Кіріспе
Уильям Джордж Уайман (24 қазан 1936 жылы туған) – 1962 жылдан 1993 жылға дейін «Роллинг Стоунз» рок-тобының бас гитаристі болған ағылшын музыканты. Уайман топтың алғашқы тұрақты құрамының бір бөлігі болды және олардың алғашқы 19 альбомында орындады. 1997 жылдан бері ол Билл Уайманның Rhythm Kings тобында вокалист және бас гитарист ретінде өнер көрсетіп келеді. 1989 жылы «Роллинг Стоунз» тобының мүшесі ретінде Рок-н-ролл даңқы залына енгізілді. Уайман 2023 жылы қысқа мерзімге «Роллинг Стоунз» тобымен бірге жазу жұмыстарында болды.
William George Wyman (né Perks; born 24 October 1936) is an English musician who was the bass guitarist with the rock band the Rolling Stones from 1962 to 1993. Wyman was part of the band's first stable lineup and performed on their first 19 albums. Since 1997, he has performed as the vocalist and bass guitarist for Bill Wyman's Rhythm Kings. He was inducted to the Rock and Roll Hall of Fame as a member of the Rolling Stones in 1989. Wyman briefly returned to recording with the Rolling Stones in 2023.
Ерте өмір
Уайман Уильям Джордж Перкс ретінде Оңтүстік Лондонның Льюишем қаласындағы Льюишем ауруханасында, кірпіш қалаушы Уильям Джордж Перкс пен Кэтлин Мэйдің ("Молли"), туған қызы болып дүниеге келді. Ол алты баланың бірі болған және өмірінің көп бөлігін Оңтүстік-Шығыс Лондондағы Пендж қаласында өткізген. Уайман соғыс жылдардағы балалық шағын "кедейлікпен мұңдалған" деп сипаттады, ол "Блитц" кезеңінде және жаудың истребитель ұшақтарынан туған шабуылдардан, көршілерінің қаза болуынан аман қалды. Уайман Оукфилд бастауыш мектебіне қатысты. 1956 жылдың тамызында ол 400 немец маркасына гитара сатып алды, ал 1957 жылы Кейси Джонспен бірге лагерьде скифл тобын құрды.
Музыкалық мансап
Уайман 10-13 жасында фортепиано сабақтарын алды. 1959 жылғы 24 қазанда 18 жасар банк қызметкері Диан Кориге үйленгеннен кейін бір жыл өткен соң, ол 52 фунт стерлингке (1960 жылы 52,0 фунт стерлинг қазіргі жылдарда шамамен <есептелген сомаға> тең) Бернс электр гитарын бөліп төлеу арқылы сатып алды, бірақ оның прогресі оны қанағаттандырмады. Барон Найтс концертінде бас гитараны естігеннен кейін ол бас гитараға ауысты. Ол екінші қолдан алынған, Ұлыбританияда жасалған Dallas Tuxedo бас гитарасының перделерін алып тастап, пердесіз электр бас гитара жасады және 1961 жылы оңтүстік Лондондағы "Клифтон" тобында осы гитарада ойнады. 1964 жылғы тамыз айында ол заңды түрде өзінің тегін Уайман деп өзгертті, 1955 жылдан 1957 жылға дейін Корольдік әуе күшінде әскери қызметтен өткен досы Ли Уайманның дыбысталуымен сәйкес тегін алды.
