1985 жылғы авиакатастрофа: Delta Flight 191 трагедиясы
Delta Air Lines Flight 191
1985 жылғы авиақырсыл: Delta әуежолының Lockheed L-1011 TriStar ұшағының апатты жағдайы. 11 экипаж мүшесінің арасында тек 3 стюардесса ғана тірі қалды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1985 жылғы авиациялық оқиға
1985 aviation accident
Ұшақ
Ұшақ Lockheed L 1011 385-1 TriStar (тіркеу нөмірі N726DA) болды. Ол 1979 жылдың 28 ақпанында Delta компаниясына тапсырылды және содан бері үздіксіз пайдаланылып келді.
The aircraft was a Lockheed L 1011 385 1 TriStar (registration number N726DA). It was delivered to Delta on February 28, 1979, and had operated continuously since then.
Экипаж мүшелері
Экипаж үш ұшқыштан және сегіз кабина экипажы мүшесінен тұрды. 11 экипаж мүшесінің арасында тек үш әуе хостесса ғана аман қалды. "Дельта" компаниясының әріптес қызметкерлері оны "көзқарасты, сергек және кәсіби" деп сипаттады. ҰҚКБ есебінде 128 емес, 126 жолаушының қаза тапқаны көрсетілген, бірақ апаттан кейін 30 күндік мерзімнен соң, 1985 жылдың 13 қыркүйегі мен 4 қазанында қайтыс болған екі жолаушы да тірі қалғандар тізіміне енген еді. Қаза тапқандардың 73-і Майами агломерациясынан, 45-і Бровард округынан, 19-ы Палм-Бич округынан, ал 9-ы Дейд округынан шыққан. Жолаушылардың бірі – Дон Эстридж, ол әлемге IBM PC-нің әкесі ретінде танымал болды; ол әйелімен бірге ұшақта қаза тапты. Екі IBM жазғы стажеры, Калифорния штатының Бёрбанк қаласындағы IBM филиалының төрт қызметкері, сондай-ақ IBM қызметкерлерінің алты туысы да қаза тапты.
The crew consisted of three flight crew members, and eight cabin crew members. Of the 11 crew members, only three flight attendants survived. Fellow Delta employees described him as "observant, alert, and professional". The NTSB report lists 126 passenger fatalities rather than 128, but notes that two of the passengers listed as survivors died more than 30 days after the crash, on September 13 and October 4, 1985. Of the dead, 73 originated from the Miami metropolitan area; 45 were from Broward County, 19 were from Palm Beach County, and 9 were from Dade County. One of the passengers was Don Estridge, known to the world as the father of the IBM PC; he died aboard the flight along with his wife. Two IBM summer interns, four IBM employees from the IBM branch office in Burbank, California, and six additional family members of IBM employees also perished.
Тарих
191 рейсі – Флорида штатының Форт-Лодердейл қаласындағы Форт-Лодердейл-Голливуд халықаралық әуежайынан Лос-Анджелес халықаралық әуежайына, Далас/Форт-Уорт халықаралық әуежайында тоқтап, жүзеге асылатын тұрақты жолаушылар рейсі болды. Рейс Форт-Лодердейлден аспаптық ұшу ережелері бойынша ұшу жоспарымен 14:10-да Орталық жазғы уақыт бойынша (UTC−05:00) ұшты. Апатты зерттеу жөніндегі ұлттық кеңес (NTSB) есебінде 191 рейсі Форт-Лодердейлден Шығыс жазғы уақыт бойынша сағат 15:10-да (UTC−04:00) ұшқандығы көрсетілген. NTSB есебіндегі барлық басқа уақыттар Орталық жазғы уақытпен (UTC−05:00) берілген. Шамамен сол уақытта капитан қону радио жиілігіне ауысып, ұшуды басқарушыға олар 5000 фут (1524 м) биіктікте ұшып бара жатқанын хабарлады. Басқарушы 17L (кейін 17C деп аталды) қону жолағына жақындауды күту керектігін айтты. 18:00:36-да ұшуды басқарушы 191 рейсінен екі ұшақ бұрын, сондай-ақ сол бағытта ұшып келе жатқан American Airlines рейсінен әуежайды көре ала ма деп сұрады. Капитан 18:05:05-те олардың 1000 фут (305 м) биіктікте екенін хабарлады. Он төрт секундтан кейін ол Прайске жылдамдығына назар салуын ескертті. Сол сәтте, кабинадағы дауыс жазу құрылғысы (CVR) кабинаға жаңбырдың тигеніне ұқсайтын дыбысты жазды. Осы сәттен бастап ұшақ төмендеуге түсті және одан қалпына келмеді. Шабуыл бұрышы (AOA) 30 градустан асып, келесі бірнеше секунд ішінде күрт өзгерді. 18:05:44-те, ұшақ жылдамдықпен төмендеп келе жатқанда, сол жақ қозғалтқышы 28 жасар Уильям Мейберри басқарған 1971 жылғы Toyota Celica көлігіне соқтығысты, ол оқиға орнында қаза тапты. 34-ші қатардан алға қарайғы кабина мен жолаушылар бөлігі су резервуарларымен соқтығысудан және соңғы апаттан кейінгі өрттен толығымен қирады; осы бөлімдегі сегіз адамнан басқа барлығы қаза тапты. Қалған жолаушылар мен экипаждың қалған бөлігі артқы кабина мен құйрық бөлімінде болды, ол салыстырмалы түрде зақымдалмады және ашық далаға бір жағына құлады, олардың көпшілігі 40-шы қатардан артқа қарайғы фюзеляждың орта және оң жақ бөліктерінде болды.
Flight 191 was a regularly scheduled passenger flight from Fort Lauderdale–Hollywood International Airport in Fort Lauderdale, Florida, to Los Angeles International Airport in Los Angeles, California, with a scheduled stop at Dallas/Fort Worth International Airport. The flight departed Fort Lauderdale on an instrument flight rules flight plan at 14:10 Central Daylight Time (UTC−05:00). efn|name="time footnote"|The NTSB report describes Flight 191 as departing Fort Lauderdale at 15:10 Eastern Daylight Time (UTC−04:00). All other times given in the NTSB report are in Central Daylight Time (UTC−05:00). Around the same time, the captain switched to the arrival radio frequency and informed the approach controller that they were flying at 5000 feet (1524 m). The controller replied that the flight should expect to approach Runway 17L (later named 17C). At 18:00:36, the approach controller asked an American Airlines flight that was two aircraft ahead of Flight 191, and on the same approach, if they could see the airport. The captain called out that they were at 1000 feet (305 m) at 18:05:05. Fourteen seconds later, he cautioned Price to watch his airspeed. At the same time, the cockpit voice recorder (CVR) captured the beginning of a sound identified as rain hitting the cockpit. From this point, the aircraft began a descent from which it never recovered. The angle of attack (AOA) was over 30° and began to vary wildly over the next few seconds. At 18:05:44, with the aircraft descending at more than The aircraft's left engine hit a 1971 Toyota Celica driven by 28 year old William Mayberry, killing him instantly. The cockpit and passenger section forward of seat row 34 had been completely fragmented by impact with the water tanks and post crash fires; all but eight of the occupants in this section were killed. The remainder of the surviving passengers and crew were in the rear cabin and tail section, which separated relatively intact and landed on its side in an open field, and most of these were in the center and right portions of the fuselage from seat row 40 rearwards.
