Кіріспе

Пэнлай, бұрын Денчжоу немесе Тэнчжоу деп аталған, Қытай Халық Республикасының Шандоң провинциясындағы Яньтай қаласының префектуралық деңгейдегі ауданы. Ол Бохай шығанағының оңтүстік жағалауындағы Шандун түбегінің солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан. Пэнлай мамыр және маусым айларында жиі кездесетін теңіздегі мираждармен танымал. Бұрын Яньтай қаласының басқаруындағы округтік деңгейдегі қала болған Пэнлай 2020 жылы ауданға айналды.

География

Пенглай ауданы Янтайдың басқа аудандарымен толығымен қоршалған: Фушан ауданы шығысында, Лонгкоу қаласы батысында және Цися қаласы оңтүстікте орналасқан. Оның географиялық координаттары бойынша шекаралары 37° 25'–37° 50' солтүк ендігі және 120° 35'–121° 09' шығыс бойында жатыр.

Климат

Пенглай ауданы солтүстік жарты шардың ортаңғы ендік аймағында орналасқан. Жылы, ылғалды муссондық аймақтағы континенттік климатқа ие. Жылдық орташа температурасы 12,5°C, жылдық орташа тәуліктік ең жоғары температурасы 28,8°C, жылдық орташа тәуліктік ең төменгі температурасы 2,3°C. Абсолюттік ең жоғары температура 38,8°C, абсолюттік ең төменгі температура 14,9°C. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері 664 мм, жылдық орташа күн сәулесі 2826 сағат. Орташа есеппен мұздаусыз кезең 206 күнге созылады, салыстырмалы ылғалдылық 65%, жылдық орташа жел жылдамдығы 5,2 м/с. Су тасқыны мен тайфун қаупі жоқ.

Тарих

Бұл аймақтағы Қызыл жарлар Сегіз бейімнің өлмейтін әлемге аттанған жері деп есептеледі. Кейін Цинь Ши Хуан оларды іздеу үшін бес жүз ұл мен бес жүз қызды кемелермен жіберді. Қытай жырларында айтуынша, жоғарыдағы жартастан құпия дельфин көрінген, император оған сөге алмай, өмірінің азаққа жеткенін түсінген. Хан императоры У (Хан Вуди) де мәңгілік өмір эликсирін іздеу үшін осы жерге келген. Ескі қала қабырғаларында әдеттегі екі қабат емес, үш қабатты қарауыл мұнаралары салынған, себебі 6-шы ғасырдағы Суй әулетінің бірінші императорының інісі осы аймақтың билеушісі болған. Христиандық миссиялар тез құрылды.

Әкімшілік бөлімшелер

2020 жылдың шілде айына қарай, Пенглай ауданында 6 көше, 8 қала және 6 ауылдық округ бар: Денчжоу қалалық округі, Цзииншань қалалық округі, Синганг қалалық округі, Пенлайгуо қалалық округі, Наньванг қалалық округі, Наньчангшан қалалық округі, Лиучжагоу қаласы, Чаошуй қаласы, Далиусин қаласы, Сяоменцзя қаласы, Даксиндиан қаласы, Мурижи қаласы, Бейгу қаласы, Эмери қаласы, Солтүстік Чаншань ауылдық округі, Дакиндао ауылдық округі, Хехэ ауылдық округі, Сяокиндао ауылдық округі, Наньхуанчэн ауылдық округі, Бейхуанчэн ауылдық округі. Аудандық халық үкіметі Пенглай экономикалық дамыту аймағында, Жинчуань көшесі, 169-шы үй мекенжайында орналасқан.

Экономика

2020 жылы Пенглай ауданы 37,04 миллиард юаньдік жалпы өңірлік өнімге қол жеткізді, бұл салыстырмалы бағалар бойынша өткен жылмен салыстырғанда 3,3%-ға артты. Оның ішінде, біріншілік өнеркәсіптің қосылған құны 5,19 миллиард юаньды құрады, бұл 2,1%-ға артты; екіншілік өнеркәсіптің қосылған құны 12,20 миллиард юаньды құрады, бұл 5,7%-ға артты; үшіншілік өнеркәсіптің қосылған құны 19,65 миллиард юаньды құрады, бұл 1,9%-ға артты. Үш өнеркәсіптің құрылымдық үлесі 14,0:32,9:53,1 құрады. 2020 жылы Пенглай ауданы 3,402 миллиард юань мемлекеттік бюджеттік кіріс жинады, бұл өткен жылмен салыстырғанда 3,1%-ға артты; мемлекеттік бюджеттік шығыстар 4,368 миллиард юаньды құрады, бұл 5,3%-ға артты. Салық түсімі 3,49 миллиард юаньды құрады, бұл өткен жылмен салыстырғанда 3,0%-ға артты.

