Биоген: Неврологиялық ауруларға арналған дәрі-дәрмектерді зерттеу және әзірлеу компаниясы

Кіріспе

Biogen Inc. – фармацевтикалық компания, АҚШ-тың Массачусетс штатындағы Кембридж қаласында орналасқан, әлемдік деңгейде неврологиялық ауруларды емдеуге арналған терапияны зерттеуге, әзірлеуге және жеткізуге маманданған американдық көпұлттық биотехнологиялық компания. Biogen Аргентина, Бразилия, Канада, Қытай, Франция, Германия, Венгрия, Үндістан, Италия, Жапония, Мексика, Нидерланды, Польша, Швеция және Швейцария елдерінде қызмет етеді.

Тарих

Biogen 1978 жылы Женевада бірнеше көрнекті биологтар, соның ішінде Эдинбург университетінен Кеннет Мюррей, Массачусетс технология институтынан Филипп Аллен Шарп, Гарвард университетінен Уолтер Гилберт (Гилберт Biogen-нің бастапқы кезеңінде бас директор болып қызмет етті), Хайдельберг университетінен Хайнц Шаллер және Цюрих университетінен Чарльз Вайсман (Вайсманн алғашқы өнім – интерферон альфаға үлес қосты) құрды. Гилберт пен Шарп кейіннен Нобель сыйлығымен марапатталды: Гилберт 1980 жылы ДНҚ тізбегін түсінгені үшін химия саласындағы Нобель сыйлығын алды, ал Шарп 1993 жылы бөлінген гендерді ашқаны үшін физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығын алды. 2003 жылы Biogen Калифорния штатының Сан-Диего қаласында орналасқан IDEC Pharmaceuticals компаниясымен бірікті (бұл компания 1985 жылы Калифорния университеті Сан-Диего университетінің дәрігерлері мен иммунологтары Ивор Ройстон мен Роберт Э. Собол, Сан-Диего био-кәсіпкері Говард Бирндорф және Стэнфорд университетінің қатерлі ісік зерттеушілері Рон Леви мен Ричард Миллер құрған), және Biogen Idec атауын қабылдады. Бірігуден кейін Biogen Idec әлемдегі үшінші ірі биотехнологиялық компанияға айналды. Зерттеудің басты салаларындағы өзгерістерден кейін компания атын қысқартып, жай ғана Biogen деп өзгертті. Biogen акциялары S&P 500, S&P 1500 және NASDAQ 100 сияқты бірнеше қор индекстерінің құрамына кіреді және компания NASDAQ қор биржасында BIIB таңбасымен тіркелген. 2006 жылдың мамыр айында компания 250 миллион долларға қатерлі ісіктерді емдеуде мамандандырылған Conforma Therapeutics компаниясын сатып алатынын хабарлады. Сол айда компания Fumapharm AG компаниясын сатып алу ниеті туралы мәлімдеді, бұл Fumaderm және BG 12 компанияларына меншік құқығын біріктірді, бұл ауызбен қабылданатын фумарат, көп склероз және псориазды емдеу үшін зерттелді. 2007 жылдың қаңтар айында компания Syntonix Pharmaceuticals компаниясын 120 миллион долларға сатып алатынын жариялады, бұл Syntonix гемофилия B үшін жетекші өнімге, сондай-ақ ингаляциялық емдеуді әзірлеу технологиясына ие болды. 