Грузия саяси партиялары

Кіріспе

Грузиядағы саяси партиялар. Бұл Грузиядағы саяси партиялардың тізімі. Грузия көп партиялық жүйеге ие.

Парламенттегі партиялар

Келесі партиялар Грузия Парламентінде өкілдік етеді. + Ресми логотип Атауы Идеология Құрылған жылы 2020 жылғы пропорционалды парламенттік сайлаудағы дауыстар Парламенттегі орын саны Лидер Ескерту Грузин арманы Әлеуметтік демократия, Әлеуметтік консерватизм, Синкретизм 2012 928 004 (48,22%) Ираклий Кобахидзе 2012 жылғы парламенттік сайлауда Михаил Саакашвили билігіне қарсы тұру мақсатымен Бидзина Иванишвили құрған; содан бері Грузияда үкіметте отыр. Партия Біріккен ұлттық қозғалысқа қарағанда орталық-солшыл экономикалық көзқарасты қолдайды, бірақ либералды экономикалық модельді, Ресеймен және Еуроатлантикалық интеграциямен теңдестірілген сыртқы саясатты, сондай-ақ БҰҰ-ға қарағанда кем репрессивті қылмыстық саясатты сақтайды. Партияның әлеуметтік консервативтік ұстанымдары жылдар өте келе күшейді. Біріккен ұлттық қозғалысы Орталық оң, Еуроатлантизм, Экономикалық либерализм, Азаматтық ұлтшылдық 2001 «Күш – бірлік» блогының құрамында коалиция құрып сайланды. Леван Хабеишвили 2001 жылы Михаил Саакашвили тарапынан құрылған, сол кездегі президент Эдуард Шеварднадзенің билігіне қарсы оппозициялық саясаткерлердің бірігуі үшін құрылған. 2003 жылғы «Раушандар революциясы» партияны 2012 жылғы сайлауда жеңіліске ұшырағанға дейін билікке әкелді. Содан бері БҰҰМ – негізгі оппозициялық партия. Партия «қылмысқа қатысты қатаң саясатты» қолдайды және Ресеймен жақындасуға күшті қарсы тұрады. Саакашвили бүгінгі күнге дейін партияның маңызды тұлғасы болып табылады. Халық билігі Егемендік 2022 Бұл кезде Грузин арманының бір бөлігі болған. Созар Субари Грузин арманынан бөлініп, Грузия үкіметін қысымға алып, құлатуға тырысып жатыр деп айыптаған депутаттар тобын құрды. Оның идеологиясы «Грузияның егемендігін қорғауға» және шетелдік ықпалды шектеуге бағытталған. Топ FARA-ға ұқсас заңды ұсынды, ол наразылықтарға ұшырап, ақырында қабылданбады. Бастапқыда саяси қозғалыс ретінде белсенді болғаннан кейін, «Халық билігі» 2024 жылдың наурызында партия ретінде тіркелді. Ол GD-мен бірге парламенттік көпшіліктің бір бөлігі болып қала береді. «Грузия үшін» Реформизм, Еуропалық бағытталғандық 2021 Бұл кезде Грузин арманының бір бөлігі болған. Георгий Гахария 2021 жылы отставкаға кетіп, GD-ден кеткен бұрынғы Грузин арманының премьер-министрі Георгий Гахария құрды. Партия GD үкіметіне де, оппозициялық Біріккен ұлттық қозғалысқа да сын көзбен қарайды. Гирчи Оң либертариандық 2016 55 598 (2,89%) Иаго Хвичия Грузияда марихуананы заңдастыруды және еркін нарықтық экономикалық саясатты ынталандырғаны үшін танымал оң либертариандық партия, БҰҰМ-нан бөлінген. Еуропалық социалистер Әлеуметтік демократия, Әлеуметтік консерватизм 2020 Бұл кезде Грузия патриоттары альянсының бір бөлігі болған. Фридон Инджиа Партияның әлеуметтік-демократиялық және консервативтік көзқарастары бар, Грузия патриоттары альянсынан бөлініп, парламентте өздерінің саяси тобын құрған бизнесмендер тобы. Прогресс және бостандық Еуроатлантизм 2020 «Күш – бірлік» блогының құрамында коалиция құрып сайланды. Цезар Чочели, Кахабер Окриашвили Бұрын GD-мен байланысты болған, бірақ қазіргі уақытта БҰҰМ-нің серіктесі болып табылатын кәсіпкер Каха Окриашвили құрды. Халық үшін мемлекет Христиан демократиясы 2016 «Күш – бірлік» блогының құрамында коалиция құрып сайланды. Нато Чхеидзе Паата Бурчуладзе саясатқа жаңа тұлғаларды әкелу үшін құрған, жалпы алғанда сәттіліксіз жоба деп саналады. Партия атауы өзгертілді және қазіргі уақытта GD-ді үкіметтен алып тастау үшін басқа оппозициялық партиялармен коалиция құрып жұмыс істеп жатыр. «Lelo for Georgia» Орталықшылдық, Еуропалық