Кіріспе

басқа адамдар принцесса Мари Луиза деп атаған Шлезвиг-Гольштейннің принцессасы Мари Луиза (Франциска Йозефа Луиза Августа Мари Кристина Гелена; 12 тамыз 1872 – 8 желтоқсан 1956) – королева Викторияның немере қызы.

Ерте өмір

Принцесса Мари Луиза Виндзор Ұлы саябағындағы Камберленд ложасында дүниеге келді. Туғаннан бастап ол Шлезвиг-Гольштейн-Зондербург-Августенбург әулетінің мүшесі болды. Оның әкесі – Шлезвиг-Гольштейн-Зондербург-Августенбург князі Кристиан, Шлезвиг-Гольштейн-Зондербург герцогы Кристиан мен Данескьольд-Самсое графесі Луизаның үшінші ұлы. Оның анасы – Ұлыбританияның Елена ханшайымы, королева Виктория мен принц Альберт Саксония-Кобург-Готаның бесінші баласы және үшінші қызы. Ол 18 қыркүйек 1872 жылы крещениеден өтті. Оның спонсоры (құда-құдасы) – Австрия императоры Франц Иосиф және Ганновер королевасы Мария болды. Оның ата-анасы Ұлыбританияда тұрды, ал ханшайым британдық патша отбасының мүшесі саналды. 15 мамыр 1867 жылғы Корольдік жарлық бойынша, принц және принцесса Кристианның балалары "Ерлігі" атағын алды. Сондықтан, 1872 жылы туғаннан бастап, принцесса Мари Луиза Ұлыбританияда ғана Шлезвиг-Гольштейннің ханшайымы Мари Луиза деп аталды. Отбасында оны "Луи" деп шақыратын. Ол 1885 жылы анасының сіңлісі, Беатрис ханшайымның Баттенберг принці Генрихке үйлену тойында қыз-келіншек болды.

Неке

1891 жылы 6 шілдеде Мария Луиза Виндзор сарайындағы Сент-Джордж шіркеуінде Анхальт ханзадасы Арибертпен (1866 жылы 18 маусым – 1933 жылы 24 желтоқсан) үйленді. Ханзада Ариберт Анхальт герцогы Фредерик I мен оның әйелі, Саксония-Альтенбургиялық ханшайым Антуанеттаның үшінші ұлы болды. Келінінің туысы, неміс императоры Вильгельм II осы одақты ұйымдастыруда маңызды рөл атқарды. Заманагөй дереккөздер оның неке бұзуына себеп болғанын тікелей көрсетпесе де, көптеген замандастары мен кейінгі тарихи жазбалар Ариберттің екіұрысты немесе гомосексуал болғанын айтады, ал кейбіреулері ер адаммен болған қарым-қатынастың ажырасуға түрткі болғанын және неке ешқашан толыққанды болмағанын мәлімдейді. 1900 жылы 13 желтоқсанда оның әкесі некені жойды. Сол кезде Канадада ресми сапарда болған Мария Луиза ханшайым дереу Ұлыбританияға қайтып келді. Оның естеліктерінде айтылғандай, ол некелік сертін өмір бойы сақтауға міндетті деп есептегендіктен, ешқашан қайтадан үйленбеді.

Іс-шаралар, қайырымдылық және меценаттар

Ажырасудан кейін, Мари Луиза қайырымдылық ұйымдарына және өнерді қолдауға өзін толық арнады. Ол британдық шеберлердің еңбектерін көрсету үшін Королева Мэридің қуыршақ үйінің құрылымын шабыттандырды. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде аурухана қызметін атқарған Бермондсидегі Қыздар клубын құрды. Ол сондай-ақ Виндзордағы Принцесса Кристиан медбикелер үйінің жұмысына белсенді қатысты. Ол корольдық отбасының барлық ресми шараларына, оның ішінде тәж кигізу рәсімдеріне және жерлеуге қатысты, және Георг VI мен Елизавета II тәж кигізу рәсімдерінде корольдық қанның ханшайымы ретінде салтанатты шеруге қатысты.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

1917 жылғы шілдеде Джордж V британдық корольдік үйінің атын Саксен-Кобург-Готтан Виндзор үйіне өзгерткенде, ол көптеген ағайындары мен туыстарына, британдық азаматтарға, неміс титулдары мен стильдерін, сондай-ақ тегін қолдануды тоқтатуға бұйрық берді. Мари-Луиза және оның тұрмысқа шықпаған әпкесі Елена Виктория ешқашан басқа титулдар мен тегіс аттарды қабылдамады, олар енді тек "Его Корольдік Шаңырағы Мари-Луиза" және "Его Корольдік Шаңырағы Елена Виктория" деп аталды, бұл оларды ханшайымдар етіп, бірақ ешқандай нақты корольдік отбасының мүшесі емес екенін көрсетеді. Бұл тәсіл Джордж V-нің басқа туыстары қабылдағаннан өзгеше болды, олар неміс титулдарынан ғана емес, барлық князьдық титулдарынан бас тартып, корольден британдық ақсүйек титулдарын алды. Олардың ханшайым титулы әкелерінен келген еді және олар ресми түрде Ұлыбритания ханшайымдары емес еді. Дегенмен, олардың отбасы құрмаған статусы және 1867 жылы королева Викторияның жасаған жеңілдігінен бастап "Шаңырағы" аталымын пайдалану құқығы олардың жағдайын қиын етті, сондықтан оларға тікелей туыстық байланыс мәселесін қозғамай, ханшайым статусын сақтауға рұхсат беру оңайырақ болды.

Кейінгі өмірі

1944 жылы Мария Луиза Глостер герцогі Ричардтың крест анасы болды. Кішкентай Елизавета ханшайым оны «Луи кузен» деп атады және оның үйлену тойына әпкесі, ханшайым Елена Викториямен бірге қатысты. Ол Вестминстер аббаттығында төрт таққа отыру рәсіміне қатысты: 1902 жылы король Эдуард VII және королева Александра; 1911 жылы король Георг V және королева Мэри; 1937 жылы король Георг VI және королева Елизавета, ана королева; және 1953 жылы королева Елизавета II. 1956 жылы ол «Алты патшалық естеліктерім» атты мемуарын жариялады. Ол бірнеше айдан кейін, 1956 жылдың 8 желтоқсанында Лондондағы үйінде, 10 Fitzmaurice Place, Berkeley Square мекенжайында қайтыс болды және Виндзор Ұлы саябағындағы Фрогмордағы Корольдік бейітіне жерленді. Ол қайтыс болған кезде королева Викторияның тірі қалған алты немересінің бірі болды. Принцессаның мүлігі 1957 жылдың 12 наурызында бекітілді және 107 644 фунт стерлингке бағаланды (2022 жылғы бағау курсы бойынша 1,8 миллион фунт стерлинг).