Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Либериядағы саяси партия
Political party in Liberia
Австралиялық әзіл партиясы
the Australian joke party
Шынайы виг партиясы (TWP), сондай-ақ Либериялық виг партиясы (LWP) деп те белгілі, Либериядағы ең көне саяси партия және Африкадағы ең көне партиялардың бірі. 1869 жылы негізінен ауылдық аймақтардағы қара түсті америкалық либериялықтар құрған, оның тарихи қарсыласы Республикалық партия болды. Соңғысының әлсіреуінен кейін, 1878 жылдан 1980 жылға дейін Либерия саясатында үстемдік құрды. Ел, іс жүзінде, ТЭР партиясының басқаруымен бір партиялық мемлекет ретінде басқарылды, бірақ оппозициялық партиялар ешқашан тыйым салынған жоқ. Бастапқыда оның идеологиясына Америка Құрама Штаттарының виг партиясы (одан атын алған) күшті әсер етті. ТЖП-ның көп бөлігі либериялық саясат пен қоғамда ықпалды орынға ие болған америкалық либериялық қауымдастығынан құралды. ТЖП-ның ұзақ мерзімді жетекшісі және президенті Уильям Табман қазіргі Либерияның әкесі деп есептелді. ТЖП 1980 жылғы Либерия төңкерісінен кейін биліктен құлап, оның көптеген жетекші мүшелері қаза тапты немесе елден қашып кетті, бұл оның үстемдік позициясын жойды. ТЖП төңкерістен кейін ресми түрде танылмай қалды, бірақ таратылмады және мардым партия ретінде жалғасты. Партия 2005 жылғы жалпы сайлауға дейін Либерияны трансформациялау жөніндегі сәтсіз коалицияға (COTOL) қатысты, ал 2017 жылғы сайлауда аз дауыс жинады.
The True Whig Party (TWP), also known as the Liberian Whig Party (LWP), is the oldest political party in Liberia and one of the oldest parties in Africa. Founded in 1869 by primarily darker skinned Americo Liberians in rural areas, its historic rival was the Republican Party. Following the decline of the latter, it dominated Liberian politics from 1878 until 1980. The nation was virtually governed as a one party state under the TWP, although opposition parties were never outlawed. Initially, its ideology was strongly influenced by that of the United States Whig Party (from which it took its name). Much of the TWP's support came from the Americo Liberian community who held an influential position over Liberian politics and society. The TWP's long term leader and President William Tubman was widely regarded as the father of modern Liberia. The TWP fell out of power following the 1980 Liberian coup d'état in which many of its leading members died or fled, ending its dominant position. The TWP ceased to be officially recognized following the coup, although it was never disbanded and continued as a rump party. The party went on to participate in the unsuccessful Coalition for the Transformation of Liberia (COTOL) ahead of the 2005 general election before de coalition and winning fewer votes at the 2017 elections.
Мұра
1991 жылы партия "Либерияның Ұлттық Шын Виг Партиясы" деп танысқан жаңа топтың қарсылығына тап болды. ШВП төрағасы Момо Фахнбулла Джонс, жаңа құрылған партияны атын өзгертуге мәжбүрлеу үшін сот шараларына баруы мүмкін екенін мәлімдеді. ШВП 2005 жылы Питер Вуку басшылығымен ресми түрде қайта құрылды. Алайда, сайлауға бес ай қалғанда партия басшылығы мәселесінде дау туды, нәтижесінде партия бірде-бір заң шығарушы орынға үміткерін тікелей ұсынбады және сайлауға қатыспады. 2013 жылы ШВП мүшелері партия штаб-пәтері ретінде салынған Монровиядағы Эдвард Дж. Рой ғимараты үшін дауға тартылды. Ғимарат Либерияның Бас қызмет көрсету агенттігіне тиесіліп кеткен, бұл ШВП мүшелерінің наразылығын тудырды. Олар әлі де заңды иелері екенін және Мемлекеттік Кеңестің төрағасы Дэвид Д. Кпормоқпор ғимаратты ШВП-нің меншігіне қайтару туралы жарлық шығарғанын мәлімдеді.
In 1991, the party faced a challenge from a new group, which identified as the "National True Whig Party of Liberia." TWP chairman Momo Fahnbulleh Jones threatened legal action to induce the newly founded party to change its name. The TWP was officially reconstituted in 2005 under the leadership of Peter Vuku. However, the party had strife over its leadership five months before the election, and it failed to nominate any candidate for any legislative seat and did not compete as a result. In 2013, members of the TWP became embroiled in a dispute over Edward J. Roye Building in Monrovia which had been constructed as the party headquarters. The building had been appropriated by the Liberian General Services Agency which provoked anger among TWP members who stated they are still the rightful owners and that Chairman of the Council of State David D. Kpormakpor had decreed that it should be returned to the TWP's possession.
