Кіріспе

Австралиялық сопрано

Джоан Алстон Сазерленд (7 қараша 1926 – 10 қазан 2010) – 1950 жылдардың соңынан 1980 жылдарға дейін белканто репертуарын жаңғыртуға үлкен үлес қосқан австралиялық драмалық колоратура сопрано. Оның дауысы ептілік, нақты интонация, айқын стаккато, триль және күшті жоғарғы регистрді біріктірген. Дегенмен, музыка сыншылары оның нашар дикциясына наразылық білдірген. Сазерленд – 1961 жылы «Жылдың үздік классикалық орындауы – вокалдық солист (оркестрмен немесе оркестрсіз)» номинациясында Грэмми сыйлығын алған алғашқы австралиялық болды, марапат 1962 жылы табысталды. Ол «La Stupenda» деп аталып, барлық уақыттың ең ұлы сопраноларының бірі саналады.

Ерте және жеке өмір

Джоан Сазерленд Австралияның Сидней қаласында шотландтық ата-аналардан дүниеге келді. Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Уэверли ауданындағы Сент-Кэтрин мектебінде білім алды. Бала кезінде анасының ән жаттығуларын тыңдап, оларға еліктеуге тырысты. Оның анасы – меццо-сопрано, ән сабағын оқыған, бірақ кәсіби әнші болуды жоспарламаған. Сазерленд 18 жасында Джон және Аида Дикенстермен дауыс сабақтарын бастады. 1947 жылы Сиднейде Генри Перселлдің «Дидо және Эней» операсының қойылымында Дидо рөлінде тұңғыш концерттік өнерін көрсетті. 1949 жылы Австралияның ең маңызды конкурсы – Sun Aria (қазіргі Сидней Eisteddfod McDonald's Operatic Aria) жеңісінен кейін, 3DB радиосының £1,000 Mobil Quest конкурсында баритон Ронал Джексоннан кейін үшінші орын алды, ал бір жылдан соң осы жүлдені жеңіп алды. 1951 жылы Юджин Гуссеннің «Джудит» операсында сахнада алғаш рет өнер көрсетті. Содан кейін Лондонаға Клайв Кэримен бірге Корольдік музыка колледжінің Опера мектебінде білімін жетілдіру үшін барды. Ковент-Гардендегі Корольдік опера театрына сопрано ретінде қабылданып, 1952 жылдың 28 қазанында «Сылыс флейта» операсында Бірінші ханым рөлінде дебют жасады. Қараша айында Винченцо Беллинидің «Норма» операсында Клотильда рөлін орындады, онда Мария Каллас Норма рөлінде болды. Карьерасының басында Кирстен Флагстадқа табынушы болғандықтан, Вагнерлік драмалық сопрано болу үшін дайындық жасады. 1952 жылдың желтоқсанында Корольдік опера театрында алғашқы басты рөлін – Джузеппе Вердидің «Маскарад» операсындағы Амелия рөлін орындады. Басқа рөлдерінің ішінде «Дерейшоцтағы» Агата, «Фигароның үйлену тойындағы» графиня, «Отеллодағы» Дездемона, «Риголеттодағы» Гилда, «Нюрнберг шебер әншілеріндегі» Ева және «Сылыс флейтадағы» Памина болды. 1953 жылы Бенджамин Бриттеннің «Глориана» операсында Леди Рич рөлін, әлемдік премьерадан кейін бірнеше ай өткен соң орындады, ал 1955 жылдың 27 қаңтарында Майкл Типпеттің «Жазғы той» операсында Дженифер рөлін жасады. Сазерленд 1954 жылдың 16 қазанында австралиялық дирижер және пианист Ричард Бонинге тұрмысқа шықты. 1956 жылы ұлдары Адам дүниеге келді. Бонинге оны біртіндеп Вагнердің оған қолайсыз екеніне және ол жоғары ноталарды және колоратураны оңай орындай алатынын, сондықтан белканто репертуарын зерттеуі керек екеніне көндірді. Ақырында ол осы Fach-қа бекініп, мансабының көп бөлігін драмалық колоратура сопрано ретінде ән айтумен өткізді.

Мансап

1957 жылы ол Гендел опера қоғамымен Генделдің «Альцина» операсында ойнады және радиохабарларда Доницеттидің «Эмилия ди Ливерпуль» операсының үзінділерін орындады. Келесі жылы Ванкувердегі «Дон Джованниде» Донна Анна рөлін шырқады. 1959 жылы Сазерлендті Корольдік опера театрында Туллио Серафин дирижерлік еткен және Франко Зеффирелли сахналаған «Люция ди Ламмермур» операсында ойнауға шақырды. Эдгардо рөлін оның австралиялық әріптесі Кеннет Нит орындады, ол жоспарланған тенорды соңғы сәтте алмастырды. 1960 жылы ол «The Art of the Prima Donna» альбомын жазды: екі LP жинағы 1962 жылы «Ең үздік классикалық орындау – вокалдық солист» номинациясы бойынша «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды. Албом 2011 жылы Ұлттық кино және дыбыс мұрағатының «Австралия дыбыстары» тізіліміне енгізілді. Сазерленд Люция рөлін 1960 жылы Парижде, ал 1961 жылы Ла Скала және Метрополитен опера театрында үлкен табыспен орындады. «Люция ди Ламмермур» операсын қою үшін таңертеңгі сағат 7:30-да тұрғындар кезекке тұрды. «Жасыл көрініс» әнін орындаған кезде 12 минут бойы қошаметке бөленді. Ол соңғы рет 1989 жылғы 12 наурызда концертте өнер көрсетті. 1978–1982 жылдары Метпен қарым-қатынасы нашарлады, себебі Сазерленд Моцарттың «Серайльдегі ұрлау» операсындағы Констанца рөлін репетиция басталмай тұрып бір жылдан астам уақыт бұрын қабылдаудан бас тартты. Опера театрының басшылығы одан кейін оның өтініші бойынша «Қуанышты жесір» опереттасын арнайы қоюдан бас тартты; содан кейін ол Россинидің «Семирамида» операсы жоспарланған болса да, сол кезде Метте өнер көрсетпеді, бірақ кейін басқа операларда ойнау үшін ол қайта оралды. 1960 жылдары Сазерленд белкантоның қаһармандық рөлдерін репертуарына қосты: Вердидің «Травиата» операсындағы Виолетта, Беллинидің «Ла сонамбула» операсындағы Амина және Беллинидің «И пуритани» операсындағы Эльвира (1960); Беллинидің «Беатрис ди Тенда» операсындағы басты рөл (1961); Мейербиердің «Угуеноттар» операсындағы Маргарита де Валуа және Россинидің «Семирамида» операсындағы басты рөл (1962); Беллинидің «Норма» операсындағы Норма және Генделдің «Джулио Чезаре» операсындағы Клеопатра (1963). 1966 жылы Доницеттидің «Режимент қызы» операсынан Мари рөлін қосты. 1965 жылы Сазерленд Сатерленд-Уильямсон опера компаниясымен Австралияда гастрольде болды. Оған жас тенор Лучано Паваротти де қосылды. 1970 жылдары Сазерленд өзінің дикциясын жақсартуға тырысты, оған жиі сын айтылған еді. Шын мәнінде, оның «Люция» операсының бірінші және соңғы көрінісінің алғашқы коммерциялық жазбасы оның дауысы мен дикциясы синустық процедурадан бұрынғыдай анық екенін көрсетеді. Оның күйеуі Ричард Бонингем сұхбатында оның «дөңгелектелген дикциясы» кемелді легатоға қол жеткізуге тырысқан кезде пайда болғанын айтты. Оның сөзіне қарағанда, бұл оның бұрынғы германдық «un legato» ән айту тәсілінен туындаған. 1980 жылдары Сазерленд репертуарына Анна Болена, «I masnadieri» операсынан Амалия және Адриана Лекуврерді қосты, сондай-ақ 1983 жылдың қараша және желтоқсан айларында Корольдік опера театрында «Эсклармонд» операсын қайтадан орындады. Оның соңғы толыққанды драмалық рөлі 1990 жылы 63 жасында Сидней опера театрында Маргарита де Валуа («Угуеноттар») рөлінде болды, онда ол қосымша ретінде «Home Sweet Home» әнін орындады. Алайда оның соңғы қоғамдық өнері 1990 жылғы Жаңа жыл қарсаңында Ковент-Гарденде «Фледермаус» операсының гала-спектаклінде болды, онда оған әріптестері Лучано Паваротти және меццо-сопрано Мэрилин Хорн қосылды. Оның 2002 жылы «The Guardian» газетіне берген сұхбатында айтқан сөздеріне сәйкес, 2008 жылғы 3 шілдеде Швейцариядағы үйінің бағында жұмыс істеп жатқанда құлап, екі аяғын сындырып алды.

Кинодағы рөлі

Сазерленд 1995 жылғы «Dad and Dave: On Our Selection» комедиялық фильмінде Лео МакКерн мен Джеффри Рашпен бірге Ана Радд рөлінде түсті.

Жарияланымдар

1997 жылы ол «Prima Donna's Progress» атты автобиографиясын жариялады. Ол әдеби тұрғысынан әртүрлі бағалаулар алды. «Library Journal» журналында опера жұлдызы Джоан Сазерленд өзінің төрт онжылдық өнер және жазба мансабы туралы толыққанды әңгімелеп берді. Австралиядағы алғашқы жылдарынан бастап, Лондондағы «Ковент-Гарден» труппасымен жұмысына дейін, әлемнің ірі опера театрларындағы тығыз кестесіне дейін, ол қайда, қашан және кіммен ән салғанын біртіндеп баяндайды. Бізге саналы, еңбекқор суретші, дені сау эгосы және әзіл-қалжыңға құмарлығы бар әйел көрсетіледі. Бұл еңбекте оның барлық қойылымдарының, актерлік құрамының толық тізімі бар. Оның ресми өмірбаяны – «Джоан Сазерленд: Рұхсаттамамен жазылған өмірбаян» 1994 жылдың ақпанында жарық көрді, оны сол кездегі премьер-министр Джон Мейджердің әйелі Норма Мейджер жазған. 2002 жылы ол Лондондағы кешкі асқа қатысып, Корольдік филармониялық қоғамның алтын медалін қабылдады. «The Guardian» газетіне берген сұхбатында ол жас опера әншілерінде техниканың жетіспеушілігіне және жақсы ұстаздардың азаюына өкініш білдірді. Ол бұл кезде өзі шеберлік сабақтарын өткізбейтін еді; 2007 жылдың мамырында итальян журналистері себебін сұрағанда, ол былай деп жауап берді: «Мен 80 жастамын және операмен айналысқым жоқ, бірақ ән байқауларының қазылар құрамында отырамын». Кардиффтегі «Әлем әншісі» байқауы – Сазерленд зейнеткерлікке шыққаннан кейін ең көп байланыста болған жарыс болды. Ол 1993 жылы осы іс-шараға қатыса бастады, бес рет қазылар алқасында қызмет етті, ал кейіннен 2003 жылы оның демеушісі атанды.

Өлім

2010 жылдың 11 қазанында Сатхерлендтің отбасы оның күні бұрын Швейцариядағы Лес Аванстағы үйінде жүрек-өкпе жеткіліксіздігінен қайтыс болғанын хабарлады – "жүрегі тоқтады". Ол физикалық тұрғыдан ештеңе жасай алмайтынына көз жеткенде, өмір сүруді қаламайтын болды. Ол кеткісі келді, қуана-қуана кетті, соңында өте тыныш қайтыс болды. 2008 жылы құлағаннан кейін жазылғанына қарамастан, бұл одан бетер денсаулық проблемаларына әкелді. Отбасының мәлімдемесінде: "Ол ұзақ өмір сүрді және көптеген адамдарға қуаныш сыйлады". Сатхерленд шағын, жеке басылымды қоштасу рәсімін сұрады. Австралия премьер-министрі Джулия Гиллард: "Ол, әрине, 20 ғасырдың ең ұлы опера орындаушыларының бірі болды", - деп, Сатхерлендтің "нағыз австралиялық құндылықтарды" көрсеткенін айтты. Ол дива мәртебесіне қарамастан, қарапайым адам ретінде сипатталды. Мен барлық австралиялықтардың атынан оның күйеуі Ричард пен ұлы Адамға және олардың туыстарына осы қиын уақытта көңіл айтамын. Көптеген австралиялықтар бүгін оның өмірлік еңбегін еске алады деп сенемін.

Еске алу рәсімі

2010 жылы 9 қарашада Сидней опера үйінде Австралия операсы ұйымдастырған мемлекеттік еске алу рәсімі өтті. Рәсімде Австралияның премьер-министрі Джулия Гиллард, Жаңа Оңтүстік Уэльс губернаторы профессор Мари Башир, Австралия операсының бұрынғы көркемдік директоры Моффатт Оксенбоулд және Сазерлендтің ұлы Адам Бонинге сөз сөйледі. Рәсім ABC1 телеарнасы мен ABC Classic FM (радио) арқылы тікелей эфирде көрсетілді, ал ABC News 24 арқылы бүкіл әлемге ағынды түрде таратылды. 2011 жылы 15 ақпанда Вестминстер аббаттығында және 2011 жылы 24 мамырда Нью-Йорк қаласында Мэрилин Хорнның ұйымдастыруымен, Ричард Бонинге қатысқан қосымша еске алу шаралары өтті. Шараға Шеррилл Милнес, Норман Айртон, Реджина Ресник және Спиро Малас қатысты.

Құрметтер

Өзінің мансабында және одан кейін Сазерленд көптеген құрмет пен марапаттарға ие болды. Ол 1961 жылы туған күніне орай Британ империясы орденінің командирі (CBE) атағымен марапатталды. Сол жылы ол «Жылдың австралиялық азаматы» атанды. Сазерленд – Сигма Альфа Иота Халықаралық музыкалық қауымдастығының Ең қадірлі мүшесі. 1975 жылы Королеваның туған күніне орай, ол Австралия орденінің серіктері (AC) атағын алған алғашқы адамдардың қатарында болды (орден тек 1975 жылдың ақпанында құрылған). 1979 жылы Жаңа жылдық құрмет көрсету кезінде Британ империясы орденіндегі командирден дама командирі (DBE) дәрежесіне көтерілді. 1991 жылдың 29 қарашасында Королева Сазерлендке «Еңбегі үшін орден» (OM) табыс етті.

Марапаттар

1992 жылы Сазерленд Лондондағы Тейт мемориалдық қорының негізін қалаушысы және белсенді қолдаушысы болды. Бұл қайырымдылық ұйымын J. C. Williamson компаниясының сэр Фрэнк Тайттың қызы Исла Баринг OAM Ұлыбританиядағы жас австралиялық орындаушыларға көмек көрсету үшін құрды. Сэр Фрэнк Тайт – 1965 жылы Сазерленд-Уильямсонның Австралиялық гастрольдерін ұйымдастырып, басқарған австралиялық импресарио. Сазерленд үйі және Дам Джоан Сазерленд орталығы, екеуі де Сент-Кэтрин мектебінде, Уэверлиде, сондай-ақ Джоан Сазерленд сахналық өнер орталығы (JSPAC), Пенрит, олардың барлығы оның құрметіне аталған. Квинсленд штатындағы (Австралия) жетекші жекеменшік мектеп саналатын Джон Пол колледжі 1991 жылы жаңа құрылған Dame Joan Sutherland Music Centre музыкалық орталығын ашты. Сазерленд орталықтың ашылуына қатысып, 1996 жылы қайтадан сонда болды. 2001 жылы ол Echo Klassik өмірлік үлесі үшін сыйлығын алды. 2004 жылғы қаңтарда Австралияның мәдениеті мен ұлттық ерекшелігіне үлес қосқан австралиялықтарды марапаттайтын Australia Post Australian Legends Award сыйлығына ие болды. Сыйлықты таңбалау үшін 2004 жылғы Австралия күніне орай Джоан Сазерлендтің суреті бар екі почта маркасы шығарылды. Кейін, 2004 жылы ол мансабындағы ең үлкен жетістіктері үшін Кеннеди орталығының арнайы сыйлығын алды. 2007 жылдың 22 мамырында, сопрано Лина Паглиугидің туғанына 100 жыл толуына орай, Болоньядағы Коммунальді театрында La Siòla d'Oro сыйлығымен марапатталды. 2012 жылы Сазерленд Gramophone журналының Атақ залына енгізілді.

Рөлдер

Сазерленд тікелей эфирде келесі толық рөлдерді орындады.
Алғашқы орындалуы
Композитор
Туындысы
Рөл
Театр
Дирижер
Режиссер
Ескертулер
20 маусым 1947
Хендель
Ацис және Галатея
Галатея
Eastwood Masonic Hall, Sydney
Концерттік орындалу
30 тамыз 1947
Пёрселл
Дидо және Эней
Дидо
Lyceum Club, Sydney
Концерттік орындалу
15 шілде 1950
Хендель
Самсон
Далила және Израиль әйелі
Sydney Town Hall
Концерттік орындалу; Сазерленд Израиль әйелі рөлінде 14 қазан 1958 ж. кәсіби дебют жасады
9 шілде 1951
Гуссенс
Джудит
Джудит
Sydney Conservatorium of Music
Гуссенс
Сазерлендтің толық сахналаған операдағы алғашқы рөлі
16 шілде 1952
Пуччини
Il tabarro
Джоржетта
Parry Theatre, RCM
Ричард Остин
Питер Райс/Полин Эллиот
28 қазан 1952
Моцарт
Сиырғажайлы флейта
Бірінші ханшайым
ROH, Covent Garden
Притчард
Мессель
Сазерлендтің кәсіби дебюті
3 қараша 1952
Верди
Аида
Жоғарғы жұбы
ROH, Covent Garden
Барбиролли
Круддас
8 қараша 1952
Беллини
Норма
Клотильда
ROH, Covent Garden
Ги
Барлоу
29 желтоқсан 1952
Верди
Маскарадты кеш
Амелия
ROH, Covent Garden
Притчард
Барлоу/Стоун
Сазерлендтің алғашқы жетекші рөлі
24 ақпан 1953
Моцарт
Фигароның некесі
Графиня Альмавива
ROH турнесі, Эдинбург
Дж. Гибсон
Герард
13 мамыр 1953
Штраус
Электра
Бақылаушы
ROH, Covent Garden
Клейбер
Ламберт
11 тамыз 1953
Бриттен
Глориана
Леди Рич
ROH турнесі, Булавайо
19 қазан 1953
Вагнер
Валькирия
Хельмвиге
ROH, Covent Garden
Штидри
Пембертон
2 қараша 1953
Бизе
Кармен
Фраскита
ROH, Covent Garden
Притчард
Вакэвич
4 ақпан 1954
Верди
Аида
Аида
ROH, Covent Garden
E Young
Круддас
23 наурыз 1954
Вебер
Атқыш
Агата
ROH, Covent Garden
Даунс
Фурсе
30 сәуір 1954
Пиччини
Жақсы қыз
Лучинда
Маккеррас
BBC радио хабарламасы
27 мамыр 1954
Вагнер
Нюрнберг сақинасы
Воглинде және Орман құсы
ROH, Covent Garden
Штидри
Харри
Сазерленд бұрын орындаған Хельмвиге рөлін де орындады; циклдің басқа да күндері 2, 8 және 17 маусым
17 қараша 1954
Оффенбах
Хоффманның ертегілері
Антониа
ROH, Covent Garden
Даунс
Вакэвич
27 қаңтар 1955
Типпетт
Жазғы той
Дженифер
ROH, Covent Garden
Притчард
Хепворт
Әлемдік премьера; Сазерленд рөлді жасады
28 ақпан 1955
Оффенбах
Хоффманның ертегілері
Джульетта
ROH турнесі, Глазго
Даунс
Вакэвич
19 маусым 1955
Оффенбах
Хоффманның ертегілері
Олимпия
ROH, Covent Garden
Даунс
Вакэвич
30 қыркүйек 1955
Вебер
Эурианта
Эурианта
Штидри
BBC радио хабарламасы
30 қазан 1955
Бизе
Кармен
Микаэла
ROH, Covent Garden
Даунс
Вакэвич
11 наурыз 1956
Моцарт
Титтің мейірімділігі
Вителлия
Притчард
BBC радио хабарламасы
10 қараша 1956
Моцарт
Сиырғажайлы флейта
Памина
ROH, Covent Garden
Дж. Гибсон
Мессель
28 қаңтар 1957
Вагнер
Нюрнберг шеберлері
Ева
ROH, Covent Garden
Кубелик
Вакэвич
19 наурыз 1957
Хендель
Альчина
Альчина
St Pancras Town Hall
Фарнкомб
8 маусым 1957
Верди
Риголетто
Гилда
ROH, Covent Garden
Даунс
Геллнер
5 шілде 1957
Моцарт
Дирижердің көрсетілімі
Мме Герц
Glyndebourne Festival Opera
Балквилл
Райс
16 тамыз 1957
Скарлатти
Митридат Эвпатор
Лаодике
Аппия
BBC радио хабарламасы
8 қыркүйек 1957
Доницетти
Ливерпульдің Эмилиясы
Эмилия
Притчард
BBC радио хабарламасы
21 желтоқсан 1957
Верди
Отелло
Дездемона
ROH, Covent Garden
Даунс
Вакэвич
16 қаңтар 1958
Пуленк
Кармель монастырының әңгімелері
Мме Лидуан
ROH, Covent Garden
Кубелик
Вакэвич
24 мамыр 1958
Хайдн
Музыкалық мақтау
Темперанция
Newstone
BBC радио хабарламасы
26 шілде 1958
Моцарт
Дон Жуан
Донна Анна
Vancouver Opera
Гольдшмидт
Максимовна
17 ақпан 1959
Доницетти
Ламмермурдың Лучиясы
Лучия
ROH, Covent Garden
Серафин
Зеффирелли
Бұл орындалу Сазерлендтің халықаралық мансабының басталуын білдірді
24 маусым 1959
Хендель
Роделинда
Роделинда
Sadler's Wells Theatre
Фарнкомб
Пидкок
8 қаңтар 1960
Верди
Травиата
Виолетта Валери
ROH, Covent Garden
Санти
Федорович
24 мамыр 1960
Беллини
Пуритандар
Эльвира
Glyndebourne Festival Opera
Ги
Хили
19 қазан 1960
Беллини
Ұйықтап қалған әйел
Амина
ROH, Covent Garden
Серафин
Санжуст
21 ақпан 1961
Беллини
Тенданың Беатрисі
Беатрис
New York Town Hall
Ресчиньо
Концерттік орындалу; Сазерленд бұл рөлді сахнада 10 мамыр 1961 ж. алғаш рет орындады
4 қаңтар 1962
Моцарт
Сиырғажайлы флейта
Түн патшайымы
ROH, Covent Garden
Клемперер
Эйслер
28 мамыр 1962
Мейербир
Гугеноттар
Маргарита де Валуа
La Scala
Гаваззени
Никола Бенойс
17 желтоқсан 1962
Россини
Семирамида
Семирамида
La Scala
Сантини
20 маусым 1963
Хендель
Юлий Цезарь
Клеопатра
Sadler's Wells Theatre
Фарнкомб
Уорр
17 қазан 1963
Беллини
Норма
Норма
Vancouver Opera
Бонинг
Макланс/Мессель
9 наурыз 1965
Гуно
Фауст
Маргарита
Connecticut Opera
Бонинг
Ром/Брукс ван Хорн
2 маусым 1966
Доницетти
Полк қызы
Мари
ROH, Covent Garden
Бонинг
Анни/Эскофье
10 сәуір 1967
Делиб
Лакме
Лакме
Seattle Opera
Бонинг
21 мамыр 1967
Хайдн
Философтың жаны
Эвридика
Theater an der Wien
Бонинг
Людвиг
12 қараша 1971
Доницетти
Мария Стюарт
Мария Стюарт
San Francisco Opera
Бонинг
Пицци
26 қазан 1972
Доницетти
Лукреция Борджиа
Лукреция
Vancouver Opera
Бонинг
Варона
14 қыркүйек 1973
Иоганн Штраус II
Жапарақай
Розалинда
San Francisco Opera
Бонинг
23 қазан 1974
Массене
Эсклармонда
Эсклармонда
San Francisco Opera
Бонинг
Монтрессор
12 қыркүйек 1975
Верди
Трубадор
Леонора
San Francisco Opera
Бонинг
Хагер/Скалицки
22 сәуір 1976
Лехар
Веселая жесір
Ханна Главари
Vancouver Opera
Бонинг
Варона
16 шілде 1977
Пуччини
Әйел монах
Суор Анжелика
Sydney Opera House
Бонинг
Дигби
23 қыркүйек 1977
Массене
Лахор королі
Сита
Vancouver Opera
Бонинг
Мариани
4 шілде 1979
Моцарт
Идоменей
Электра
Sydney Opera House
Бонинг
Трускотт
2 шілде 1980
Верди
Маснадиери
Амалия
Sydney Opera House
Бонинг
Ли/Стеннет
22 маусым 1983
Чилеа
Адриана Лекуврёр
Адриана
San Diego Opera
Бонинг
О’Херн/Мессель
22 маусым 1984
Доницетти
Анна Болена
Анна Болена
Canadian Opera Company, Toronto
Бонинг
Паско/Стеннет
4 қазан 1985
Томас
Гамлет
Офелия
Canadian Opera Company, Toronto
Бонинг
Шалики/Дигби/Стеннет