Кіріспе
Дербиширдегі қала, Англия.
Илкестон – Англияның Дербиширдегі Эреваш ауданындағы қала, Эреваш өзенінің жағасында орналасқан. Ауданның аты осы өзеннен шыққан. 2011 жылғы халық санауы бойынша қаланың халқы 38 640 адамды құрайды. Бұрынғы маңызды өнеркәсіптері – көмір өндіру, темір өңдеу және кружево тоқу/тоқыма өндірісі – қазірге таяу дерлік толығымен жойылды. Қала Дерби және Ноттингем қалаларына жақын орналасқан, сондай-ақ M1 тас жолына және Ноттингемширмен шекараға жақын. Илкестонның шығыс шекарасы Ноттингемнің батыс жиегінен екі шақырым ғана қашықтықта жатыр және ол Ноттингем қалалық аймағының бір бөлігі болып табылады.
Тарих және мәдениет
Ілкестон, шамасы, 6-шы ғасырда құрылған, ал аты оның негізін қалаушы Эльх немесе Эльхадан шыққан, ол англ басшысы болған ("Элканың Туны" = Элканың қаласы). Қала 1086 жылғы "Domesday Book" кітабында Тильчестун деп тіркелген, ол негізінен Гилберт де Гентке тиесілі болған. Гилберт сонымен қатар жақын орналасқан Шипли, Вест-Халлам және Стентон-Дейлді де басқарған. Илькестон 1887 жылы королева Викториямен қала мәртебесіне ие болды. Илькестон – Шығыс Мидлендс ағылшын тілінің ерекше диалектісі кең таралған аймақтардың бірі. Бұл диалектте Илькестонды "Ильсон" деп атайды. Әдетте, атау үш буынмен айтылады – Ilkisstun, ал емес Ilk's tun. 2007 жылы жабылған үлкен ойын-сауық паркі "The American Adventure" Илькестон қаласының шетінде, Шепли ауылдық паркіне жақын, бұрынғы Вудсайд кенішінің орнында орналасқан. NatWest банкінің Bath Street филиалының сыртындағы сәулеттік тартымдылық саналатын "NatWest Hole Ilkeston" 2020 жылдың ақпан айында Tripadvisor шолуларды тоқтату туралы шешім қабылдағанда көптеген БАҚ назарына ілікті.
Стантон темір зауыты
Ең ірі және маңызды жергілікті жұмыс берушілердің бірі – Стэнтон темір зауыты, кейін Стэнтон және Ставели деп аталды – бұл аймақта темір өңдеудің ұзақ дәстүрінің жалғасы еді. Рим дәуірінен бері аймақта темір өңдеу және тас карьерлеудің іздері табылды, ал өнеркәсіп 1780 жылдары ірі өнеркәсіптік кәсіпорынға айнала бастады. 19 ғасырдың ортасына қарай бірнеше домна пештері салынды және өндіріс айына шамамен 500 тоннадан ғасыр соңында 7000 тоннаға дейін өсті. Стэнтон темір зауыты бірнеше кіші темір кенін қазу және темір өңдеу компанияларын сатып алды. Олардың ішінде 1932 жылы Веллингборо темір компаниясы да болды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Стэнтонда болат құбырларын жасау басталды, ал кейін бетон құбырлары шығарылды. Стэнтон Ұлыбританияда «спиральды құбыр» технологиясын енгізген алғашқы зауыт болды. 19 ғасырдың ортасында зауыт жылына 20 000 тонна темір құймасын, ал 1905 жылы 2,5 миллион тоннасын өндірді. Зауыт Британдық болат корпорациясының құрамында болған кезеңде 12 500-ге дейін адам жұмыс істеді, олардың 7000-і Стэнтон зауытында еңбек етті. Ұзақ жылдар бойы зауыт қоқыс темір, туннельге арналған құймалар (Лондон метросы сияқты жобаларда қолданылды), құбырлар, көше жиһаздары, сондай-ақ битум, жол тасы, химиялық заттар және оқ-дәрі корпустарын қоса алғанда, түрлі-түрлі өнімдерді шығарды. 1985 жылдан бастап француздық Saint Gobain тобы басқарған зауыттың қызметі біртіндеп төмендеді. 2007 жылы соңғы құйма жасалған оқиға эмоционалдық жағдай тудырды. Үлкен Стэнтон аумағының бір бөлігі бизнес-паркке айналдырылды, ал қалған бөлігі жергілікті халықтың қарсылығына тап болған қайта құруға жоспарланған.
