Ральф Ярбороу: Американ саяхатшысы және заңгер (1903-1996)

Кіріспе

Американдық саясаткер (1903–1996)

Ральф Вебстер Ярборо (8 маусым 1903 – 27 қаңтар 1996) – американдық саясаткер және заңгер. Ол 1957–1971 жылдары АҚШ Сенатында қызмет еткен Техас штатының Демократиялық партиясының өкілі және партиясының прогрессивті қанатының жетекшісі болған. Сенатта көпшілік көшбасшысы Линдон Б. Джонсон мен Палата спикері Сэм Рэйбернмен бірге, бірақ көптеген оңтүстік конгрессмендерінен өзгеше, Ярборо 1956 жылғы Оңтүстік манифестін қолдамады, ол мектептер мен басқа да қоғамдық орындардағы нәсілдік интеграцияға қарсылық көрсетуге шақырып еді. Ярборо 1957, 1960, 1964 және 1968 жылдарғы Азаматтық құқықтар туралы заңдарға, сондай-ақ АҚШ Конституциясының 24-ші түзетуіне, 1965 жылғы Дауыс беру құқығы туралы заңға және Тергуд Маршаллды АҚШ Жоғарғы сотына тағайындауға дауыс берді. Ярборо Конфедерация құрамына кірген штаттан шыққан жалғыз сенатор болып, бес заңға да қолдау көрсетті. Техас штатының Чандлер қаласында туған Ярборо Техас университетінің құқық мектебін бітіргеннен кейін Эль-Пасода заңгер болып жұмыс істеді. 1931 жылы Техас штатының бас прокуроры Джеймс Бёрр В. Оллредтің көмекшісі болып жұмысқа орналасып, ірі мұнай компанияларын соттауға маманданған. Кейін Оллред Техас штатының губернаторы болып сайланды және Ярбороны Трэвис округінің судьясы етіп тағайындады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясында қызметтенгеннен кейін, Ярборо бірнеше рет губернаторлыққа үміткер болып, Аллан Шиверс басқаратын демократтардың консервативті тобына қарсы күресті. Прайс Дэниел 1956 жылғы губернаторлық сайлауда жеңіске жеткен соң Сенаттан кетіп, Ярборо Дэниелдің қалған мерзіміне арналған сайлауда жеңіске жетті. Ол 1958 жылы толық мерзімге сайланды және 1964 жылы қайта сайланды, соңғы сайыста Харрис округінің Республикалық партиясының төрағасы Джордж Бушқа қарсы жеңіске жетті. Ярборо "Күлімдеген Ральф" деп танымал болды және сайлау кампанияларында "Джемді төменгі сөреге қояйық, сонда кішкентайлар да жете алады" деген ұранды қолданды. Ол Medicare және Medicaid, кедейлікке қарсы күрес, жоғары білім мен ветерандарға мемлекеттік қолдау және басқа да бағдарламаларды қамтитын "Ұлы қоғам" заңнамасын ынтамен қолдады. Ол сондай-ақ жойылып бара жатқан түрлер туралы заңды жазуға бірлесіп қатысты және Үлкен қалыңдықтың ұлттық қорығын құруға ең белсенді түрде қолдау көрсетті. Ярборо Вьетнам соғысын сынады және 1968 жылғы президенттік сайлауда Роберт Ф. Кеннедиді, оның қаза табатынға дейін қолдады. 1970 жылы Ярборо демократ Ллойд Бентсенге қарсы сайлауда жеңіліске ұшырады, ол салыстырмалы түрде консервативті саясатты ұстанды. Ярборо 1972 жылы Техас штатының екінші Сенат мандатына Демократиялық партияның алғашқы сайлауында қатысты, бірақ Бараң аяқ Сандерске жеңіліп қалды. 1972 жылдан кейін Ярборо қайтадан мемлекеттік қызметке түспеді.