2008 жылы Еуропада Tysabri қолданушыларынан ми инфекциясының екі жаңа жағдайы анықталды, бұл Tysabri және оның прогрессивті мультифокалды лейкоэнцефалопатия (PML) ми жағдайына тигізетін әсері туралы халықаралық алаңдаушылықты тудырды. Biogen – препаратты өндірушілердің бірі. 2011 жылы Biogen компаниясы өзінің Fampyra препараты шартты түрде сатуға рұқсат алғанын жариялады. Шартты рұқсат беру шеңберінде Biogen Fampyra-ның ұзақ мерзімді тиімділігі мен қауіпсіздігі туралы қосымша деректерді ұсынуға келісті. 2012 жылдың 10 желтоқсанында Biogen компаниясы Isis Pharmaceuticals компаниясымен неврологиялық және нейромискулярлық ауруларды емдеу үшін антисенс препараттарын әзірлеу және зерттеу бойынша жаһандық ынтымақтастық туралы келісім жасағанын жариялады. 2013 жылдың ақпан айында Bloomberg компаниясы Biogen компаниясы Эланға Tysabri құқығына 3,25 миллиард доллар төлеуді жоспарлап отырғанын хабарлады. 2015 жылдың қаңтар айында компания Convergence Pharmaceuticals компаниясын 675 миллион долларға сатып алатынын жариялады, сатып алу мақсаты Convergence құбыржолын, әсіресе CNV1014802 – II фазалық кіші молекулалы натрий арнасын бөгейтін кандидатты дамытуды жеделдету болды. 2015 жылдың қазан айында компания жұмыс күшінің 11%-ын дереу жұмыстан босататынын жариялады. 2016 жылдың 3 мамырында Biogen өзінің гемофилия бизнесін, Bioverativ деп аталатын жеке компанияға бөліп шығаратынын жариялады. Гемофилия бизнесі тәуелсіз, ашық саудаға шығарылатын компанияға айналды. Bioverativ 2016 жылы екі гемофилиялық препарат ұсынды, Alprolix және Eloctate, және гемофилияға бағытталған мақсаттарын дамытуды жоспарлап отыр. 2016 жылы Biogen Spinraza (нузинерсин) препаратын шығарды, бұл жұлындық атрофияны емдеуге арналған препарат. Бұл препараттың бағасы ең қымбат емдердің бірі болып табылады, алғашқы жылға 750 000 доллар, ал келесі жылдарға 375 000 доллар және пациенттің өмірінің соңына дейін төленеді. Емдеу әлі табылған жоқ болса да, Spinraza нәрестелер мен ересектердің өмір сүру сапасын айтарлықтай жақсартады. 2017 жылы Biogen өзінің Fampyra препараты шартты маркетингтік рұқсатынан стандартты маркетингтік рұқсатқа ауысқанын жариялады. Еуропалық Одақта (ЕО) көп склероз (MS) ауруымен ауырған пациенттер Fampyra-ны жүруді жақсарту үшін қолданады. 2020 жылдың қыркүйегінде Biogen Inc. қара қауымдастықтардағы тұрғын үй несиелерін және коммерциялық дамуды қаржыландыру үшін OneUnited Bank-ке 10 миллион доллар салды. Қараша айында компания Кембридж қаласындағы Sage Therapeutics компаниясының 650 миллион долларлық үлесін сатып алатынын және депрессияны емдеу үшін бірқатар препараттарды бірлесіп дамыту үшін 875 миллион доллар көлемінде алдын ала төлем жасайтынын хабарлады. 2023 жылдың шілдесінде Biogen компаниясы Техас штатының Плано қаласында орналасқан Reata Pharmaceuticals биотехнологиялық компаниясын шамамен 6,5 миллиард долларға сатып алғаны жарияланды.

