатысу мүмкіндігі туралы болжам жасады, бірақ бұл кейіннен жалған екені дәлелденді. АҚШ-қа жасалған шабуылдар ұйымның жарғысы шегінде болғандықтан, НАТО 2001 жылдың 12 қыркүйегінде НАТО келісімінің 5-бабы орындалғанын мәлімдеді, бұл АҚШ-тың терроризмге қарсы соғысы НАТО құрылғаннан бері алғаш рет «қайырымды емес» соғысқа тікелей қатысуы еді. Осама бен Ладен 2011 жылы АҚШ барлау қызметімен табылған еді және 2011 жылдың 2 мамырында Пәкістанның Эбботтабад қаласында АҚШ арнайы операциялар жасаған тобы тарапынан жойылды. 2014 жылы президент Барак Обама Ауғанстандағы соғыстың ресми аяқталғанын жариялады. Алайда, АҚШ әскерлері толығымен шығарылмады, себебі елде 15 мыңнан кем әскер қалды. 2019 жылдан 2021 жылдың 30 тамызына дейін президенттер Дональд Трамп пен Джо Байден Ауғанстаннан қалған 14 мың АҚШ әскерін шығарып алып, 2001-2021 жылдардағы соғыстың ресми аяқталуын белгіледі. Аль-Каида басшысы ретінде бен Ладеннің орнын басып алған тағы бір шабуыл жоспарлаушысы – Айман әл-Зауахири 2022 жылдың 31 шілдесінде Ауғанстанның Кабул қаласында АҚШ дронының шабуылынан қаза тапты.
In the aftermath of the terrorist attacks, many U. S. citizens believed that the attacks had "changed the world forever." The Bush administration announced a war on terror, with the goal of bringing Osama bin Laden and al Qaeda to justice and preventing the emergence of other terrorist networks. These goals would be accomplished by means including economic and military sanctions against states perceived as harboring terrorists and increasing global surveillance and intelligence sharing. Immediately after the September 11 attacks, U. S. officials speculated on possible involvement by Saddam Hussein, which later was proven to be false. As the attacks on the United States were judged to be within the parameters of its charter, NATO declared that Article 5 of the NATO agreement was satisfied on September 12, 2001, making the US war on terrorism the first time since its inception that NATO would actually participate in a "hot" war. Osama bin Laden himself was located by US intelligence in 2011, and was killed in Abbottabad, Pakistan by a US special operations unit on 2 May 2011. In 2014, President Barack Obama claimed the formal end of the war in Afghanistan. However, U. S. troops did not withdraw entirely, as fewer than 15,000 troops still remained in the country. From 2019 to August 30, 2021, Presidents Donald Trump and Joe Biden withdrew the remaining 14,000 U. S. troops from Afghanistan, marking the official end of the 2001 2021 war. Ayman al Zawahiri, another planner of the attacks who succeeded Bin Laden as leader of Al Qaeda, was killed by a U. S. drone strike in Kabul, Afghanistan on July 31, 2022.
Тұтқындалу
Шабуылдан кейін АҚШ-та 762 күдікті ұсталды. 2001 жылдың 12 желтоқсанында «Фокс Ньюс» телеарнасы олардың арасында шамамен 60 израильдік болғанын хабарлады. Федералдық тергеушілер оларды американдық үкімет қызметкерлерін ұзақ жылдар бойы тыңдау жөніндегі жалғасып келе жатқан әрекеттің бір бөлігі деп сипаттады. Осы израильдіктердің "азы" белсенді израильдік әскери қызметкерлері немесе барлау қызметкерлері ретінде сипатталды. ACLU-ның бұрынғы басшысы Айра Глейзер бас редакторға жолдаған хатында, ұсталған 762 адамның ешқайсысына терроризм бойынша айып тағылмағанын мәлімдеді. «Әділет министрлігінің бас инспекторының есебі 762 шетел азаматының азаматтық құқықтарын бұзудан гөрі көп нәрсені білдіреді. Бұл сондай-ақ 2001 жылдың 11 қыркүйегінен кейін халықты қорғаудың тиімсіз және бұрыс бағытталған тәсілдерін көрсетеді. Жаңадан ұсталған адамдардың қателігінен ешкімнің қауіпсіздігі арта алмайды».