Ralph Webster Yarborough (June 8, 1903 – January 27, 1996) was an American politician and lawyer. He was a Texas Democratic politician who served in the United States Senate from 1957 to 1971 and was a leader of the progressive wing of his party. Along with Senate Majority Leader Lyndon B. Johnson and Speaker of the House Sam Rayburn, but unlike most Southern congressmen, Yarborough refused to support the 1956 Southern Manifesto, which called for resistance to the racial integration of schools and other public places. Yarborough voted in favor of the Civil Rights Acts of 1957, 1960, 1964, and 1968, as well as the 24th Amendment to the U. S. Constitution, the Voting Rights Act of 1965, and the confirmation of Thurgood Marshall to the U. S. Supreme Court. Yarborough was the only senator from a state that was part of the Confederacy to vote for all five bills. Born in Chandler, Texas, Yarborough practiced law in El Paso after graduating from the University of Texas School of Law. He became an assistant to Texas Attorney General James Burr V Allred in 1931 and specialized in prosecuting major oil companies. Allred was later elected governor of Texas and appointed Yarborough to a judgeship in Travis County. After serving in the United States Army during World War II, Yarborough repeatedly ran for governor, opposing the conservative faction of Democrats led by Allan Shivers. Price Daniel resigned from the Senate after winning the 1956 gubernatorial election, and Yarborough won the special election to serve the remainder of Daniel's term. He won election to a full term in 1958 and was reelected again in 1964, defeating Harris County Republican Party Chairman George H. W. Bush in the latter race. Yarborough was known as "Smilin' Ralph" and used the slogan "Let's put the jam on the lower shelf so the little people can reach it" in his campaigns. He staunchly supported the "Great Society" legislation that encompassed Medicare and Medicaid, the War on Poverty, federal support for higher education and veterans, and other programs. He also co wrote the Endangered Species Act and was the most powerful proponent of the Big Thicket National Preserve. Yarborough criticized the Vietnam War and supported Robert F. Kennedy in the 1968 presidential election until the latter's assassination. In 1970, Yarborough lost re nomination to fellow Democrat Lloyd Bentsen, who campaigned as relatively more conservative. Yarborough attempted to win the 1972 Democratic primary for Texas's other Senate seat, but lost the primary to Barefoot Sanders. Yarborough did not seek public office after 1972.

