Кіріспе

Француз жол тонаушысы

Клод Дю Валл (немесе Дюваль) (1643 – 21 қаңтар 1670) – Реставрациялық Англиядағы француз жол тонаушысы. Ол құлдыраған аристократия отбасынан шыққан және король Карл II билігімен Англияға оралған, қуғынға ұшыраған роялистерге қызмет еткен. Оның өмірінен көп нәрсе белгілі емес. Халық арасындағы әңгімелерге сәйкес, ол зорлық-зомбылықты жек көріп, құрбандарына әдеппен қарайтын, әйелдерге құрмет көрсеткен. Осылайша ол көптеген романистер мен драматургтер қабылдаған романтикалық жол тонаушы бейнесінің пайда болуына себепкер болды.

Ерте өмір

Клод Дюваль 1643 жылы Нормандияның Орне қаласында, атағы мен жерінен айырылған ақсүйек отбасында дүниеге келді. Оның тегі мен кім екені туралы пікірлер қарама-қайшы. Дегенмен, оның Дэниел Дюваль есімді інісі болған. 14 жасында ол Парижге үй қызметшісі болып жұмыс істеуге жіберілді. Кейін ағылшын роялистерінің тобында ат қорабасы болып жұмыс істеді және Англия қалпына келтіру кезеңінде Ричмонд герцогының (мүмкін, туысы) жеке қызметшісі ретінде Англияға көшіп, Уокингемде үй жалдады.

Жолшыбай

Аңыз бойынша, көп ұзамай Дуваль Лондонға баратын жолдарда, әсіресе Хайгейт пен Ислингтон арасындағы Холлоуэйде келе жатқан дилижанстарды тонаған табысты жол тонаушысына айналды. Басқа жол тонаушылардан айырмашылығы, ол өзін әдепті мінез-құлықпен және сәнді киімдермен ерекшелендірді. Ол зорлық-зомбылыққа ешқашан жол бермеген. Оның құрбандарының бірі - корольдік аңшылық иттің бастығы Ропер болды, ол одан 50 гинея алып, ағашқа байлады. Дюваль туралы көптеген әңгімелер бар. Әсіресе танымал әңгіме – бірнеше жерде айтылған және кейін Уильям Поуп жариялаған – ол бір күйеудің әлеуетті олжасының бір бөлігін ғана алды, ал оның әйелі онымен жол бойында "куранте" билеуге келіскен, бұл көрініс Уильям Пауэлл Фриттің 1860 жылғы "Клод Дюваль" суретінде мәңгіге сақталды. Егер оның ниеті қауіп төндірмейтін мінез-құлқымен қудалауды тоқтату болса, ол толыққанды сәттілікке жете алмады. Билік үлкен сыйақы уәделеген соң, ол біраз уақытқа Францияға қашып кетті, бірақ бірнеше айдан кейін қайта оралды. Одан кейін көп ұзамай ол Лондонның Ковент-Гарден ауданындағы Чандос-стриттегі "Қабырғадағы тесік" тавернасында тұтқындалды.