Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шығыс Сассекс қаласы, Англия.
Town in East Sussex, England
Оның тарихи тамырлары мен тартымдылығы оны туристер таңдайтын мақсатқа айналдырады, мұнда қонақүйлер, қонақ үйлер, B&B, шайханалар және мейрамханалар бар. Рай қаласының шағын балық аулау флоты бар, ал Рай портында яхталар мен басқа да кемелерге арналған жабдықтар қарастырылған.
Those historic roots and its charm make it a tourist destination, with hotels, guest houses, B&Bs, tea rooms, and restaurants. Rye has a small fishing fleet, and Rye Harbour has facilities for yachts and other vessels.
Тарих
Райс атауы Батыс Саксонияның "иг" сөзінен шыққан деп есептеледі, бұл сөз "арал" дегенді білдіреді. Орта ғасыр карталарында Рай бастапқыда Англия арнасының үлкен шығанағында орналасқандығы көрсетілген. Рим дәуірінде Рай Вельден темір өнеркәсібінен темірді тасымалдау және сақтау орталығы ретінде маңызды болған. Сакстардың Рамесли иелігінің бөлігі ретінде Райды король Этельред Нормандиядағы Фекамп бенедиктин аббаттығына сыйлаған; ол 1247 жылға дейін нормандардың қолында қалды. 1086 жылғы "Domesday Book" кітабында Рай қаласы 189 шаруашылық бар деп тіркелген, бұл оны сол кездегі маңызды елді мекен ретінде көрсетеді. "Мермейд" қонақүйінің жертөлелері 1156 жылға дейін салынған. Екі "Ежелгі қаланың" бірі (Winchelsea екіншісі) ретінде Рай 1189 жылға қарай Бес порт конфедерациясының бір бөлігіне, ал кейін толық мүшесіне айналды. Сауда арқылы келген табысқа байланысты қаланың Cinque Ports-тың бірі ретінде қорғалуы өте маңызды болды. Райдегі ең көне ғимараттардың бірі – 1249 жылы француздықтардан қорғану үшін "Бэддингс мұнарасы" ретінде салынған, кейіннен оның иесі Джон де Ипрес есімімен аталатын Ипрес мұнарасы. Қазір ол "Рай" мұражайының бөлігі. 1289 жылы король Эдуард I-ден жарлық алған, сондай-ақ патшалық қызмет үшін кемелер ұсыну үшін артықшылықтар мен салық жеңілдіктерін алған. "Лэндгейт" (Райға кіретін төрт бекінілген қақпаның жалғыз сақталған нұсқасы) 1329 жылы король Эдуард III билігінің басында салынған. Ол тек жеңіл көліктерге ғана жарамды. 2015 жылы Лэндгейт аркасынан жиналған 25 тонна көгершін нәжісі ескі құрылымға зиян келтіруі мүмкін деген қорқынышпен алынып тасталды. Ротер өзені бастапқыда шығысқа қарай ағып, қазіргі Нью-Ромниге жақын теңізге құятын. Алайда, 13 ғасырдың күшті дауылдары (әсіресе 1250 және 1287 жылдары) қаланы теңізден бөліп, ескі Винчелсиді қиратты және Ротердің бағытын өзгертті. Содан кейін 1375 жылы теңіз бен өзен бірігіп, қаланың шығыс бөлігін қиратты, ал кемелер жүктерін түсіру үшін қазіргі аймақты (Странд) пайдалана бастады. Екі жылдан кейін қала француздармен тоналып, өртелді, және қала қабырғаларын шетелдік шабуылшыларға қарсы қорғаныс ретінде аяқтауға бұйрық берілді. Рай Бес порттың ең жақсыларының бірі саналды, бірақ өзен мен портың біртіндеп толуын тоқтату үшін үнемі жұмыс істеу қажет болды. Сондай-ақ, теңіз мүдделері мен жер иелері арасында қақтығыс туды, олар біртіндеп Ромни мен Уолланд батпағында теңізден жерді "қайтарып алды" және осылайша порты саздан босату керек болатын тасқын ағынын азайтты. Ротерді кеме жүруге жарамды етіп сақтау үшін парламент актілері қабылданды. Үлкен кемелердің және терең су порттарының пайда болуымен Рай экономикасы құлдырай бастады, ал балық аулау және әсіресе контрабанда (оның ішінде жүн контрабандасы) маңыздырақ болды. 1301 жылдан бастап тауарларға салық салу контрабанданы ынталандырды, бірақ 17 ғасырдың аяғына қарай Кент пен Сассекс аймақтарында кеңінен таралды, жүн ең ірі тауар болды. Сән-салтанат тауарлары қосылған кезде контрабанда қылмыстық іске айналды, ал "Райдағы "Мермейд" қонақүйінде кездескен "Хокхерст" тобы сияқты топтар кісі өлтіруге бет бұрды, содан кейін асылып өлтірілді. 1500 жылдары Райде және көршілес Винчелсияда шағын гугеноттар қауымы болды. 1803 жылдан бері құтқару қайықтары Райде орналасқан, бірақ құтқару қайықтары станциясы қазір Рай гаванінде, қаладан 3 км жерде орналасқан. RNLI тарихындағы ең ауыр апат бір кемеге қатысты және 20 ғасырда 1928 жылы болды, онда Mary Stanford құтқару қайығы барлық адамдармен бірге суға батып кетті; 17 адам суға батып кетті. Бұл оқиға Винчелси шіркеуіндегі тақташада, Рай Харбор шіркеуіндегі ескерткіште және "Мэри Стэнфорд Рай" атты халық әнінде жазылған. Жаңа Мэри Стэнфорд екі жылдан кейін RNLI тапсырысы бойынша Ирландия жағалауындағы Бэлликотон қаласында орналасты. 2010 жылдан бастап RNLI Rye Harbor-да Атлантик 85 класындағы жағалаудағы құтқару қайығын пайдаланады. Ал Рай Корольдік әскери каналдың батыс командалық орталығы болды. Канал Петт деңгейінен Хайтке дейін жоспарланған, бірақ қауіп өткеннен кейін көп уақыт өткенге дейін аяқталмаған. 1838 жылдан 1889 жылға дейін Райдің өз полиция бөлімі болды. Бұл шағын күштер, көбінесе екі офицерден тұратын. Рай полициясы жиі қиындықтарға тап болды (5 қараша) және жалын бандиттары келтірген проблемалармен күресуге көмектесу үшін арнайы констебльдер шақырылды. 1889 жылы округтік полициямен біріктірілгеннен кейін Чирч-скверде жаңа полиция станциясы ашылды. 1940 жылдың мамырында, Екінші дүниежүзілік соғыстың ең қиын күндері Рай балық аулау флоты Дюнкерктегі құрсаққа қалған британдық экспедициялық корпусын құтқаруға арналған "Динамо" операциясына қатысуға шақырылды, бірақ бас тартты.
