Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ансбах (['/æ//n//z//b//æ//k/ ANZbak, ; ) – Германияның Бавария жерінде орналасқан қала. Ол Орта Франкония әкімшілік аймағының астанасы. Ансбах Нюрнбергтен оңтүстік-батысқа қарай 40 шақырым (25 миль), ал Мюнхеннен солтүстікке қарай 145 шақырым (90 миль) жерде, Майн өзенінің саласы – Франк Рецат өзенінің жағасында орналасқан. 2020 жылы қала халқы 41 681 адамды құрады. 8-ші ғасырда бенедикттік монастырь ретінде дамыған Ансбах 1331 жылы Гогенцоллерн әулетінің резиденциясына айналды. 1460 жылы Бранденбург-Ансбах маркграфтары осы қалада тұрды. Қалада 1704-1738 жылдар аралығында салынған Марграфен-Шлосс сарайы бар. Екінші дүниежүзілік соғыстар кезінде көп зақымданудан құтылғандықтан, ол өзінің түпкілікті тарихи барокко сәнін сақтап қалды. Бүгінде Ансбахта АҚШ әскери базасы мен Ансбах қолданбалы ғылымдар университеті орналасқан. Қала А6 автобаны және B13, B14 тас жолдары арқылы байланысады. Ансбах вокзалы Нюрнберг-Крайлсхайм және Тройхтлинген-Вюрцбург теміржолдарында орналасқан, сонымен қатар Нюрнберг S-Bahn желісінің S4 бағытының соңғы станциясы болып табылады.
Ansbach ('/æ//n//z//b//æ//k/ ANZbak, ; ) is a city in the German state of Bavaria. It is the capital of the administrative region of Middle Franconia. Ansbach is 25 mile (40 km) southwest of Nuremberg and 90 mile (145 km) north of Munich, on the river Fränkische Rezat, a tributary of the river Main. In 2020, its population was 41,681. Developed in the 8th century as a Benedictine monastery, it became the seat of the Hohenzollern family in 1331. In 1460, the Margraves of Brandenburg Ansbach lived here. The city has a castle known as Margrafen–Schloss, built between 1704 and 1738. It was not badly damaged during the World Wars and hence retains its original historical baroque sheen. Ansbach is now home to a US military base and to the Ansbach University of Applied Sciences. The city has connections via autobahn A6 and highways B13 and B14. Ansbach station is on the Nürnberg–Crailsheim and Treuchtlingen–Würzburg railways and is the terminus of line S4 of the Nuremberg S Bahn.
Атау шығу тегі
Ансбах бастапқыда Онолтесбах деп аталды (шамамен 790 жылы), бұл атау үш бөліктен құралған. Жеке сөздердің құрамында "Onold" (қаланың негізін қалаушының есімі), "es" жұрнағы (ағылшын тіліндегі " 's" сияқты меншік жалғауы) және ежелгі жоғары неміс тіліндегі "pah" немесе "bach" (бұлақ үшін) сөздері бар. Қаланың атауы ғасырлар бойы Онолтеспа (837 жылы), Онолдесбах (1141 жылы), Онолдсбах (1230 жылы), Онелспах (1338 жылы), Онсбах (1508 жылы) болып, соңында Ансбах (1732 жылы) атауына дейін өзгерген. Бұрын ол Анспах деп те белгілі болған.
Ansbach was originally called Onoltesbach (about 790 AD), a term composed of three parts. The individual word elements are "Onold" (the city founder's name), the Suffix " es" (a possessive ending, like " 's" in English) and the Old High German expression "pah" or "bach" (for brook). The name of the city has slightly changed throughout the centuries into Onoltespah (837 AD), Onoldesbach (1141 AD), Onoldsbach (1230 AD), Onelspach (1338 AD), Onsbach (1508 AD) and finally Ansbach (1732 AD). It was also formerly known as Anspach.
