Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрлері
Species of bird
Үлкен дала тауығы немесе түйіршік құс (Tympanuchus cupido), кейде "бумер" деп аталады, безгектер тұқымдасына жататын ірі құс. Бұл Солтүстік Америка түрі бұрын көптеп кездесетін, бірақ мекендеу ортасының жоғалуына байланысты өте сирек және көптеген аймақтарда жойылып кеткен. Үлкен дала тауығының қанаттарының ұзындығы ... құрайды.
The greater prairie chicken or pinnated grouse (Tympanuchus cupido), sometimes called a boomer, is a large bird in the grouse family. This North American species was once abundant, but has become extremely rare and extirpated over much of its range due to habitat loss. The greater prairie chicken has a wingspan range of .
Тұрғындар саны мен тіршілік ортасы
Үлкен дала тауығы бұзылмаған далаларды ұнатады және бастапқыда биік шөпті далаларда таралған. Ол даламен араластырылған егістік жерлерге төзімді, бірақ егістік көбірек болған аймақтарда халық саны сиректеу болады. Оның рационы негізінен тұқымдар мен жемістерден тұрады, бірақ жазда жасыл шөптер мен шегірткелер, шыңғырлауықтар және қоңыздар сияқты жәндіктерді де жейді. Бұл түр бұрынғыда еменді саванна және биік шөпті дала экожүйесінде кеңінен таралған.
The greater prairie chicken prefers undisturbed prairie and was originally found in tallgrass prairies. It can tolerate agricultural land mixed with prairie, but sparser population density is found in areas that are more agricultural. Its diet consists primarily of seeds and fruit, but during the summer it also eats green plants and insects such as grasshoppers, crickets, and beetles. This species was once widespread all across the oak savanna and tall grass prairie ecosystem.
Қорғау
1930 жылдары аң ауру қысымы мен тіршілік ортасының жоғалуы салдарынан үлкен дала тауығының саны азайып, құрып кетуге жақын келді. Тек Иллинойс штатында 1800 жылдары дала тауығының саны миллиондағанға жететін. Бұл құс танымал аңшылық нысаны болды, және көптеген дала құстары сияқты, олар да тіршілік ортасының кең аумақты жоғалуына ұшырады. Қазіргі таңда құрып кетудің алдында тұр, 2019 жылы Иллинойстағы жабайы құстардың саны шамамен 200-ге жуық. Олар енді тек шағын аумақтағы, басқарылатын далалық жерлерде ғана тіршілік етеді. Солтүстік Америкада олардың қазіргі саны шамамен 500 000-ға дейін азайған деп есептеледі. 2000 жылдың мамыр айында Канаданың Қауіп төндіретін түрлер туралы заңы үлкен дала тауығын Канада аумағында (Альберта, Саскачеван, Манитоба, Онтарио) жойылған түрлер тізіміне енгізді. Бұл мәселе 2009 жылдың қараша айында Канададағы Құрып бара жатқан жабайы жануарлар туралы комиссиясымен де расталды. Дегенмен, Альберта мен Саскачеванның оңтүстік-орталық аймақтарында, сондай-ақ Оңтүстік Онтариода осы құстарды көруге мүмкіндік туып тұрады, бірақ мұндай кездесулер өте сирек. Ішкі Айова мен Миссури сияқты, бір кезде дала тауығының өте көп санына (жүздеген мыңға жететін) ие болған штаттарда, олардың жалпы саны шамамен 500-ге дейін төмендеді. Алайда, Миссури Табиғатты қорғау департаменті Канзас пен Небраскадан дала тауығын әкеліп, олардың санын 3000-ға дейін арттыру мақсатында бағдарламаны іске қосты. Орталық Висконсин шамамен 600 құсқа мекендейді, бұл көрсеткіш 1954 жылы аң ауруға тыйым салынған кезде 55 000 болған. Еуропалықтар қоныстанғанға дейін бұл аймақ көбінесе шырша мен қабысқан батпақтармен жабылған, бірақ алғашқы қоныс аударушылар батпақтарды кептіріп, нашар топырақты өңдеуге тырысты. Оңтүстік және батыстағы далалар ауыл шаруашылығы мен құрылысқа кеткенде, ал Висконсиннің оңтүстік жартысы кесілгенде, далалар солтүстікке қарай тасталған егістік жерлерге тарады. Бүгінде Висконсин Табиғи ресурстар департаменті 30 000 акр жерді үлкен дала тауығының тіршілік ортасы ретінде басқарады. Құс бақылаушылар 2006 жылы Golden Sands Resource Conservation & Development Council, Inc. ұйымының бастамасымен құрылған Орталық Висконсин дала тауығы фестиваліне қатысу үшін сәуір айында Висконсинге сапар шегеді.