The name of Rye is believed to come from the West Saxon ieg meaning island. Medieval maps show that Rye was originally located on a huge embayment of the English Channel called the Rye Camber, which provided a safe anchorage and harbour. Probably as early as Roman times, Rye was important as a place of shipment and storage of iron from the Wealden iron industry. Rye, as part of the Saxon Manor of Rameslie, was given to the Benedictine Abbey of Fécamp in Normandy by King Æthelred; it was to remain in Norman hands until 1247. The town of Rye is recorded in the 1086 Domesday Book as possessing 189 households, marking it as a significant settlement at the time. The cellars of the Mermaid Inn date from 1156. As one of the two "Antient Townes" (Winchelsea being the other), Rye was to become a limb of the Cinque Ports Confederation by 1189, and subsequently a full member. The protection of the town as one of the Cinque Ports was very important, due to the commerce that trading brought. One of the oldest buildings in Rye is Ypres Tower, which was built in 1249 as "Baddings Tower", to defend the town from the French, and was later named after its owner, John de Ypres. It is now part of the Rye Museum. Rye received its charter from King Edward I in 1289, and acquired privileges and tax exemptions in return for ship service for the crown. The "Landgate" (the only surviving one of four original fortified entrances to Rye) dates from 1329 in the early years of the reign of King Edward III. It is suitable only for light vehicles. In 2015, some 25 tonnes of pigeon excrement that had built up had to be removed from Landgate Arch for fear of damaging the ancient structure. The River Rother originally took an easterly course to flow into the sea near what is now New Romney. However, the violent storms in the 13th century (particularly in 1250 and 1287) cut the town off from the sea, destroyed Old Winchelsea, and changed the course of the Rother. Then the sea and the river combined in about 1375 to destroy the eastern part of the town and ships began use the current area (the Strand) to unload their cargoes. Two years later, the town was sacked and burnt by the French, and it was ordered that the town walls be completed, as a defence against foreign raiders. Rye was considered one of the finest of the Cinque Ports, though constant work had to be done to stop the gradual silting up of the river and the harbour. Also, a conflict arose between the maritime interests and the landowners, who gradually "inned" or reclaimed land from the sea on Romney and Walland Marsh, and thus reduced the tidal flows that were supposed to keep the harbour free of silt. Acts of Parliament had to be passed to enable the Rother to be kept navigable at all. With the coming of bigger ships and larger deepwater ports, Rye's economy began to decline, and fishing and particularly smuggling (including owling, the smuggling of wool) became more important. Imposition of taxes on goods had encouraged smuggling since 1301, but by the end of the 17th century, it became widespread throughout Kent and Sussex, with wool being the largest commodity. When luxury goods were also added, smuggling became a criminal pursuit, and groups – such as the Hawkhurst Gang who met in The Mermaid Inn in Rye – turned to murder and were subsequently hanged. In the 1500s, there was a small Huguenot community at Rye and neighbouring Winchelsea. Since 1803, lifeboats have been stationed at Rye although the lifeboat station is now at Rye Harbour about 2 mile (3 km) downriver from the town. The worst disaster in RNLI history concerning a single vessel, and in the 20th century, occurred in 1928, when the lifeboat Mary Stanford sank with all hands; 17 men were drowned. The incident is recorded by a tablet at Winchelsea church, by the imposing memorial at Rye Harbour Church and by the folk song "The Mary Stanford of Rye". A new Mary Stanford was commissioned by the RNLI two years later, and stationed at Ballycotton on the coast of Ireland. Since 2010, the RNLI has operated an Atlantic 85 class inshore lifeboat at Rye Harbour. and Rye became the western command centre for the Royal Military Canal. The canal was planned from Pett Level to Hythe, but was not completed until long after the threat had passed. From 1838 to 1889, Rye had its own borough police force. It was a small force, often with just two officers. Rye police frequently had difficulties on Bonfire night (5 November) and special constables were recruited to help deal with the problems bonfire gangs caused. After amalgamation with the county force in 1889 a new police station was provided in Church Square. In May 1940, during the darkest days of World War II, the Rye fishing fleet was invited to participate in Operation Dynamo, the seaborne rescue of the stranded British Expeditionary Force at Dunkirk, but refused to do so.