The Rolling Stones және 1980 жылдардағы қосалқы жобалар
Барабаншы Тони Чэпман оған "Роллинг Стоунз" деп аталатын ритм-н-блюз тобына бас-гитарист керек екенін айтқанда, ол 1962 жылдың 7 желтоқсанында Челсидегі пабта кастингтен өтті және Дик Тейлордың орнын басушы ретінде қабылданды. Топ оның аспаптары мен күшейткіштеріне (олардың бірін Уайман өзі модификациялаған, ал екіншісі – Vox AC30) әсерленді. Уайман топтың ең үлкен мүшесі еді. Бас-гитарада ойнаумен қатар, Уайман ертеректегі жазбаларда және 1967 жылға дейін концерттерде жиі қосымша вокалмен өнер көрсетті. Ол "In Another Land" әнін "Their Satanic Majesties Request" альбомынан жазды және орындады, ол жеке сингл ретінде шығарылды және тек Уайманға авторлық құқығы берілді, бұл оның алғашқы ресми соло синглі болды. Бұл ән – "The Rolling Stones" тобынан шыққан екі Уайман композициясының бірі; екіншісі – "Downtown Suzie" (Мик Джаггер орындайды), "Metamorphosis" альбомындағы "The Rolling Stones" тобының жазбаларының жинағы. "Downtown Suzie" атауын олардың бұрынғы менеджері Аллен Клейн Уайманмен немесе топпен ақылдаспай таңдады. Алғашқы атауы "Sweet Lisle Lucy" болды, ол Лондонның Сохо ауданындағы қызыл шамдар көшесі саналатын Лисл көшесінің құрметіне берілген. Уайман Брайан Джонспен жақын болды; олар гастрольдерде бір бөлмеде тұратын және көбінесе клубтарға бірге баратын. Джонс топтан алыстаған кезде де олар бірге уақыт өткізді. Уайман Джонстың қазасы туралы хабарды естігенде қатты қайғырды, ол 1969 жылдың шілдесінде Джонстың жерлеу рәсіміне барған екі мүшеден бірі болды (екіншісі – Уоттс). Уайман гитарист Мик Тейлормен де дос болды. Басқа "The Rolling Stones" мүшелері сияқты, ол 1974 жылы Тейлордың топтан кеткеннен кейін де онымен жұмыс істеді. Уайман өмірі бойы күнделік жүргізіп келеді, бала кезінен бастап, және оны 1990 жылы жарық көрген "Stone Alone" автобиографиясында және 2002 жылғы "Rolling with the Stones" кітабында пайдаланды. "Stone Alone" кітабында Уайман "Jumpin' Jack Flash" әнінің риффін Брайан Джонс пен барабаншы Чарли Уоттспен бірге жазғанын айтады. Уайман "(I Can't Get No) Satisfaction" әнінің тек топ ішінде 3-2 дауыспен сингл ретінде шығарылғанын айтады: Уайман, Уоттс және Джонс дауыс берді, ал Джаггер мен Кит Ричардс оны жеткілікті коммерциялық емес деп санап, қарсы болды. Уайман сондай-ақ 1971 жылы шыққан "The London Howlin' Wolf Sessions" альбомында Howlin' Wolf, Эрик Клэптон, Чарли Уоттс және Стиви Уинвудпен бірге ойнады, ал 1972 жылы шыққан "Jamming with Edward" альбомында Рай Кудер, Никки Хопкинс, Джаггер және Уоттспен бірге өнер көрсетті. Ол 1967 жылы Джон П. Хаммондтың "I Can Tell" альбомының кем дегенде екі трекінде бас-гитарада ойнады. 1981 жылдың шілдесінде Уайманның " (Si Si) Je Suis un Rock Star" соло синглі көптеген елдерде топ-20 хитке айналды. Сондай-ақ 1981 жылы Уайман Райан О'Нил / Омар Шарифтің сол аттас фильмі үшін "Green Ice" саундтрек альбомын жазды. 1980 жылдардың ортасында ол итальяндық режиссер Дарио Аржентоның екі фильміне музыка жазды: "Phenomena" (1985) және "Terror at the Opera" (1987). 1983 жылы Уайман өзін "Willie and the Poor Boys" деп атаған топпен бірге склерозды зерттеуге арналған қайырымдылық концертін ұйымдастырды. Топ АҚШ және Ұлыбританияда Эрик Клэптон, Джефф Бек және Джимми Пейдж сияқты қонақ музыканттардың қатысуымен шоулар өткізді. Бұл бастама Уайманның досы және "Small Faces" және "Faces" тобының музыканты Ронни Лейнмен шабыттандырылды. Топтың негізгі мүшелері ретінде Уайман, Чарли Уоттс, Герайнт Уоткинс, Микки Джи және Энди Фэрвезер Лоу, сонымен қатар Рей Купер, Джимми Пейдж, Уилли Гарнет, Крис Риа, Стив Грегори, Пол Роджерс, Кенни Джонс, Генри Спинетти және Терри Уильямс тізімде болды. Уайман 1987 жылы түсірілген "Eat the Rich" фильмінде эпизодтық рөлде ойнады. Ол "Tucky Buzzard" тобының бірнеше альбомын өндірді және оларда ойнады. "The Rolling Stones" тобының 1989-1990 жылдарғы "Steel Wheels/Urban Jungle Tours" гастрольдерінен кейін Уайман 1993 жылдың қаңтарында топтан кетіп қалды. "The Rolling Stones" тобы бас-гитарист ретінде Дэрил Джонспен бірге жазбалар жасауды және гастрольдерге қатысуын жалғастырды, бірақ ол топтың ресми мүшесі емес.