The greater prairie chicken was almost extinct in the 1930s due to hunting pressure and habitat loss. In Illinois alone, in the 1800s, the prairie chicken numbered in the millions. It was a popular game bird, and like many prairie birds, which have also suffered massive habitat loss, it is now on the verge of extinction, with the wild bird population at around 200 in Illinois in 2019. It now only lives on small parcels of managed prairie land. Throughout North America, it is thought that their current population has declined severely, to approximately 500,000 individuals. In May 2000, the Canadian Species at Risk Act listed the greater prairie chicken as extirpated in its Canadian range (Alberta, Saskatchewan, Manitoba, Ontario). It was again confirmed by the Committee on the Status of Endangered Wildlife in Canada in November 2009. Nonetheless, sightings and encounters continue to occur in the south central regions of Alberta and Saskatchewan, along with southern Ontario, where sightings are extremely rare. In states such as Iowa and Missouri that once had thriving prairie chicken populations (estimated to be hundreds of thousands), total numbers have dropped to about 500. However, the Missouri Department of Conservation has started a program to import prairie chickens from Kansas and Nebraska in the hopes that they will be able to repopulate the state and increase that number to 3,000. Central Wisconsin is home to approximately 600 individuals, down from 55,000 when hunting was prohibited in 1954. Though this area was predominately spruce and tamarack marsh before European settlement, early pioneers drained the marshes and attempted to farm the poor soil. As the prairies to the south and west were lost to agriculture and development, and the southern half of Wisconsin was logged, the prairies spread northward into the abandoned farmland. Today, over 30,000 acres are managed by the Wisconsin Department of Natural Resources as greater prairie chicken habitat. Birdwatchers travel from around the world to visit Wisconsin in April for the Central Wisconsin Prairie Chicken Festival, started in 2006 by Golden Sands Resource Conservation & Development Council, Inc.
Қауіптер
Жағдайдың нашарлауы далалық тауықтар популяциясы үшін ең үлкен тарихи қауіпті құрайды. АҚШ-тағы биік шөпті даланың 95%-дан астамы егістік жерлерге айналдырылған. Жергілікті даланың егістікке айналуы осы құстарға өте зиянды. Канзас штатының университеті жүргізген радиотелеметриялық зерттеуде "көптеген далалық тауықтар аналықтары электр сызықтарынан шамамен 400 метрлік және жақсартылған жолдардан 500 метрлік қашықтықта ұя салудан немесе балапандарын өсіруден қашқан" деген қорытынды жасалды. (Канзас штатының жабайы табиғат және саябақтар департаменті). Сондай-ақ, далалық тауықтар байланыс мұнараларынан және ауылдық шаруашылықтардан да қашқанын анықтады. Зерттеулер жолақты скунс, егермен және опоссум сияқты орташа жыртқыштар жұмыртқалардың өлімін айтарлықтай арттыратынын көрсетті; осы жыртқыштарды тәжірибелік түрде жою ұялау сәттілігін 33%-дан 82%-ға дейін арттырды. Аюлар, қасқырлар және тау қабыландары сияқты жоғарғы жыртқыштардың жоғалуы осы орташа жыртқыштардың популяциясын арттырады, демек, далалық тауықтардың популяциясын азайтады, бұл жоғарыдан төменге қарай трофикалық тізбектің мысалы. Жергілікті емес қарапайым фазан далалық тауықтардың көбеюін ұяға паразиттену арқылы төмендетеді. Диапазонның шығыс бөлігіндегі кейбір оқшауланған далалық тауықтар популяциясының кішкентай мөлшері популяциялық тартылысқа әкелді, бұл генетикалық әртүрлілікті және ұрпақтың тірі қалуын азайтты. Иллинойс штатында жабайы табиғатты басқаруға басқа аймақтардан құстарды әкелу арқылы шағын және мүмкін инбридті популяцияларды "генетикалық құтқару" кірді.
Habitat loss is the greatest historical threat to prairie chicken populations. More than 95% of all tallgrass prairie in the United States has been converted to cropland. The conversion of native prairie to cropland is very detrimental to these birds. It was found in a radio telemetry study conducted by Kansas State University that "most prairie chicken hens avoided nesting or rearing their broods within a quarter mile of power lines and within a third mile of improved roads." (Kansas Department of Wildlife and Parks) It was also found that the prairie chickens avoided communication towers and rural farms. Studies have found mesopredators such as striped skunks, raccoons, and opossums significantly increase egg mortality; experimental removal of these predators increased nesting success from 33% to 82%. Loss of apex predators such as bears, wolves, and mountain lions results in increased populations of these mesopredators, and therefore reduces populations of prairie chickens, an example of a top down trophic cascade. Non native common pheasants also reduce prairie chicken reproduction through nest parasitism. The small size of some isolated prairie chicken populations in the Eastern portion of the range resulted in a population bottleneck, which reduced the genetic diversity and ultimately survival of offspring. In Illinois, wildlife management included the "genetic rescue" of small and potentially inbred populations by introducing birds from other areas.
