Кіріспе

Британдық орнитолог, автор, баспагер және редактор

Гарри Форбс Уизерби, MBE, FZS, MBOU (7 қазан 1873 – 11 желтоқсан 1943) – танымал британдық орнитолог, автор, баспагер және 1907 жылы құрылған «Британдық құстар» журналының бас редакторы.

Жеке өмір

Гарри Генри Форбс Уизербидің (1836–1907) екінші тірі қалған ұлы болды. Ол Холмхерст, Берли, Хэнтс қалаларындағы Witherby and Co. заңдық және теңіз кеңсесінің иесі болды, 169 адамды жұмысқа орналастырды. 1899 жылы отбасылық бизнестен зейнеткерлікке шығып, сурет салу және орнитологиямен айналысуға көшті, ал фирманы ұлдарына тапсырды. Мектепті бітіргеннен кейін Уизерби отбасылық Witherby баспасында жұмыс істеді, 1936 жылы зейнеткерлікке шықты, бірақ екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін жұмысын қайта бастады. Бастапқыда баспагерлікпен айналысқан H.F. және G. Уизерби отбасылық фирмасы 20 ғасырдың басында құстар туралы кітаптар шығара бастады. Уизерби ерте жасынан орнитологияны зерттеуге берілді, көп саяхат етті, оның ішінде Иранға, Кола түбегіне және Ақ Нілге сапарлады. Ол соңғысын "Ақ Нілдегі құс аулау" (1902) кітабында сипаттады. 1904 жылы Лилиан Гиллсонға үйленді.

Мансап

Ол 1909 жылы әлемдегі алғашқы екі құс сақиналау жобасының бірін бастады (олар 1930 жылдардың соңында біріктірілді), ал 1937 жылы жауапкершілікті Британдық орнитология қорына (BTO) жүктеді, ол оны қазірге дейін жалғастырып келеді. Уизерби 1904–14 жылдары Құрметті хатшы және қазынашы, ал 1924–27 жылдары төраға болды, сондай-ақ қорылтайшы мүше және алғашқы вице-төраға атанды. BTO оның жомарт қаржылық көмегінің арқасында сақталды, әсіресе ол құс үлгілерінен тұратын кең коллекциясын сатудан түскен қаражатты Британдық мұражайға сыйлады – қазір бұл коллекция Трингтегі Табиғат тарихы мұражайында сақталуда. Уизербидің ең маңызды еңбегі – «Британ құстары туралы нұсқаулық» (1938–1941) болды. Бес томдық бұл еңбек бірнеше рет қайта басылды, кейінгі басылымдарында бұрынғы басылымдарға енгізілген түзетулер мен толықтырулар бар болды, бірақ олардың көпшілігі аса маңызды емес, ал негізгі мәтін өзгеріссіз қалды. 1928 жылы ол Америка орнитологтар одағының құрметті мүшесі аталды. Сонымен қатар, Emberiza schoeniclus witherbyi (жалбыр құс) және Erithacus rubecula witherbyi (қызғылт есекқұйрық) түрлері де оның есімімен аталады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Корольдік теңіз күштерінің ерікті резервінде лейтенант болды.