Ілкестон жарғылық жәрмеңкесі
Ілкестон нарық алаңы – Чартер жәрмеңкесінің орналасқан жері. 2022 жылы жәрмеңке өзінің 770 жылдығын тойлады, ал 1252 жылы король Генрих III Чартер жарғысын берген. Бұл жәрмеңке Нотингемнің танымал қаз жәрмеңкесінен де ескі, және ол елдегі, тіпті Еуропадағы ең ірі көше жәрмеңкелерінің бірі. Қазіргі жәрмеңке екі жеке жәрмеңкеден пайда болған, себебі тағы бір «ауыл шаруашылығы жұмысқа алу жәрмеңкесі» немесе «Заңдар жәрмеңкесі» дәстүрлі түрде қазан айындағы Уэйкс аптасында, сондай-ақ Бақытты Марияның Аспанға көтерілу мерекесінде (15 тамыз) өткен бастапқы Чартер жәрмеңкесімен бірге ұйымдастырылған. Екі жәрмеңке 1888 жылы біріктірілді және осы уақыттан бері қазан айында бір Чартер жәрмеңкесі өткізіліп келеді. 1931 жылдан бері жәрмеңке ресми түрде алдымен Ілкестон қаласының мэрі, ал 1974 жылдан бастап Эруаш қаласының мэрі жәрмеңке бейсенбісі күні сағат 12-де қалалық хатшының (бас атқарушы директордың) қалалық әкімшілік ғимаратының алдында Чартерді оқып беруімен ашылады.
Теміржол
1967 жылдан 2017 жылға дейін Илкестон қаласында теміржол станциясы болмады, халық санының көптігіне және Erewash Valley Line (бұрын Midland Railway, кейін LMS бөлігі) қаланың шығыс жағынан өтіп тұрғандығына қарамастан. Бір кезде Илкестон қаласында үш теміржол станциясы болған. Ilkeston Junction станциясы, сондай-ақ "Ilkeston Junction & Cossall" деп те аталатын, бұрынғы Midland Railway және кейін LMS Erewash аңғарының басты желісінде орналасқан: бұл станция 1967 жылғы қаңтарда жабылды. Осы станциядан Бат-стрит көшесінің солтүстік жағындағы Ilkeston Town станциясына қысқа тармақ созылды, ол 1947 жылғы маусымда жолаушылар тасымалы үшін жабылды. Илкестонның үшінші станциясы – Ilkeston North, ол бұрынғы Great Northern Railway (кейін LNER) желісінде, Ноттингемнен Дерби Фриаргейт станциясына дейін орналасқан және 1964 жылғы қыркүйекте жабылды. Бұл желінің ерекшелігі – 1452 фут (443 м) ұзындығындағы, 61 фут (19 м) биіктігіндегі, шойындан жасалған Bennerley Viaduct көпірі, ол әлі күнге дейін Илкестонның солтүстік-шығысында Эреваш аңғарынан өтеді. Бір кезде бұзу қаупі төнген, бірақ қазір 2-дәрежелі мәдени ескерткіш ретінде сақталған, алайда желі мен жартараптар көп бұрын алынып тасталған. Көпірге қызығушылық қайта оянды және ол велосипед және жаяу жолдарының бөлігі ретінде жұртшылыққа қайта ашылды. Ұзаққа созылған жергілікті науқаннан кейін, 2013 жылғы наурыз айында Көлік министрі Патрик Маклауглин Илкестонның "Жаңа станциялар қоры" аясында жаңа станция алуға мүмкіндігі бар үш нысанның бірі екенін мәлімдеді. Бұл жобаға 5 миллион фунт стерлинг қаражат бөлініп, ескі Ilkeston Junction станциясының жанына орналастырылу жоспарланған. 2013 жылғы 15 мамырда осы жаңа станцияның салынатыны және оған Ilkeston станциясы деп ат қойылатыны хабарланды. Станцияда екі платформа бар, олар сағатына алты пойызды, әрқайсысында алты вагонға дейін қабылдай алады және күту залдары қарастырылған. Сонымен қатар, 150 орындық тұрақ, велосипедтерге арналған қойма, автобус аялдамасы, жолушыларды түсіру алаңы және такси тірегі де бар. Станцияда автоматтандырылған билет сату автоматтары орнатылған. Су тасқынынан қорғау жұмыстары және үлкен тырнақалды тритонның (great crested newt) табылғандығына байланысты ашылу мерзімі кейінге шегерілді, жаңа станция 2017 жылғы 2 сәуірде ашылды.