Жыныстық қатынас
Үлкен далалық тауықтар көшіп жүрмейді. Олар аумақтық құстар және көбінесе өздерінің «гүлденген жерлерін» қорғайды. Бұл гүлденген жерлер – олардың әйелдерді тарту үшін өнер көрсететін аймақтары. Олар мойындарының бүйірінде орналасқан ауа қаптарын қабылдырып, құйрықтарын шапалақтау арқылы өнер көрсетеді. Бұл гүлденген жерлерде әдетте өте сирек немесе мүлдем өсімдік болмайды. Аталық далалық тауықтар шамамен екі ай бойы осы жерде өнер көрсетеді. Көбейту маусымы әдетте АҚШ-та наурыздың соңында, сәуір айында басталады. Осы кезеңде аталықтар әйелдерге өнер көрсететін жерлерді таңдайды. Ең басым екі-үш аталық жұптасу мүмкіндігінің 90% -ын иеленеді. Қазіргі таңдағы аз популяциясы мен ортаның фрагментациясы салдарынан үлкен далалық тауықтар жиі туысқа батып, нәтижесінде инбридинг депрессиясына ұшырайды: ұрпақтың азаюы және осы шектеулі ұрпақтың өмір сүру деңгейінің төмендеуі олардың популяциясының одан әрі азаюына себеп болады. Жұптасқаннан кейін, әйелдер гүлденген жерден шамамен бір шақырымдай қашықтықта ұя салады. Бір жұмыртқалақта 5-17 жұмыртқа болады және олардың жарылуына 23-24 күн уақыт керек. Бір ұяда 5-10 балапан болады. Балапандар анасымен бірге өсіп, бір-төрт аптада қанаттан шығады, он-он екінші аптада толық тәуелсіз болады және бір жасқа келгенде жыныстық жағынан жетіледі (Амман, 1957). Канзастағы әйел үлкен далалық тауықтарын зерттеу көрсеткендей, олардың тірі қалу деңгейі көбейту маусымына қарағанда көбеймеген маусымда 1,6-2,0 есе жоғары болды; бұл ұя салу және балапандарды өсіру кезінде хищтікке байланысты болды. Далалық тауықтардың кездесетін мәселелердің бірі – олардың мойынды қаз фазанмен бәсекелесуі. Фазандар жұмыртқаларын далалық тауықтардың ұясына салады. Фазан жұмыртқалары бірінші болып жарылады, бұл далалық тауықтардың балапандардың шыққанын ойлап, ұядан кетуіне себеп болады. Шындығында жұмыртқалар жарылмаған және балапандар көбінесе анасының жұмыртқаларды күтіп бағуға келмегендіктен өледі.
Greater prairie chickens do not migrate. They are territorial birds and often defend their booming grounds. These booming grounds are the area in which they perform their displays in hopes of attracting females. Their displays consist of inflating air sacs located on the side of their neck and snapping their tails. These booming grounds usually have very short or no vegetation. The male prairie chickens stay on this ground displaying for almost two months. The breeding season usually begins in the United States starting in late March throughout April. During this time the males establish booming sites where they display for the females. The one or two most dominant males can obtain 90% of mating opportunities. Due to their now small populations and habitat fragmentation the greater prairie chickens often undergo inbreeding causing observable inbreeding depression: with fewer offspring and a decreased survival rate within these limited offspring further aiding their population decrease. After mating has taken place, the females move about one mile from the booming grounds and begin to build their nests. Hens lay between 5 and 17 eggs per clutch and the eggs take between 23 and 24 days to hatch. There are between five and 10 young per brood. The young are raised by the female and fledge in one to four weeks, are completely independent by the tenth to twelfth week, and reach sexual maturity by age one (Ammann, 1957). A study of female greater prairie chickens in Kansas found that their survival rates were 1.6 to 2.0 times higher during the non breeding season compared to the breeding season; this was due to heavy predation during nesting and brood rearing. One problem facing prairie chickens is competition with the ring necked pheasants. Pheasants lay their eggs in prairie chicken nests. The pheasant eggs hatch first; this causes the prairie chickens to leave the nest thinking that the young have hatched. In reality the eggs did not hatch and the young usually die because the mother is not there to incubate the eggs.