Кіріспе

Бахрейннің ұлттық әуе тасымалдаушысы

осыған ұқсас атпен жұмыс істеген американдық әуе компаниясы. Gulf Air (طيران الخليج) Бахрейннің ұлттық әуе тасымалдаушысы болып табылады, ол 1950 жылы британдық ұшқыш Фредди Босворт құрған Gulf Aviation авиакомпаниясынан бастау алды. Бас кеңсесі Мұхаррақта орналасқан, әуе компаниясы Африка, Азия және Еуропаның 28 еліндегі 59 бағытқа жоспарлы рейстерді орындайды. Әуе компаниясының негізгі транзиттік пункті Бахрейн халықаралық әуежайында орналасқан. Қазіргі уақытта Gulf Air барлық бағыттарға Airbus A320, Airbus A321 және Airbus A320neo отбасы ұшақтарынан, сондай-ақ Boeing 787 9 Dreamliner кең корпусты ұшақтарынан тұратын ұшақ паркімен қызмет көрсетеді. Gulf Air Бахрейн Гран-приі мен Бахрейн халықаралық авиашоуының демеушісі болып табылады. Skytrax компаниясы оны 5 жұлдызды COVID-19 әуе компаниясының қауіпсіздігі рейтингімен марапаттады, осылайша әлемде және Таяу Шығыста осындай жоғары көрсеткіштерге қол жеткізген он алты авиакомпанияның бірі және үшінші авиакомпания атанды. Әуе компаниясы қызмет көрсететін ең қызығушылық танытатын бағыт – Дубай–Интернешнл, онда аптасына 95-тен астам рейс орындалады.

1949-1973: Перс шығанағының авиациясы

1940-жылдардың соңында британдық ұшқыш және кәсіпкер Фредди Босворт Бахрейннен Доха мен Дахранға әуе такси қызметін бастады. Босворт кейіннен қызметін кеңейтіп, 1950 жылдың 24 наурызында Gulf Aviation Company Limited жеке акционерлік компания ретінде тіркелді. Бұл оның қазіргі операциялық компаниясы Gulf Air-ді Таяу Шығыстағы ең көне тасымалдаушылардың біріне айналдырды. Бастапқы флотта жеті Avro Ansons және үш de Havilland DH.86B төрт қозғалтқышты екіұшақ болды. 1951 жылдың қазанында British Overseas Airways Corporation (BOAC) BOAC Associated Companies компаниясы арқылы 22% үлесін ұстап, Gulf Aviation компаниясының негізгі акционері болды. 1976 жылы Gulf Air әуе компаниясы өз әуе желісін кеңейтіп, Амман, Амстердам, Афина, Бағдад, Бомбей, Бангкок, Бейрут, Каир, Коломбо, Дели, Дакка, Гонконг, Джидда, Карачи, Хартум, Ларнака, Манила, Париж, Рас-әл-Хайма және Санаға дейін рейстер жасады. Флотта төрт Vickers VC10, үш BAC One Elevens, екі Lockheed L 1011 Tristar 200 және бес Boeing 737 200 ұшағы болды. 1978 жылы авиакомпания VC10-ды алмастыру үшін Tristar ұшақтарын екі есеге көбейтті. Осы арада авиакомпания Boeing 737 ұшақтарын тоғызға дейін көбейтіп, One Elevens ұшақтарын тоқтатты. 1988 жылы Boeing 767 ұшақтары флотына қосылды, ал әуе компаниясы Франкфурт, Стамбул, Дамаск, Дар-эс-Салам, Фуджейра және Найробиге рейстерді бастады, сондай-ақ Шираз және Бағдадқа рейстерді қайта бастады. Gulf Air веб-сайты 1997 жылдың қаңтарында ашылды, ал Нью-Йорк қызметі келесі айда тоқтатылды. 1998 жылы Сингапур мен Австралияға ұшатын рейстерде темекі шегуге тыйым салынды, кейін барлық рейстерде енгізілді. 1999 жылы Gulf Air компаниясы Солтүстік Пәкістанға үш жаңа бағыт ашты: Исламабад, Лахор және Пешавар. Сондай-ақ, ол екі Airbus A330 200 ұшағын қабылдады және Balmain-нің жаңа формасын енгізді. 2002 жылдың 1 тамызына дейін Катар өзінің ұлттық әуе компаниясы Qatar Airways-ке назар аудару үшін Gulf Air-ден шығуға ниетті екенін мәлімдеді. Мемлекет алты ай бойы мүше болып қалды, кейін ол өзінің шығуға ниетті екенін мәлімдеді. 2003 жылы Gulf Air компаниясы жаңа Landor Associates компаниясы алтын және көк түстегі дизайнын енгізді, ал маусым айында Gulf Traveller компаниясын құрды. Сондай-ақ, 2010 жылға дейін Бахрейн Гран-приі үшін демеушілік келісімін жариялады, оның алғашқысы 2004 жылы өткізілген Гулфэйр Бахрейн Гран-приін құрды. Сондай-ақ, 2003 жылы 23 қарашада авиакомпания Сингапур арқылы Афина мен Сиднейге күнделікті рейстерді енгізді. Gulf Air компаниясы да екі жылдық қайта құру бағдарламасының аясында күніне 1 миллион доллар шығындарды тоқтату үшін жұмыс күшін 25% қысқартуды немесе шамамен 1500 жұмыс орнын қысқартуды жариялады. Андре Досе 2007 жылдың 23 шілдесінде отставкаға кетті және оның орнына Бьорн Наф келді, бұл Бахрейн үкіметін әуе компаниясының жұмысында ашықтықты арттыруға шақыруға және парламент қаржы және экономикалық істер комитетінің Gulf Air жағдайын тексеруге уәкілеттік беруге итермеледі. 2007 жылдың 6 қарашасында Gulf Air өзінің үшінші күн сайынғы тоқталмай ұшуын Бахрейннен Лондонның Хитроу әуежайына бастады. Авиакомпания 2008 жылғы 16 маусымда Шанхай Пудун халықаралық әуежайына рейстерді ашты (маршрут 2009 жылғы 25 желтоқсанда аяқталды). Сондай-ақ, ол Boeing-ке (16 787) және Airbus-қа (15 A320 және 20 A330) өз флотын жаңарту туралы тапсырыс берді. Авиакомпанияның соңғы коммерциялық Боинг 767 рейсі 2008 жылдың 29 мамырында болды. 2008 жылдың 3 шілдесінде Gulf Air Лондонның Квинс Парк Рейнджерс футбол клубының ресми демеушісі болып жарияланды. Сол жылы Gulf Air өзінің өсуі мен кеңейту стратегиясының бөлігі ретінде Халықаралық лизингтік қаржы корпорациясымен (ILFC) бес ұшақ үшін лизингтік келісімге қол қойды. Екі Airbus A319 және үш Airbus A330 200 ұшақтары үшін алты жылға арналған жалға алу келісім-шарты 2009 жылдың наурыз, сәуір және мамыр айларында тапсырылуы тиіс еді. 2009 жылдың наурызында Gulf Air Jet Airways компаниясымен төрт Boeing 777 300ER үшін 42 айлық жалға алу келісімшартына қол қойды, бірақ 2009 жылдың қыркүйегінен бастап ұшақтар Jet Airways компаниясына қайтарылды. Мамыр айында Gulf Air компаниясы Александрия, Алеппо және Салалах қалаларына жазғы маусымдық рейстерді ашты. 2009 жылдың 1 қыркүйегінде Gulf Air Бағдадқа ұшуды қайта бастады. Көп ұзамай Наджаф пен Эрбильге рейстер басталды. 2009 жылдың маусым айынан бастап, Gulf Air компаниясының Алтын Falcon логотипі Лондон көшелерінде көрінді, ол екі жылдық маркетингтік келісімнің бөлігі ретінде қаланың таксилерінің жағында орнатылды. 50 "Хакни" вагоны "Гальф Эйр" әуе компаниясының Лондон Хитроудан Бахрейнге және одан да алыс ұшуларын жарнамалау үшін толық Gulf Air бояуымен шығарылмақ еді. Кейін маусым айында тасымалдаушы бас директор Бьорн Нафтың кеткені және Royal Jordanian-да бұрын жұмыс істеген Самер Маджалидің 2009 жылдың 1 тамызынан бастап бас директор болып тағайындалғаны туралы хабарланды.

