Кіріспе

Гронингендегі мемлекеттік университет, Нидерланды

Гронинген университеті (қысқартылған түрі UG; Rijksuniversiteit Groningen, қысқартылған түрі RUG) – Нидерландыдағы Гронинген қаласында орналасқан 30 000-нан астам студенті бар мемлекеттік зерттеу университеті. 1614 жылы құрылған бұл университет елдегі екінші ең көне университет (Лейденнен кейін) және Нидерландыдағы ең дәстүрлі және беделді университеттердің бірі. Гронинген университетінде он бір факультет, тоғыз магистратура мектебі, 27 зерттеу орталығы мен институты және 175-тен астам білім беру бағдарламасы бар. Университет түлектері мен профессорларының арасында Иоганн Бернулли, Алетта Джейкобс, төрт Нобель сыйлығының лауреаты, тоғыз Спиноза сыйлығының лауреаты, бір Стевин сыйлығының лауреаты, Нидерланд корольдік отбасының бірнеше мүшелері, бірнеше саясаткер, Еуропалық Орталық банк президенті және НАТО бас хатшысы бар.

Тарих

1614 жылы Гронинген қаласының және Оммéланденнің, яғни оны қоршаған аймақтың аймақтық ассамблеясының бастамасымен колледж ретінде құрылған. Онда төрт факультет болды: теология, құқық, медицина және философия. Университеттің гербі 1615 жылы Гронинген қаласы мен округінің Генералдық штатымен бекітілді. Ол провинциялық қарудан тұрады, үстіне VER/BVM/DNI LV/CER/NA деген сөздер жазылған ашық кітап бейнеленген, бұл Verbum Domini Lucerna Pedibus Nostris деген сөздердің қысқартылған түрі. Қалқанның үстінде бес жапырақтан және төрт інжу-маржандан тұратын алтын тәж орналасқан. Құрылған алғашқы 75 жылында жыл сайын шамамен 100 студент қабылданатын. Студенттер мен оқытушылардың шамамен жартысы Нидерландыдан тыс жерлерден келді, мысалы, алғашқы ректор-магнификус Уббо Эммиус қазіргі Германиядағы Шығыс Фризиядан келді, бірақ сонымен бірге университет пен қала және аймақ арасында тығыз байланыс болды. Университеттің дамуы он жетінші ғасырдың соңында және он сегізінші ғасырда теологиялық пікірлердің қақтығысы, аймақтық ассамблеямен қиын қарым-қатынас және 1672 жылы «Боммен Беренд» қаланы қоршауы сияқты саяси мәселелерге байланысты тоқтап қалды. Орташа есеппен осы кезеңде университетке бір уақытта екі жүзден үш жүзге дейін студент тіркелді. 1775 және 1814 жылдар аралығындағы француз оккупациясы кезінде Гронинген университеті Париж императорлық университетінің басқаруында болды. Лейден университетінен айырмашылығы, ол жабылмады және институт Императорлық Гронинген университеті (Keizerlijke Universiteit Groningen) деп қайта аталды. Осы кезеңде ол Голландия Корольдігіндегі жалғыз ашық университет болып қалды. 1815 жылы, Наполеон соғыстарынан кейін Лейден және Утрехт университеттерімен бірге, университет ұлттық жоғары білім беру мекемесі ретінде мойындалды, бірақ одан кейін оны жабу туралы талқылаулар болды. 1850 жылы жаңа бас ғимарат – Academiegebouw салынғаннан кейін жағдай жақсарды, бұл ғимаратты негізінен Гронинген тұрғындары қаржыландырды. 1906 жылы өрт ғимаратты толығымен қиратты. Осы уақытта 1876 жылғы Жоғары білім туралы заң университеттің жағдайын түбегейлі жақсартты, ол «Rijksuniversiteit Groningen» (RUG) деп аталады. Оқыту голланд және латын тілдерінде жүргізілді және университетке ғылыми-зерттеу және білім беру міндеттері жүктелді. Гронинген университеті ХХ ғасырдың алғашқы онжылдықтарында дамыды. Факультеттер мен курстардың саны тұрақты түрде өсті, ал студенттердің саны жылдам өсті. Университет 1914 жылы 300 жылдығын тойлағанда 611 студент тіркелген, ал 1924 жылға қарай бұл көрсеткіш 1000-ға жетті. Ұлы депрессия кезінде, әсіресе Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде төмендеуден кейін, 1945 жылдан бастап студенттердің саны жылдам өсіп, 1994 жылы 20 000-ға жетті. Соңғы жылдары Гронинген университетінде шамамен 32 700 студент оқып жатыр, шетелдік студенттердің саны тұрақты түрде өсіп келеді. Алғашқы ректор-магнификус белгілеген дәстүрді сақтай отырып, соңғы жылдары неміс студенттері мен зерттеушілерінің саны күрт өсті. 2015 жылдың наурыз айында РУГ Қытайдың Яньтай қаласында Қытай ауыл шаруашылығы университетінің кампусын құру туралы келісімге келді. Бұл РУГ-ды Қытайда кампус ашқан алғашқы голланд университеті ететін еді. Алайда, бұл жоспар, негізінен Қытайдағы цензура салдарынан академиялық еркіндікті шектеу туралы алаңдаушылықтарға байланысты, көп сынға ұшырады. 2018 жылдың қаңтар айында «жобаға жеткіліксіз қолдау» көрсетілгендігіне байланысты UG атқарушы кеңесі жоспарларды тоқтатты.