Following the attacks, 762 suspects were taken into custody in the United States. On December 12, 2001, Fox News reported that some 60 Israelis were among them. Federal investigators were reported to have described them as part of a long running effort to spy on American government officials. A "handful" of these Israelis were described as active Israeli military or intelligence operatives. In a letter to the editor, Ira Glaser, former head of the ACLU, claimed that none of those 762 detainees were charged with terrorism. "The Justice Department inspector general's report implies more than the violation of the civil liberties of 762 non citizens. It also implies a dysfunctional and ineffective approach to protecting the public after Sept. 11, 2001 No one can be made safer by arresting the wrong people".
Ішкі реакция
Усама бен Ладенді іздеу басталғаннан кейін, президент Буш Вашингтонның Ислам орталығына барып, халықтан АҚШ-та тұратын арабтар мен мұсылмандарды американдық патриоттар ретінде қарастыруды сұрады. Дегенмен, исламофобия, яғни ислам дініне немесе мұсылмандарға деген қорқыныш, жек көру немесе жат көзқарас күшейді. Шабуылдардан кейінгі күндері мұсылмандарға, арабтарға, Таяу Шығыс және Оңтүстік Азиядан келгендерге қарсы қорлау мен жекқұмарлық қылмыстар 16 еседен астамға өсті. Конгресс 2002 жылғы «Отандық қауіпсіздік туралы» заңды қабылдады, осымен АҚШ үкіметінің заманауи тарихындағы ең ірі құрылымдық өзгерісі жүзеге асты. Конгресс «АҚШ Патриоты туралы» заңды қабылдады, ол терроризм мен басқа да қылмыстарды анықтауға және қудалауға көмектеседі деп мәлімдеді. Азаматтық құқықтар қорғаушылары «Патриот» заңын сынап, ол құқық қорғау органдарына азаматтардың жеке өміріне араласуға мүмкіндік береді және құқық қорғау және ішкі барлау саласындағы сот бақылауын жояды деп мәлімдеді. Буш әкімшілігі сондай-ақ, 9/11-ді Ұлттық қауіпсіздік агенттігінің құпия операциясын бастауға себеп ретінде келтірді, ол «АҚШ пен шетелдегі адамдар арасындағы телефон және электрондық хабарламаларды сот санкциясысыз тыңдауға» бағытталған.
Immediately after opening the hunt on Osama bin Laden, President Bush also visited the Islamic Center of Washington and asked the public to view Arabs and Muslims living in the United States as American patriots. However, Islamophobia, or the fear of, hatred of, or prejudice against the religion of Islam or Muslims in general, still rose. Incidents of harassment and hate crimes against Muslims, Arabs, Middle Easterners, and South Asians was reported rose by a factor of more than 16 in the days following the attacks. Congress passed and President Bush signed the Homeland Security Act of 2002, creating the Department of Homeland Security, representing the largest restructuring of the U. S. government in contemporary history. Congress passed the USA PATRIOT Act, stating that it would help detect and prosecute terrorism and other crimes. Civil liberties groups have criticized the PATRIOT Act, saying that it allows law enforcement to invade the privacy of citizens and eliminates judicial oversight of law enforcement and domestic intelligence gathering. The Bush Administration also invoked 9/11 as the reason to have the National Security Agency initiate a secret operation, "to eavesdrop on telephone and e mail communications between the United States and people overseas without court approval."
