Кіріспе
Бенгуэт провинциясы (; ; ; ; ), Филиппиннің Лұсон аралындағы Кордильера әкімшілік аймағының оңтүстік ұшында орналасқан, теңізге шығу жолы жоқ провинция. Оның орталығы Ла-Тринидад қаласы. Биік таулы провинция өнімділігі жоғары таулық көкөністерімен танымал болғандықтан, Филиппиннің "Салат тостағаны" деп аталады. Тауларға алғашқы маңызды экспедиция 1620 жылы испан саяхатшылары Ла-Тринидад аңғарына барған кезде өтті, одан кейін 1623 және 1624 жылдары екінші және үшінші экспедициялар ұйымдастырылды. Бұл испандықтардың Галвей экспедицияларына (1829-1839) дейін Багио алтын кендерін басып алуға жасаған соңғы әрекеті болды. Олар Галвейдің әйелінің құрметіне аталған Ла-Тринидад аңғарында бекініп, 1846 жылы орналасты. Сегіз жыл өткен соң, 1854 жылы Бенгуэт жеке саяси-әскери команданция болып құрылды. Қазіргі провинцияның аймақтары Лепанто және Амбураян сияқты басқа команданциялардың құрамына кірді. +Бенгуэттің 19 тарихи қалашығы №48 Ауданы жойылды ма? Ескермелер Қалашық жойылды ма? Ескермелер Адоай Итогон Амбуклао Кабайан Ампусонган Капанган Аток Кибунган Багио Ла-Тринидад Балакбак Лоо Бокод Палина Бугиас Саблан Даклан Тублай Галиано Багио 1909 жылы халыққа иелену құқығы берілген қалаға айналған кезде, Туба ауылы қаладан бөлініп, Твин Пикс қалашығының құрамына қосылды. 1908 жылдың 18 тамызында Америка отаршылдық үкіметі №1876 заңын қабылдады, ол ескі Ла Монтаноса аймақтарынан Тау провинциясын құрды. Бенгуэт (Амбураян, Апаяо, Бонток, Ифугао, Калинга және Лепантомен бірге) осы жаңа провинцияның ішкі провинцияларына айналды. Бір жылдан кейін, 1909 жылы Багио қалашығы халыққа иелену құқығы берілген қалаға айналғаннан кейін таратылды. 1920 жылы Амбураян және Лепанто ішкі провинцияларының бөліктері Бенгуэтке қосылды.
Benguet , officially the Province of Benguet (; ; ; ; ), is a landlocked province of the Philippines located in the southern tip of the Cordillera Administrative Region in the island of Luzon. Its capital is La Trinidad. The highland province is known as the Salad Bowl of the Philippines due to its huge production of upland vegetables. The first major expedition into the mountains occurred in 1620, when Spanish explorers went into the La Trinidad Valley, followed by a second expedition in 1623, and a third in 1624. This was the last attempt to occupy the Baguio gold mines by the Spanish until the Galvey expeditions (1829 1839). and succeeded in establishing a presence in the La Trinidad Valley, named after Galvey's wife. in 1846. Eight years later, in 1854, Benguet became a separate comandancia politico militar. Parts of the present province were established as component territories of other comandancias such as Lepanto and Amburayan. +The 19 historical townships of Benguet under Act No. 48 Township Abolished? Notes Township Abolished? Notes Adaoay Itogon Ambuklao Kabayan Ampusongan Kapangan Atok Kibungan Baguio La Trinidad Balakbak Loo Bokod Palina Buguias Sablan Daclan Tublay Galiano When Baguio was converted into a chartered city in 1909, barrio Tuba was separated from the city and incorporated into the township of Twin Peaks. Upon the American colonial government enacting Act No. 1876 on August 18, 1908, which created Mountain Province from areas of the old La Montañosa, Benguet (along with Amburayan, Apayao, Bontoc, Ifugao, Kalinga, and Lepanto) became sub provinces of this new province. A year later in 1909, the township of Baguio was abolished upon its conversion into a chartered city. In 1920, portions of the sub provinces of Amburayan and Lepanto were incorporated into Benguet.