2010 жылдар: қайта құру

2010 жылдың 1 наурызында Gulf Air компаниясы жаңа "Falcon Gold" кабинасын ұсынды, ол бизнес- және бірінші кластарды біріктіретін жеке премиум-класс болып, стандартты премиум бағаға жоғарырақ деңгейдегі жайлылықты қамтамасыз етуге бағытталған. 2011 жылдың тамызынан бастап барлық ұшақтарға, қысқа қашықтыққа арналғандарынан басқа, жаңа Flat Beds орнатылды. 2011 жылы Бахрейндегі көтеріліс кезінде Gulf Air Иран, Ирак және Ливанға рейстерді уақытша тоқтатты. Әуекомпания 2012 жылдың қарашасынан бастап Иранға рейстерді қайта бастауды жоспарлаған, бірақ ирандық биліктен рұқсат алмағандықтан жоспардан бас тартты. Иранға рейстер 2014 жылдың наурыз айында жаңартылды. 2012 жылдың қарашасында Gulf Air соңғы Airbus A340-300 ұшағын пайдаланудан шығарды. 2012 жылдың қараша айының соңында Gulf Air бас директоры Самер Маджалидің отставкасы директорлар кеңесімен мақұлданды. Маджали үш жыл қызмет еткен соң 2012 жылдың соңында қызметтен кетті. 2013 жылдың наурызында әуекомпания қайта құрылымдау бағдарламасының аясында 15% штатты қысқарғанын және төрт тиімсіз бағытты тоқтатқанын хабарлады. Махер Салман әл-Мусаллам 2016 жылдың мамырына дейін Gulf Air бас директорының міндетін атқарды, содан кейін ресми түрде осы лауазымға тағайындалды. Мұсаллам 2017 жылдың маусымында қызметтен кетті, оның қызметі әуекомпанияның қарызын 88%-ға төмендеткені үшін жоғары бағаланды. 2017 жылдың 12 қарашасында Gulf Air бұрынғы Croatia Airlines бас директоры Крешимир Кучконы әуекомпанияның жаңа бас директоры етіп тағайындады. 2016 жылдың қаңтарында Бахрейн халықаралық авиашоуында Gulf Air 17 A321neo және 12 A320neo ұшақтарын 2018 жылдың маусымынан бастап жеткізілімге тапсырыс берді және алты A330-300 ұшағын сатып алу туралы келісімнен бас тартты. Сонымен қатар, әуекомпания 16 Boeing 787-9 ұшағына жасалған тапсырысты жаңартты. 16 Boeing 787-9 ұшағына жасалған жаңа тапсырыс, бұрынғы 16 Boeing 787-8 ұшағына жасалған тапсырысты алмастырды. 2017 жылдың маусымында Gulf Air Катар дипломатиялық дағдарысы кезінде Катарға рейстерді тоқтатты. 2018 жылдың ақпанында Gulf Air өзінің жаңа түсін таныстырды. Ол толығымен ақ түсті фюзеляждан, құйрығында кішкентай алтын соқырдан және қою көк түсті "Gulf Air" жазуларынан тұрды. 2019 жылдың ақпанында Үндістанмен шиеленіс күшейгеніне байланысты Пәкістан әуе кеңістігі уақытша жабылып, әуекомпания Пәкістанға рейстерді уақытша тоқтатты. 2020 жылдың қаңтарында Gulf Air соңғы Airbus A330-200 ұшағын пайдаланудан шығарды.

Меншік және құрылым

"Гальф Эйр" мемлекеттік меншікте. Әуе компаниясының жалғыз акционері – Бахрейн Корольдігі Үкіметінің мемлекеттік байлық қоры болып табылатын Бахрейн Мүмталакатқа қарасты авиациялық активтерді басқаратын Gulf Air Group Holding Company. Gulf Air Group Holding басқармасы 2022 жылдың 5 желтоқсанында Джеффри Гоны топтың бас атқарушы директоры лауазымына тағайындады. Го бұрын Star Alliance әуежай альянсының бас директоры болған, және 2023 жылдың 1 қаңтарында жаңа лауазымына кірісуі жоспарланған. Gulf Air Group Holding құрамына ұлттық әуе тасымалдаушысы "Гальф Эйр", Бахрейн әуежайы компаниясы, BAC Jet Fuel компаниясы және Gulf Aviation Academy кіреді. Сондай-ақ, топ Бахрейн әуежай қызметтері компаниясы мен Бахрейн Duty Free компаниясының ірі акционері болып табылады.