Кейінгі қызметі
1997 жылы Уайман Bill Wyman's Rhythm Kings тобын құрды. Топтың құрамы үнемі өзгеріп тұратын, олар блюз, соул, рок-н-ролл, джаз және кейде Rolling Stones әндерін орындады. Уайман көбінесе вокалмен айналыспады, бірақ Чак Берридің "You Never Can Tell" және Rolling Stones-тың "Honky Tonk Women" әндерін әдетте өзі орындады. Ол тәуелсіз әртістердің мансабын қолдау мақсатында өткізілетін 5-ші жылдық Independent Music Awards байқауының қазысы болды. 2009 жылдың 25 қазанында Уайман Faces тобымен қайта қосылып, 1986 және 1993 жылдары болғандай, қайтыс болған Ронни Лейннің орнын толтырды. 2011 жылдың 19 сәуірінде пианист Бен Уотерс Иан Стюартқа арналған "Boogie 4 Stu" атты құрмет альбомын шығарды. Уайман екі тректе ойнады: "Rooming House Boogie" және "Watchin' the River Flow", соңғысы Rolling Stones тобымен бірге жазылған. 2012 жылы Уайман мен Мик Тейлор Лондонда (25 және 29 қарашада) және Ньюаркта (13 және 15 желтоқсанда) өтетін Rolling Stones концерттерінде сахнаға шығуға шақырылған, бірақ Даррил Джонс концерттің көп бөлігінде бас-гитарада ойнады. 25 және 29 қарашадағы Лондон концерттерінде Уайман "It's Only Rock 'n Roll" және "Honky Tonk Women" әндерін орындады. Кейін ол 2013 жылы топқа қосылуға ниеті жоқ екенін мәлімдеді. Ол 2019 жылы Оливер Мюррейдің режиссерлік және сценарийлік жұмысымен жасалған "Тыныш адам" атты деректі фильміне қатысып, өмірі мен мансабы туралы айтты. Уайман 2023 жылы Rolling Stones тобымен бірге қайтадан жазба жасады, олардың "Hackney Diamonds" альбомындағы "Live By the Sword" әніне бас-гитарада ойнады. Бұл 1991 жылдан бергі Rolling Stones студиялық жазбасында оның алғашқы қатысуы болды.
Музыкалық аспаптар
Уайманның бас дыбысы оның 30 дюймдік қысқа масштабты тақтасы жоқ басынан (соқталған "өздігінен жасалған" бас; шындығында, өзгертілген Dallas Tuxedo басы) ғана емес, сонымен қатар Уилли Диксон мен Рики Фенсоннан шабыттанған "серуендеп жүретін бас" стилінен де туды. Уайман көптеген бас аспаптарда ойнады, олардың барлығы дерлік қысқа масштабты, соның ішінде Framus Star бас және басқа да Framus бас аспаптары, Vox Teardrop бас (Билл Вайманның қолтаңбалық моделі ретінде шығарылған), Fender Mustang Bass, екі Ampeg Dan Armstrong бас аспаптары, Gibson EB 3 және Travis Bean бас. 1980 жылдардың соңынан бастап Уайман негізінен Steinberger бас аспаптарында ойнады. 2011 жылы Лондондағы Бас орталығы Уайман басын шығарды, бұл Уайманның алғашқы "өздігінен жасалған" тақтасы жоқ басының тақтасы бар нұсқасы, оны Уайман ойнады және мақұлдады. Уайманның бас аспаптарының бірі, оның 1969 жылғы Fender Mustang Bass, 2020 жылы аукционда 380 000 долларға сатылды, ол кезде бас аспап үшін ең жоғары баға еді.