Тарих
Фольклор бойынша, 7 ғасырдың соңында франкондық шаруалардың бір тобы отбасыларымен жаңа елді мекен құру үшін шөлге бет түзеді. Олардың басшысы Онольд оларды «Резаттал» (Резат аңғары) деп аталатын аймаққа жеткізді. Осы жерде олар «Urhöfe» (яғни алғашқы шаруашылықтар: Knollenhof, Voggenhof және Rabenhof) құрды. Бірте-бірте «Винден тайпасы» сияқты жаңа қоныс аударушылар келіп, шаруашылықтар кішкентай ауылға айналды. Ансбах маңындағы көптеген ауылдар сол кезде «Винден» тайпасымен құрылды (күні бүгінге дейін олардың қоныстарын Meinhardswinden, Dautenwinden немесе Brodswinden сияқты аттарымен анықтау оңай). 748 жыл шамасында франк ақсұлтаны Сент Гумберт бұл жерде бенедиктин монастырын құрды. Онольтесбах ауылы алғаш рет 1221 жылы қала ретінде тіркелді. 1331 жылға дейін Ансбахты Эттинген графтары биледі, содан кейін Нюрнберг Гогенцоллерн бурграфы билікті иеленді. Гогенцоллерндер 1415 жылы Бранденбург маркграфтығын алғанға дейін Ансбахты өз әулеттерінің орталығы етіп бекітті. 1440 жылы Фридрих I қайтыс болғаннан кейін, әулеттің кіші тармағы Ансбах маркграфтары болып қалыптасты. 1528 жылы Георг Пейус Ансбахқа протестанттық реформацияны әкелді, нәтижесінде 1563 жылы Гумберт аббаттығының секуляризациясы болды. Маркграф сарайы 1704 және 1738 жылдар аралығында салынды. Оның бақтары 1800 жылдарға дейін де көрнекті орын болды. 1791 жылы соңғы маркграф өзінің иеліктерін Пруссия патшалығына сатты. 1796 жылы Цвайбрюккен герцогы Максимилиан Иосиф – болашақ бавариялық патша – Ансбахқа жер аударылды, француз әскері Цвайбрюккенді басып алды. Ансбахта Максимилиан фон Монтгелас Баварияның болашақ саяси құрылымына қатысты егжей-тегжейлі жоба жасады, ол «Ансбахер мемуары» деп белгілі болды. Наполеон Пруссияны Ансбахты және оның княздығын Баварияға беруге мәжбүр етті. Бұл туралы 1805 жылғы 15 желтоқсанда Шёнбрунн сарайында үшінші коалиция соңында жасалған франко-пруссиялық одақ шартында айтылған. Бұл акт 1815 жылғы Вена конгресімен бекітілді, Пруссияға Баварияның Берг герцогтығымен өтеу төленді. Германия біріккеннен кейін Ансбах Орта Франкония округінің астанасы болды, сол кезде оның халқы 12 635 адамды құрады. Ансбахта еврей отбасылары кем дегенде 18 ғасырдың соңынан бері тұрды. Олар Руглаендер көшесінде еврей зиратын салған, ол нацистік режим кезінде «Кристалл түнінде» қиратылып, өртенді. 1946 жылы жөнделгенімен, кейін бірнеше рет зақымдалды. Зират қабырғасында осы оқиғаларды еске алу үшін тақта орнатылған. Еврей қауымы Розенбад көшесіндегі 3 нөмірлі үйde синагога салды, бірақ ол да SA-мен зақымдалды, бірақ көрші ғимараттарға зиян келтіруден қорқып, өртеген жоқ. Бүгінде ол «Құдайдың бейнелі үйі» ретінде қызмет етеді. Кіреберістегі жазу синагога мен Холокост кезінде өлтірілген еврей тұрғындарының ескерткіші болып табылады. 