Патшалық сұлы
Rye, Cinque Ports Конфедерациясының бір бөлігі болғандықтан және Ла-Манш жағалауындағы шапқыштарға қарсы маңызды бекініс ретінде, әрқашан тәжбен тығыз байланыста болды. 1350 жылы Лес-Эспанолс-сюр-Мер шайқасында король Эдуард III және Қара ханзада испандықтарды жеңіске жеткізді, бірақ 1573 жылы қалаға сапар жасағаннан кейін Елизавета I патшайым қалаға "Rye Royal" атағын пайдалану құқығын берді. Король Карл I Rye қаласын "Біздің үйімізге балықпен қамтамасыз ету үшін ең арзан теңіз қаласы" деп сипаттады. 1726 жылы континенттік иеліктерінен қайтып келе жатқан Георг I Камбер-Сэндс жағасында кемесі істен шығып, келесі төрт күнін Rye қаласында өткізді, ол Lamb House-та орналастырылды.
Rye, being part of the Cinque Ports Confederation and a bastion against invasion on the Channel Coast, has always had close links with the crown. King Edward III and the Black Prince defeated the Spanish in Rye Bay in 1350 in the battle of Les Espagnols sur Mer, but Queen Elizabeth I gave the town the right to use the title "Rye Royal" following a visit in 1573. King Charles I described Rye as "The cheapest sea towne for the provision of fish for our house". George I whilst returning from visiting his continental possessions in 1726 was grounded on Camber Sands and spent the next four days in Rye, being accommodated at Lamb House.
Басқару
Тарихи тұрғыдан алғанда, Рай 1289 жылғы жарғы бойынша басқару құқығына ие болған, өзінің тағайындалған Рай мэрі және таңдалған юраттары (магистраттар) бар тәуелсіз қала болды. Бұл тәуелсіз өкілеттіктер 1972 жылғы Жергілікті өкімет туралы заңмен тоқтатылды. Ресми түрде ауылдық приход саналса да, Райдың басқару органы – тарихына байланысты – қалалық кеңес болып табылады. Бұл кеңестің бір сайлау округі бар, ол 16 мүшеден тұрады, олардың бірі Рай мэрі болып сайланады. Рай қалалық үйінде Рай мэрінің тізімі 13 ғасырға дейін үзіліссіз сақталып келеді. Райдің құлқыраған өткенінен қалған екі қорқынышты жәдігер – 1742 жылы кісі өлтірген Джон Брэдстің денесін көрсету үшін пайдаланылған дарға асу қапасы және 1813 жылы француз генералы Арман Филиппонның қашуына көмектескен жергілікті мейрамхана иесіне қатысты соңғы рет қолданылған ұя. Қалалық кеңестен басқа, жергілікті өкімет функцияларының көп бөлігін бас кеңсесі Теңіздегі Бексхиллде орналасқан Ротер аудандық кеңесі және Льюесте орналасқан Шығыс Сассекс округі кеңесі жүзеге асырады. Ротер аудандық кеңесінің Рай және Винчелсия округі екі кеңесшіні сайлайды. Шығыс Сассекс округінің Рай және Шығыс Ротер бөлігі бір кеңесшіні сайлайды. 1983 жылдан бері Рай Хейстингс және Рай парламенттік округінің құрамына кіреді, оған дейін оның жеке өкілдігі болған. 2019 жылдан бері қазіргі парламент мүшесі – Консервативтік партиядан Салли Энн Харт.
Historically, Rye was an independent borough granted rights of governance under its charter of 1289, with its own appointed Mayor of Rye and chosen jurats (magistrates). These independent powers were terminated by the Local Government Act of 1972 and, although officially considered to be a rural parish, Rye's governing body – because of its history – is that of a Town Council. That Council has one electoral ward, electing 16 members, one of whom then is elected mayor of Rye. In Rye Town Hall, the list of the mayors of Rye is unbroken going back to the 13th century. Two gruesome relics of Rye's violent past include the gibbet cage which was famously used to display the hanged body of the murderer John Breads in 1742, and the pillory last used in 1813 in the case of a local publican who assisted the escape of the French General Armand Philippon. Apart from the Town Council, the majority of local government functions are exercised by Rother District Council, with its headquarters in Bexhill on Sea, and East Sussex County Council, based in Lewes. The Rother District Council ward of Rye and Winchelsea returns two councillors. The East Sussex County Council division of Rye and Eastern Rother returns one councillor. Since 1983, Rye has been part of the parliamentary constituency of Hastings and Rye, prior to which it had its own seat. The current Member of Parliament, since 2019, is Sally Ann Hart of the Conservative Party.