Жапондықтардың басып алуы
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Игорот партизандары мен филиппин және американдық күштердің біріккен тобы 1945 жылы соғыстың соңғы күндерінде жапондық сарбаздармен күресті.
Қазіргі заманғы тарих
1966 жылдың 18 маусымында үлкен Тау провинциясы 4695 нөміріндегі Республикалық заң қабылдануымен төрт провинцияға бөлінді. Бұл төрт провинция – Бенгет, Тау провинциясы, Калинга-Апаяо және Ифугао. 1987 жылдың 15 шілдесінде президент Корасон Акиноның 220 нөміріндегі жарлығымен Кордильера әкімшілік аймағы құрылғанда Бенгет оның құрамына провинция ретінде кірді.
Геология
Багио тау-кен ауданы кеш крест кезеңіне жататын офиолиттік негіз тау жыныстарынан тұрады. Оларды эоцендік арқалық толеиттік Пуго метавулканикасы жауып жатыр. Бұл жыныстар Далупирип шистасына ауысады, ол ерте олигоценнің ерте миоценге дейінгі тұнбалы Зигзаг формациясынан сәйкессіздікпен бөлінеді. Зигзаг формациясы терең шөгінді ортада қалыптасқан, аралас жасыл құмтастар, қызыл балшық тастар, олигомикті конгломераттар және аз мөлшерде әктас қабаттарынан тұрады. Кейінгі ерте миоценнің ортаңғы миоценге дейінгі Кеннон әктастығы Зигзагты жауып тұр. Олигоценнің соңы мен ерте миоценнің басындағы Агно батолиті Пуго мен Зигзаг аймағына еніп жатыр. Орта және кеш миоцендік Klondyke формациясы Орталық Кордильераның геологиялық көтерілу кезінде қалыптасты, оның құрамында ірі кластикалық материалдар, полимикті конгломераттар, құмтастар, сондай-ақ аз мөлшерде шағын шиферлер мен балшық тастардан тұратын шыны тәрізді (витриндік) туфтар бар. Алтын минералдануы диориттік және габбройлық интрузиялармен, базальттық-андезиттік лавалармен, оның ішінде Монгло адакитімен байланысты. Плиоцендік Багио формациясы лава ағындары мен пирокластикалық материалдармен араласқан конгломераттардан тұрады. Плейстоцендік алтын-мыс минералдануы кальци-сілтілік, диориттік және дацитті адакиттік интрузиялармен қатар жүрді. Осы минералдану Филекс кенішінің ерекшелігі болып табылады. Негізгі алтынды-базалық металл минералдану аймағының ені шамамен 8 км, солтүстік-оңтүстік бағытта ондаған шақырымға созылады және географиялық координаталары 16°20' - 16°26' солтүстік ендік және 120°37'30" - 120°43'30" шығыс бойлық аралығында орналасқан. Аймақтың батыс шекарасы Багиодан батысқа қарай созылған жанартау белдеуімен, ал шығыс шекарасы Итогон және Антамок кен орындарының шығысында орналасқан интрузивті белдеумен анықталады. Агно кварц диоритті батолиті Бинга су қоймасының жанында, шығысқа қарай орналасқан. Оңтүстіктен басталатын негізгі кен орындары: Филекс (Cu), Акупан (Au), Итогон (Au), Қара тау (Cu), Benguet Exploration (Cu), Аток (Au), Антамок (Cu және Au) және Багио Голд (Au), мұнда Багио Голд және Антамок Багиодан шығысқа қарай орналасқан. Солтүстікке қарай жалғаса отырып, маңызды кен орындары: Кинг Соломон (Cu), Сент-Ниньо (Cu), Боненг (Cu), Лабо (Cu), Гамбанг (Cu және Au) және Лепанто (Cu және Au). 1979 жылға қарай Антамок кенішіндегі жер асты кен өндіру 1850 деңгейіне жеткен.