1940 жылы кем дегенде 500 науқас «Ансбахтың медициналық және күтімдік клиникасынан» «Т4» операциясы аясында психиатриялық мекемелер ретінде жасырылған Сонненштейн мен Хартхаймнің жойғыш мекемелеріне депортацияланды. Олар газбен уланды. Ансбахтағы клиникада шамамен 50 зияны бар балаға «Люминал» дәрісін салғаннан кейін олар осылай өлтірілді. Олардың есіне ескерткіш 1988 жылы 38 Фойхтвангер көшесіндегі ауруханада орнатылды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бұл жерде Флюссенбург концлагерінің қосалқы лагері орналасқан. Сонымен қатар, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Люфтваффе мен Вермахттың базалары да болды. Жақын жердегі әуе базасы 38 Heinkel He 111 бомбалаушыларын пайдаланған Stab & I/KG53 (Kampfgeschwader 53 штабы мен 1-ші тобының) бас станциясы болды. 1939 жылғы 1 қыркүйекте бұл бөлім соғысты бастаған Польшаға шабуылға қатысқан көптеген бөлімшелердің бірі болды. Соғыс барысында оның барлық көпірлері қирады. 1945 жылғы сәуірде Германияға батыс одақтастарының шабуылы кезінде әуеайлақты АҚШ-тың үшінші армиясы басып алды және оны АҚШ әуе күштерінің 354-ші истребитель тобы қолданды, ол сәуірдің соңынан 1945 жылғы 7 мамырда неміс капитуляциясына дейін P 47 Thunderbolts ұшақтарын ұшырды. Соғыс соңында 19 жасар студент Роберт Лимперт қаланың АҚШ күштеріне қарсылықсыз берілуін талап етті. Ол Гитлер жастар ұйымымен сатқындыққа ұшырап, қаланың әскери командирі полковник (оберст) Эрнст Майердің бұйрығымен қала әкімшілігінің порталынан асылып өлтірілді. Оның батылдығына бірнеше ескерткіштер орнатылды, кейбір тұрғындардың қарсылығына қарамастан, Ludwigskirche, Gymnasium Carolinum және 6 Kronenstrasse-де. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Ансбах американдық аймаққа қарады. Американдық әскери билік бұрынғы санэтариумда, қазіргі Strüth ауданында, көші-қонға ұшыраған адамдар лагерін құрды. Ансбахта 1947 жылдан бері Bachwoche Ansbach өтіп келеді. 1970 жылдан бері Ансбах жақын жердегі қауымдастықтарды қосып алып, муниципалдық ауданын кеңейтті. Ансбахта Германия әскерімен бірлескен NATO-ға қатысты АҚШ қарулы күштерінің бірнеше бөлімшелері орналасқан. Бес жеке АҚШ гарнизоны бар: 412-ші әуе қолдау батальонының орналасқан жері Shipton Kaserne, бұрынғы 1-ші әскери дивизияның 4-ші шабуылдық авиациялық бригадасының орналасқан жері Katterbach Kaserne, сондай-ақ 501-ші әскери барлау батальоны мен 501-ші авиациялық батальонының орналасқан жері, 2006 жылдан бастап 1-ші әскери дивизияның Форт Райлиге оралуына байланысты 12-ші шабуылдық авиациялық бригадасымен алмастырылды, Katterbach гарнизонына қарасты спутниктік пост болған Bismarck Kaserne, онда Post Theater, казарма, Von Steuben Community Center, әскери полиция және басқа да қолдау агенттіктер орналасқан, USAG Ansbach-қа қарасты Barton Barracks және кітапханасы мен тұрғын үйі бар Bleidorn Barracks, сондай-ақ 2010 жылы ашылған тұрғын үй ауданы бар Urlas. Ансбах 1972 жылдан 1990-жылдардың басына дейін 1-ші бронетандық дивизияның (АҚШ) штаб-пәтеріне де ие болды. 2016 жылғы 24 шілдеде қаладағы мейрамханада бомба жарылып, бомбалаған адамнан басқа ешкім өлмеді, бірнеше адам жараланды. Құрылыс жасаған адам Сириядан келген босқын екені хабарланды, оның баспана алу өтініші қабылданбаған, бірақ Сириядағы жағдай қауіпсіз болғанға дейін уақытша қалуға рұқсат берілген. Көзі куәгерлердің айтуынша, ол жақын жердегі музыкалық фестивальге кіруге тырысқан, бірақ оған рұқсат берілмеген, содан кейін жақын жердегі шарап барында жарылғыш затты жарып жіберді.
