Кіріспе
Стандартқа сәйкестікті көрсететін графикалық белгі. Коммерциялық өнім немесе қызметтегі сертификаттау белгісі – бұл оның иесіне (“сертификаттау органы”) белгілі бір өнім берушінің (сертификаттау белгісінің иесі емес) тауарлары немесе қызметтері белгілі бір қасиеттерге ие екенін растауға мүмкіндік беретін тіркелген белгі, мысалы, өңірлік немесе басқа да шығу тегі, материалы, сапасы, дәлдігі, өндіріс тәсілі, кәсіби одақ еңбегімен өндірілгендігі сияқты. Өнімге қойылатын стандарттарды сертификаттау белгісінің иесі белгілейді. Сертификаттау белгілерінің негізінен үш жалпы түрі бар: тауарлар немесе қызметтердің белгілі бір географиялық аймақтан шыққандығын растау (мысалы, Рокфорт ірімшігі); тауарлар немесе қызметтердің сапасы, материалдары, өндіріс әдістері бойынша белгілі бір стандарттарға сәйкес келетінін растау, мысалы, Underwriter Laboratories жүргізген сынақтар; өндірушінің белгілі бір стандарттарға сәйкес келгенін немесе белгілі бір ұйымға немесе одаққа тиесілі екенін растау (мысалы, киімде «одақ жасады» деген белгі). «Сертификациялық белгі» термині салыстырмалы түрде жаңа, сондықтан тарихи сертификациялық белгілерді талқылау кезінде зерттеушілер «гильдия белгісі», «сапа белгісі», «хальмарк» және «сауда белгісі» терминдерін қолданады. Сертификаттау белгісі белгілі бір қасиеттер стандартын немесе ережесін және өндірушінің осы стандарттар мен ережелерге сәйкестігін тексергенін көрсетеді. Нақты сипаттама, сынақ әдістері және сынақ жиілігі стандарттау ұйымымен жарияланады. Сертификаттау тізімі міндетті түрде пайдалануға жарамдылығын кепілдемейді. Дұрыс пайдалану және сынақтан өту қажет болуы мүмкін.
A certification mark on a commercial product or service is a registered mark that enables its owner ("certification body") to certify that the goods or services of a particular provider (who is not the owner of the certification mark) have particular properties, e. g., regional or other origin, material, quality, accuracy, mode of manufacture, being produced by union labor, etc. The standards to which the product is held are stipulated by the owner of the certification mark. There are essentially three general types of certification marks:
certifying that goods or services had originated in a particular geographic region (e. g., Roquefort cheese);
certifying that goods or services meet particular standards for quality, materials, methods of manufacturing, for example, tests by the Underwriter Laboratories;
certifying that the manufacturer has met certain standards or belong to a certain organization or union (e. g., "union made" in clothing). The term "certification mark" is very recent, so while discussing historical certification marks, terms "guild sign", "quality mark", "hallmark", and "trade mark" are used by researchers. A certification mark indicates a property standard or regulation and a claim that the manufacturer has verified compliance with those standards or regulations. The specific specification, test methods, and frequency of testing are published by the standards organization. Certification listing does not necessarily guarantee fitness for use. Validation testing, proper usage, and field testing are often needed.
Басқа белгілерден ерекшеленетін сертификаттау белгілері
Сертификаттау таңбаларына иелік ету құқығы, сол сертификаттау таңбасымен тауар сататын немесе қызметтер көрсететін компаниялармен меншік жағынан ешқандай байланысы жоқ тәуелсіз компанияларға тиесілі болуы мүмкін.
Сертификаттау белгілері мен мақұлдаулар
Сертификаттауды көбінесе қате түрде мақұлдау деп атайды, бірақ бұл дұрыс емес. Underwriters Laboratories, TÜV Rheinland, NTA Inc және CSA International сияқты ұйымдар өнімдерді стандартты процедуралар бойынша сынап, оларды сол стандартқа сәйкес келетіндей "тізімге" қосады. Олар өнімнің нақты осы стандартқа сәйкестігін көрсететін белгіні пайдаланудан басқа ешнәрсені мақұлдамайды. Демек, мысалы, өртке төзімді есіктің немесе өртке қарсы спрейдің сертификаттау белгісі, оның ғимарат ішінде қолдануға жалпыға бірдей қабылданғанын білдірмейді. Мақұлдауды құзыретті орган (AHJ) жүзеге асырады, мысалы, қалалық құрылыс инспекторы немесе өрттен қорғау қызметкері.
Халықаралық шарттар мен сертификаттау белгілері
Көптеген елдер ТРИПС келісіміне сәйкес сертификаттау таңбаларын қорғауды қамтамасыз ету үшін тауар таңбаларына қатысты заңнамаларын өзгертуге мәжбүр болды. Кейбір елдер басқа елдердің сертификаттау таңбаларын мойындайды. Бұл бір елде өндірілген тауардың екінші елде сертификатталуын қажет етпеуі мүмкін дегенді білдіреді. Мысалы, Еуропалық Одақ халықаралық шарт негізінде Австралия мен Жаңа Зеландия таңбаларын мойындайды.