Кіріспе

Aldwych (/ɔːl/d/w/ɪ/tʃ/ AWLDwitch) – Вестминстер қаласындағы көше және оны қоршаған ауданның атауы, Ұлы Лондонның бөлігі, және Вест-Энд театрлар аймағының бір бөлігі. Көше Шарлинг Кростың шығыс-солтүстік-шығысынан басталады, ол астананың картадағы орталық нүктесі болып саналады. Атаудың мағынасы "ескі порты" дегенді білдіреді, және англосаксон дәуірінде ол Лондон қаласының порты болған. Олдвич көшесінің жартылай дөңгелек пішіні оның қызметімен байланысты, көше арқылы жалғанған жолдар арасындағы биіктік айырмашылығының көлбеулігін тегістеуге мүмкіндік береді: Кингсвейдің оңтүстік жағы және Странд. Ол Лондоннан Бристольдегі Авонмутқа дейінгі A4 тас жолының бөлігін құрайды. Aldwych ауданы Нортбанк бизнес аймағын дамыту ауданының бір бөлігі. Бұл жерде қонақүйлер, мейрамханалар, екі театр, Үндістан және Австралияның жоғары комиссариаттары орналасқан. Ол қазір жабық болған метро станциясына атын берген, ол Страндта (айрақтың қайтарылуы) орналасқан және фильмдер мен телешоуларда әрекет ететін метро станциясы ретінде көрсетіледі. Көшенің шығыс жағында және жарты айдың ортасында Рен мен Гиббс салған I санаттағы мұра нысандары – шіркеулер орналасқан. Страндта, Сент-Клемент Дэннстің (Сент-Клемент) солтүстік-шығысында Англия мен Уэльстің жоғары соттарының, оның ішінде Жоғары сот пен Англия мен Уэльстің апелляциялық соты пайдаланатын сот залдары кешені – Корольдік сот залдары орналасқан.

Тарих

VII ғасырда бұл аймақ англосаксондық ірі елді мекен – Лунденвик (соңғы буыны бүгінгідей айтылады) (“Лондон порты”) болды. Ол Лондон қаласының батысында шамамен бір мильге созылып жатқан және саксондарға “Лунденбур” (“Лондон бекінісі”) деп белгілі болған. “Лунденвик” кейіннен ескі “вич” (ескі порт, яғни Олдвич) атанды. Онда шіркеу болған-болмағаны белгісіз. Қала Флит өзенінің тазалау әрекетінен немесе өзен сағасын сауда кемелері мен балық аулау қайықтары үшін порт ретінде пайдаланған. Ұлы Альфред 9 ғасырдың соңында Лондон бекінісін қайта тұрғызғаннан кейін, Лондондиум “Лунденбур” немесе жай ғана “Лунден” деп аталды, ал “Лунденвик” – “ealdwic” немесе “aldwich” болып өзгерді. (“Ескі” сөзі “ald” сөзінен пайда болды, көне ағылшын тілінде “eald”, ал неміс тілінде “alt” сөзі бар). 1211 жылы бұл атау “Алдевич” деп тіркелген. Сент-Клемент-Дэнс – төрт ежелгі Вестминстерлік приходтың бірі және алғаш рет 1190 жылдары тіркелген. Ол бір кезде Олдвичтің барлық аумағын және оған жақын жерлерді қамтыған. Оның шіркеуі, балалар өлеңі “Парғалақтар мен лимондарда” еске алынған, Рен қайта салдырды. 1922 жылы азаматтық приход жойылды. Бұл жер ашық және тұрғындар мен кәсіпкерлер бұл жерді Сент-Клемент-Дэнс және Олдвич терминдерін бір-бірімен алмастыра қолданады. Олдвич соңғы, ең кішкентай ауданында Адельфи және Страндтың көп бөлігін де қамтыды. Лунденвиктің қалалық орталығы 1980 жылдары кең ауқымды қазба жұмыстарынан кейін табылған және қалалық сипаттамасымен қайта қарастырылды. Бұл тұжырымдарға екі археолог (Винс және Биддл) тәуелсіз түрде келді. Ковент-Гарденде жүргізілген соңғы қазба жұмыстары англосаксондықтардың кең аумақты қонысын ашты. Қаланың болжамды орталығы – Лунденбур ескі римдік қабырғалардың ішіне көшірілді, ал Лунденвиктің ескі қонысы “ealdwic”, яғни “ескі порт” атанды. “Eald” және “wic” сөздерінің жұмсақ формалары орта ағылшын тілінде “ald” және “wich” болып ауыстырылды. Көше 20 ғасырдың басында, Вич көшесін жойған және Австралия үйі (1913–18 жылдары салынған) мен Буш үйінің (1925 жылы аяқталған) құрылысын жүзеге асырған жаңа көше жоспары аясында салынды. 19 ғасырдың премьер-министрі Уильям Эварт Гладстоунның мүсіні 1905 жылы Сент-Клемент-Дэнс шіркеуінің жанында, Олдвичтің шығыс жағында орнатылды. 1906 жылы Кингсуэйдің астында Олдвич трамвай станциясы ашылды, ол 1952 жылы жабылды. 1907 жылы Олдвич станциясы Страндта, Олдвичке қарсы ашылды, ол 1994 жылы жабылды. 1996 жылдың 18 ақпанында Олдвичтен өтетін 171 нөмірі автобуста бомба жарылып, оның тасымалдаушысы, Уақытша Ирландиялық республикалық армиясының мүшесі Эдвард О'Брайен қаза тапты және бірнеше жолаушылар жарақат алды. 2021 жылы Странд Мельбурн Плейс пен Ланкастер Плейс арасында жаяу жүргіншілерге арналған аймаққа айналдырылды, ал Олдвич екі бағытты көшеге айналдырылды.