According to folklore, towards the end of the 7th century a group of Franconian peasants and their families went up into the wilderness to found a new settlement. Their leader Onold led them to an area called the "Rezattal" (Rezat valley). This is where they founded the "Urhöfe" (meaning the first farms: Knollenhof, Voggenhof and Rabenhof). Gradually more settlers, such as the "Winden Tribe" came, and the farms grew into a small village. Many villages around Ansbach were founded by the "Winden" during that period (even today, their settlements can easily identified by their names, like Meinhardswinden, Dautenwinden or Brodswinden). A Benedictine monastery was established there around 748 by the Frankish noble St Gumbertus. The adjoining village of Onoltesbach was first noticed as a proper town in 1221. The counts of Öttingen ruled over Ansbach until the Hohenzollern burgrave of Nürnberg took over in 1331. The Hohenzollerns made Ansbach the seat of their dynasty until their acquisition of the Margraviate of Brandenburg in 1415. After the 1440 death of Frederick I, a cadet branch of the family established itself as the margraves of Ansbach. George the Pious introduced the Protestant Reformation to Ansbach in 1528, leading to Gumbertus Abbey's secularization in 1563. The Markgrafenschloß was built between 1704 and 1738. Its gardens continued to be a notable attraction into the 1800s. In 1791, the last margrave sold his realm to the Kingdom of Prussia. In 1796, the Duke of Zweibrücken, Maximilian Joseph — the future Bavarian king— was exiled to Ansbach the French took Zweibrücken. In Ansbach, Maximilian von Montgelas wrote an elaborate concept for the future political organization of Bavaria, which is known as the Ansbacher Mémoire. Napoleon forced Prussia to cede Ansbach and its principality to Bavaria in the Franco Prussian treaty of alliance signed at Schönbrunn Palace on 15 December 1805 at the end of the Third Coalition. The act was confirmed by the 1815 Congress of Vienna; Prussia was compensated with the Bavarian duchy of Berg. Ansbach became the capital of the circle of Middle Franconia following the unification of Germany; at the time, it had a population of 12,635. Jewish families were resident in Ansbach from at least the end of the 18th century. They set up a Jewish Cemetery in the Ruglaender Strasse, which was vandalised and razed under the Nazi regime in the Kristallnacht. It was repaired in 1946, but it was damaged several times more. A plaque on the wall of the cemetery commemorates these events. The Jewish Congregation built its synagogue at No 3 Rosenbadstrasse, but it too was damaged by the SA, though it was not burnt down for fear of damaging the neighbouring buildings. It serves today as a "Symbolic House of God". A plaque in the entrance serves as a memorial to the synagogue and to Jewish residents who were murdered during the Holocaust. In 1940, at least 500 patients were deported from the Heil und Pflegeanstalt Ansbach [Ansbach Medical and Nursing Clinic] to the extermination facilities Sonnenstein and Hartheim which were disguised as psychiatric institutions, as part of the Action T4 euthanasia action. They were gassed there. At the clinic in Ansbach itself, around 50 intellectually disabled children were injected with the drug Luminal and killed that way. A plaque was erected in their memory in 1988 in the local hospital at No. 38 Feuchtwangerstrasse. During World War II, a subcamp of Flossenbürg concentration camp was located here. Also during the Second World War the Luftwaffe and Wehrmacht had bases here. The nearby airbase was the home station for the Stab & I/KG53 (Staff & 1st Group of Kampfgeschwader 53) operating 38 Heinkel He 111 bombers. On 1 September 1939 this unit was one of the many that participated in the attack on Poland that started the war. All of its bridges were destroyed during the course of the war. During the Western Allied invasion of Germany in April 1945, the airfield was seized by the United States Third Army, and used by the USAAF 354th Fighter Group which flew P 47 Thunderbolts from the aerodrome (designated ALG R 82) from late April until the German capitulation on 7 May 1945. At the end of the war, 19 year old student Robert Limpert tried to get the town to surrender to the US Forces without a fight. He was betrayed by Hitler Youth and was hanged from the portal