бағытталғандық 2019 60 712 (3,15%) Мамука Хазарадзе Банкир Мамука Хазарадзе құрды. «Стратегия Ағмашенбели» Орталық оң, Еуроатлантизм 2016 Заң және әділдікпен бірлесіп сайланды. Георгий Вашадзе Бұрынғы БҰҰМ үкіметінің шенеунігі Георгий Вашадзе құрған, Вашадзенің саяси амбицияларының жаңа бастамасы. «Азаматтар» Популизм, Еуроатлантизм 2020 25 508 (1,33%) Алеко Элисашвили Активист Алеко Элисашвили құрған, популист ретінде сипатталған. Республикалық партия Классикалық либерализм 1978 «Күш – бірлік» блогының құрамында коалиция құрып сайланды. Хатуна Самнидзе Кеңес кезеңінің соңында либералды принциптерге негізделген, Грузияның ең көне белсенді саяси партиясы. Заң және әділдік Еуроатлантизм 2019 «Стратегия Ағмашенбелимен» бірлесіп сайланды. Тако Чарквиани Бұрынғы БҰҰМ саясаткері Тако Чарквиани құрды. Ұлттық демократиялық партия Консерватизм 1988 421 (0,02%) Бачуки Кардава Грузияның ең көне партияларының бірі, Кеңес Одағынан Грузияның тәуелсіздігін қамтамасыз етуге ұмтылған, Кеңес Одағының соңғы кезеңіндегі ұлттық қозғалысқа белсенді қатысқан. Партияның бұрынғы ұлтшылдық және теократиялық көзқарастары христиан демократиялық ұстанымдармен алмастырылды. «Жеңісті Грузия» Орталық оң, Милитаризм 2019 «Күш – бірлік» блогының құрамында коалиция құрып сайланды. Ираклий Окруашвили Осетия жанжалына әскери шешімді қолдаған, бұрынғы БҰҰМ қорғаныс министрі Ираклий Окруашвили құрды. Партия Украина дағдарысы кезінде Грузияға Ресей миграциясына қарсы күшті наразылық білдіреді, тіпті көші-қонды тоқтату үшін күш қолдануды ұсынды. Келесі партиялар Грузия Парламентінің 10-шы шақырылымында орын жеңіп алды, бірақ содан бері олар осы орындардан бас тартты. + Логотип Атауы Идеология Құрылған жылы 2020 жылғы парламенттік сайлаудағы дауыстар Лидер Ескерту «Еуропалық Грузия – Бостандық қозғалысы» Классикалық либерализм, Атлантизм 2017 72 986 (3,79%) Гига Бокерия Бұрынғы БҰҰМ саясаткерлері құрған, БҰҰМ-ның көбірек либералды серігі деп саналады. «Грузия патриоттары альянсы» Ұлттық консерватизм, Егемендік 2012 60 480 (3,14%) Ирма Инашвили Грузияның Еуроодаққа және НАТО-ға қосылу әрекеттеріне күдікпен қарайтын ұлттық консервативтік партия. Партия Ресеймен теңдестірілген сыртқы саясатты қолдайды. БҰҰМ-ға қарсы күшті наразылық білдіреді және 2003-2012 жылдары «Грузияда қылмыстық режимді» басқарды деген негізде оны тыйым салуды ұсынды, атап айтқанда БҰҰМ жылдары түрмелерде құжатталған азаптауларға сілтеме жасады. БҰҰМ АПГ-ні «ГД-нің серігі» деп сипаттады. «Грузин еңбек партиясы» Солшыл популизм, Атлантизм 1995 19 314 (1,00%) Шалава Нателашвили Шалава Нателашвили құрған, Грузияның ең көне, бірақ сонымен бірге шағын партияларының бірі. «Гирчи – Көбірек бостандық» Оң либертариандық, Атлантизм 2020 Бұрын «Гирчидің» бір бөлігі болған. Зураб Гирчи Джапаридзе Грузияда марихуананы заңдастыруды және еркін нарықтық экономикалық саясатты қолдағандықтары үшін танымал оң либертариандық партия, Зура Джапаридзе «Жаңа саяси орталықтан» кеткеннен кейін құрылған. «Гирчи – Дроа» Әлеуметтік либерализм, Атлантизм 2021 Бұрын «Еуропалық Грузияның» бір бөлігі болған. Элене Хоштхария Бұрынғы БҰҰМ министрі Элене Хоштхария құрған әлеуметтік либералдық партия. «Аймақтар Грузия үшін» Аймақтық, Либерализм, Атлантизм 2023 Бұрын «Еуропалық Грузияның» бір бөлігі болған. Тариел Накаидзе Этнікалық азшылықтардың саяси құқықтарын ілгерілетуге бағытталған, мұсылман грузин депутаты Тариел Накаидзе құрған партия. «Ахали» Әлеуметтік либерализм, Атлантизм 2024 Бұрын БҰҰМ-нің бір бөлігі болған. Ника Гварамия, Ника Мелия Бұрынғы БҰҰМ төрағасы Ника Мелия партия төрағасы сайлауда жеңіліске ұшырағаннан кейін, сондай-ақ «Мтавари Архи» директоры Ника Гварамиямен бірге құрған БҰҰМ-нан бөлінген.

