Кіріспе

Виртуоз мүйізші Дэннис Брейн (17 мамыр 1921 – 11 қыркүйек 1957) – британдық мүйізші. Оның әкесі мен атасы да мүйізші болған музыкалық отбасында өскен ол Лондонның Корольдік музыка академиясын бітірді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Корольдік әуе күштерінде оркестр мен ансамбльде ойнады. Соғыстан кейін ол «Филармония» және «Корольдік филармония» оркестрлерінің жетекші мүйізшісі болды, сондай-ақ камералық ансамбльдерде де өнер көрсетті. Бенджамин Бриттеннің 1944 жылы жазған тенор, мүйіз және скрипкаларға арналған Серенадасы – Дэннис Брейн үшін жазылған туындылардың бірі. Малкольм Арнольд, Леннокс Беркли, Алан Буш, Гордон Джейкоб, Хамфри Серл және Матиас Сейбер сияқты композиторлар да оның үшін шығармалар жазды. Дэннис Брейн 36 жасында автокөлік апатында қаза тапты.

Алғашқы жылдар

Брэйн 1921 жылғы 17 мамырда Лондонның Хаммерсмит қаласында музыкалық отбасында дүниеге келді. Оның анасы Марион, туған тегі Билли (1887–1954), Ковент-Гарденде әнші болған, ал әкесі Обри Гарольд Брэйн Лондон симфониялық оркестрінің бірінші мүйізшісі болған және сол кезде Британиядағы аспаптың ең көрнекті орындаушысы деп есептелген, сондай-ақ Корольдік филармония оркестрінің директоры болды. Брэйн Ричмонд Хилл дайындық мектебінде, содан кейін Лондонның Сент-Полс мектебінде білім алды. Оның мүйізші болатыны болжанғанымен, әкесі бала кезінде оны осы аспаптан алыс ұстады, себебі ересек тістері толық жетілгенше ойнауға болмайды деп сенді. Брэйнге қызығуын сақтау үшін әр сенбі сайын әкесінің мүйізінде бірнеше нота ойнауға рұқсат берілді, бірақ оның алғашқы музыкалық сабақтары фортепиано мен органмен айналысудан басталды. Оның кәсіби дебюті 1938 жылғы 6 қазанда Бахтың Бранденбург концертінің №1 (екі концертант мүйіз партиясы бар) екінші мүйізшісі ретінде әкесімен бірге Лондонның Король сарайында, Адольф Буштың басшылығымен өтті. «Daily Telegraph» газетінің музыка сыншысы былай деп жазды:

Келесі айда Брэйн мен оның інісі Моцарттың мүйіз квинтеті (K407) және гобой квинтеті (K370) концерттерінде солист ретінде өнер көрсетті. Ол Гриллер және Буш квартеттерімен бірге ансамбльдерде өнер көрсетті және BBC үшін хабарлар таратты, ал 1939 жылғы ақпан айындағы алғашқы хабарында Моцарттың D мажордағы Дивертименті (K334) орындалды, онда Обри бірінші мүйізші, ал Деннис екінші мүйізші болды. Сол айда әке мен бала «Колумбия» фирмасы үшін «Ленер» квартетімен бірге осы туындыны жазды.

RAF және соғыс уақыты

Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Брэйн мен оның інісі қарулы күштерге қосылды. Германия мен Италиядан өзгеше, Ұлыбритания музыканттарды әскерге шақырудан босатпады, бірақ Корольдік әуе күштері орталық тобының дирижері, қанат командирі Рудольф О'Доннелл, Уолтер Легге айтқандай, "әрбір ерекше дағдылы жас музыкантқа RAF тобында өзіне орын табылатыны белгілі болсын" деп қамтамасыз ету үшін үлкен және көбінесе сәтті күш-жігер жұмсады. Содан RAF симфониялық оркестрі құрылды. Олармен бірге Брэйн 1944–1945 жылдары АҚШ-та үш айлық гастрольдік сапар жасады және 1945 жылы Потсдам конференциясында өнер көрсетті. BBC үшін ол соғыс кезеңінде үй және әскерлік арналар үшін 20-дан астам хабарлама жасады, көбінесе камералық музыка, бірақ бір рет сер Адриан Боулт басқарған BBC симфониялық оркестрімен Моцарттың K495 вальторналық концертін орындады. 1942 жылдың ортасында Брэйн композитор Бенджамин Бриттенмен танысты; соңғысы RAF оркестрі орындаған, апта сайын АҚШ-қа таратылатын соғыс уақытындағы Ұлыбритания туралы BBC радиолық баяндамалар сериясы үшін қосымша музыка жазды. Бриттен Брэйннің ерекше шеберлігін бірден таныды және оған концерттік шығарма жазуға көндіруге көп уақыт кетпеді. Бұл 1944 жылдың қазан айында Вигмор залында тұңғыш рет орындалған тенор, вальторна және скрипкаларға арналған серенада, онда Брэйн мен Питер Пирс солист ретінде қатысты. Бриттен шығарманы жазу кезінде Брэйннің көмегіне ризашылық білдірді: