Кіріспе

Британдық композитор және музыка мұғалімі (1879–1962)

Джон Николсон Ирландия (13 тамыз 1879 – 12 маусым 1962) Джон Ирландия "өзін-өзі сынап, терең ойға шұғыл адам, қасіретті балалық шақтың естеліктерімен мазаланған" деп сипатталды. Ирландия 1893 жылы Корольдік музыка колледжіне түсіп, Фредерик Клиффтан фортепианоны оқыды. 1897 жылдан бастап Чарльз Вильерс Стэнфордтан композицияны оқыды. 1896 жылы Ирландия Лондонның SW1 ауданындағы Святой Троица шіркеуінің қосалқы органшысы болып тағайындалды, ал кейін 1904 жылдан 1926 жылға дейін Челсидегі Сент-Люк шіркеуінің органшысы және хормейстері болды. Ирландия 1900 жылдардың басында әндер мен камералық музыка композиторы ретінде таныла бастады. Оның 1909 жылғы Скрипкалық сонатасы No. 1 Коббет конкурсында бірінші орынды жеңіп алды. Одан да сәтті болғаны – оның Скрипкалық сонатасы No. 2: 1917 жылдың қаңтар айында аяқталған бұл шығарманы соғыстағы музыканттарға көмектесу мақсатымен ұйымдастырылған байқауға ұсынды. Қазылар алқасына скрипкашы Альберт Сэммонс және пианист Уильям Мердок кірді, олар сол жылдың 6 наурызында Нью-Бонд көшесіндегі Эолиан залында алғаш рет орындады. Ирландия еске алғандай, "Бұл британ композиторының бір түндік өнерпаздық арқасында камералық музыка саласында белгілі бір деңгейге көтерілген тұңғыш және жалғыз оқиға болды". Шығармаға жоғары баға берілді, ал баспагер Уинтроп Роджерс оны дереу жариялауды ұсынды (бірінші басылым баспагерлерге жеткенге дейін сатылып кетті). Кейін Ирландия мен скрипкашы Дезире Дефоның орындауындағы Скрипкалық соната Лондонның Вигмор залына көп көрермен жиналды. Ирландия жиі Channel Islands аралдарына сапар шегетін және оның ландшафты мен атмосферасы оған шабыттандырды. 1912 жылы ол Джерсиде тұрып, фортепианоға арналған "Арал сиқыры" (оның "Бейнелер" жинағындағы үш шығарманың біріншісі) шығармасын жазды, ал фортепианоға арналған үш шығармадан тұратын "Сарния: Аралдық саз" жинағын 1939-1940 жылдары Гернсиде тұрып жазды. Ол 1940 жылы Гернсиден Ұлыбританияға, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Германияның Норманд аралдарына шабуыл жасауға аздай уақыт қалғанда оралды. 1923 жылдан бастап Корольдік музыка колледжінде сабақ берді. Оның шәкірттерінің арасында Ричард Арнелл, Эрнест Джон Моран, Бенджамин Бриттен (кейіннен Ирландияны "күшті тұлға, бірақ әлсіз мінезді" деп сипаттады), композитор Алан Буш болды. Ол басқа бір жас студентке, пианист және композитор Хелен Перкинге де қызығушылық танытты, оған фортепиано концертін ми-бемоль мажорда және фортепиано мен оркестрге арналған Легенданы (бастапқыда екінші концерт ретінде жазылған) арнады. Ол екі шығарманың да премьерасын орындады. Кейіннен Ирландия арнауларын алып тастады. 1947 жылы Ирландияға жеке көмекші және серігі Нора Кёркби келді, ол оның өмірінің соңына дейін онымен бірге болды. 1949 жылдың 10 қыркүйегінде оның 70 жылдығына арналған арнайы Prom концерті берілді, онда оның фортепиано концертін 1942 жылы концертті жазған алғашқы пианист Эйлин Джойс орындады. Ирландия 1953 жылы зейнеткерлікке шығып, Суссекстегі Рок ауылына қоныстанды, онда ол өмірінің соңына дейін Вашингтондағы Рок Миллдегі жел тегірменінде тұрды. Сол жерде ол жас пианист Алан Роулендспен танысты, оны Ирландия өзінің толық фортепиано музыкасын жазуға шақырды. Ол 82 жасында Рок-Миллде жүрек жетіспеушілігінен қайтыс болды және үйіне жақын Шиплидегі Сент-Мэри-де-Верджин шіркеуіне жерленді. Оның ескерткішінде "Көптеген сулар махаббатты сөндіре алмайды" және "Бұл жерде Құдайдың ең асыл туындыларының бірі жатыр" деп жазылған.

Музыка

Стенфордтан Ирландия Бетховен, Брамс және басқа да неміс классикалық композиторларының музыкасы бойынша терең білім алды, бірақ жас кезінде Дебюсси мен Равел, сондай-ақ Стравинский мен Бартоктың ерте туындыларының күшті ықпалында болды. Осы ықпалдардың нәтижесінде ол ағылшын музыкасында басым болған халық әндері стилінен гөрі француз және орыс үлгілеріне жақын "ағылшын импрессионизмі" деп аталатын өзінің ерекше стилін қалыптастырды. Басқа импрессионист композиторлар сияқты, Ирландия кішкентай формаларды ұнатты және симфониялар мен опералар жазған жоқ, бірақ оның фортепиано концерті ең үздік туындыларының бірі саналады. Оның шығармаларына камералық музыка және фортепиано туындылары кіреді, оның ішіндегі ең танымал шығармасы – көптеген әрлеулерде белгілі болған "The Holy Boy". Ол А.Э. Хаусман, Томас Харди, Кристина Россетти, Джон Мейсфилд, Руперт Брук және басқалардың өлеңдеріне әндер жазды. Сент-Люк шіркеуіндегі қызметінің нәтижесінде ол гимндер, колядкалар және басқа да қасиетті хор музыкасын жазды. Хор ұжымдары арасында ол ең көп танымал "Ұлы махаббатқа ешкім тең емес" әнұранымен белгілі. "Love Unknown" гимні ағылшын тілді әлемдегі шіркеулерде, сондай-ақ оның C мажордағы қасиетті тағзым ету рәсімінде орындалады. Оның туындыларын Вестминстер аббаттығының хоры, Уэллс соборының хоры және тағы да басқалар жаздырып, орындады. Ол Фредерик Турстонмен бірге гобой мен фортепианоға арналған фантазиялық сонатасын, виолончельші Антони Саламен бірге виолончельдік сонатасын (1923) және Фредерик Гринкемен бірге скрипкалық сонатасын No. 1 (1909) орындады және жазды, ол оның бірнеше камералық шығармаларын орындады және жазды. Оның "Пиано сонатинасы" (1926-1927) және "Қасиетті және беймәлім әндер" (1929) циклындағы бірнеше шығарма досы, дирижер және BBC музыка продюсері Эдвард Кларкқа арналды. Ирландия 1946 жылғы австралиялық фильм "The Overlanders" үшін өзінің жалғыз кино музыкасын жазды, ал одан кейін Чарльз Маккеррас оркестрлік сюитаны шығарды. Оның кейбір шығармалары, мысалы, танымал "Даунленд сюитасы" және "Юлий Цезарь" тақырыптары, оның шәкірті Джеффри Буш оның өлімінен кейін аяқтады немесе қайта жазды.