Рейтингтер мен бедел

Гронинген университеті (RUG) Еуропадағы университеттердің «үздіктер тобының» мүшесі. Бұл «үздіктер» тобына 56 мүше кіреді, бұл шамамен 4500 еуропалық жоғары білім беру мекемесінің 1,3 пайызын құрайды. RUG әлемдегі ең ірі 100 ғылыми-зерттеу университетінің қатарында. 2021 жылғы Times Higher Education World University Rankings рейтингісінде RUG 80-орында болды. 2019 жылғы U.S. News & World Report мәліметтері бойынша, Экономика және бизнес факультеті Нидерландыда 3-орынды, Еуропада 10-орынды және әлемде 32-орынды иеленеді. 2021 жылы университет Әлемдік университеттердің академиялық рейтингісінде (ARWU) 64-орынға ие болды. Бұл жалпы көрсеткіштен басқа, университет бірнеше мамандық бойынша әлемдік 100-дікке кіреді: Психология (41), Клиникалық медицина (51-75), Бизнес-әкімшілік (37), Экология (51-75). RUG 2024 жылғы QS WUR рейтингісінде әлемдік деңгейде 139-орынды иеленді. 2019 жылы Ұлттық Тайвань университеті жариялаған әлемдік университеттердің ғылыми еңбектерінің рейтингісінде университет 73-орынды иеленді. Webometrics университетті әлем бойынша 85-орынға, ал Еуропа бойынша 14-орынға қойды. 2021 жылы университет 780 университет қатысқан UI GreenMetric World University Ranking рейтингісінде 3-орынды иеленді. UI GreenMetric World University Rankings Индонезия университеті (UI) тарапынан университет саясатын қалыптастырудағы тұрақтылыққа назар аудару мақсатымен ұсынылды. Университеттер өздері ұсынған мәліметтер негізінде, инфрақұрылым мен орта, энергия және климаттың өзгеруі, қалдықтар, су, көлік, білім беру және ғылыми-зерттеу салалары бойынша бағаланады. 2019-2020 жылдары университет Дүниежүзілік университеттер рейтингісінде (CWUR) 91-орынды иеленді. 2019 жылы Times Higher Education жаңа рейтингті ұсынды: Еуропаның оқыту рейтингісі. Университет 200-ден астам университетті қамтитын бұл рейтингте 26-орынды иеленді. Бұл жаңа рейтинг жоғары білім беру мекемелерінің оқыту сапасы мен студенттер үшін оқу ортасына баса назар аударады. 2019 жылы U Multirank (UMR) университетті Нидерландыда 1-орынға қойды. UMR Твенттегі Жоғары білім беру саясатын зерттеу орталығы (CHEPS), Германиядағы Жоғары білім беру орталығы (CHE) және Лейдендегі Ғылым және технологияны зерттеу орталығы (CWTS) консорциумымен әзірленді. Университет халықаралық бағдар және зерттеулер мен білім беруді қамтитын 16 көрсеткіш бойынша ең жоғары балл алды. Экономика және бизнес факультеті AACSB және EQUIS аккредиттеуіне ие.

Ұйым

RUG-да 6 250 қызметкер жұмыс істейді. Университет кітапханасы 2013 және 2017 жылдар аралығында қайта жаңартылды. RUG-дың Лиуварден қаласында филиалы бар. 2018 жылдың қаңтар айында Қытайдың Яньтай қаласында «филиалдық кампус» ашу жоспарлары тоқтатылды, ал университет мұражайы қазір ашылу үстінде. Грониген университеті Академиялық мұра қорында өкілдік етіледі, бұл қор университет коллекцияларын және мәдени құндылықтарын сақтауға бағытталған.

Ұлттық ынтымақтастық

Exposome NL, экспосома зерттеу саласындағы ынтымақтастыққа бағытталған голланд консорциумы.