География
Бенгуэт Кордильера әкімшілік аймағының оңтүстік-батыс бөлігін алып жатқан аумақты қамтиды. Егер географиялық мақсаттар үшін Багио қосылса, Бенгуэттің жалпы ауданы құрайды. Аймақ солтүстік-шығысында Тау провинциясы және Ифугаомен, оңтүстік-шығысында Нуэва-Вискаямен, оңтүстігінде Пангасинанмен, батысында Ла-Унионмен және солтүстік-батысында Илокос-Сурмен шектеседі. Кордильера тауларының ішінде орналасқан Бенгуэт көбінесе таулы аймақ. Лусонның ең биік тауы – Пулаг тауы Кабайанда орналасқан. Таулар бірнеше өзендердің бастауын құрайды, олардың ішіндегі ірілері – Агно, Амбураян, Буед, Бакун, Балили және Асин. Олардың кейбіреулері өзен аңғарлары мен шатқалдар арқылы ағып өтеді. Ішкі аймақтарда бірнеше шағын табиғи көлдер кездеседі. Ең ірілері – Кабаяндағы "Төрт көл": Булалакао, Детепнгепос, Инколос және Табейо көлдері. Облыста бірнеше қорғалатын аумақтар бар, олардың ішіндегі ең ірілері – Жоғарғы Агно өзенінің бассейнінің ресурстық қорығы, Маунт-Пулаг ұлттық паркі, Маунт-Дата ұлттық паркі және Төменгі Агно су бассейнінің орман қорығы.
The province is bordered on the northeast by Mountain Province and Ifugao, on the southeast by Nueva Vizcaya, on the south by Pangasinan, on the west by La Union, and on the northwest by Ilocos Sur. Situated within the Cordillera mountains, Benguet is dominantly mountainous. Mount Pulag, the highest in Luzon is located within Kabayan. The mountains form the headwaters of several rivers, the major ones which include the Agno, Amburayan, Bued, Bakun, Balili and the Asin. Some of these run through river valleys or gorges. Several natural lakes, small in size, are found within the hinterlands. The largest are the "Four Lakes" in Kabayan; Lake Bulalacao, Lake Detepngepos, Lake Incolos and Lake Tabeyo. The province is the location of several conservation areas, the largest of which are the Upper Agno River Basin Resource Reserve, Mount Pulag National Park, Mount Data National Park and Lower Agno Watershed Forest Reserve.
Климат
Бенгуэттің көп бөлігі субтропикалық таулық климат аймағына (Köppen Cwb) жатады, сәуір айында жылдық орташа температура жоғары, ал қаңтар айында төмен болады. Облыс желтоқсаннан наурызға дейінгі суық айларда маусымдық аяздың салдарынан егінге залал көреді, әсіресе Аток, Бугиас, Манкаян және Кибунган сияқты биік таулы қалаларда. 2007 жылдың ақпан айында Бенгуэтте температураның төмендеп, егінге залал келтірді.