Ұлттық қауіпсіздік кіру-шығуды тіркеу жүйесі (NSEERS)
2002 жылдың 6 маусымында Бас прокурор Эшкрофт 16-дан 64 жасқа дейінгі, АҚШ-та тұратын белгілі шетелдік елдердің азаматтарын, Иммиграция және натурализация қызметіне (INS) тіркелуге, олардың кімдігін растауға, сұраққа алуға, суретке түсіруге және саусақ іздерін алуға міндеттейтін арнайы тіркеу бағдарламасын енгізу туралы ережелерді ұсынды. Ұлттық қауіпсіздік кіру-шығу тіркеу жүйесі (NSEERS) деп аталатын бұл жүйе екі бағдарламаны қамтыды: бір жағынан келушілер мен кетушілерді қадағалау, екінші жағынан АҚШ-та жүргендердің өз еркімен тіркелуі, бұл "шақыру" бағдарламасы деп белгіленді. DOJ 1952 жылғы Иммиграция және ұлттықтар туралы заңға сәйкес әрекет етті, ол тіркеу жүйесін бекіткен, бірақ 1980 жылдары бюджеттік мәселелерге байланысты тоқтатылған еді. Эшкрофт тіркелуге міндетті адамдарды "елдің ұлттық қауіпсіздігіне қауіпті және 30 күннен астам уақыт елде тұратын адамдар" деп сипаттады. Келушілерді кедендік бақылаудың бір бөлігі ретінде тексеру 2002 жылдың қазан айында басталды. Алғашқы назар Иран, Ирак, Ливия, Судан және Сириядан келгендерге аударылды. Бұл бағдарлама 127 694 адамды қамтыды, бірақ барлық келушілерді тексеру жүйесі енгізілгеннен кейін тоқтатылды. Кейіннен Мысыр, Иордания, Кувейт, Индонезия және Бангладештен келгендер де қосылды. Виза талаптарын бұзғандар депортация процесі кезінде кепілдік төлеуге құқылы болды. 2011 жылы DHS тиімділік себептерімен бағдарламаны тоқтатты, NSEERS туралы барлық ақпарат енді басқа көздерден жиналатынын мәлімдеді. ACLU-ның хабарлауынша, бағдарламаның азаматтық құқықтарына тигізген зиянын ескермеді және бағдарламадан зардап шеккендермен байланыс жасамады. NSEERS 2016 жылы Обама әкімшілігі тарапынан ресми түрде тоқтатылды, бұл Дональд Трампқа мұсылман тізімін құру мақсатын іске асыруды қиындату үшін жасалды.
On June 6, 2002, Attorney General Ashcroft proposed regulations that would create a special registration program that required males aged 16 to 64 who were citizens of designated foreign nations resident in the U. S. to register with the Immigration and Naturalization Service (INS), have their identity verified, and be interviewed, photographed and fingerprinted. Called the National Security Entry Exit Registration System (NSEERS), it comprised two programs, the tracking of arrivals and departures on the one hand, and voluntary registrations of those already in the U. S., known as the "call in" program. The DOJ acted under the authority of the Immigration and Nationality Act of 1952, which had authorized a registration system but was allowed to lapse in the 1980s because of budget concerns. Ashcroft identified those required to register as "individuals of elevated national security concern who stay in the country for more than 30 days." The processing of arrivals as part of their customs screening began in October 2002. It first focused on arrivals from Iran, Iraq, Libya, Sudan, and Syria. It handled 127,694 people before being phased out as universal screening processes were put in place. It later included those from Egypt, Jordan, Kuwait, Indonesia, and Bangladesh. Those found in violation of their visa were allowed to post bail while processed for deportation. In 2011, DHS suspended the program on efficiency grounds, stating that all NSEERS information was now collected from other sources. It completely glossed over the program's civil liberties costs and did not communicate with those harmed by the program, according to the ACLU. NSEERS was finally officially terminated in 2016 by the Obama administration in order to make it more difficult for President elect Donald Trump to achieve his goal of introducing a Muslim registry.