Кампус

Әр түрлі факультеттер қаланың ішінде орналасқан. Факультеттердің көпшілігі, оның ішінде Заң, Өнер және Философия факультеттері қала орталығында және оның төңірегінде орналасқан. Университеттің бастапқы ғимараты, сонымен қатар негізгі әкімшілік ғимараты болып табылады, ол қаланың дәл орталығында, Брёрстраат көшесінде орналасқан. Медициналық ғылымдар факультеті Университет медициналық орталығында (UMCG) орналасқан. Экономика және бизнес, Ғарыш ғылымдары, және Ғылым және Инженерлік факультеттер қаланың солтүстік жағында, Нобель сыйлығының иегері Фриц Зернике атындағы Зернике кампусында орналасқан. Зернике кампусы сонымен қатар қаладағы тағы бір ірі университет – Ханзе қолданбалы ғылымдар университетімен бірлесіп пайдаланылады, онда шамамен 40 000 студент оқиды. Университетте үш кітапхана бар: негізгісі қала орталығында, бірі Зернике кампусындағы Дюйзенберг ғимаратында, және бірі медицина факультетінде, онда студенттерге арналған көптеген кітаптар мен онлайн материалдар жинақталған. Қала орталығындағы кітапхананың ішінде Starbucks та бар. Университет соңғы кезде Фрисландиядағы Лиуварден қаласында "Фризлан кампусы" деп аталатын жаңа кампус ашты, онда бакалавриат және магистратура деңгейлерінде көптеген мамандықтар бойынша оқу мүмкіндігі бар.

Студенттік өмір

Гронинген қаласы Нидерландының студенттік қаласы ретінде белгілі; қала тұрғындарының шамамен үштен бірі Гронинген университетінде немесе Ханзе қолданбалы ғылымдар университетінде оқиды. Университет ACLO арқылы түрлі спорттық шаралар мен курстарды ұсынады. Көптеген спорт түрлерінің өздерінің бірлестіктері бар, олар студенттерге өз нысандарын жеңілдікпен пайдалануға мүмкіндік береді. Университетте студенттері үшін әлеуметтік шараларды ұйымдастыратын бірнеше студенттік клубтар, сондай-ақ негізінен нақты факультеттер мен курстармен айналысатын студенттік және оқу бірлестіктері де бар. Велосипедті көлік құралы ретінде пайдалану жергілікті тұрғындар мен студенттердің арасында кең таралған, қала орталығынан Зерникеге дейін арналған, белгіленген велосипед жолдары бар. Осы себепті қала "Әлемдік велосипед қаласы" деп аталады.

Студенттік тұрғын үй

Гронинген университетінде студенттерге арналған жатақханалар жоқ. Дегенмен, университет SSH Student Housing арқылы студенттерге тұрғын үй ұсынады, ол Гронингеннің әртүрлі аудандарында және Нидерландының басқа қалаларында студенттер үйлерін басқарады. Көптеген студенттер қаладағы жекеменшік тұрғын үйлерде тұрады, бірақ студенттерге арналған тұрғын үй баламаларының қатарына жақында The Student Hotel да қосылды. Жыл сайынғы тұрғын үй тапшылығымен күресу мақсатында Гронинген қаласы халықаралық студенттерге арналған контейнерлерден құралған "Ауыл" сияқты қысқа мерзімді тұрғын үйлер салуға ынталандыру жасап отыр. Нидерланд үкіметі жалға алушылар (студенттер) және үй иелері үшін жеке тұрғын үйлерге қатысты қатаң заңдарды сақтайды, осылайша әділ жалға алу бағасы мен шарттары қамтамасыз етіледі. 2018 жылы университет Гронинген қаласындағы тұрғын үй дағдарысы салдарынан ұлттық назарға ілікті. Университетке түсетін студенттердің көп бөлігі елдің басқа аймақтарынан немесе шет елдерден келгендіктен, студенттерге арналған тұрғын үй мүмкіндіктері жетіспейді. Әсіресе 2021 жылдың күзгі семестрінде тұрғын үй дағдарысы өршіп, жүздеген студенттер баспанасыз қалды және шұғыл көмекке жүгінуге мәжбүр болды. Тұрғын үй тапшылығы қала орталығында наразылық акциясына әкелді, нәтижесінде студенттер академиялық ғимаратты уақытша басып алып, қала билігіне шұғыл жағдайды шешу үшін қысым жасады.

Зерттеу

2019 жылы 708 докторант докторантура бағдарламасына қабылданы (2018 жылы 816-ға қарағанда). Қабылданып түскен докторанттардың шамамен 50% шетелден келген. 2019 жылы барлығы 546 PhD диссертациясы қорғалды, оның 22-сі үздік дипломмен. Ұлттық көрсеткіш осылайша шамамен 11% құрады.