Кіріспе

Біреуге ұқсайтын кішкентай зат, әдетте адам. Фигура (фигура сөзінің кішірейтілген түрі) немесе мүсінше – адам, құдай немесе жануар бейнесін, немесе олардың жұбын немесе кішкентай тобын көрсететін үш өлшемді шағын мүсін. Мүсіншелер көптеген материалдардан жасалған, оның ішінде саз, металл, ағаш, шыны және қазіргі кезде пластик немесе шайыр ең көп қолданылады. Порцелин емес керамикалық мүсіншелер тарихи контексте терракота деп аталады. Дене мүшелерін қимылдатуға мүмкіндік беретін қозғалмалы бөліктері бар фигуралар қуыршақ, манекен немесе әрекеттік фигуралар деп аталады; ал өздігінен қозғалатын болса, роботтар немесе автоматтар. Шахмат сияқты үстел ойындары мен үстел үстіндегі рөлдік ойындарда мүсіншелер мен миниатюралар кейде қолданылады. Мүсінше мен мүсіннің басты айырмашылығы – олардың мөлшері. Нақты шегі белгіленбеген, бірақ әдетте 2 футқа (1 метрге) дейін биіктігі бар заттар "мүсіншелер" деп аталады, алайда көптеген түрлері 1 футтан (0 метрден) төмен болады.

Тарихқа дейінгі дәуір

Қытайда неолиттік мүсіндер кездеседі. Еуропаның тарихи әйелдер мүсіндері, олардың кейбіреулері жүкті сияқты көрінеді, құнарлылықпен байланысы бар деп есептеліп, "Венера мүсіндері" деп аталады. Ең көне екі мысалы тастан жасалған, Африка мен Азияда табылды және олардың жасы бірнеше жүз мың жылға жетеді. Еуропада 25-30 мың жыл бұрын жасалған көптеген қыштан күйдірілген мүсіндер табылды, олар белгілі ең көне керамика болып табылады. Олмектердің жартылай қымбат тастар мен қыштан жасалған мүсіндері шамамен б.з.д. 1000-500 жылдар аралығында Мезоамериканың барлық аймақтарына үлкен әсер еткен, көбінесе үйлерде сақталған. Бұл ерте мүсіндер адам мәдениетінің алғашқы белгілерінің бірі болып табылады. Кейбір жағдайларда олардың қалай қолданылғанын анықтау мүмкін емес. Олар діни немесе рәсімдік мағынаға ие болған және түрлі ритуалдарда қолданылған болуы мүмкін. Көптегендері жерлеу жерлерінде табылған. Кейбіреулері әшекей ретінде тағылған немесе балаларды ойынмен қуантуға арналған болуы мүмкін.

Қазіргі заман

Қазіргі заманғы мүсіндер, әсіресе пластиктен жасалғандары, көбінесе фигуралар деп аталады. Олар қазіргі заманғы әрекет фигураларын және басқа да модель фигураларын, сондай-ақ Precious Moments фигураларын, Hummel фигураларын, Bobbleheads, Sebastian Miniatures және басқа да естеліктерді қамтиды. Порцеландан мүсіндер шығаратын бірнеше компаниялар бар, мысалы Royal Doulton, Lladró және Camal Enterprises. Қозғалмайтын бөліктері бар комикс немесе ғылыми-фантастикалық/фэнтези кейіпкерлерінің фигуралары "әрекетсіз фигуралар" (алғаш рет Кевин Смиттың "Асқақ көрініс" фигураларын сипаттау үшін қолданылған) және "станциялық фигуралар" (Four Horsemen суретшілері "Әлемнің иелері" фигураларын сипаттау үшін "мүсін" және "әрекет фигурасы" сөздерін біріктіріп жаңа сөз ойлап тапқан) деп аталады. Amiibo – Nintendo консольдерімен өзара әрекеттесу үшін қолданылатын NFC чиптері орнатылған пластик фигуралардың желісі. Сонымен қатар, ойыншылар үстел үстіндегі ойындарда фигураларды (мысалы, ойыншық солдаттарды) пайдаланатын миниатюралық соғыс ойындары деген хобби де бар. Бұл фигуралар көбінесе пластик пен қалайыдан жасалады. Дегенмен, кейбір премиум модельдер шайырдан жасалған. Фигуралар нәсілдік және этникалық қорлауларды бейнелейтін болуы мүмкін, мысалы, монета ұстаған еврей фигуралары және "Мамми" фигуралары.