Biogen was founded in 1978 in Geneva as Biotechnology Geneva by several prominent biologists, including Kenneth Murray from the University of Edinburgh, Phillip Allen Sharp from the Massachusetts Institute of Technology, Walter Gilbert from Harvard University (Gilbert served as CEO during the start up phase of Biogen), Heinz Schaller from the University of Heidelberg, and Charles Weissmann from the University of Zurich (Weissmann contributed the first product interferon alpha). Gilbert and Sharp were subsequently honored with Nobel Prizes: Gilbert was recognized in 1980 with the Nobel Prize in Chemistry for his understanding of DNA sequencing and Sharp received the Nobel Prize in Physiology or Medicine in 1993 for his discovery of split genes. In 2003, Biogen merged with San Diego, California based IDEC Pharmaceuticals (formed in 1985 by University of California San Diego's physicians and immunologists Ivor Royston and Robert E. Sobol, San Diego bio entrepreneur Howard Birndorf, and Stanford University cancer researchers Ron Levy and Richard Miller) and adopted the name Biogen Idec. After the merger, Biogen Idec became the 3rd largest Biotechnology company in the world. Following shifts in research core areas, the company has since shortened its name, reverting to simply Biogen. Biogen stock is a component of several stock indices such as the S&P 500, S&P 1500, and NASDAQ 100 and the company is listed on the NASDAQ stock exchange under the ticker symbol, BIIB. In May 2006, the company announced it would acquire cancer specialist, Conforma Therapeutics for $250 million. Later in the same month, the company announced its intention to acquire Fumapharm AG, consolidating ownership of Fumaderm and BG 12, an oral fumarate, which was being studied for the treatment of multiple sclerosis and psoriasis. In January 2007, the company announced it would acquire Syntonix Pharmaceuticals for up to $120 million, gaining Syntonix's lead product for hemophilia B as well as the technology for developing inhalable treatments. In 2008, two new brain infection cases from Tysabri users surfaced in Europe that raised international concern about Tysabri and its effects with the progressive multifocal leukoencephalopathy (PML) brain condition. Biogen is one of the drug's producers. In 2011, Biogen announced that its drug Fampyra received conditional marketing approval. Under the conditional approval, Biogen agrees to provide additional data on the long term benefits and safety of Fampyra. On December 10, 2012, Biogen announced its global collaboration agreement with Isis Pharmaceuticals to develop and research antisense drugs to treat neurological and neuromuscular diseases. In February 2013, Bloomberg broke the news that Biogen was planning to pay Elan $3.25 billion for the full rights to Tysabri, used to treat multiple sclerosis. In January 2015, the company announced that it would acquire Convergence Pharmaceuticals for up to $675 million, with the acquisition aiming to accelerate the development of Convergence's pipeline, in particular CNV1014802 – a Phase II small molecule sodium channel blocking candidate. In October 2015, the company announced that it would lay off 11% of its workforce, effective immediately. On May 3, 2016, Biogen announced to spin off its hemophilia business, known as Bioverativ. The hemophilia business would become an independent publicly traded company. Bioverativ offered two hemophilia drugs in 2016, Alprolix and Eloctate, and plans on developing its Hemophilia focused goals. In 2016, Biogen released Spinraza (nusinersin), a treatment for Spinal Muscular Atrophy. The drug is among the most expensive treatments available, with a price of $750,000 for the first year of doses, and $375,000 for each subsequent year and likely for the rest of a patient's life. While there still isn't a cure, Spinraza significantly improves the quality of life in infants and adults. In 2017, Biogen announced that its drug Fampyra converted from conditional marketing authorization to standard marketing approval. EU multiple sclerosis (MS) patients use Fampyra to improve walking. In September 2020, Biogen Inc. made a $10 million deposit in OneUnited Bank to provide more capital to fund home loans and commercial development in Black communities. In November, the company announced it would acquire a $650 million stake in Cambridge based Sage Therapeutics and make an upfront payment of $875 million, in order to jointly develop a number of depression treatments. In July 2023, it was announced Biogen had acquired the Plano, Texas headquartered biotech company, Reata Pharmaceuticals for nearly $6.5 billion.