Ерте өмір

Ярборо Тайлер қаласының батысындағы Хендерсон округіндегі Чандлерде дүниеге келді, Чарльз Ричард Ярборо мен бұрынғы Нэнни Джейн Спирдің тоғыз баласының жетіншісі болған. 1919 жылы Вест-Пойнттегі АҚШ Әскери академиясына қабылданды, бірақ мұғалім болу үшін оқуын тастады. Ярборо оның орнына Сэм Хьюстон мемлекеттік мұғалімдер колледжіне түсіп, кейін Остиндегі Техас университетіне ауысты. 1927 жылы Техас университетінің құқық мектебін бітіріп, 1931 жылға дейін Эль-Пасода заңгер болып жұмыс істеді, содан кейін штаттың бас прокурорының көмекшісі және кейіннен губернатор Джеймс В. Оллредтің орынбасары болып тағайындалды. 1923 жылдан 1926 жылға дейін Техас армиясының Ұлттық гвардиясының 36-шы жаяу әскер дивизиясында қызмет етіп, штаб-сержант шеніне жетті. Ярбороның мемлекеттік қызметке алғашқы тырабы 1938 жылы штаттың бас прокуроры лауазымы үшін Демократиялық партиясының алғашқы сайлауында үшінші орынға ие болды. 1943 жылдан кейін ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясында қызмет етіп, подполковник шеніне жетті. Сенатор болып сайланудан бұрын Ярборо Төменгі Колорадо өзенінің басқармасының директорлар кеңесінде қызмет етті және 1935 жылы Техас университетінің құқық мектебінде жер құқығы бойынша лекция оқыды. Джеймс Борен Ярбороның сайлау кампаниясының жетекшісі және штаб бастығы болды. Ральф Ярборо – Оңтүстік штаттарының сенаторларынан өзгеше болды. Ол интеграцияға қарсылық білдірген Оңтүстік манифестін қолдамады және денсаулық сақтау, білім беру және қоршаған ортаны қаржыландыруды арттыруға бағытталған ұлттық демократиялық мақсаттарды қолдады. Өзі де әскери қызметкер болғандықтан, ол «Суық соғыс» ардагерлеріне арналған артықшылықтарды кеңейтуге жұмыс істеді. Ярбороның алғашқы маңызды заңнамалық жеңісі – 1958 жылғы Ұлттық қорғаныс білім беру туралы заңды қабылдауы болды, ол университеттер мен олардың студенттеріне несиелер мен гранттар беруді федералдық деңгейде қаржыландыруды бастады. 1958 жылғы Демократиялық партиясының алғашқы сайлауында Ярборо консервативті Уильям А. Блэклиді жеңіске жеткізді, ол Далластан келген миллионер бизнесмен және Дэниелдің қолдауына ие болған. Блэкли 1957 жылдың қаңтар-сәуір айларында уақытша сенатор болған, бірақ Ярбороның Дис пен Хатчесонды жеңген арнайы сайлауына қатыспады. Оның орнына Блэкли 1961 жылы қайтадан сенатор болып тағайындалды және тағы бір арнайы сайлауға қатысты, бірақ республикалық Джон Тауэрден жеңілді. 1958 жылғы ұлттық демократиялық сайлауда Ярборо Амарилло қаласынан шыққан баспагер Рой Уиттенбургтің республикалық партиясынан келген қарсыласын жеңіп, жалпы сайлауда жеңіске жетті. Өзінің толық мерзімінде Ярборо президент Джон Ф. Кеннедидің Padre Island-ты ұлттық жағажай ретінде белгілеу туралы заң жобасын қабылдау үшін жұмыс істеді. Сенатта қызмет еткен кезінде ол 1961 жылдан 1970 жылға дейін Парламентаралық одақ тобының мүшесі және 1969 жылдан 1971 жылға дейін Gallaudet колледжінің директорлар кеңесінің мүшесі болды.

Yarborough was born in Chandler in Henderson County west of Tyler, the seventh of nine children of Charles Richard Yarborough and the former Nannie Jane Spear. He was appointed to the United States Military Academy at West Point in 1919 but dropped out to become a teacher. Yarborough instead attended Sam Houston State Teachers College and transferred to the University of Texas at Austin. Yarborough graduated from the University of Texas Law School in 1927 and practiced law in El Paso until he was hired as an assistant attorney general in 1931 by the state Attorney General and later Governor James V. Allred. From 1923 to 1926 he served with the 36th Infantry Division of the Texas Army National Guard, reaching the rank of Staff Sergeant. Yarborough's first run for state office resulted in a third place finish in the Democratic primary for state attorney general in 1938 against the sitting lieutenant governor. Yarborough served in the U. S. Army during World War II after 1943 and achieved the rank of lieutenant colonel. Before being elected a senator, Yarborough served on the Lower Colorado River Authority's board of directors and lectured on land law at University of Texas School of Law in 1935. James Boren served as Yarborough's campaign manager and chief of staff. In office, Ralph Yarborough was a very different kind of Southern senator. He did not support the Southern Manifesto opposing integration and supported national Democratic goals of more funding for health care, education, and the environment. Himself a veteran, he worked to expand the G. I. Bill to Cold War veterans. Yarborough's first major legislative victory was the successful passage of the National Defense Education Act of 1958, which began federal funding of loans and grants to universities and their students. In the 1958 Democratic primary, Yarborough easily defeated the conservative William A. Blakley, a millionaire businessman from Dallas who was backed by Daniel. Blakley had been the interim senator from January to April 1957 but did not run in the special election in which Yarborough defeated Dies and Hutcheson. Instead Blakley was appointed senator again in 1961 and ran in another special election, only to be defeated by the Republican John Tower. In the nationally Democratic year of 1958, Yarborough cruised to victory in the general election over the Republican nominee, publisher Roy Whittenburg of Amarillo. During his first full term, Yarborough worked for a bill signed by President John F. Kennedy to designate Padre Island as a national seashore. While serving in the senate he was a member of the Interparliamentary Union Group from 1961 to 1970 and a member of the board of directors of Gallaudet College from 1969 to 1971.