Баратын жерлері

2023 жылдың наурыз айынан бастап Gulf Air Бахрейн халықаралық әуежайындағы базасынан Африка, Азия және Еуропаның 28 еліндегі 59 бағытқа, оның ішінде 6 маусымдық бағытқа ұшады. Gulf Air 2024 жылға жоспарланған АҚШ және Қытайға рейстер ашатынын хабарлады. Gulf Air-дің Falcon Gold лаунждарын Бахрейн, Дубай және Лондон Хитроу әуежайларында кездестіруге болады.

Апаттар мен оқиғалар

1976 жылғы 22 қарашада Бахрейннен Абу-Дабидің Аль-Батин әуежайына бағыт алған Gulf Air Short SC.7 Skyvan жүк ұшағының қозғалтқышы істен шықты. Ұшу экипажы ұшақты Дас аралының жанында тастап кетті. Екі адам құтқарылды, ал ұшақ суға батты. 1983 жылғы 23 қыркүйекте Gulf Air 771 рейсі – Пәкістанның Карачи қаласынан Катар арқылы Абу-Дабиге бағытталған рейс. Боинг 737-200 Абу-Даби халықаралық әуежайына қонған кезде, жүк бөлімшесінде бомба жарылды. Ұшақ Абу-Даби мен Дубай арасындағы Мина Жebel Али маңындағы шөлге құлады. Жеті экипаж мүшесі мен 105 жолаушы қаза тапты. Қаза болғандардың көп бөлігі пәкістандық азаматтар еді, олардың көпшілігі Құрбан айт мерекесін отбасыларымен Пәкістанда өткізгеннен кейін Перс шығанағындағы жұмыстарына оралып бара жатқан. Бомбаны Әбу Нидал ұйымының қойғаны болжанып отыр, олар Перс шығанағы елдерін Әбу Нидалға қорғау ақысын төлеуге және өз аумақтарында шабуылдар жасалмауына қысым көрсетуді көздеген. 1997 жылғы 10 наурызда Gulf Air A320 (A4O EM) Абу-Даби халықаралық әуежайында ұшуды тоқтатып, ұшу-қону жолағынан шығып, алдыңғы тірегінің құлауына себеп болды. Барлығы аман қалды. 2000 жылғы 23 тамызда Gulf Air 072 рейсі Қайырдтан Бахрейн халықаралық әуежайына жақындағанда Парсы шығанағының суларына құлады. 143 жолаушы мен экипажбен бірге болған Airbus A320 әдеттегіден жоғары жылдамдықпен қонуға жақындады және жақындауды түзету үшін төмен қабатта айналып өтті. Айналым сәтсіз аяқталып, қайтадан көтерілуге тырысты. Бұрылыспен көтеріліп келе жатып, ұшақ 15 градусқа мұрнымен төмен қарай түсті. Ұшу экипажы GPWS ескертулеріне жауап бермеді және қайтадан көтерілуді бастағаннан бір минут өткен соң ұшақ радардан жоғалып кетті. Апатта 143 жолаушы мен экипаждың барлығы, соның ішінде 36 бала қаза тапты. Апатты тергеу комиссиясы апаттың басты себебі пилоттың қателігі (кеңістіктік бағдарламаның жоғалтылуы) екенін, ал екінші фактор – жүйелі ұйымдастыру және бақылау мәселелері екенін анықтады. 072 рейсі сол кезде Airbus A320 ұшағына қатысты болған апаттардың арасында ең көп өлімге әкелген оқиға еді. Кейіннен 2007 жылғы 17 шілдеде 199 адам қаза болған TAM Airlines 3054 рейсі осы көрсеткішті басып өтті. 2011 жылғы 29 тамызда Бахрейннен Кочинге 143 адамды тасымалдаған Gulf Air 270 рейсі, Airbus A320-214 ұшағы, нашар көріну жағдайында жағдайды бағалаудағы пилоттың қателігі салдарынан қону кезінде ұшу-қону жолағынан шығып кетті. Ауа райы нашар болды, қатты жаңбыр және жел соғып тұрды. Ұшақ қатты зақымдалып, алдыңғы тірегі құлады, жеті жолаушы жарақат алды. Кейбір адамдар эвакуациялық сырғана жұмыс істемеген кезде авариялық есіктен секіріп кеткені хабарланды.