Адуканумаб

2007 жылы компания Цюрих университетінің еншілес компаниясы – Neurimmune компаниясымен Альцгеймер ауруына арналған Адуканумаб препараты бойынша лицензиялық келісімге келді. Кейін Neurimmune компаниясы лицензиялық төлемдерді 200 миллион долларға Biogen компаниясына сатты. 2015 жылдың наурызында Адуканумаб когнитивтік қабілеттердің төмендеуін баяулату және миды зақымдайтын амилоидты плактерді азайту бойынша маңызды нәтижелер көрсетіп, Альцгеймер ауруына қатысты алғашқы эксперименталды ем болып табылды. 2015 жылдың шілдесінде Biogen ерте сатыдағы Альцгеймер ауруымен ауыратын ересектерде Адуканумабты бағалау мақсатында ENGAGE және EMERGE деп аталатын екі кезеңдік зерттеуді бастады. 2016 жылы Nature журналында 2016 жылдың 31 тамызында жарияланған мәліметтерге сәйкес, Адуканумаб ерте сатыдағы Альцгеймер ауруы бар адамдардың миындағы амилоид бета деңгейін төмендетті. 2019 жылдың 21 наурызында Biogen Адуканумабтың 3-ші фазалық клиникалық сынақтары тоқтатылғанын хабарлады. Biogen Nightstar Therapeutics компаниясын акциясының біріне 25,50 доллар (жалпы сомасы 800 миллион доллар) бағасында сатып алуға келісім жасады. Nightstar тұқым қуалайтын торлы қабық ауруларына арналған адено-вирустык гендік терапияға бағытталған. Дәрілік зерттеулердегі кері кету салдарынан Biogen акциялары сол айда күрт құлдырады. Ол Eisai компаниясымен бірлесіп жасаған Адуканумабты сынауды тоқтатты. Алайда 2019 жылдың қазан айында олар Eisai компаниясымен бірлесіп FDA мақұлдауын алуға тырысатындарын мәлімдеді. 2019 жылдың 22 қазанында, бұрын өткізілген 3-ші фазалық екі клиникалық сынақ нәтижесіз деп танылғанына қарамастан, Biogen Адуканумабты FDA мақұлдауына жіберу жоспарын жариялады. 2020 жылдың мамыр айында Biogen Швейцарияның Солотхурн қаласында Адуканумабты 2021 жылдың соңына дейін Солтүстік Каролинадағы өндіріс орнымен бірге шығаратын зауыттың құрылысын аяқтады. Eisai компаниясымен бірлесіп әзірленген моноклоналды антидене биотехнологиялық инвесторлардың қызығушылығын тудырды, өйткені Уоррен Баффеттің Berkshire Hathaway компаниясы Biogen компаниясының 648 447 акциясын 192,4 миллион долларлық жалпы сомада сатып алды. 2020 жылдың 8 шілдесінде Biogen және Eisai екі компания да Адуканумабтың FDA реттеуші және маркетингтік мақұлдауын сәтті алғанын хабарлады. 2021 жылдың 7 маусымында FDA Адуканумабқа Aduhelm деген атпен үдетілген мақұлдау берді, бұл көп дау тудырды. Препараттың бағасы жылына 56 000 АҚШ доллары болды, бірақ көптеген сақтандыру компаниялары препараттың тиімділігіне қосымша дәлелдер күтіп, оны өтеуден бас тартты. АҚШ үкіметі клиникалық сынақтардан тыс жағдайларда препаратты субсидияламады. FDA веб-сайтында көрсетілгендей, препарат мидағы амилоид бета плактерді азайтуға қабілетті, бұл пациенттерге пайдалы болуы мүмкін. FDA мақұлдаудан кейінгі сынақтар Aduhelm тиімді екенін көрсетпесе, препарат нарықтан алынып тасталуы мүмкін екенін мәлімдеді. Biogen 2024 жылдың қаңтар айында қаржылық себептерге байланысты препаратты тоқтатты.

In 2007, the company reached a licensing agreement with Neurimmune, a spin off from the University of Zurich, for the Alzheimer's disease drug, Aducanumab, developed by this Swiss company. Later, Neurimmune sold its rights for license fees for $200 million to Biogen. In March 2015, Aducanumab became the first experimental Alzheimer's treatment to show significant results in regard to slowing down cognitive decline and reducing brain destroying plaques. In July 2015, Biogen initiated two late stage studies called ENGAGE and EMERGE, which will assess Aducanumab in adults with early Alzheimer's disease. In 2016, Aducanumab decreased amoyloid beta in the brains of people with early stage Alzheimer's disease, according to a report published in Nature on August 31, 2016. On March 21, 2019, Biogen announced that the Phase 3 clinical trials of Aducanumab were halted. Biogen announced it would acquire Nightstar Therapeutics for $25.50 per share ($800 million in total). Nightstar focused on adeno associated virus based gene therapies for inherited retinal disorders. With a setback in their drug research, Biogen's shares fell sharply that same month. It ended the trial of Aducanumab, which it was making along with Eisai. In October 2019, however, they announced that they would pursue FDA approval together with Eisai. On October 22, 2019, despite two Phase 3 clinical trials being previously halted for futility, Biogen announced its plan to submit for FDA's approval of Aducanumab. In May 2020, Biogen wrapped up construction on a state of the art facility in Solothurn, Switzerland, which will produce Aducanumab by late 2021, alongside its North Carolina manufacturing facility. The monoclonal antibody, co developed with Eisai, attracted considerable interest from biotech investors when Warren Buffett's Berkshire Hathaway bought 648,447 Biogen shares at a combined value of $192.4 million. On July 8, 2020, Biogen and Eisai announced that both companies had together successfully submitted for Aducanumab's FDA regulatory and marketing approval. On June 7, 2021, the FDA gave accelerated approval to Aducanumab under the name Aduhelm, which proved to be controversial. The drug was priced at $56,000 US dollars per year, but it was not covered by many insurers as they awaited further proof that the drug was effective. The US Government did not subsidise it outside clinical trials. According to the FDA's website, the drug was proven to reduce amyloid beta plaques in the brain, which was likely to benefit patients. The FDA has stated that if the post approval trial did not indicate that Aduhelm works, the drug may be taken out of the market. Biogen abandoned the drug in January 2024, for financial reasons.

