Кіріспе

U 559 – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде нацистік Германияның Кригсмаринесі үшін салынған VIIC типіндегі U қайығы. 1940 жылдың 1 ақпанында Гамбургтегі Блохм және Восс кеме жасаушы зауытында "Baunummer 535" ("Зауыттық нөмір 535") ретінде құрылысы басталды, 1941 жылдың 8 қаңтарында суға түсірілді және 27 ақпанда капитан-лейтенант Ханс Хайдтманн басқаруымен қолданысқа берілді. Ол қызмет жолын 1-ші U қайық флотилиясында басталды, жаттығудан өтіп, 1941 жылдың 1 маусымында толыққандай жұмысқа кірісті. 1942 жылдың 15 сәуірінде 29-шы U қайық флотилиясына ауысты. Ол бес кемені батырды, бірақ 1942 жылы Жерорта теңізінде батқан кезде болған оқиғасымен ерекше көзге түсті, сол кезде британдық теңізшілер одан криптографиялық материалдарды тәркіледі. Бұл материал U қайықтарының «Энигма» машинасының шифрын бұзуда өте құнды болып табылды.

Дизайн

VIIC типті неміс суасты қайықтарына дейін VIIB типті қысқа суасты қайықтары болған. U 559 су бетінде болғанда және су астында жүзгенде орын ауыстыру қабілетіне ие болды. Оның жалпы ұзындығы , қысым корпусының ұзындығы , ені , биіктігі және суға бату тереңдігі болды. Суасты қайығы екі Germaniawerft F46 төрт тактілі, алты цилиндрлі, турбонаддувты дизель қозғалтқыштарымен жабдықталған, олар су бетінде пайдалану үшін жалпы қуаты , ал су астында пайдалану үшін екі Brown, Boveri & Cie GG UB 720/8 қос әрекетті электр моторлары жалпы қуаты құрады. Онда екі вал және екі винт болды. Қайыққа дейін тереңдікте жұмыс істеуге мүмкіндік берілді. Суасты қайығының максималды беттік жылдамдығы және максималды су асты жылдамдығы болды. Су астында жүзгенде, қайық жылдамдықта сағат бойы, ал су бетінде жылдамдықта жүзе алатын. U 559 бес торпеда түтігімен (төрт алдыңғы бөлігінде және біреуі артқы бөлігінде орналасқан), он төрт торпедамен, бір SK C/35 теңіздік пушкасымен, 220 оқпен және C/30 зениттік пушкамен жабдықталған. Қайықтың экипажы қырық төрт пен алпыс адамнан тұрды.

Қызмет тарихы

U 559 бастапқыда Атлантика шайқасында Батыс жағалаудағы одақтас конвойларын жою мақсатында атлантикалық U қайығы ретінде қызмет етуге жоспарланған.

Бірінші және екінші қарауыл

1941 жылғы 4 маусымда Кильден Солтүстік теңіз арқылы, Гренландия мен Исландия арасындағы бұғазға дейін алғашқы патрульдік сапарын жасады. 5 шілдеде ол оккупацияланған Франциядағы Санкт-Назер қаласына жетті. Екінші шығуы табысқа ие болды, ол Ушанттан батысқа қарай "Альва" кемесін торпедамен батырып жіберді. 1941 жылғы 22 тамызда француздық базасына қайта оралды.

Үшінші қарауыл

20 қыркүйекте басталған үшінші патрулінде ол "Гебен" тобына бекітілді, олар Екінші дүниежүзілік соғыста Гибралтардың қатты қорғалған боғазы арқылы Жерорта теңізіне кірген алғашқы U- қайықтары болды. Ливия-Мысыр шекарасын алдымен зерттегеннен кейін, ол Грекиядағы Саламиске жетті.

Төртінші қарауыл

Төртінші патрулінде ол Ливия жағалауында австралиялық шлюпті торпедалап батырды; көптеген құтқарылғандар басқа кемелермен құтқарылса да, үш теңізші құрлыққа жетіп, британ әскерлерінің шабуылы кезінде құтқарылды.

Бесінші, алтыншы және жетінші қарауылдар

1941 жылы 8 желтоқсанда басталған бесінші патрулінде кеме 23-і күні батып кетті. Шуньтиен 850–1100 неміс және итальяндық әскери тұтқындарды тасымалдады. 800-1000 адам қаза тапты, оның ішінде кем дегенде 700 әскери тұтқын болды. Оның алтыншы және жетінші патрульдері Саламистен Ливия жағалауына жасалды. Олар ешқандай нәтиже бермеді.

Сегізінші және тоғызыншы қарауылдар

1942 жылдың наурыз айында Хорватиядағы Пулаға келгеннен кейін, ол 18 мамырда теңізге шықты және 10 маусымда конвойға жасаған шабуылда "Афина" танкерін батырып, "Брамблелиф" май құюшы кемесіне зақым келтірді. Бірақ оның тоғызыншы патрулі сәтті болмады.