География
Риу – Велдтің құмтасты жоталарының жағалауға созылатын жері. Ортағасырлық жағалау (жоғарыдағы картаны қараңыз), үлкен шығанағымен кемелерге портқа тікелей келуге мүмкіндік берді. Ротер өзенінің бастапқы бағыты солтүстік-шығысқа қарай Ромниде теңізге құятын. 13 ғасырдағы Англия арнасындағы дауылдар мен шығанақтың құрғатылуы, жағалау ағысы арқылы жағалау бойына көп мөлшерде құм мен қиыршық тас әкеліп, порттың кіреберісін тосқаулады. Өзеннің арнасы ғасырлар бойы өзгергендіктен, қазір Риу Тиллингхэм және Бреде өзендерінің қосылған жерінде орналасқан, ал өзен оңтүстікке қарай Риу шығанағына ағып кіреді. Ротер өзені мен Риу-Харбор аймағын Қоршаған ортаны қорғау агенттігі басқарады және күтіп ұстайды. Бреде және Ротер өзендері Винчелси мен Иден шлюзі арасындағы Корольдік әскери каналдың бөлігін құрайды. Қала Оңтүстік-Шығыс Англияның ең шалғай және сирек қоныстанған аймағында, Ромни батпағының жиегінде және жағалаудан 3 шақырымдай қашықтықта жатыр. Қаланың бір бөлігі, бірақ тұрғын үй қорының аз бөлігі ғана, бастапқы тасты биік жартастарда (Цитадель) орналасқан және Сент-Мария шіркеуі, Ипр мұнарасы (қала қабырғасының бөлігі), Тоқты үйі және Мермейд көшесі, Уотчбелл көшесі мен Чирквей алаңындағы көптеген үйлер сияқты тарихи ғимараттарды қамтиды. Басты жол өзеннен өтіп, қаланың оңтүстігін айналып өтеді; Винчелси жолы бұрынғы Корольдік әскери жол болған Жаңа Винчелси жолына дейін созылады, ол қала шекарасынан шығып, Бреде өзеніне параллель жүреді. Жаңа Винчелси жолындағы үйлер 1930 жылдары Корольдік әскери каналды қазу кезінде пайда болған. Бақшалар өзенге дейін созылады, балық аулау және қайықпен жүзуге рұқсат беріледі. Риу тұрғындарының көп бөлігі Цитадель ауданынан тыс жерде тұрады.
Rye stands at the point where the sandstone high land of the Weald reaches the coast. The medieval coastline (see map above), with its large bay, enabled ships to come up to the port. The original course of the River Rother then reached the sea at Romney to the northeast. Storms in the English Channel in the 13th century, coupled with reclamation of the bay, brought huge quantities of gravel through longshore drift along the coast, blocking the port entrance. The course of the river has also changed over the centuries so that Rye now stands on the river at the point of its confluence with the River Tillingham and the River Brede, whereas the river flows southward into Rye Bay. River Rother and the environs of Rye Harbour are managed and maintained by the Environment Agency. The Rivers Brede and Rother also form part of the Royal Military Canal between Winchelsea and Iden Lock. The town is part of the remotest and least populated area of southeastern England, on the edge of Romney Marsh and within 3 km of the coast. A part of the town, but only a minority of the housing stock, lies on the original rocky heights (the Citadel) and contains the historic buildings including St Mary's parish church, the Ypres Tower (part of the Town Wall), Lamb House and many of the houses on Mermaid Street, Watchbell Street, and Church Square. The main road skirts the town to the south after crossing the river; Winchelsea Road leads to New Winchelsea Road, formerly Royal Military Road, which runs parallel to the River Brede before leaving the town boundary. The houses along New Winchelsea Road date from the 1930s, built on the excavations from the Royal Military Canal. The gardens run down to the river, with fishing and boating rights. Most of Rye's inhabitants live outside the Citadel area.
Экономика
Ғасырлар бойы Рай порты, әскери-теңіз базасы, балық аулау порты, ауыл шаруашылығы орталығы және базар қаласы ретінде дамып келді. Қаланың ескі бөлігі, бұрынғы қала қабырғаларының ішінде, дүкендерге, өнер галереяларына және мейрамханаларға толы. Сонымен қатар, Рай айналасындағы ауылдар мен шағын елді мекендердегі оаст үйлерімен де танымал. Көптеген үйлер жеке тұрғын үйлерге айналдырылған, бірақ Playden Oasts Inn сияқты бірнешеуі әлі де жұртшылыққа ашық. Қаланың тартымдылығы туристерді қызықтырады, әсіресе оның "мүсіндей тас төселген көшелері, мысалы, Мермейд көшесі, Ұлыбританиядағы ең көп суреттелген жерлердің бірі". 2020 жылғы есепте ортағасырлық көшелер мен "көбінесе қисайған үйлер" мақталып, қала тарихында жоғалып кетудің оңай екені айтылды. Жақын жерде "көктемгі құм төбелері мен ұзын құмды жағажайлары бар" Камбер-Сэндс жағажайы орналасқан. Қала мен айналасындағы аймақтар тарихи маңызына байланысты "1066 жылдық аймақ" деп аталды. Рай қаласының статистикасы аз жарияланады, бірақ 2016 жылы шамамен бір миллион адам келгені естілді. Екінші дүниежүзілік соғыстан бері қала керамика орталығына айналды. 2020-2021 жылдары COVID-19 пандемиясы Шығыс Сассекстің көптеген бизнесіне кері әсер етті. 2020 жылдың қыркүйек айында Шығыс Сассекс кеңесі "COVID-19 салдарынан қалпына келтіру үшін округ экономикасына 45 миллион фунт стерлингтен астам қаражат жұмсалатынын" күтіп отырғанын мәлімдеді. Туристік базасынан басқа, Рай порты ретінде де жұмыс істейді. Рай-Харбордағы Раструмс-Уорф (1980-ші жылдары жаңартылған) үлкен кемелерді үлкен толқын кезінде қабылдауға қабілетті. Райдағы балық аулау флотына және Рай портындағы коммерциялық кемежайларға көп инвестиция жасалды. Рай балық аулау қайықтары RX әріптерімен ( "Rye, Sussex" деген мағынада; осы тіркеуді Гастингс балық аулау флоты да қолданады) белгіленеді және күнделікті балық аулайды. Балықтың бір бөлігі кемежайда сатылады, ал көп бөлігі Булоньдегі ірі аймақтық базар арқылы сатылады. Рай сонымен қатар маңызды яхта базасы болып табылады, бұл Канал жағалауының осы бөлігінде екі бағытта да көптеген шақырымға созылған жалғыз қауіпсіз пана. Яхталар қазіргі уақытта Рай-Харборда немесе қала шетіндегі Странд-Кейде тоқтауы мүмкін. Райда заманауи яхталар портын салуға қатысты көптеген жоспарлар ұсынылды, бірақ олардың барлығы экономикалық немесе жоспарлау мәселелеріне байланысты сәтсіз аяқталды.
