Кіріспе

Танзаниядағы автомобиль жолдары, темір жол, әуе және теңіз желілері
Танзаниядағы көлік жүйесіне автомобиль жолдары, темір жол, әуе және теңіз желілері кіреді. Автомобиль жолдарының желісі ұзын, оның ішінде магистральдық және аймақтық жолдар бар. Темір жол желісі рельстерден тұрады. Магистральдық пойыз қызметі тек Дар-эс-Салам қаласында ғана бар. 28 әуежай бар, оның ішінде Джулиус Ньерре атындағы халықаралық әуежайы ең ірісі және ең көп келушілерге толысы. Паромдар Танзания құрлығын Занзибар аралдарымен байланыстырады. Елдің өзендері мен көлдерінде де бірнеше паромдар жүріп тұрады.

Жолдар

Танзанияның Ұлттық жолдар агенттігі (TANROADS) – Жұмыс, көлік және коммуникациялар министрлігіне бағынысты атқарушы агенттік ретінде 2000 жылдың шілдесінде құрылды және Танзанияның материктік бөлігіндегі магистральдық және өңірлік жол желісінің күтімі мен дамытуына жауапты. 2007 жылғы Жол туралы заңға сәйкес, Танзания материгіндегі жіктелінген жол желісінің жалпы ұзындығы шамамен есептелді. Құрылыс министрлігі TANROADS арқылы шамамен ұзындығындағы ұлттық жол желісін басқарады, оның ішінде магистральдық жол және өңірлік жол бар. Материктік бөлігіндегі шамамен ұзындығындағы қалалық, аудандық және шаруашылық жолдарының қалған желісі Премьер-министр кеңсесінің Өңірлік әкімшілік және жергілікті басқару (PMO RALG) ведомствосының жауапкершілігінде.

Облыстық жолдар

Мтвара аймағы: Мтвара мен Масасиді және одан Нангомаға дейін салынған жолдар байланыстырады. Содан кейін салынбаған жол Мтамбасвалаға және Мозамбик шекарасындағы қазіргі Unity көпіріне жетеді. 2012 жылдың сәуірінде Африка даму банкі Танзанияға осы жолды салуға несие берді, ал 2013 жылдың сәуірінде Жапониядан 7,659 миллиард иен (77,9 миллион АҚШ доллары) көлемінде қосымша несие берілді. Батыс аймақтар ең нашар қамтылған, тек Кигома мен Уджижиде ғана салынған тас жолдар бар. Батыс жағында тек бір топырақ жол бар, ол Касулу мен Сумбаванга арасындағы жол және Мпанданың оңтүстігінде су тасу қаупі бар. Оңтүстік-батыстағы Тундума мен солтүстік-батыстағы Кибондо маңындағы Ньяканези қиылысы арасында, шамамен 1000 км қашықтықта, елдің орталық бөлігінде тас жолдар жоқ.

Халықаралық автомобиль жолдары

Каир – Кейптаун тас жолы, Транс-Африкалық тас жол желісінің 4-бағыты, Кения шекарасындағы Наманга қаласынан басталып, оңтүстік-батыстағы Замбия шекарасындағы Тундума қаласына дейін Аруша, Додома, Иринга және Мбея қалалары арқылы өтеді. Тарангире ұлттық паркіне кіре беріс пен Иринга арасындағы бөлік Бабати – Кондоа – Додома – Иринга аралығында жақында асфальтталды. Енді Арушадан Ирингаға Моши және Морогоро арқылы созылған шығыс бағытымен жүрудің қажеті жоқ, ол да асфальтталған. Бұл бағыт Аруша – Додома – Иринга бағытына қарағанда ұзақ.

Танзания темір жолдары

Мтвараны батыстағы темір кен орындарына, мүмкін Мбеяға дейін жалғастыратын темір жол салу туралы ұсыныстар жасалды. Кигома мен Дар-эс-Салам арасындағы орталық желі Бурунди, Демократиялық Конго Республикасы және Руандадан Үнді мұхитына транзитпен халықаралық жүктер мен жолаушыларды тасымалдайды, ал Таборадан Мванзаға дейінгі тармақ Уганда мен Үнді мұхиты арасында жүк және жолаушы тасымалын жүзеге асырады. Исака құрғақ порты – Мванза желісіндегі шағын қала және станция, ол Кигалиге дейін салынған асфальтталған тас жолмен қиылысады. Ол Бурунди және Руанданың автокөлік жүктерін Дар-эс-Салам теңіз портына жүк пойыздарымен тасымалдау үшін «құрғақ порт» ретінде дамытылды. Исакадан Руанда/Бурундиге темір жол салу жоспары бар.