Идеология
Нағыз виг партиясы бастапқыда американдық виг партиясының (оның атын алған) саясатын және виггизм философиясын үлгі етіп алуға тырысты. ТЖП-ны ХХ ғасырда Табман билігі кезінде консерватизмді және қара консерватизмін қолдаушы деп сипаттады. Партия алғашқы жылдары протекционизмді жақтағанмен, кейіннен инвестицияларды тарту және өсімді ынталандыру үшін Табманның "porte ouverte" ("ашық есік") деп аталатын дерегуляция, еркін нарық және экономикалық либералды саясатын ұстанды. Табман тұсында партия сонымен қатар суық соғыстың қатаң кезеңінде антикоммунистік болды. Кейін ол Вьетнам соғысы кезінде Американың сыртқы саясатын қолдады және Израиль мемлекетімен достық қарым-қатынас орнатты, Израильдің еврейлер басым мемлекет ретінде тәуелсіз және егеменді ел болуына "Иә" деп дауыс берген африкалық үкіметтердің қатарында болды. Уильям Толберттің басшылығымен (Либерияның саяси тәуелсіздігін күшейтуге ұмтылған) биліктегі ТЖП батысқа бейімділік ұстанымынан бейтараптыққа көшті. Ол басқа африкалық мемлекеттермен серіктестіктер құруға, Кеңес Одағымен, Қытаймен және Шығыс блогы елдерімен қарым-қатынас орнатуға, либералды ішкі саясатты жүзеге асыруға және көбірек либериялықтарды басқаруға тартуға тырысты. Бұл идеологиялық өзгерістер ТЖП жақтастары мен Толберт әкімшілігінің саясаткерлері арасында алаңдаушылық тудырды.
The True Whig Party initially sought to emulate the policies of the American Whig Party (from which it took its name) and the philosophy of Whiggism. The TWP was also described as promoting conservatism and black conservatism in the twentieth century during Tubman's rule. Although the party favored protectionism in its early years, it later pursued deregulation, free market and economically liberal policies known as the "porte ouverte" ("open door") under Tubman to attract investment and stimulate growth. Under Tubman, the party was also anti communist during the height of the Cold War. It later supported America's foreign policy during the Vietnam War and maintained friendly relations with the state of Israel, being among African governments who voted Yes to Israel becoming an independent sovereign nation as a Jewish dominant state. Under the leadership of William Tolbert (who sought to stress Liberia's political independence), the ruling TWP shifted away from a pro Western stance to a neutral posture by fostering partnerships with other African states and opening up relationships with the Soviet Union, China and Eastern Bloc nations, pursuing liberal domestic policies and attempting to bring more native Liberians into governing circles. These ideological changes caused consternation among both TWP supporters and politicians in Tolbert's administration.
Президент сайлауы
СайлауПартиялық кандидатДауыс саны%Нәтиже1869Эдвард Джеймс РойСайланды1877Энтони У. ГарднерСайланды1879Сайланды1881Сайланды1883Қолдау көрсетілді Хиллари Р. У. ДжонсонСайланды1885Хиллари Р. У. Джонсон1,43862.25%Сайланды1887Сайланды1889Сайланды1891Жозеф Джеймс ЧизманСайланды1893Сайланды1895Сайланды1897Уильям Д. КоулманСайланды1899Сайланды1901Гаррестон У. ГибсонСайланды1903Артур БарклейСайланды1905Сайланды1907Сайланды1911Дэниел Эдвард ГовардСайланды1915Сайланды1919Чарлс Д. Б. КингСайланды192345,000Сайланды1927243,00096.43%Сайланды1931Эдвин БарклейСайланды1939Сайланды1943Уильям ТабманСайланды1951Сайланды1955244,87399.5%Сайланды1959530,566100%Сайланды1963565,044100%Сайланды1967566,684100%Сайланды1971714,005100%Сайланды1975Уильям Толберт750,000100%Сайланды2005Қолдау көрсетілді Варни Шерман (COTOL)76,4037.8%Жеңіліске ұшырады2011Қолдау көрсетілді Эллен Джонсон Сирлиф (UP)607,61890.7%Сайланды
ElectionParty candidateVotes%Result1869Edward James RoyeElected 1877Anthony W. GardinerElected 1879Elected 1881Elected 1883Supported Hilary R. W. JohnsonElected 1885Hilary R. W. Johnson1,43862.25%Elected 1887Elected 1889Elected 1891Joseph James CheesemanElected 1893Elected 1895Elected 1897William D. ColemanElected 1899Elected 1901Garreston W. GibsonElected 1903Arthur BarclayElected 1905Elected 1907Elected 1911Daniel Edward HowardElected 1915Elected 1919Charles D. B. KingElected 192345,000 Elected 1927243,00096.43%Elected 1931 Edwin BarclayElected 1939Elected 1943William TubmanElected 1951Elected 1955244,87399.5%Elected 1959 530,566100%Elected 1963565,044100%Elected 1967566,684100%Elected 1971714,005100%Elected 1975William Tolbert750,000100%Elected 2005Supported Varney Sherman (COTOL)76,4037.8%Lost 2011Supported Ellen Johnson Sirleaf (UP)607,61890.7%Elected