Rye, over the centuries, has successively been an entrepôt port, a naval base, a fishing port, an agricultural centre, and a market town. The old part of the town within the former town walls has shops, art galleries and restaurants. Additionally, Rye is known for oast houses in the surrounding villages and hamlets Many have been converted into private residences, however a few, like the Playden Oasts Inn, remain open to the public. The great attractiveness of the town has kept it on the tourist trail, especially its "perfect cobbled lanes, like Mermaid Street, which must be one of Britain's most photographed". A 2020 report praised the medieval streets "often wonky houses and it is easy to get lost in the town's history". Camber Sands beach, "with its moody sand dunes and long sandy beach", is nearby. The town and its surrounding areas were branded "1066 country" because of the historic aspects. Few statistics are published for Rye as a town, but an estimated one million visits were made in 2016. Since the Second World War, the town has become a centre for ceramics. The COVID 19 pandemic negatively affected many East Sussex businesses in 2020–2021. East Sussex Council estimated in September 2020 that "more than £45 million" was expected to be "injected into the county’s economy to aid recovery from the impact of Covid 19". Apart from its tourist base, Rye continues to operate as a port. At Rye Harbour, the Rastrums Wharf (which was renovated in the 1980s) has the capacity to take large ships up to on a high tide. Considerable investment has been made in facilities for both the fishing fleet berthed at Rye and the commercial wharves at Rye Harbour. Rye fishing boats are code lettered RX (from "Rye, Sussex"; this registration is also used by the Hastings fishing fleet) and land fish daily. Some of the catch is sold at the quayside, though most is sold through the great regional market in Boulogne. Rye also is an important yachting base, offering the only safe haven for many miles in either direction along this section of Channel coast. Yachts may currently moor either at Rye Harbour or at the Strand Quay at the edge of the town. Numerous plans have been proposed for a modern yacht marina to be built at Rye, but each has foundered on economic or planning grounds.
Көлік
18 ғасырдың соңында Рай қаласы автокөлік жолдары жүйесіне қосылды. Олардың бірі – Флимвелл автожолы, жолаушыларды Лондонға қарай алып жүрді; екіншісі Гастингстен шығысқа қарай, қала арқылы өтті. Бұл екі жол қазір A268 және A259 болып белгіленген. Ротер өзені арқылы салынған Монк Бретон көпірі 1893 жылы пайдалануға берілді және Брензетт арқылы Рай мен Нью-Ромни қалаларын байланыстырды. 1980 және 1990 жылдары Рай қаласын айналып өтуге арналған A259 жобасы жергілікті тұрғындардың қарсылығына тап болды және құрылыс бағдарламасында басымдық алған жоқ. Жарты сағат сайын жүзететін 100/101 Довер-Хастингс Stagecoach қалааралық автобус бағдарынан өзге, автобустар Райді Тентерден, Хастингс және Тунбридж Уэллс сияқты басқа қалалармен және ауылдармен де байланыстырады. Рай теміржол станциясы Гастингс пен Эшфорд қалаларын байланыстыратын Marshlink желісінде орналасқан. Қазір бұл желі Эстборннан Эшфорд Халықаралық станциясына сағат сайын рейстерді ұсынады, одан Eurostar арқылы Париж Гар дю Норға және жоғары жылдамдықты 395 класты пойыздармен Лондонға St Pancras станциясына қатынуға болады. Гатвик әуежайына Эстборн немесе Льюс арқылы пойызбен жетуге болады. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін Райден Булонь қаласына жазғы кезеңде темір кемелермен жүріп тұратын. Рай сонымен қатар соғысқа дейінгі Rye & Camber трамвайының соңғы станциясы болды, ол гольф алаңдары мен Камбер Сэндс жағажайына жол ашты; трамвай Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда жабылып, қайта ашылмады және 1947 жылы бұзылып жіберілді. Қалада бірнеше ұзақ қашықтыққа арналған жаяу жолдары бар. Кент графтығындағы Грейвсенд қаласынан басталатын Saxon Shore жолы, римдік дәуірдегі жағалау сызығын бойлай өтеді және Гастингс бағытында Рай қаласынан өтеді; 1066 Country Walk жолы Райден Певенсиге дейін салады; High Weald Landscape Trail Хоршамға, ал Royal Military Canal Path осы канал бойымен Хайт қаласына дейін созылады.