Әуежайлар

Әуе қатынасын Танзанияның азаматтық авиация басқармасы реттейді. Танзанияның әуежайлар басқармасы Танзания құрлығындағы 58 әуежайдың 25-ін пайдаланады. Килиманджаро халықаралық әуежайын мемлекеттік Килиманджаро әуежайын дамыту компаниясы басқарады, ал жартылай тәуелсіз Занзибар архипелагындағы әуежайлар Занзибар әуежайлар басқармасының қарауында. Он бес әуежай кіреберіс әуежайы қызметін ұсынады. Жарғылық және жоспарлы рейстерді Air Tanzania, Precision Air және Coastal Aviation сияқты жергілікті әуе компаниялары жүзеге асырады. Fastjet бюджеттік тасымалдаушысы іске қосылғанға дейін, әуе қатынасы жоғары бағалардың кесірінен көпшілік үшін қолжетімсіз болып келді және қазір де солай. Fastjet компаниясы ұсынатын ең төменгі баға бір бағытқа 20 АҚШ долларынан басталады (салықсыз), ал оның ішкі бағыттар желісі бес бағытпен ғана шектелген, себебі Airbus A319 ұшу-қону жолағының белгілі бір ұзындығын қажет етеді. Үкімет әуе қатынасының экономика үшін маңызды екенін түсінеді, сондықтан көрші елдердің нарығын баурап алу үшін Kigoma сияқты стратегиялық маңызға ие жерлердегі әуежайларды жаңарту жұмыстарын жүргізді. Солтүстік-батыста Африканың Ұлы көлдер аймағына қызмет ететін Каджунгути халықаралық әуежайын салу жоспарлануда. Сондай-ақ, жоспарланып жатқан және қарастырылып жатқан басқа да ірі әуежайлар бар – Додома қаласына және Серенгети ұлттық паркіне қызмет ететін Мсалато және Серенгети халықаралық әуежайлары.

Ұшу жолақтары

Көптеген мемлекеттік және жекеменшік ұшу-қону жолақтары бар. Танзания әуежайлары басқармасы Морогоро және Сингида сияқты 32 ұшу-қону жолағын басқарады. Танзанияның ұлттық саябақтар басқармасы ұлттық саябақтарда 26 ұшу-қону жолағын пайдаланады. Серонера ұшу-қону жолағы – елдегі ең жұқ жүретін жер. 61 ұшу-қону жолағы Табиғи ресурстар және туризм министрлігінің басқаруында. Жеке ұйымдар 93 әуежайға ие, мысалы, Танзания мұнайын дамыту корпорациясы Songo Songo ұшу-қону жолағын басқарады.

Кемежайлар мен порттар

Жағалау және көлдерде су жолдары көптеп кездеседі. Орталық аймақтарда кеме жүзе алатын көлдер мен өзендер жоқ. Бұл елде ғасырлар бойы қалыптасқан теңізшілік дәстүрі бар. Занзибар бұрын Шығыс Африканың, Үнді мұхиты жағалауындағы маңызды порты болған. Оның ішкі аймағы Орталық Африкаға дейін, тіпті Конго өзенінің ортасына дейін созылған. Суахили саудагерлері жағалау бойындағы көптеген порттар арқылы сауда жасау үшін доу (dhow) қайықтарын пайдаланған. Бұл дәстүр бүгінге дейін жалғасуда, бірақ енді моторлы кемелер қолданылады. 2010 жылы үкімет Багамойо қаласының жанындағы Мбеганиде екі тұраққа арналған контейнер терминалы бар терең су портын салу жоспарларын жариялады.

Сауда теңізшісі

2008 жылы сауда флотында Танзания туымен жүзген тоғыз кеме және Гондурасқа тіркелген бір кеме болды. Кемелердің аз санының себебі – экспорттың шамалы болуы, жағалау күзеті мен әскери-теңіз күштерінің салыстырмалы түрде жеткіліксіздігі және Дар-эс-Саламдағы жалғыз ірі портына байланысты болуы мүмкін. Танзания туымен жүзетін тоғыз кемеден біреуі жүк кемесі, төртеуі жолаушы-жүк кемесі және төртеуі мұнай танкері.

Құбырлар арқылы тасымалдау

2008 жылы газ құбырының, мұнай құбырының және тазартылған мұнай өнімдері үшін арналған құбырдың болғаны белгілі болды. Жеке меншік Тазама құбыр желісі шикі мұнай тасымалдау мүмкіндігінің үлкен бөлігін құрайды. Қазіргі уақытта ол жылына 600 000 тонна шикі мұнайды тасымалдайды, бірақ 1,1 миллион тоннаға арналған.

Скайлингілік кесу

Лушото ауданында кабельдік орман шаруашылығы жүйесі бар, осы жүйе арқылы Усамбара тауларынан тік төмен ағаштар тасымалданады.