Тюрмондпен күресу

1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заң қабылданғаннан кейін көп ұзамай, 9 шілдеде Джонсон Флориданың бұрынғы губернаторы Лерой Коллинзді нәсілдік шиеленістерді реттеуге арналған Қоғамдық қатынастар қызметіндегі лауазымға ұсынды. Сауда комитетінің ең тәжірибелі оңтүстік мүшесі Стром Турмонд Коллинздің кандидатурасына қарсы шықты, себебі Коллинз Турмондтың туған штатында сөйлеген сөзінде оңтүстік көшбасшыларының «қатаң және ұстамсыз» тілі нәсілдік наразылықты қажетсіз түрде қоздырды деді. Сауда комитетінің төрағасы Уоррен Магнусон кандидатураны қолдайтын жеткілікті дауысқа ие екенін білгенімен, қажетті кворумды жиная алмады. Магнусонның қиындықтарын сезінген Турмонд комитет есігінің алдына тұрып алып, кешігіп келген сенаторлардың кіруін физикалық түрде тоқтатты. Кейін Ярборо келді, бірақ оған да кіруге рұқсат берілмеді. Азаматтық құқықтар туралы заңға дауыс берген жалғыз оңтүстік сенаторы Ярборо Турмондқа әзілдеп: «Кел, Стром, бізге кворум жинауға көмектес», – деді. Турмонд: «Егер мен сені шығарып тастасам, сен кірмейсің, ал егер сен мені ішке сүйреп кірсең, мен осы жерде қаламын», – деп жауап берді. Турмонд пен Ярбороның екеуі де 61 жаста болғанмен, Турмонд 30 фунтқа арық және дене бітімі жақсырақ еді. Ұсақ тікелей қақтығыстан кейін екі сенатор да костюмдерін шешті. Турмонд Ярбороны жеңіп, оны еденге түсірді. «Мені босатуға рұқсат бер, Ральф, сонда мен босатамын», – деді Турмонд. Ярборо бас тартты. Тағы бір сенатор келіп, олардың біреуіне жүрек ұстамасы болмас үшін жанжалды тоқтатуды ұсынды. Ақырында, Магнусон жанжалды тоқтатты және ашуланып: «Жарайды, жігіттер, осыны тоқтатайық», – деді. Ярборо: «Мен төрағаның бұйрығына бағынуға тиіспін», – деді. Турмонд пен Ярборо өзін жинап алып, комитет залына кірді. Коллинз 16 дауысқа 1 қарсы нәтижесімен мақұлданды.