Биовертив

2016 жылдың мамыр айында компания гемофилияға қарсы дәрілерін (Eloctate және Alprolix) жеке компания ретінде бөліп шығаратынын хабарлады. Тамыз айында бөлінген компанияның Bioverativ деп аталатыны, Biogen компаниясымен байланысын көрсету мақсатында жарияланды. Компания NASDAQ биржасында BIVV таңбасымен сауда жасауды жоспарлап, 2017 жылдың басында толық бөлінуге дайындалды. 2018 жылы Bioverativ компаниясы Sanofi компаниясымен сатып алынды.

COVID-19 пандемиясы

2020 жылдың 5 наурызында Biogen компаниясы Бостондағы конференцияда өз қызметкерлерімен кездескен үш адамның өткен аптада COVID-19 тестісінің нәтижесі оң болғанын хабарлады. 6 наурызда денсаулық сақтау органдары Biogen басшыларының кездесуімен байланысты бес жаңа жағдайды тіркеді, ал 9 наурызға дейін Массачусетс штатының денсаулық сақтау органдары Biogen конференциясымен байланысты 30 жаңа күдікті COVID-19 жағдайы туралы хабарлады. Зерттеушілер алғаш рет осы конференция штаттағы 20 000-нан астам коронавирус жағдайына себеп болатынын бағалады.

Қаржы

2017 қаржы жылында Biogen 2,539 миллиард АҚШ доллары табыс тапты, жылдық кірісі 12,274 миллиард АҚШ долларын құрады, бұл алдыңғы қаржы циклымен салыстырғанда 7,2% өсімді көрсетті. Biogen акциялары акциясына 289 доллардан астам бағамен сатылды, ал 2018 жылдың қараша айындағы нарықтық капитализациясы 63 миллиард АҚШ долларынан асты. Компания 2021 жылғы Fortune 500 тізімінде АҚШ-тың ең ірі корпорацияларының кірісі бойынша 228-орында тұрды.

| Жыл | Кіріс (млн. АҚШ доллары) | Таза табыс (млн. АҚШ доллары) | Жалпы активтер (млн. АҚШ доллары) | Акция бағасы (АҚШ доллары) | Қызметкерлер |
|---|---|---|---|---|---|
| 2005 | 2,423 | 161 | 8,382 | 39.89 | - |
| 2006 | 2,683 | 218 | 8,553 | 42.39 | - |
| 2007 | 3,172 | 638 | 8,629 | 52.16 | - |
| 2008 | 4,098 | 783 | 8,479 | 51.09 | - |
| 2009 | 4,377 | 970 | 8,552 | 45.11 | - |
| 2010 | 4,716 | 1,005 | 8,092 | 51.95 | - |
| 2011 | 5,049 | 1,234 | 9,050 | 84.78 | - |
| 2012 | 5,516 | 1,380 | 10,130 | 125.83 | - |
| 2013 | 6,932 | 1,862 | 11,863 | 198.43 | - |
| 2014 | 9,703 | 2,935 | 14,315 | 293.10 | - |
| 2015 | 10,764 | 3,547 | 19,505 | 324.99 | - |
| 2016 | 11,449 | 3,703 | 22,877 | 258.27 | - |
| 2017 | 12,274 | 2,539 | 23,653 | 289.19 | - |
| 2018 | 13,453 | 4,431 | 25,289 | - | - |
| 2019 | 14,378 | 5,889 | 27,234 | - | - |
| 2020 | 13,445 | 4,001 | 24,619 | - | - |

Сот іс-әрекеттері

2022 жылдың қыркүйегінде Biogen АҚШ федералды үкіметіне, штаттарға және куәгерге 900 миллион доллар төлеуге келісті. Biogen 2009 және 2014 жылдар аралығында дәрігерлерге Avonex, Tysabri және Tecfidera (барлығы көптік склерозға арналған) препараттарының тағайындауын арттыру үшін пара берген.