At the latter end of the 18th century, Rye was connected to the turnpike trust system of roads. One of these, the Flimwell Turnpike, took passengers towards London; the second ran from Hastings eastwards through the town. These two roads are now the A268 and the A259. The Monk Bretton Bridge over the Rother was built in 1893 and provided a link with Rye and New Romney via Brenzett. In the 1980s and 1990s, proposals to bypass the A259 route around Rye were met with local opposition and never received any priority in the building programme. In addition to the half hourly 100/101 Dover Hastings Stagecoach long distance bus service, buses connect Rye with other towns and villages, including Tenterden, Hastings, and Tunbridge Wells. Rye railway station is on the Marshlink line between Hastings and Ashford. This now provides an hourly service from Eastbourne to Ashford International connecting with Eurostar services to Paris Gare du Nord and the high speed Class 395 service to London St Pancras. Gatwick Airport may be reached by rail via Eastbourne or Lewes. Before World War II, a summer steamship service ran from Rye to Boulogne. Rye was also the terminus for the prewar Rye & Camber Tramway, built to serve golf courses and Camber Sands; it was closed to the public at the outbreak of World War II, never reopened, and scrapped in 1947. Several long distance footpaths can be joined by walkers in the town. The Saxon Shore Way which starts at Gravesend, Kent, and traces the coast as it was in Roman times, passes through Rye en route to Hastings; the 1066 Country Walk leads from Rye to Pevensey; the High Weald Landscape Trail goes to Horsham; and the Royal Military Canal Path follows that waterway to Hythe.
Білім
Rye College (бұрын Thomas Peacocke Community College, ал бұрын Thomas Peacocke School деп аталатын) – Рай қаласындағы орта мектеп. Тиллинг Грин бастауыш мектебі мен Фреда Гардхам қоғамдық мектебі екі бастауыш мектеп 2008 жылдың қыркүйегінде орта мектепке жақын орналасқан жаңа Рай бастауыш мектебімен алмастырылды. Алғашқы Рай бастауыш мектебі теміржол өткеліне жақын Ферри-роудтың жанында орналасқан еді.
Rye College (formerly called Thomas Peacocke Community College, and before that Thomas Peacocke School) is a secondary school in Rye. The two primary schools, Tilling Green Infant School and Freda Gardham Community School, were replaced by a new school, Rye Primary, adjacent to the secondary institution, in September 2008. The original Rye Primary School was situated just off Ferry Road near the railway crossing.
Ғибадат орындары
Райдағы бұрынғы және қазіргі ғибадат орындарының қатарында нормандық тамырлары бар Сент-Мэри Англикандық приход шіркеуі, 1929 жылы қайта салынған Падуалық Сент-Антони Рим-католик шіркеуі, 1909 жылы Синк Портс көшесінде салынған баптист шіркеуі (ол 1754 жылғы Райдің ерекше баптист шіркеуінің орнында, ал ол бұрын квакерлердің үйі болған жерде тұрды), бұрынғы қауымдық және тәуелсіз шіркеулер, сондай-ақ методист шіркеуі бар.
Past and present places of worship in Rye include St Mary's, the Anglican parish church with Norman origins; St Anthony of Padua Roman Catholic church, rebuilt in 1929; a 1909 Baptist chapel in Cinque Ports Street, replacing the Rye Particular Baptist Chapel of 1754 (which itself stood on the site of an older Quaker meeting house); former Congregational and Independent churches; and a Methodist chapel.