Джон Ф. Кеннедидің өлтірілуі

1963 жылы 22 қарашада Джон Кеннедиге жасалған қастандық кезінде Ярборо Даллас автошеруіне қатысты. Ол вице-президент Линдон Б. Джонсон, леди Бёрд Джонсон (Ярборо мен Джонсонның арасында отырған), АҚШ құпия қызметінің агенты Руфус Янгблод және Техас штатының жол полициясынан Хурчел Джекстің бірге отырған кабриолетінде болды. Президенттің Техас штатына сапары басталғаннан бастап, Ярборо кейбір ұйымдастыру шараларына қатыстырылмағанын сезінді, сондықтан алғашқыда Джонсонмен бірге жүруден бас тартты, тіпті Янгблодтың қайта-қайта сұранысына қарамастан. Оның бұл шешімі, Джонсонның бұрынғы досы және бұрынғы одақтасы губернатор Коннелимен ұзақ жылдардан бері созылып келе жатқан араздығына негізделген, бұл Президент пен Вице-президентті ұятқа қалдырып, баспасөз назарында кеңінен жарияланды. Джонсонның айтуынша, Кеннеди Ярбороның мінез-құлқына "ақырсыз наразылық" білдірген, ал Кеннединің қазасына бір күн бұрын Кеннеди мен Джонсон арасында қызу пікір алмасы болғанына куәліктер бар. Джонсонның биографы Роберт Кароның мәліметінше, келесі күні таңертең Форт-Уорт қаласында Кеннеди Ярборомен тікелей сөйлесіп, егер ол олардың достығын бағалайтын болса, Далласқа жеткенде Джонсонмен бірге жүруі керектігін айтты. Содан кейін Форт-Уорттан Далласқа қысқа ұшу кезінде Кеннеди Конналиді Остин қаласында жоспарланған келесі шараларда Ярбороға маңызды рөл беруге көндірді. Автошеру кезінде Ярборо мен Джонсон отырған машина Кеннеди мен Конналиді (шабуыл кезінде ауыр жарақат алған) тасымалдаған президенттік лимузиннен екі машина қалып қойды. Кейінгі сұхбатында Ярборо бұл оқиғаны "өмірімдегі ең трагикалық оқиға" деп атады. Джонсон президент болғаннан кейін көп ұзамай Ярборо оған телефон соғып, кешірім сұрап, қолдауын білдірді.

Сенатта қайта сайлану

1964 жылы Ярборо тағы да бірінші турда жеңіске жетті және жалпы сайлауда 56,2% дауыспен жеңіске жетті. Оның республикалық қарсыласы Джордж Буш болды, ол Ярбороны солшыл демагог деп сынап, 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңға қолдау көрсеткені үшін шабуыл жасады. Ярборо Бушты сол жылы республикалық партиядан президенттікке кандидат болған Барри Голдуотерден де оңшыл экстремист деп атады, сондай-ақ оны Сенатқа орын сатып алуға тырысқан бай шығыс адамы және "кілемше тасыған" деп айыптады. Кейіннен, губернатор Коннелидің президент Джонсонның тілегіне қайшы, демократтарға бөліп дауыс беру тактикасын үйрету арқылы Бушқа құпия түрде көмектесіп жатқаны белгілі болды. Сол сайлауда Коннели Буштың сайлау жолдасы Джек Криттонды жеңді. 1967 жылы Ярборо АҚШ Сенатында алғаш рет екі тілді білім беру туралы заң жобасын ұсынды. Ярборо Джонсонның ішкі саясатын қолдағанмен, Джонсон зейнетке шыққаннан кейін оның сыртқы саясатын және Вьетнам соғысын сынап, бұл туралы көпке жариялады. Ярборо Роберт Ф. Кеннедиді президенттікке қолдады, оның қазасына дейін, содан кейін Юджин Маккартиді Чикагодағы жеңілісіне дейін, ақырында 1968 жылы Никсонға қарсы сайлау кампаниясында Хьюберт Хамфриді қолдады. 1969 жылы Ярборо Сенаттың Еңбек және халық әл-ауқаты комитетінің төрағасы болды.

