Кіріспе

Awa провинциясы (安房国) – Жапонияның қазіргі Чиба префектурасы аумағындағы провинция. Ол Босо түбегінің (房総半島) ұшында орналасқан, ал түбектің атының бірінші канджисі Awa провинциясының атынан, екіншісі – Казуса және Шимоса провинцияларынан алынған. Оның қысқартылған атаулары – Бошу (房州) немесе Аншу (安州) болған. Шикоку аймағындағы Awa провинциясы да осылай аталады, бірақ басқа канджилермен (阿波国) жазылады. Awa провинциясы Токайдо провинцияларының бірі саналады. Энгшики жіктеу жүйесінде Awa «орта ел» (中国) және «алыс ел» (遠国) деп жіктелген.

Тарих

Ава бастапқыда Казуса провинциясының төрт округінің бірі болды. Ол Нара дәуіріндегі Жапониядағы императорлық сарайға мол теңіз өнімдерімен танымал болды және Нара дәуірінің жазбаларында жартылай аңызға айналған император Кейко тұсында сарайды балықпен қамтамасыз еткені айтылады. 718 жылдың 2 мамырында Ава округі толық провинция мәртебесіне көтерілді. 741 жылдың 10 желтоқсанында ол Казусаға қосылды, бірақ 757 жылы тәуелсіздік мәртебесін қайта алды. Жаңа провинцияның астанасының нақты орны белгісіз, бірақ қазіргі Минамибосо қаласының (Чиба префектурасы) шекараларында болған деп есептеледі. Алайда, Кокубун-дзи қазіргі Татеяма қаласында (Чиба префектурасы) орналасқан, сондай-ақ провинцияның Ичиномиясы (Ава ғибадатханасы) да сол жерде. Хэйан дәуірінде провинция жергілікті самурайлар кландары басқаратын көптеген шёэнге бөлінді. Бұл кландар Генпей соғысында Минамото но Ёритомо жағына шықты. Камакура дәуіріндегі провинция тарихы белгісіз, бірақ ол Муромачи дәуірінің басында Юки және Уэсуги кландарының бақылауына көшті. Алайда, Сенгоку дәуірінде Сатоми кланы Ава, Казуса және Шимоса провинцияларының көп бөлігін бақылауына алды. Сатоми Секигахара шайқасында Токугава Иэясумен бірге болды, бірақ 1614 жылы Окубо Тадачиканың саяси интригаларына қатысқандығы үшін Хоки провинциясындағы Курайоши доменіне алмастырылып, домендерін беруге мәжбүр болды. Ава Эдо дәуірінде әртүрлі уақытта құрылған бес кішкентай доменнен басқа (олардың үшеуі Мэйдзи кезеңіне дейін сақталды), Мэйдзи кезеңінің басында құрылған қосымша екі доменмен бірге, түрлі хатамотолар басқаратын тэнрё аумағына айналды. Бүкіл провинцияның бағаланған кірісі 95 736 коку құрады. Әртүрлі домендер мен тэнрё аумақтары 1871 жылдың шілдесінде хан жүйесі жойылғаннан кейін, қысқа мерзімді префектураларға айналдырылды, ал Ава провинциясының барлық аумағы 1873 жылдың 15 маусымында жаңа Чиба префектурасының құрамына кірді.