Әкімшілік бөлімшелер
Бенгуэтте 13 муниципалитет бар, олардың барлығы екі заңнамалық округке біріктірілген. Багио қаласы, әкімшілік тұрғыдан Бенгуэттен тәуелсіз болғанымен, провинцияның ішкі бөлігінде орналасқан және Ла Тринидад, Итогон, Саблан және Туба муниципалитеттерімен қоршалған. Бұл қала бұрын провинция құрамында болған, бірақ 1909 жылы қалалық хартасы қабылданғанда тәуелсіздік алды. Қалалық муниципалитет атауы=Координата Халық саны Аумағы Тығыздығы Барангай (барлық барангай саны) км² /км² Аток 19,668 8 Багио ‡ — 366,358 345,366 129 Бакун 15,357 7 Бокод 13,756 10 Бугиас 43,627 14 Итогон 59,820 9 Кабаян 15,260 13 Капанган 19,361 15 Кибунан 17,292 7 Ла Тринидад † 129,133 16 Манкаян 35,953 12 Саблан 11,457 8 Туба 47,648 13 Тублай 17,892 Жалпы атауы=Жалпы 460,683 446,224 2,769.08 140 Астаналық муниципалитет
Барангай
Облыстың 13 муниципалитеті барлығы 140 барангайды құрайды, 2010 жылы Ла Тринидадтағы Пико ең көп халқы бар, ал Кабаяндағы Анчоки ең азы болған.
Тілдер
Бенгеттегі тұрғындар сауда-саттық үшін қолданылатын илокано, тагалог және ағылшын тілдерінен басқа өз тілдерінде де сөйлейді. Ибалои тайпасы пангасинан тіліне ұқсас ибалои тілінде сөйлейді, ал канканаэй тайпасы бонток тілімен байланысты, өздерінің канканаэй тілінде сөйлейді. SIL Ethnologue деректер қоры осы тілдерді Оңтүстік-Орталық Кордильера тармағына жатқызады. Набалой (деректер қорында ибалои деп аталған) Оңтүстік Кордильера тармағының бір бөлігі болып табылады, соған панғасиненс тілі де кіреді. Канканаэй тілі Орталық Кордильера тармағына жатады, оған бонток және ифугао тілдері де кіреді.
Білім
Облыстағы жоғары білім беру Ла Тринидад қаласында шоғырланған, онда Бенгуэттегі жалғыз университет – Бенгуэт мемлекеттік университетінің (BSU) бас кампусы орналасқан. Университеттің екі муниципалитетте екі филиалы бар: Бугиас қаласының Лу ауылындағы Бугиас кампусы және Бокод қаласының Амбангег ауылындағы Бокод кампусы. Ла Тринидадта Адвокаттар академиялық колледжі, BVS колледждері, Кордильера мансаптық даму колледжі, Филиппин Корольдік колледжі, Филиппин Министрлік колледжі, Филиппин Назарет колледжі, сондай-ақ Кордильера аймақтық ғылымға дайындық мектебі, Бенгуэт ұлттық орта мектебі (бірнеше бөлімшелерімен) және Бенгуэт арнайы білім беру орталығы сияқты басқа да білім беру мекемелері орналасқан. Багионың тәуелсіз қалалық муниципалитетінде бірнеше жоғары оқу орындары бар, олардың ішінде ең танымалдары – Филиппиннің Багио университеті, Сент-Луис университеті, Кордильералар университеті (бұрынғы Багио колледждер қоры), Багио университеті, Пайнс Сити колледждері, Багио орталық университеті және Багио бизнес және технология мектебі, бұл оқу орындары Филиппиннің түкпір-түкпірінен студенттерді тартады.
Туризм
Багио провинциясы – елдегі маңызды туристік орталық. Багионың провинция ішінде орналасуы провинцияның туризм индустриясын дамытуға көмектеседі. Провинциядағы танымал қызықты орындар: Кабайан маңындағы Пулаг тауы, Тубадағы Кеннон жолы, Бокодтағы Амбуклао тоғаны, Итогондағы Бинга тоғаны, Ла Тринидадтағы жеміс-жидек және гүл шаруашылықтары, Атоктағы Палина және Нагуэй күріш егістіктері. Туба және Тублай ыстық бұлақтарына көршілес облыстардан келген жергілікті туристер көптеп ағылады. Көкөніс егістіктерін, әсіресе өсу маусымында, Хальсема тас жолы бойында көруге болады. Кабайан ғасырлар бойы сақталған мумияларымен белгілі, ал Бугиас ыстық бұлақтары мен Апо Анносы үшін танымал.