Тергеу
Көптеген қоғамдық қауіпсіздік агенттіктері апатқа жауап берді, соның ішінде Даллас/Форт-Уорт әуежайының қоғамдық қауіпсіздік департаменті, Техас қоғамдық қауіпсіздік департаменті, Ирвинг қаласының өрт сөндіру бөлімі, Ирвинг қаласының полиция бөлімі, сондай-ақ Даллас полиция департаментінің Солтүстік-Батыс патрульдік бөлімшесінің үшінші сменадағы барлық қызметкерлері және Форт-Уорт полиция департаментінің Солтүстік сектор патрульдік бөлімшесі. Ұзақ тергеуден кейін Ұлттық қауіпсіздік бойынша кеңес (NTSB) апаттың себебін ұшқыштың қателігіне (назағайлы дауылдың ішінен ұшу туралы шешіміне) байланысты деп тапты, бұл микрожарылыстарға байланысты туындаған желдің күрт өзгеруімен бірге болды. NTSB сондай-ақ төмен биіктіктегі желдің күрт өзгеруінен аулақ болу және одан құтылу үшін арнайы оқытудың, саясаттың және процедуралардың болмауы да себепші фактор болғанын анықтады. NTSB әуежайды қоршаған муниципалитеттердегі шұғыл жәрдем қызметтерін уақтылы хабарламағана сын тақты. Әуежайдың ішкі шұғыл жәрдем қызметтеріне дереу хабарланғанмен, DFW қоғамдық қауіпсіздік департаментінің (DPS) коммуникациялық орталығы апаттан кейін шамамен 10 минуттан кейін ғана сыртқы шұғыл жәрдем қызметтерін хабарлауды бастады және апаттан кейін 45 минут өткен соң ғана хабарламаларын аяқтады. Хабарлау кезінде DPS сонымен қатар Ирвинг, Грейпвайн және Хёрст қалаларынан жедел жәрдем шақыруды сұрамады; алайда Хёрст қаласының жедел жәрдем станциясының қызметкерлері радио жиілігі арқылы әуежайдағы апат туралы естігеннен кейін жедел жәрдем көліктерін жіберді. NTSB жалпы апаттық жағдайға жауап беру тиімді болды деп қорытындылады, себебі әуежай қызметкерлері жылдам әрекет етті, бірақ "бірнеше мәселелі аймақтарды" анықтады, олар басқа жағдайларда "әуежайдағы апат құрбандарына медициналық көмек көрсетуге және олардың аман қалуына кері әсер етуі мүмкін". Жағдайдың жақсаруын ескере отырып, NTSB 1990 жылдың 9 қаңтарында қауіпсіздік бойынша ұсыным жасады, онда елдегі барлық әуежай басшылықтарына шұғыл жәрдем туралы хабарламалар үшін автоматты дауыс хабарламаларын пайдаланудың пайдасын қарастыруға шақырды. Сондай-ақ, ұшқыштар микрожарылыстарға қалай ден қою керектігін және ұшақты қауіпсіз қондыру үшін жылдам әрекет етуді үйренуі керек болды.
Numerous public safety agencies responded to the crash, including the Dallas/Fort Worth Airport Department of Public Safety, the Texas Department of Public Safety, the Irving Fire Department, the Irving Police Department, and all available third watch personnel from the Dallas Police Department's Northwest Patrol Division and the Northeastern Sector of the Fort Worth Police Department's Patrol Division. After a long investigation, the NTSB deemed the cause of the crash to be attributable to pilot error (for their decision to fly through a thunderstorm), combined with extreme weather phenomena associated with microburst induced wind shear. The NTSB also determined that a lack of specific training, policies, and procedures for avoiding and escaping low altitude wind shear was a contributing factor. The NTSB was also critical of the airport for failing to notify emergency services in surrounding municipalities in a timely manner. While the airport's on site emergency services were notified almost immediately, the DFW Department of Public Safety (DPS) Communications Center did not begin notifying off site emergency services until nearly 10 minutes after the crash and did not finish its notifications until 45 minutes after the crash. During notifications, DPS also failed to request ambulances from the adjacent communities of Irving, Grapevine, and Hurst; however, Hurst responded with ambulances after personnel at its ambulance company overheard the airport crash report on a radio frequency scanner. The NTSB concluded that the overall emergency response was effective due to the rapid response of on airport personnel, but found "several problem areas" which under different circumstances "could affect adversely the medical treatment and survival of accident victims at the airport". Based on the improved response times, the NTSB issued a Safety Recommendation on January 9, 1990, calling for airport executives nationwide to consider the benefits of using automated voice notification systems for their emergency aid notifications. Pilots were also required to train to react to microbursts and to quickly take evasive action in order to safely land the plane.