Ыңғайлылықтар
Рай – Ромни Марш және Уолланд Марш аймақтарының жергілікті сауда орталығы, сонымен қатар туристік жер. Стрэнд-Кейде әр бейсенбі күні таңертең қара бидай фермерлерінің базары өтеді. Рай антикварлық дүкендерге, коллекционерлердің кітаптарына және пластинкаларға арналған орталық ретінде жақсы танымал. Сондай-ақ, көптеген сурет галереялары жергілікті суретшілер мен керамистердің туындыларын жыл бойы ауысып отыратын көрмелерде көрсетеді. Райдың жалпы апталық базары әр бейсенбі күні вокзал маңындағы тұрақ орнында өтеді. 2001 жылғы ауыз және тырнақ ауруының дағдарысына дейін (барлық мал базарларын жапқан), мал сату Райде жиі өткізілетін. Рай қамалы мұражайы екі жерде орналасқан: Ист-стритте және Ипр қамалында. Rye Art Gallery 1960 жылдардың басында қоғамдық ұйым ретінде құрылды. 107 Хай-стрит мекенжайында орналасқан және Окманс-лейндегі бұрынғы Ипр студиясын қамтиды, ол суретшілер Мэри Стормонттың (1871–1962) және оның күйеуі Говард Галл Стормонттың (1859–1935) үйі болған. Галерея заманауи бейнелеу өнеріне баса назар аударады және тұрақты коллекциясынан мұра өнер туындыларын көрсетеді. Рай сонымен қатар ұлттық маңызы бар табиғат қорықтарының желісінің орталығында орналасқан. Rye Harbour SSSI оңтүстікке қарай жатыр және Rye Harbour Nature Reserve-ді қамтиды. Жақын орналасқан Петт деңгейлері мен тоғандары, сондай-ақ Паннел аңғары табиғат қорығына Винчелси және Винчелси Бич арқылы батысқа қарай бірнеше шақырым жерде қол жеткізуге болады, ал Скотни көлі Лидд жолынан алшақ жатыр, ал Дунгенессдегі RSPB қорығы шығысқа қарай бірнеше шақырым жерде орналасқан, оның ішінде ескі шамшырақта орналасқан құс станциясы бар. Жақында RX балық аулау флоты үшін Рай кемежайы қайта жаңартылды, бұл балықты түсіру және сақтау үшін заманауи мүмкіндіктерді қамтамасыз етті. Көбінесе балық Булоньдегі аймақтық нарықта көтерме саудада сатылады, бірақ Рай Ньюквей немесе Пэдстоу стиліндегі гастрономиялық орталық ретінде дамуға бейім, теңізден алынған жаңа жергілікті өнімдерді пайдаланады. Жыл сайын ақпан айында өтетін "Rye Bay Scallop Festival" фестивалін алғашқыда Сауда палатасының төрағасы Кейт Рой "Rye Bay Catch" өнімдерін насихаттау мақсатымен ұсынған. Әр жылдың қыркүйек айында Рай екі апталық өнер фестивалін өткізеді, онда музыка, комедия және әдебиет салаларындағы әлемдік деңгейдегі өнер шеберлері өнер көрсетеді. 5 қарашадан кейінгі екінші сенбі күні "Bonfire Boys" қала көшелерімен алаулы шеру өткізеді, бұл шеру Сассекс оттық қоғамдары конфедерациясының басқа қоғамдарының қолдауымен жүзеге асырылады. Одан кейін "gurt 'normous bonfire" ("үлкен от") өтеді, онда жыл сайын таңдалған "бейне" салтанатты түрде жарылады және әсем фейерверк көрсетіледі. Бұл шараға әдетте қалаға 10,000-нан астам келуші келеді, соның салдарынан қалалық жолдар мен Лондонға, Гастингске және Эшфордқа апаратын басты жолдар кештен бастап тығырылып, қозғалысқа жабылады.
Rye is a local commercial centre for the Romney Marsh and Walland Marsh areas, as well as being a tourist spot. Rye Farmers' Market takes place on Strand Quay every Thursday morning. Rye has a well established reputation as a centre for shops trading antiques, collectors' books, and records, and has many art galleries selling works by local artists and potters with changing exhibitions throughout the year. Rye's general weekly market takes place on the marketplace car park by the station every Thursday. Until the foot and mouth disease crisis in 2001 (which closed all livestock markets in England), livestock sales were held frequently at Rye. Rye Castle Museum is located on two sites, on East Street and at the Ypres Castle. Rye Art Gallery was established as a Trust in the early 1960s. Located at 107 High Street and incorporating the former Ypres Studio in Ockmans Lane, home of artists Mary Stormont (1871–1962) and her husband Howard Gull Stormont (1859–1935), it provides a focus for contemporary visual art, which it exhibits alongside heritage artworks from its permanent collection. Rye also stands at the centre of a network of nature reserves, some of national importance. The Rye Harbour SSSI lies to the south and includes the Rye Harbour Nature Reserve. The neighbouring Pett Levels and Pools, and the Pannel Valley nature reserve are accessible via Winchelsea and Winchelsea Beach a few miles to the west, whilst Scotney Lake lies just off the Lydd road and the RSPB reserve at Dungeness lies a few miles further to the east with the Bird Observatory located in the old lighthouse. The recent redevelopment of the Rye wharf for the RX fishing fleet has provided modern amenities for the landing and storage of fish. Most is sold wholesale through the regional market in Boulogne, though there is a trend for Rye to develop as a gastronomic centre in the style of Newquay or Padstow, featuring the use of fresh local produce from the sea. The annual "Rye Bay Scallop Festival" which takes place each year in February was first proposed by the then Chair of the Chamber of Commerce, Kate Roy, as a means of promoting the "Rye Bay Catch". Every year in September, Rye hosts its annual two week Arts Festival which attracts a world class series of performers in music, comedy, and literature. On the second Saturday after 5 November, the "Bonfire Boys" stage their annual torch lit parade through the streets of the town, supported by visiting Bonfire Societies from all over the Sussex Bonfire Societies Confederation. This is followed by a "gurt 'normous bonfire" where the chosen "effigy" of the year is ceremoniously blown up, and a spectacular firework display. This event typically attracts over 10,000 visitors to the town, and results in the town's roads, and the main roads to London, Hastings, and Ashford, being clogged up and closed to traffic from the early evening onwards.
Спорт және демалыс
Райде Лигадан тыс футбол клубы, Рай Таун ФК бар, олар өз үй матчтарын "The Salts" стадионында өткізеді. 2016 жылы құрылған клуб Шығыс Суссекс футбол лигасында ойнайды және 2014 жылы тарап кеткен Суссекс округі футбол лигасының бұрынғы Рай Юнайтед ФК (алдында Рай және Айден Юнайтед) клубының орнын иеленді. Райдеде регби клубы да бар, Рай RFC, олар Сассекс аралық лигасында бақ сынасады. Клуб 1991 жылы құрылған және ересектер мен жастар командаларын ұстап тұрады. Регби клубы мен оның ойын алаңдары Нью-Роудта орналасқан.
