Кіріспе

1995 жылғы британдық өлім

Лия Сара Беттс (1 қараша 1977 – 16 қараша 1995) – Ұлыбританияның Эссекс графтығындағы Латчингдон қаласынан шыққан жас әйел. Ол 18 жасқа толғаннан кейін экстази (МДМА) таблеткасын қабылдап, содан кейін 90 минут ішінде шамамен көп мөлшерде су ішіп, көп ұзамай қайтыс болды. Төрт сағаттан кейін ол комаға түсіп, одан ес білмеді. Сот сараптамасы оның өлімінің себебі судан улану және гипонатриемия екенін анықтады, бұл мидың ауыр ісінуіне әкелді. Экстази оның зәр шығару қабілетін бұзған болуы мүмкін. Оның өлімі туралы ақпарат құралдарында кеңінен жарияланды, және оның отбасы содан бері есірткіге қарсы күреске белсенді түрде қатысуда.

Бастапқы баспасөз және жұртшылықтың реакциясы

Лия Беттс алғаш рет комада ауруханаға түскенде, оның отбасы оның суретін ұлттық БАҚ-қа заңсыз есірткілердің, әсіресе экстазидің қауіптілігін көрсететін мысал ретінде жариялады, басқа жас адамдарды есірткі қолданудан қайтармақ болып. Бұл науқан оның өлімінен кейін де жылдар бойы жалғасты. Лияның анасы Дороти Мэй Беттс 1992 жылы 45 жасында жүрек талмасынан қайтыс болған еді. Осыдан кейін Лия әкесі Пол Беттс (бұрынғы полиция қызметкері), өгей анасы (медбике) және жеті жас кіші інісі Уильяммен бірге тұрды. Беттстің өмірінің Ұлыбританиядағы орта таптың отбасыларына тән болуы оның өлімі туралы кеңінен жариялануына ықпал етті. Бұрынғы жылдарда БАҚ есірткі қолданушыларды бұзық отбасылардан, қаланың орталық аймақтарынан және "жарамсыз" кеңестердің аумақтарынан шыққан адамдар ретінде бейнелеген. Ол ішкен таблетканың "зақымдалған" болуы мүмкін деген болжам бар. Біршама уақыттан кейін 1500 орындық афиша кампаниясында күлімдеп тұрған Лия Беттстің суреті (кейбір дереккөздер қате айтқандай, өлім төсегіндегі суреті емес) және "Реттеліп қойылды: Лия Беттс тек бір экстази таблеткасынан көз жұмды" деген жазу қолданылды. Альтернативті рок тобы Chumbawamba өздерінің "қарсы афишасымен" жауап берді: "Бұрмаланған: экстази таблеткасынан өлгеніңізден гөрі лавр жапырағын жеуден өлгеніңіз әлдеқайда мүмкін".

Өлім және тергеу

Беттс 1995 жылғы 16 қарашада таңертең, ауруханаға түскеннен кейін бес күн өткен соң, оның өмірін сақтап тұрған аппараты өшірілген кезде қайтыс болды. Оның қосылу рәсімі 1995 жылғы 1 желтоқсанда Латчингдон қаласындағы Христос шіркеуінде өтті. Ол Эссекс округының Грейт-Бёрстед қаласындағы Сент-Мария-Магдалена шіркеуінде анасының қасына жерленді. Кейінгі тергеу оның өлімі экстазиді қабылдауынан тікелей туындамағанын, керісінше, көп мөлшерде су ішуі салдарынан болғанын анықтады. Ол раверлерге жиі берілетін ескертуді естіген, онда су ішу үздіксіз билеуден туындаған дегидратациядан сақтануға көмектеседі делінген. Лия достарымен үйде болған, билемеген, бірақ 90 минуттан кем уақыт ішінде шамамен бір литр су ішіп алған. Бұл сумен улануға және гипонатриемияға әкелді, бұл өз кезегінде мидың ісінуіне және қайтымсыз зақымдануға соқтырды. Дегенмен, экстази таблеткасы оның зәр шығару қабілетін төмендетіп, гипонатриемияны күшейтетін SIADH синдромын тудыруы мүмкін. Тергеу кезінде токсиколог Джон Генри, бұрын МДМА-ның дегидратациядан өлімге әкелетін қаупі туралы ескерткен: "Егер Лия тек есірткіні қабылдаса, ол тірі қалуы мүмкін еді. Егер ол тек осы мөлшерде су ішсе, онда да тірі қалар еді" деді.

Полицияның әрекеті

Ессекс полициясы Беттс қолданған таблетканы жеткізушілерді анықтауға 35 офицер мен маңызды ресурстарды жұмылдырды. Бірақ 300 000 фунт стерлинг сарпталған тергеуден кейін, айыпталып сотқа тартылғандар оның үйде болған төрт досы болды, олардың екеуі полиция ескертуін қабылдады, ал қалған екеуі сотқа берілді. Олардың біреуі шартты түрде босатылды, ал екіншісі қайта сотталудан кейін ақталды.

Кейінгі оқиғалар

Беттс қайтыс болғаннан кейін, БАҚ оның бұл есірткіні алғаш рет қабылдағаны туралы мәлімдемеге назар аударды. Кейіннен ол бұрын кем дегенде үш рет қабылдағаны анықталды. 1 миллион фунт стерлингтік "Сорт" плакаттары науқаны үш жарнама компаниясының – Бут Локетт пен Макиннің (медиа сатып алушылар), Найт Лич пен Деланидің (жарнама агенттігі) және FFI (жастарға бағытталған маркетингтік кеңесшілер) про-боно жұмысы болды деп хабарланды. Алкоголь өнеркәсібі MDMA қолданудың пайда табуға қауіп төндіретінін сезінген кезде, Бут Локетт пен Макин пиво өндіруші Лёвенбрау компаниясын өздерінің ірі клиенттерінің бірі деп санады. Қалған екі компания энергетикалық сусын Red Bull-ды өкілдік етті, бұл Knight Leech және Delaney-ге 5 миллион фунт стерлинг табыс әкелген кәсіби қарым-қатынас еді. FFI басшыларының бірі осылай деп түсіндірді: "Мысалы, біз Red Bull үшін PR жасаймыз, сондай-ақ көптеген клубтармен жұмыс істейміз. Қазір ол өте танымал, себебі экстазиге жақсы балама болып табылады".