Сот
Delta 191 рейсінің апаты АҚШ тарихындағы ең ұзақ авиациялық сот процесіне әкелді, ол 1988 жылдан 1989 жылға дейін 14 айға созылды және Техастың Солтүстік округінің федералды судьясы Дэвид Оуэн Белев-младший басқарды. Сот процесінде алғаш рет компьютерлік графикалық анимация федералды сотта маңызды дәлел ретінде пайдаланылды. Мұндай анимацияны қолдану кейіннен қалыпты жағдайға айналғанмен, 191 рейсіне қатысты сот ісіндегі қолданылуы өте жаңа болды, сондықтан ол 1989 жылғы желтоқсандағы Американдық адвокаттар қауымдастығы журналының (ABA Journal) мұқабасында жарияланды. Анимациялық бейнені сотқа дайындау Әділет министрлігіне шамамен 100 000 – 150 000 АҚШ долларына (инфляцияға байланысты түзетулер бойынша 1989 жылғы 100 000 АҚШ доллары бүгінгі күнгі шамамен <есептелген сомаға> тең, ал 1989 жылғы 150 000 АҚШ доллары бүгінгі күнгі шамамен <есептелген сомаға> тең) түсті және оған екі жылға жуық жұмыс қажет болды. Discovery Channel Canada / National Geographic телесериалдарының Mayday сериалының бесінші маусымында "Invisible Killer" ("Көрінбейтін қылқор") атты эпизодта 191 рейсінің апаты бейнеленді. Апат "The Weather Channel" телеарнасының "When Weather Changed History" ("Ауа райы тарихты қалай өзгертті") және "Why Planes Crash" ("Ұшақтар неге құлайды") бағдарламаларында, сондай-ақ "The Learning Channel" телеарнасының "Survival in the Sky" ("Аспандағы аман қалу") сериалының "Deadly Weather" ("Қауіпті ауа райы") эпизодында көрсетілді. Апат туралы "Жайлы адам" ("Rain Man") көркем фильмінде де айтылған. 1986 жылы Fort Lauderdale News және Sun Sentinel газеттерінде тілші болып жұмыс істеген болашақ әйгілі криминалдық фантастика жазушысы Майкл Коннелли және тағы екі тілші Delta Flight 191 рейсінен аман қалғандармен кеңінен сұхбаттасып, апат кезінде және одан кейін болған оқиғаларды егжей-тегжейлі баяндайтын мақала жазды. Мақалада аман қалғандардың кінәсі тақырыбы зерттелді және Коннелли мен оның әріптестері Пулитцер сыйлығына ие болуға үміткерлердің қатарына енді.
The Delta Flight 191 crash resulted in the longest aviation trial in American history, lasting 14 months from 1988 to 1989 and presided over by Federal Judge David Owen Belew Jr. of the Northern District of Texas. The trial featured the first use of computer graphic animation as substantive evidence in federal court. While the use of such animation later became routine, its use in the Flight 191 litigation was sufficiently novel that it became the cover story of the December 1989 ABA Journal, the magazine of the American Bar Association. Preparing the animated video for trial cost the Department of Justice around $100,000 to $150,000 (inflation adjusted $100000.0 in 1989 is equivalent to about <calculated amount> in recent years to $150000.0 in 1989 is equivalent to about <calculated amount> in recent years), and required nearly two years of work. The Discovery Channel Canada/National Geographic television series Mayday dramatized the crash of Flight 191 in a season five episode titled "Invisible Killer". The crash was featured on an episode of When Weather Changed History and Why Planes Crash on The Weather Channel, and the episode "Deadly Weather" of Survival in the Sky on The Learning Channel. The crash was mentioned in the feature film Rain Man. Working as a reporter for the Fort Lauderdale News and Sun Sentinel in 1986, future renowned crime fiction author Michael Connelly and two other reporters conducted extensive interviews of survivors of Delta Flight 191 and wrote an article detailing their experiences during and after the crash. The article explored the topic of survivor guilt and earned Connelly and his co writers a finalist position for the Pulitzer Prize.
Ескерткіш
Апаттан кейін он жыл өткен соң, аман қалғандар мен құрбандардың туыстары Флоридада апаттың он жылдығын тойлау үшін жиналды. 2010 жылы, оқиғадан 25 жыл өткен соң, Даллас Форт-Уорт халықаралық әуежайының Грейпвайн қаласындағы Founders Plaza-да ескерткіш қойылды.
Ten years after the crash, survivors and family members of victims gathered in Florida to recognize the tenth anniversary of the crash. In 2010, 25 years after the accident, a memorial was installed at Dallas Fort Worth International Airport's Founders Plaza in Grapevine.