Rye has a non League football club, Rye Town FC, who play their home matches at The Salts. The club, which was formed in 2016, plays in the East Sussex Football League, and replaced the now defunct Rye United FC (formerly Rye & Iden United) of the Sussex County Football League, which folded in 2014. Rye has a rugby union club, Rye RFC, who compete in the Sussex Intermediate League. The club was formed in 1991 and field both adult and youth teams. The rugby club and its playing fields are located on New Road.
Әдебиет пен кинодағы жүгері
XVI-XVIII ғасырлардағы саяхатшы жазушылар "кішкентай ағылшын теңіз порты" туралы бірнеше мәрте айтқан. Олардың ішінде Дэниел Дефо портың жағдайы мен оған жақындау жолдары туралы сипаттады, ол "егер бір кезде корольдік флотты қабылдай алатын порты қалпына келтірілсе, Рай қайта гүлденер еді" деп сенді, бірақ үлкен кемелердің қайтадан осы портты пайдалана алатынына шүбә келтірді. Рай көптеген жазушыларды өндіріп шығарды және олардың қызығушылығын тудырды, олардың кейбіреулері қаланың ең танымал тарихи резиденцияларының бірі – Лэмб Хауста тұрды, қазір ол Ұлттық Трастқа тиесілі. Тұрғындарының арасында 1898-1916 жылдар аралығында онда тұрған Генри Джеймс және Э.Ф. Бенсон болды. Осы аймақта Джозеф Конрад, Форд Мадокс Форд, Стивен Крейн, Румер Годден және табиғатты зерттеуші В.Х. Хадсон да өмір сүрді. Г. Уэллс, Литон Страчи және Вирджиния Вульф та Райге келді. Лэмб Хаус және Рай қаласы Бенсонның "Мэпп және Люсия" романдарының ішінде тиісінше Маллардс Хаус және Тиллинг ретінде маңызды орын алады. 1980-жылдардың ортасында Рай LWT компаниясы романды бейімдеу үшін түсірілім алақаны ретінде пайдаланылды. Кейін 2014 жылдың жазында Райде BBC "Мэпп пен Люсия" сериалын түсірді. 1958 жылдың мамыр айында жазушы Джорджетт Хейер 1817 жылы өтетін "Белгісіз Аякс" романының кейбір көріністері үшін материал жинау мақсатымен қалада біраз уақыт өткізді.
Several mentions of the "small English seaport" were made by travel writers between the 16th and 18th centuries. Among them, Daniel Defoe described the state of the harbour and its approaches, believing that "Rye would flourish again, if her harbour, which was once able to receive the royal navy, cou'd be restor'd", but thought it very doubtful that large ships would be able to use the port again. Rye has also produced and attracted many writers, some of whom lived at Lamb House which is one of the town's most notable historic residences and now owned by the National Trust. Residents have included Henry James, who lived there between 1898 and 1916, and E. F. Benson. Others who lived in the area include Joseph Conrad; Ford Madox Ford; Stephen Crane; Rumer Godden and the naturalist W. H. Hudson. H. G. Wells, Lytton Strachey and Virginia Woolf were also visitors to Rye. Lamb House and the town of Rye feature prominently in Benson's Mapp and Lucia novels, as Mallards House and Tilling, respectively. In the mid 1980s, Rye was used as a location by LWT in its adaptation of the novels. Later a BBC adaptation of Mapp and Lucia was filmed in Rye in the summer of 2014. And in May 1958 the author Georgette Heyer spent some time in the town, researching background for several scenes for what became her novel The Unknown Ajax, set in 1817.
Өнерлік байланыс
Қала және оның әсерлі айналасы суретшілерге жиі шабыт көзі болған, олардың көптеген туындылары қазіргі таңда қаланың өнер галереясында қойылған. Қала әлі арал порты болған 17 ғасырға жататын ең ерте топографиялық панорамалардың бірі Хендрик Данкерт стилінде жасалған және Рай қамал мұражайында көрсетілген. Кейін қаланың көрінісін бейнелеген пейзаж суретшілерінің арасында Томас Гиртин, Уильям Дэниелл және Дж. М. У. Тернер болды. 20 ғасырда порт және оның батпақты айналасы Пол Нэш, Эрик Равилиус және Джон Пайпер сияқты суретшілер үшін ерекше қызығушылық тудырды. Бұған қоса, Эдвард Бурра Рай қаласының жанында тұрды және оның батпақты айналасын, қаладағы ғимараттарды және тіпті жергілікті тұрғындарды жиі суреттеді.
The town and its striking surroundings have frequently served as subject for painters, many of whose works are now on display in its art gallery. One of the earliest topographical panoramas, dating from the 17th century when the town was still an island port, is in the style of Hendrick Danckerts and on display in Rye Castle Museum. Later landscapists who recorded views of the town have included Thomas Girtin, William Daniell, and J. M. W. Turner. During the 20th century, the harbour and its marshy surroundings were a particular draw for such artists as Paul Nash, Eric Ravilious and John Piper. In addition, Edward Burra lived near Rye and frequently painted its marshy surroundings, buildings in the town and even local characters.