Кіріспе
Жапондық қорқынышты франшиза Такаси Шимидзу жасаған. Франшиза 1998 жылы «Катасуми» және «4444444444» атты қысқаметражды фильмдермен басталды. Шимидзу Токио киномектебінде Киёси Куросавадан дәріс алды. Куросава Шимидзуге «Джу Он» жобаларын аяқтауға көмектесті. «Джу Он» фильмдері көбінесе Токионың Нерима ауданындағы бір үйде туған қарғыс туралы. Такео Саэки әйелі Каяконың басқа ер адаммен қарым-қатынаста екеніне көз жеткізіп, қызғаныштан ашуланып, оны, ұлы Тошио мен Тошионың үй жануарының өліміне себепкер болады. «Джу Он» бойынша, адам терең ашумен өлгенде, қарғыс пайда болады. Бұл қарғыс сол адамның қайтыс болған немесе жиі баратын жерінде жиналады және сол жерде қайталанады. Қайтыс болғандардың рухтары сол жерді мазалап, қарғысқа тап болған кез келген адамды, мысалы, қарғысқа ұшыраған үйге кіру арқылы немесе қарғысқа ұшыраған адаммен байланысқа түсу арқылы өлтіруі мүмкін. Қарғыстың көрінісі көбінесе өлім болып табылады, құрбандардың денелері жоғалуы немесе жоғалмауы мүмкін. Келесі өлімдер одан әрі қарғыстар тудырып, оларды басқа жерлерге таратуы мүмкін. Франшизаға он үш фильм кіреді, оның ішінде төрт американдық фильм және бір телесериал, сондай-ақ түрлі қосымша медиа және тауарлар.
is a Japanese horror franchise created by Takashi Shimizu. The franchise began in 1998 with the release of the short films Katasumi and 4444444444. Shimizu attended the Film School of Tokyo, where he studied under Kiyoshi Kurosawa. Kurosawa helped Shimizu shepherd the Ju On projects to fruition. The Ju On films generally revolve around a curse created in a house in Nerima, Tokyo, when Takeo Saeki, convinced that his wife, Kayako, is having an affair with another man, murders her, their son, Toshio, and Toshio's pet cat in a jealous fit of rage. According to Ju On, when a person dies with a deep and powerful rage, a curse is born. The curse gathers in the place where that person has died or which they frequented, and repeats itself there. The spirits of the deceased haunt the location, potentially killing anyone who encounters the curse by any means, such as entering a cursed house or being in contact with somebody who was already cursed. The curse's manifestation is mainly death, where the victims' bodies may or may not disappear. The following deaths may create more curses and spread them to other locations. The franchise consists of thirteen films, including four American produced films and one streaming television series, alongside various additional media and merchandise products.
Тарих
Шимидзу сұхбатында «Джу Он» фильмін жасауға бала кезіндегі жеке қорқыныштарынан және жапондық буто би тобынан шабыттанғанын айтты. Шимидзу бұл қойылымды қорқынышты деп тауып, «өзінің әуелерін аққа бояуға» шешім қабылдады. Ол сондай-ақ, өзінің бұрынғы фильмдерін түсіру кезінде Жапонияда тұрмыстық зорлық-зомбылықтың көбеюі оған оқиғаның бастауы туралы ойлар бергенін айтты. Жапон фильмдерінің атауы шамамен «Кек қарғысы» деп аударылады, немесе абстрактілірек айтқанда, біреудің біреуге немесе бір нәрсеге деген кек пікірінен туған қарғыс. Серияның алғашқы екі фильмі V Cinema деп аталды, яғни тікелей бейнежазбаға шығарылды, бірақ ауыздан ауызға тарау арқасында күтпеген сәттілікке жетті. Екі фильм де тоғыз күнде түсірілді және классикалық қорқынышты үй тақырыбының, сондай-ақ жапондық танымал қорқыныштың – «кекші әуе» (онрё) тақырыбының вариациясын ұсынады. Бұл қарғыс өздігінен өмірге келіп, жаңа құрбандар іздейді. Егер біреу қарғыспен өлтірілген әуенімен кездессе, ол да қаза табады және қарғыс басқа аймақтарға таралады. Өте тар бюджет шектеулерінде Шимидзудің фильмдері сыншылар мен жанр жанкүйерлерінен шектеулі локацияларды тиімді пайдалануы және қорқынышты атмосфераны жасау арқылы қорқыныш тудыруы үшін мақтау алды. Шимидзу сол кезде өзінің әуелерін экранда көрсетуге дайын болды, кейбір режиссерлер олардың тек сыртқы түрін ғана көрсетуді қалағаннан өзгеше. Сыншылар Шимидзудің режиссуралық және повестволық жағынан минималистік тәсілінің – өндірістің шектеулі ресурстарының қажетті салдары – фильмдердің көрермендерді алаңдату қабілетін сақтап қалуға мүмкіндік беретінін атап өтті. Фильмдердегі көріністердің көп бөлігі қанды емес, сондықтан мұндай көріністер орын алғанда одан да алаңдатады. Фильм 2004 жылы шықты. Фильмнің