Кіріспе

Ирландиядағы Монаган округі ( /mɒnəhən; Contae Mhuineacháin) – Ирландиядағы округ. Ол Ольстер провинциясында орналасқан және Солтүстік және Батыс аймағының шекаралық стратегиялық жоспарлау аймағының бөлігі болып табылады. Округ Монаган қаласының атымен аталады. Монаган округі кеңесі – округтің жергілікті әкімшілік органы. 2022 жылғы халық санауы бойынша округтің халқы 65 288 адамды құрайды. Халық саны бойынша Ольстердің тоғыз округінің арасында ең кішісі болып табылады.

Бұрынғы аудандар

Баллибей, Каррикмакросс, Кастлбелейни, Клоунс және Монаган қалалары бұрын коммуналдық қызметтер мен тұрғын үй сияқты жергілікті мәселелермен айналысқан тоғыз мүшеден тұратын қалалық кеңестер арқылы өкілдік етілген. Бұл кеңестер 2014 жылғы Жергілікті Өзін-Өкіметтендіру реформасы заңына сәйкес таратылды.

Ұлттық саясат

Dáil Éireann сайлаулары үшін графтық бес TD сайлайтын Cavan–Monaghan сайлау округінің құрамына кіреді. 2011 жылғы жалпы сайлауда сайлауға қатысу деңгейі 72,7% құрады. Еуропалық парламент сайлаулары үшін графтық Midlands–North West сайлау округінің бөлігі болып табылады.

Мәдениет және сәулет

Монаган округі - ақын және жазушы Патрик Кавананың туған жері, ол өзінің көптеген шығармаларын осы округте жасаған. Кавана – 20 ғасырдағы ирланд поэзиясының ең маңызды тұлғаларының бірі. "Тасты сұр топырақ" және "Шанкодуф" өлеңдері осы округ туралы айтады. Монаган округі бірнеше табысты суретшілерді өндірді. Олардың ішінде ең танымалдары – Джордж Колли (1904–75), ол Каррикмакроста дүниеге келді және Дублин Метрополитендік өнер мектебінде білім алды. Өмірі бойы Корольдік Гиберния академиясында көптеген көрмелерге қатысты, ал оның туындылары Ирландия Ұлттық галереясы мен Ольстер мұражайының қорында сақталған. Монаган округі ирланд жазушысы, Глазлоудың 3-ші бароны, сэр Шейн Леслидің (1885–1971) туған жері болды, ол округтің солтүстік-шығыс бөлігіндегі Лесли қамалында тұрды. Католик дініне ауысқан, ирланд ұлтшылы және Ұлыбритания премьер-министрі сэр Уинстон Черчилльдің туысы Лесли 1900 жылдардың басындағы маңызды әдеби тұлғаға айналды. Ол сол кездегі көптеген саясаткерлер мен жазушылардың жақын досы болды, соның ішінде американдық романшы Ф. Скотт Фицджеральд (1896–1940), өзінің екінші романын, "Сұлу да құмар" Леслиге арнады. Монаган округі мұражайы Ирландиядағы жетекші провинциялық мұражайлардың бірі болып есептеледі және 1980 жылы Еуропа Кеңесінің сыйлығын алды. Монаган қаласындағы Хилл көшесінде орналасқан мұражай Монаган округінің және оның халқының тарихын барлық байлығы мен әртүрлілігімен көрсетуді мақсат етеді. Округтың ең көрнекті сәулет ескерткіштері Георгиан және Виктория дәуірлерінде қалыптасты, олар Монаган қаласындағы Чирк Сквер мен Даймондтың мәртебелі қоғамдық кеңістіктерінен бастап Лау Фей (Каррикмакрос), Хилтон Парк (Клоунс) және Лесли қамалы (Глазлоу) сияқты шағын үйлерге дейін жетеді. Маңызды діни ғимараттарға Карикмакростағы Сент-Джозеф католик шіркеуі, Монаган қаласындағы готикалық жаңғыру стиліндегі Сент-Патрик шіркеуі және Джеймс Джозеф Маккартидің (1817–1882) салған Монаган қаласындағы Сент-Маккартан католик соборы кіреді.

Экономика

Ауыл шаруашылығы Монаган округі экономикасының маңызды бір бөлігін құрайды және 2011 жылы халықтың шамамен 12 пайызын жұмыспен қамтыды (жалпыұлттық көрсеткішпен салыстырғанда – 5 пайыз). Округ Ирландия Республикасында жұмыртқаның негізгі көзі болып табылады.

Өнер

Александр Уильямс (1846–1930), суретші, Монаган қаласында дүниеге келген.

Дін

Доктор Джон Дарли (1799–1884), Ирландия шіркеуінің Килмор, Эльфин және Ардаг епископы, 1874–1884 жылдары қызмет еткен. Джордж Джеффрис (1889–1962), 1915 жылы Монаган қаласында алғаш құрылған Элим Пентикосталдық шіркеуінің негізін қалаушы, валлийлік. Бүгінде бұл қозғалыстың дүние жүзінде 9000-ға жуық шіркеуі бар. Эллен МакКенна (1819–1883), ирландиялық Мейірімділік әпкелерінің қарындасы, американдық азамат соғысының медбикесі және мұғалімі.