Жеке өмір
Уайман, алкоголь мен есірткілерді аса көп пайдаланбаса да, психологиялық тіреу ретінде "қызға тигенін" айтты. Вайман 1959 жылы алғашқы әйелі Дайан Кориге үйленді және олардың ұлы Стивен Пол Уайман 1962 жылдың 29 наурызында дүниеге келді. 1967 жылы олар ажырасып, 1969 жылы ресми түрде ажырасты. Автобиографиясында "Stone Alone" Уайман өзінің және топтың қалған бөлігінің 1965 жылдың 11 ақпанында Қиыр Шығыс турнесі барысында Австралияның Аделаида қаласында әйелдер тобымен танысқанын еске алады. Уайман олардың біреуімен қысқа ғана қарым-қатынас жасады. Келесі жылы, 1966 жылдың 22 ақпанында, топтың Аустралазия турнесі кезінде ол оның жоқ екенін анықтады. Оның қайда кеткенін білу үшін оның достарының біреуінен сұрағанда, ол оның олардың кездесуінен жүкті болғанын және онымен проблема тудырмау үшін Жаңа Зеландияға көшіп, онда қыз бала тауып алғанын естіді. Олар екеуі бақытты өмір сүріп жатқаны және анасы оған хабарласпағаны айтылды. Кітап жазылған кезде (1990 ж.) Уайман анасынан да, қызынан да хабар алмады. 1989 жылдың 2 маусымында, 52 жасында Уайман 18 жасар Мэнди Смитпен үйленді, ол 13 жасында оған ғашық болған және Смит айтуынша, 14 жасында онымен жыныстық қатынаста болған. Екі жылдан кейін олар ажырасып, тағы екі жылдан кейін ажырасу рәсімін аяқтады. 1993 жылдың сәуірінде Уайман 1980 жылы танысқан модель Сузанна Акостаға үйленді; олар романтикалық қарым-қатынас бастағанға дейін дос болып қалды. Олардың үш қызы бар. 1993 жылы Уайманның ұлы Стивен Уайман Биллдің бұрынғы әйелі Мэнди Смиттың 46 жастағы анасы Патси Смитпен үйленді. Стивен сол кезде 30 жаста болды. Нәтижесінде, бұрынғы "Rolling Stone" өзінің ұлының бұрынғы күйеуіне айналды, бұрынғы анасының күйеуі және бұрынғы әйелінің әкесі болды. 1968 жылы Уайман Саффолк графтығындағы Бьюри Сент-Эдмундс маңындағы Геддинг Холл үйін сатып алды; ол 1458 жылға дейін сақталып келген. Уайман Францияның оңтүстігіндегі Сент-Пол-де-Венс қаласында да тұрады, оның достарына көптеген суретшілер кіреді. Ол крикет спортына қызығушы және Денис Комптонды өте бағалайды. Өмір бойы "Кристалл Пэлас" футбол клубының жанкүйері болды, алғашқы матчына әкесі Уильяммен туған күніне сыйлық ретінде барған. "Steel Wheels" турнесі кезінде ол ұшудан қорқуын дамытты. Уайман 2007 жылы металл іздегіштерді сата бастады. Оның 2005 жылы Ричард Хаверспен бірге жазған "Асабақ аралдары" атты суреттелген кітабында Ұлыбритания аралдарындағы қазына іздеу туралы оқиғалар егжей-тегжейлі сипатталған. 2009 жылы Уайман 55 жылдан кейін темекі шегуді тоқтатты. Уайман - мансабының барлық кезеңінде суретке түскен фотограф. 2010 жылдың маусым айында ол Сент-Пол-де-Венстегі көрмеде өзінің жұмысының ретроспективасын ұсынды. Көрмеге Францияның оңтүстігінен алынған музыкалық және көркемдік таныстарының, соның ішінде Марк Шагалдың суреттері қосылды. 2013 жылы Лондондағы Rook & Raven галереясында Уайманның суреттерінен жасалған іріктеме көрмесі өтті, оны Джеральд Скарфты қоса алғанда суретшілер қайта өңдеді. 2016 жылдың наурыз айында Уайманға простата қатерлі ісігі диагнозы қойылды және ол толық жазылуы күтілуде.