Стокгольмның Slussen аймағының тарихы мен жаңғыртуы

Кіріспе

Слюссен аймағы – Стокгольмнің орталық бөлігінде, Сёдерстрем өзенінің жағасында, Сёдермальм мен Гамла стан арасын байланыстыратын аймақ. Аймақтың аты Балтық теңізі мен Меларен көлі арасындағы шлюздерден шыққан. Карл Йоханслюссен деп аталатын бұл шлюздер екі су қоймасының (әр түрлі деңгейде) арасында кемелердің өтуіне мүмкіндік береді. Слюссен – сонымен қатар 1935 жылдың 15 қазанында ашылған көп деңгейлі қиылыс және оған қоса жаяу өткелдер мен жолдарды да білдіреді. Слюссен метро станциясы – Стокгольмнің қоғамдық көліктің ірі торабы, Стокгольм метросының қызыл және жасыл желілеріне қызмет көрсетеді. Оған іргелес автобус терминалы және Стокгольмнің шығыс бөліктері мен айналасына қатынайтын Saltsjöbanan қалалық теміржол станциясы орналасқан. Дюргарден паромдары да жақын жерден жүзеді.

Тарих

Слюссендегі каналдың нақты қашан пайда болғаны белгісіз, бірақ 17 ғасырға дейінгі ғасырларда Мяларен көлі мен Балтық теңізі арасындағы биіктік айырмасы Сёдерстром каналы арқылы өтуді күрделендірді. Бірінші шлюз 1642 жылы салынды, ол – Кристина патшайымының шлюзі. 1700 жылдардың басында шлюз тым кішкентай болып шықты және 1751 жылы Кристофер Полхем шлюзі аяқталды. 1850 жылы одан да үлкен Нильс Эрикссон шлюзі салынды. 1860 жылдары теміржол қозғалысы шлюздерден өте бастады, ал келесі онжылдықтарда арбалар мен вагондардың қозғалысы, сондай-ақ жаяу жүргіншілер Гамла-Стан мен Сёдермальм арасындағы шлюзден өтті. 1895-1919 жылдар аралығында жол қозғалысын жақсартуға арналған әртүрлі жоспарлар жасалды. 1920 жылдары автомобильдің пайда болуымен, баспасөз бұл жағдайды "Слюссен азабы" (Slusseneländet) деп атады. 1930 жылы осы және басқа да жол кептелістерін шешу үшін комиссия құрылды. 1931 жылы Слюссенді толықтай қайта жаңартуға қаржы бөлінді. Ғимараттар бұзылды, жаңа Карл Йохан шлюзі салынды және төртжапырақты торап құрылды. Жаяу жүргіншілерге арналған үш деңгейлі туннельдер мен жолдар салынды. Бұл жобаны Ле Корбюзье «заманауи дәуірдің алғашқы ірі жобасы» деп бағалады. 1970 жылдары аймақты қайта құруға бағытталған саяси жоспарлар басталды. Швеция БАҚ-ында қызу пікірталас болды, кейбіреулер Слюссенді көлік инженериясының бірегей тарихи мысалы деп санай отырып, оны сақтау қажет деді, ал басқалары бастапқы дизайнның көптеген ерекшеліктері бұрынғы онжылдықтарда аяқталған туннельдер сияқты басқа жобалардың арқасында қажетсіз немесе құрылыстың физикалық тозуына байланысты қолдануға жарамсыз деп мәлімдеді. 2009 жылдың мамыр айында Стокгольм қаласы өткізген конкурс нәтижесінде Норман Фостердің фирмасы Слюссен аймағының жаңа бас жоспарын жасауға таңдалды. Фостер мен Партнерлердің жобасында екі байланысқан жаяу жүргіншілер көпірі және бір көпір көлік үшін көзделген. Ол көптеген қолданыстағы жолдарды алып тастап, жағалауға жақын жерде бірнеше жаңа ғимараттар блогын құруды көздейді. 2016 жылы торап жабылды және қазіргі құрылыстың бұзу жұмыстары басталды. Бұл аймақ алдағы 8-10 жыл бойы құрылыс алаңы болады.

It is unclear exactly when the channel at Slussen was created, but in the centuries up to the 17th century the differences in level between Lake Mälaren and the Baltic Sea made it increasingly difficult to pass through the Söderström channel. The first lock was built here in 1642, Queen Christina's Lock. By the early 1700s the lock proved too small and in 1751 the Christopher Polhem Lock was completed. In 1850 an even larger lock was completed, the Nils Ericson lock. In the 1860s rail traffic started crossing the locks and in the ensuing decades more and more wagon and carriage traffic, as well as pedestrians, crossed the lock between Gamla Stan and the Södermalm suburb. Various plans to improve the traffic situation were drawn up between 1895 and 1919. With the arrival of the automobile, by the 1920s, the traffic situation was being called "Slussen Misery" (Slusseneländet) in the press. In 1930 a committee was appointed with the task of solving this and other traffic congestion issues. (See article in Swedish Wikipedia) In 1931 a total overhaul of Slussen was funded. Buildings were demolished, a new Karl Johan Lock was built, and a cloverleaf interchange was built. Pedestrian tunnels and walkways were built on three different levels. The project was praised by Le Corbusier as "the modern era's first large project". Political plans for reshaping the area began in the 1970s. A vigorous discussion in Swedish media followed with some arguing that Slussen was a unique historic example of traffic engineering and thus should be preserved, while others argued that many of the original design features were either no longer needed due to other traffic relief projects such as tunnels that had been completed over the previous few decades, or were unusable due to physical deterioration of the structure. After conducting a competition, in May 2009 the city of Stockholm announced that the firm of Norman Foster had been selected to create a new master plan of the Slussen area. The design of Foster and Partners features two linked pedestrian bridges and one for traffic. It removes many of the existing roads and creates several new blocks of buildings in proximity to the waterfront. The interchange was closed in 2016 and the demolition of the present structure started. The area will be a construction site for the next eight to ten years.