Туризм

Қытай үкіметі Пенглайды ең үздік ішкі туристік бағыт ретінде бағалады. Су қамалы (水城, Shuǐchéng) – бекіністі порт, Қытайдың ең көне әскери порттарының бірі. Ол 1376 жылы Мин әулеті тұсында салынды және онда соғыс кемелерінен тұратын флот орналасқан. Қазір бұл қорғалған тарихи ескерткіш, оны қайта жаңартуға 500 миллион юань (60 миллион доллардан астам) жұмсалуда. Жақын жерде жартас бойымен созылған ағаш жол бар. Пенглай павильоны мен басқа да нысандарды дамытуға 25 миллион АҚШ долларынан астам инвестиция салынды. Пенглай павильоны – көне ғимараттар, сарайлар мен храмдардан тұратын үлкен саябақ, олар қалпына келтіріліп, қайта салынды. Бұл орын мың жылдан бері туристерді қызықтырып келеді және Су Ши мен Донг Цичан сияқты белгілі ақындар мен каллиграфтардың жазуларында сақталған. Пенглайдың тағы бір мәдени тартымдылығы – ежелгі кемелердің экспонаттарын ұсынатын Теңіз мұражайы және әйгілі патриот генерал Цы Цзигуанның қалпына келтірілген резиденциясы. Пенглайда сондай-ақ Азиядағы ең ірі мұхит аквариумы орналасқан. Онда полярлық аймақ, акулалар залы, тропикалық жаңбырлы ормандар, дельфиндер мен теңіз арыстандары бар театр бар. Қаңтар айында жергілікті теңіз құдайы Тяньхоудың туған күніне арналған көркем фестиваль өтеді. Туризм Пенглай экономикасының негізгі тірегі болып табылады, жыл сайын екі миллионнан астам туристі қабылдайды. Алайда, 2006 жылы қаланың порты төңірегіндегі орталық ауданның қабырғалары бұзылып, толығымен қиратылды.

Шарап өнеркәсібі

Шарап өндіру провинцияның екінші ірі саласы болып табылады. Ауыл шаруашылығы бірінші орында тұр. Дегенмен, Пенглайда туризм басты сала, ал шарап жасау екінші орында. Пенглайдың оңтүстігіндегі төбелердің орташа биіктігі 15 метрді құрайды, ал жағалау аймақтары салыстырмалы түрде тегіс. Топырақтың көп бөлігі құнарлы, жақсы желдетіледі және тамыр жүйесінің толық дамуына мүмкіндік беретін минералдар мен органикалық заттарға бай. Шарап заводтары негізінен Нанванг жүзім алқабында және Ян Пэнг саябалық тас жолы бойында орналасқан. Cabernet Sauvignon, Cabernet Gernischt, Merlot, Riesling және Chardonnay сияқты онда өсірілетін негізгі сорттардың барлығы 20 жылға толып, осы жүзімдер үшін алтын дәуір деп есептеледі. Олардың көпшілігіндегі қанттың орташа мөлшері 20%-дан асып түседі. Cabernet ерекше көзге түседі, ол жақсы түске және тығыз хош иіске ие.

Құрметтер

2018 жылы Пеңлай ұлттық санитарлық қала (аудан) мәртебесін қайта иеленді. 2020 жылдың маусым айында Пеңлай ауданы «2020 жылғы Қытайдың ең кітапханалық 100 округі мен қаласы» тізіміне енді, ал желтоқсан айында «Ұлттық аумақтық туризмнің екінші партиялық демонстрациялық аймақтары» қатарына қосылды. 30 желтоқсанда Пеңлай ауданы Шандоң провинциясының кәмілетке толмағандардың идеологиялық және рухани құрылысының алтыншы сессиясы бойынша үздік округтердің (қалалар мен аудандардың) бірі деп танылды. 2021 жылдың желтоқсан айында Шандоң провинциясының Мәдениет және туризм департаменті, Даму және реформалар комиссиясы және Қаржы департаменті «Провинциялық мәдени және туристік тұтынудың бірінші партиялық пилоттық округтері (қалалар мен аудандар)» атағын берді. Сол айда Пеңлай ауданы негізгі егін өндірісін толық механикаландыруды жетекшілікке алып, елдегі алтыншы демонстрациялық округ (қала және аудан) ретінде таңдалды. 2022 жылдың мамырында Шандоң провинциясының Ауыл шаруашылығы және ауылдық жерлер департаменті мен Қаржы департаменті бірлесіп «Провинциялық заманауи ауыл шаруашылығы өндірістік парктерінің екінші партиясын анықтау туралы хабарлама» жариялады (Lu Fa Gui Zi [2022] №10), нәтижесінде Фушань ауданы мен Пеңлай ауданы провинциялық заманауи ауыл шаруашылығы өндірістік парктері ретінде танылды. 26 маусымда Шандоң провинциясының 2021 жылғы мәдени туризм және демалыс саласындағы күшті округтерінің тізіміне енді. 2023 жылдың ақпан айында табиғи ресурстарды сақтау және тиімді пайдалану бойынша демонстрациялық округтердің (қалалардың) бірінші партиясы ретінде мойындалды.