Ilkeston шипажайлы моншалары
XIX ғасырдың басында мұнда табиғи минералды сулардың бар екендігі анықталды және пайдаланыла бастады. Жергілікті кәсіпкер Томас Поттер 1831 жылы Ратланд қонақ үйіне іргелес Таун-стриттің төменгі жағында әйгілі Илкестон моншасын салды. 60 жылдан астам бойы бұл монша қаланың туризмін дамытуға көмектесті, дәл сол кезде Бат және Харрогейт сияқты шипажай қалалары үлкен танымалдыққа ие болды. "Егер қиналып, жақсылыққа жарамай, сүйек-қабырғаң қалса, дереу кел, сынап көр, даңқты Илкестон моншасын!" деген сөздер жақсы білінетін жарнамалық ұран болды. Шипажайларға барудың жалпы төмендеуі және, айтуынша, кен өндіру қызметінен судың ластануы салдарынан 1900 жылға дейін монша жабылды. Монша және оған жақын орналасқан Ратланд қонақ үйі, туризмнен де пайда көретін, қазір жоқ, бірақ олар "Монша көшесі" деген атпен есте сақталады.
Футбол
Алғашқы Илкестон қаласы 114 жылдық тарихынан кейін 2010 жылы таратылды. Ilkeston FC келесі жылы құрылды, бірақ ол да 2017 жылы таратылды. Дегенмен, 2017 жылдың шілдесіне дейін Ноттс Каунтидің бұрынғы иесі Алан Харди құрған Ilkeston Town F. C. жаңа клуб, таратылған Ilkeston FC-нің орнын басты, ал жаңа клубтың үй стадионы New Manor Ground, Awsworth Road-та орналасты.
Регби
Ilkeston Регби клубы ("Елк" деп белгілі) – 1926 жылы құрылған регби одағы клубы. Үй алаңы "The Stute", Халлам Филдс көшесінде орналасқан.
Теннис
Илкестон теннис клубы Ратланд спорт паркінде орналасқан және Дерби теннис лигасының мүшесі болып табылады. Ол Илкестондағы ең ірі теннис клубы деп есептеледі, барлық жастағы және дағды деңгейіндегі ойыншыларға арналған теннис ұсынады, сондай-ақ кәсіби жаттықтыру қызметтерін де ұсынады. Клубта 4 ашық және 3 жабық теннис корты бар. Стантон теннис клубы – The Stute Hallam Fields Road спорт кешенінде орналасқан жекеменшік теннис мекемесі. Бұл теннис орталығында 3 жеке теннис корты бар.
Баскетбол
Ilkeston Outlaws баскетбол клубы 1966 жылы құрылған. Олар жергілікті Шервуд баскетбол лигасы мен Англия баскетбол ұлттық лигасына командаларын қатыстырады. Ilkeston Outlaws баскетбол клубының екі негізгі жасөспірімдер баскетбол командасы бар: 4–18 жас аралығындағы Ilkeston Hawks және Ilkeston Falcons.
Гольф
Илкестон Боро гольф клубы 1929 жылы құрылған және Илкестон қаласының Вест-Энд драйвінде орналасқан 9 тесікке арналған гольф алаңына (Пьюит гольф алаңы деп белгілі) қол жеткізеді. Алаң Эреваш округі әкімдігіне тиесілі, оны басқарады және күтіп ұстайды.