Жеңіліске ұшырау

1970 жылы Оңтүстік Техастың кәсіпкері және бұрынғы конгрессмен Ллойд Бентсен Демократиялық партияның ішкі сайлауында Ярбороуды жеңді, ал Ярбороу Бушқа қарсы күтілетін екінші жалпы сайлау кампаниясына күш салып жатқан кезде. Бентсен сайлаушылардың қоғамдық құлдырау және қалалық тәртіпсіздіктерден сескенуін пайдаланды, Ярбороудың Вьетнам соғысына қарсылығын мәселе етіп көтерді және оны саяси ескірген деп атады. Бентсен: «Ральф Ярбороу штаты үшін ара-тұра дауыс берсе жақсы болар еді», – деді. Ол жалпы сайлауда Бушты жеңді. 1972 жылы Ярбороу АҚШ Сенатына демократиялық үміткерлікті жеңіп алуға тырысты, бұл ретте жас кезінде Ярбороудың стикерлерін таратқан сенатор Джон Тауэрге қарсы күресті. Ярбороу ішкі сайлаудың бірінші турында жеңіске жетті және қосымша сайлауға қатысу қажеттілігінсіз жеңіске жету үшін 526 дауысқа жетпей қалды. Ол консервативті қанаттан дауысқа қатысты бұрмалаушылық туралы айыптауларын қайталады. Ол Sharpstown Bank акцияларына қатысты жанжалдан кейін бұрынғы АҚШ прокуроры Бос аяқ Сандерске қарсы өткен ішкі сайлауда жеңіліске ұшырады, өйткені ол өзі де бұрынғы лауазымда болған жоқ, сондай-ақ бұл жанжалға қатысы да болмады. 1973 жылдан 1974 жылға дейін Ярбороу Техас штатының Конституциялық комиссиясының мүшесі болып қызмет етті. Ол Техас штатының зиратында әйелі, бұрынғы Опал Уорренмен бірге жерленген, ол Техас штатының Хендерсон округіне қарасты Мурчисон қаласының тумасы. Техас штатының зираты кейде «Техастың Арлингтоны» деп аталады. Ярбороу Техас штатын жаңғырту саласында елеулі мұра қалдырды және Техастың туған ұлы Линдон Джонсон Ақ үйдің иесі болған кезде саяси билікке ие болды. Ол мұнай және табиғи газ салаларының үстемдігіне қарсы күресті және мұнай өнеркәсібі салықтардың үлкен бөлігін төлеуіне ықпал етті. Олардың ұлы Ричард Уоррен Ярбороу 1955 жылдан бері адвокат болып жұмыс істеді және 1986 жылдың 5 наурызында 54 жасында қайтыс болды. Ральф пен оның әйелі Опал үш немере және алты шөбересін қалдырды.

Мұра

Ярборо Техас штатының саясатындағы соңғы жаңа кезең демократтарының және ықпалды либералдардың бірі болды. (Одан кейін Бенсен және Фил Грамм сияқты консервативті сенаторлар келді). Ярборо Техас либералдарының ресми "қамқоршысы" ретінде танылды. Кейін танымал болған қолдаушылары мен бұрынғы көмекшілерінің арасында Джим Хайтауэр, Энн Ричардс және Гарри Моро болды. Техас университетінің Остин қаласындағы баспасы Патрик Л. Кокс жазған «Ральф У. Ярборо: Халық сенаторы» атты өмірбаянын жариялады. Оған сенатор Эдвард Кеннедидің алғы сөзі қосылған. Остин қалалық кітапханасының Ярборо филиалы Ярбороның құрметіне аталды. 1966 жылдың қазан айында Ярборо Сенатқа 5–3929 нөмірімен заң жобасын ұсынды, ол солтүстік-шығыс Техастағы Үлкен жусанның қалған табиғи және бұзылмаған аймақтарын сақтау үшін 75 000 акрлық ұлттық паркті құруға бағытталған. Аймақтағы ағаш өнеркәсібінің қарсылығы, сондай-ақ Үлкен жусанның нақты қайда және қандай екендігі туралы әлжуаз және даулы анықтамалар салдарынан Конгресс 1974 жылы Үлкен жусан ұлттық қорығын құрғанға дейін жеті жыл және тағы 27 Үлкен жусан заң жобасын қарастыруға мәжбүр болды. Ярборо ғылымға деген адалдығымен белгілі болды. Ол Ұлттық аэронавтика және ғарыш басқармасының (NASA) құрылуын қолдады және 1957 жылы NASA құрылуына әкелген тергеуді бастаған кіші комиссияның құрамында болды. Келесі жылы ол Ұлттық аэронавтика және ғарыш туралы заңға дауыс берді, бұл агенттіктің өзінің туған қаласы Хьюстонға тигізетін әсеріне сенді. Ярборо елдегі барлық мектептерде ғылым мен технология білімін арттыруды жақтады. Өмірбаянында ол былай деп жазды: «NASA технологияны дамытуға көмектесті. Елдің мектептері технологияны дамытуға және ғылымды оқытуға бағытталған болуы керек».