of the City Hall by the city's military commander, Col. (Oberst) Ernst Meyer. Several memorials to his heroic deed have been erected over the years, despite opposition from some residents — in the Ludwigskirche, in the Gymnasium Carolinum and at No 6 Kronenstrasse. After the Second World War, Ansbach belonged to the American Zone. The American Military authorities established a displaced persons (DP) camp in what used to be a sanatorium in what is today the Strüth quarter. Bachwoche Ansbach has been held in Ansbach since 1947. Since 1970, Ansbach has enlarged its municipal area by incorporating adjacent communities. Ansbach hosts several units of the U. S. armed forces, associated with German units under NATO. There are five separate U. S. installations: Shipton Kaserne, home to 412th Aviation Support Battalion, Katterbach Kaserne, formerly the home of the 1st Infantry Division's 4th Combat Aviation Brigade, also home of 501st M. I. Bn and 501st Avn Bn. which has been replaced by the 12th Combat Aviation Brigade as of 2006, as part of the 1st Infantry Division's return to Fort Riley, Kansas; Bismarck Kaserne, which functions as a satellite post to Katterbach, hosting their Post Theater, barracks, Von Steuben Community Center, Military Police, and other support agencies, Barton Barracks, home to the USAG Ansbach and Bleidorn Barracks, which has a library and housing, and Urlas, which hosts the Post Exchange as well as a housing area opened in 2010. Ansbach was also home to the headquarters of the 1st Armored Division (United States) from 1972 to the early 1990s. On 24 July 2016 a bomb was detonated in a restaurant in the city, killing only the bomber himself and injuring few people. The perpetrator was reported to be a Syrian refugee whose asylum application had been rejected but who had been given exceptional leave to remain until the security situation in Syria returned to a safe condition. Witnesses reported he had tried to enter a nearby music festival but had been turned away, before detonating his device outside a nearby wine bar.
Климат
Ансбахта ауыспалы орташа континенттік климат (Кёппен климат жіктелуі: Cfb/Dfb) басым, қыс айларында күндізгі және түнгі ауа температурасының айырмасы шамалы, ал жылдық жауын-шашын мөлшері орташа.
Ansbach has a transitional temperate continental climate (Köppen climate classification: Cfb/Dfb), with a small diurnal air temperature variation between day and night during winter, and with a moderate annual precipitation.
Экономика
1871 жылы Германияның бірігу кезінде Ансбахтың негізгі өнімдері жүн, мақта және жартылай жібек тауарлары; қыш ыдыстар; темекі; аспаптар; және ойын карталары болды. Егін, жүн және зығыр саудасы да маңызды деңгейде қолдау көрсетілді. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде, қала машина жасау, ойыншықтар және кесте өндірісімен де айналысты. Бүгінде Ансбах қаласы мен айналасындағы ауылдық жерлерде пластик өнеркәсібі өте дамыған. Қала Пеперами шошқа шұжығы және кептірілген ет өнімдерін жасауымен танымал.
Around the time of the unification of Germany in 1871, the chief manufactures of Ansbach were woollen, cotton, and half silk goods; earthenware; tobacco; cutlery; and playing cards. A considerable trade in grain, wool, and flax was also supported. By the onset of the First World War, it also produced machinery, toys, and embroidery. Today there is a large density of plastics industry in the city and rural districts around Ansbach. The city is known for making Peperami pork sausages and jerky.
Көлік
Ансбах Трюхтлинген-Вюрцбург темір жолында жатыр.
Ansbach lies on the Treuchtlingen Würzburg railway.
Танымал мәдениетте
Эрик Амблердің (1909-1998) 1953 жылғы "Ширмер мұрасы" романында 1807 жылы Пруссия Эйлау шайқасында Ансбах драгундарының сержанты Франц Ширмер жарақат алады. Ол Ансбахқа қоныстану үшін оралады, бірақ дезертир ретінде тізілгендіктен атын өзгертеді. Романның басым бөлігі американдық заң фирмасының мұраны иелену үшін оның ұрпақтарын табуға жасаған тырашаны қамтиды.
In the novel The Schirmer Inheritance (1953) by Eric Ambler (1909–1998), Sergeant Franz Schirmer of the Ansbach Dragoons is wounded in the battle of Preussisch Eylau in 1807. He returns to Ansbach to settle but changes his name as he has been posted as a deserter. The bulk of the novel concerns efforts by an American law firm to trace his descendants to claim an inheritance.