кассалық табысы оны 2006 жылғы «The Grudge 2» және 2009 жылғы «The Grudge 3» сияқты американдық фильмдердің сериясын жасауға итермеледі. Екі фильм де бірегей сюжет желісін ұстанады, бірақ «The Grudge 2» әлі де бірнеше жапон фильмдерінен шабыт алады. Франшизаның он жылдығын мерекелеу үшін 2009 жылы жапон кинотеатрларында бір уақытта екі жаңа фильм – «Джу Он: Ақ әуе» және «Джу Он: Қара әуе» көрсетілді. Екі фильмнің оқиғасы қарғыс атқан Саэки отбасынан ауытқып, екі байланыссыз, бірақ тағдырлы отбасыларға назар аударады. «Ju On» франшизасының он бесінші жылдығына орай 2014 жылы «Ju On: The Beginning of the End» деп аталатын қайта түсірілім шықты. «The Grudge 2» фильмінен шабыттанған «The Beginning of the End» фильмінде қарғысқа қатысты жаңа тарих бар, бірақ Саэки отбасы сюжеттің ажырамас бөлігі болып табылады. Фильмге 2015 жылы «Ju On: The Final Curse» атты жалғасы ілесіп, ол серияның соңғы фильмі ретінде жарияланды. Екі фильмде де серияның авторы Шимидзудің елеулі үлесі болған жоқ. «Ring» франшизасымен кроссовер, «Садако қарсы Каяко» 2016 жылдың 18 маусымында шықты. Американдық фильмдер сериясының тағы бір бөлімі 2020 жылдың 3 қаңтарында жарық көрді, бірақ ол көбінесе жағымсыз пікірлер алды. «Grudge» режиссері Николас Пессе 2016 жылы шыққан «Sadako vs. Kayako» сияқты, американдық «Grudge» және «Ring» фильмдер сериялары арасындағы кроссоверге қызығушылық білдірді. Фильмі шығар алдында Пессе жалғастың Америка мен Жапониядан басқа әлемнің басқа бөлігінде, сондай-ақ бұрынғы фильмдерге қарағанда басқа «көп емес қазіргі» уақытта өтетініне қызығушылық білдірді. «Ju On: Origins» атты телесериалдың бейімделуі 2020 жылдың 3 шілдесінде бүкіл әлем бойынша Netflix-те шықты.
Кроссовер
Садако мен Каяко (2016; "Сақина" сериясымен кроссовер)
Телесериалдар
Ju On: Origins – стримингтік телесериал. Сериал 2020 жылдың 3 шілдесінде Netflix платформасында 6 бөлімнен тұратын циклмен тұңғыш рет көрсетілді.
Театр
2023 жылы "Джу Он" фильмінің театрлық қойылымы жасалды. Ол "Джу Он: Қарғыс" және оның жалғасының сюжеттерін негізге алды.
Романдар
2003 жылы Кей Оиши сериядағы оқиғаларды романға түсірді. Бірінші роман, Ju on, «Ju On: The Curse», «The Curse 2» және «Ju On: The Grudge» фильмдеріндегі оқиғалар мен кейіпкерлерді кеңейтеді. Сол жылы «Ju On 2» атты роман жарық көрді, ол «Ju On: The Grudge 2» оқиғаларын толықтырады. «Ju On: White Ghost» және «Black Ghost» романдары 2009 жылы жарық көрді. «Ju On 2», «White Ghost» және «Black Ghost» романдары ағылшын тіліне аударылмады. 2014 жылы «Соңының басы» романы, ал 2015 жылы «Соңғы қарғыс» романы жарық көрді. Кей Оиши американдық фильмдердің ресми жапон тіліндегі романдарының авторы болды, алғашқысы – 2005 жылы жарық көрген «The Grudge» романы (Жапонияда «The Juon» деп шығарылды), ол фильмнің мазмұнына адал. Оның жалғасы «The Grudge 2» (Жапонияда «Ju On: Pandemic» деп шығарылды) романы 2007 жылы жарияланды. Барлық роман Kadokawa Shoten баспасында жарық көрді, және тек 2003 жылғы роман ғана ағылшын тіліне аударылды.
Видео ойындар
Сериалдың 10 жылдығына орай, "Ju On: The Grudge – Haunted House Simulator" атты ойын Wii платформасы үшін жасалды. Ойын 2009 жылы Жапонияда AQ Interactive компаниясы "Kyoufu Taikan: Ju On" (Қорқыныш Тәжірибесі: Ju On) деген атпен, ал Еуропада "Ju On: A Fright Simulator" деген атпен шықты. Ойын шыққан кезде сынға ұшырады. Xseed Games оны дәстүрлі аман қалу қорқыныш ойыны емес, "қорқынышты үй симуляторы" деп сипаттады. Ойынның форматы ұқыпты зерттеу мен қорқыту тактикасына негізделгендіктен, онда ешқандай ұрыс болмайды. E3 көрмесіндегі демо көрсетіліміне қатысқан Joystiq сыншылары бұнымен келісіп, "көптеген қорқыныш ойындарында тәжірибелі ойыншы жаратылыстарды жеңе алады (Silent Hill 2-нің Pyramid Head-і сияқты ерекше жағдайларды ескермегенде), бұл ойынды нағыз қорқыныштан гөрі күш-қуат фантазиясына айналдырады. Ал осы екі ойында [Silent Hill 2 және Ju On: The Grudge] жаратылыстардан қашуға ең көп үміт бар" деді.
Тәндік және аудиторияның қабылдауы
+FilmRotten TomatoesMetacriticCinemaScorePostTrakJu On: The Curse64% (14 пікір)Ju On: The Grudge80% (5 пікір)48 (22 пікір)The Grudge (2004)40% (162 пікір)49 (32 пікір)The Grudge 212% (77 пікір)33 (16 пікір)The Grudge (2020)20% (129 пікір)41 (28 пікір)F0.5Ju On: Origins85% (13 пікір)58 (5 пікір)