The following parties have representation in the Parliament of Georgia. + Official logo Name Ideology Year founded Votes in 2020 proportional parliamentary polls Seats in Parliament Leader Note Georgian Dream Social democracySocial conservatismSyncretism 2012 928,004 (48.22%) Irakli Kobakhidze Founded by Bidzina Ivanishvili to challenge Mikheil Saakashvili's rule in the 2012 parliamentary election; has been the ruling party in Georgia since then. The party supports more centre left economic approach compared to the United National Movement while maintaining a liberal economic model, balanced foreign policy with Russia and Euro Atlantic integration, and less repressive criminal policy compared to UNM. Over the years, the party's socially conservative positions became more pronounced. United National Movement Center rightEuro AtlanticismEconomic liberalismCivic nationalism 2001 Ran in coalition as part of Strength is in Unity Bloc. Levan Khabeishvili Founded in 2001 by Mikheil Saakashvili as a vehicle for opposition politicians to unite and challenge then president Eduard Shevardnadze. The 2003 Rose Revolution brought party to the power until its defeat in the 2012 election. Since then, the UNM is the main opposition party. The party supports "tough on crime" policy, and strongly opposes any rapprochement towards Russia. Saakashvili is a central figure in the party to this day. People's Power Sovereigntism 2022 Then part of Georgian Dream. Sozar Subari Formed by a group of MPs who split from Georgian Dream and accused the EU and USA of trying to pressure and overthrow the Georgian government. Its ideology revolves around "protecting Georgia's sovereignty" from foreign forces and limiting foreign influence. The group proposed a law similar to FARA, which was met by protests and eventually rejected. After initially only being active as a political movement, People's Power was registered as a party in March 2024. It remains a part of the parliamentary majority together with GD. For Georgia ReformismPro Europeanism 2021 Then part of Georgian Dream. Giorgi Gakharia Formed by former Georgian Dream Prime Minister Giorgi Gakharia, who resigned and left GD in 2021. The party has been critical of both the GD government and the opposition United National Movement. Girchi Right libertarianism 2016 55,598 (2.89%) Iago Khvichia A right libertarian party that split from UNM, known for its strong support for legalization of cannabis in Georgia and free market economic policy. European Socialists Social democracySocial conservatism 2020 Then part of Alliance of Patriots of Georgia. Fridon Injia A group of businessmen that broke from the Alliance of Patriots to establish their own political grouping in parliament. A party has social democratic and conservative views. Progress and Freedom Euro Atlanticism 2020 Ran in coalition as part of Strength is in Unity Bloc. Tsezar ChocheliKakhaber Okriashvili Founded by businessman Kakha Okriashvili, who was previously associated with the GD but currently is partner of UNM. State for the People Christian democracy 2016 Ran in coalition as part of Strength is in Unity Bloc. Nato Chkheidze Founded by Paata Burchuladze as an attempt to bring new faces to politics, generally considered to be unsuccessful project. The party was rebranded since then and currently is in coalition with other opposition parties to remove GD from government. Lelo for Georgia CentrismPro Europeanism 2019 60,712 (3.15%) Mamuka Khazaradze Founded by banker Mamuka Khazaradze. Strategy Aghmashenebeli Center rightEuro Atlanticism 2016 Ran in coalition with Law and Justice. Giorgi Vashadze Founded by former UNM government official Giorgi Vashadze as a new beginning for Vashadze's political ambitions. Citizens PopulismEuro Atlanticism 2020 25,508 (1.33%) Aleko Elisashvili Founded by activist Aleko Elisashvili, described as populist. Republican Party Classical liberalism 1978 Ran in coalition as part of Strength is in Unity Bloc. Khatuna Samnidze Oldest active Georgian political party, founded on liberal principles during the late Soviet period. Law and Justice Euro Atlanticism 2019 Ran in coalition with Strategy Aghmashenebeli. Tako Charkviani Founded by former UNM politician Tako Charkviani National Democratic Party Conservatism 1988 421 (0.02%) Bachuki Kardava One of the oldest Georgian parties, actively involved in national movement of the late Soviet period, seeking to secure Georgia's independence from the Soviet Union. The party's then nationalistic and theocratic views have been replaced by more christian democratic positions. Victorious Georgia Centre rightMilitarism 2019 Ran in coalition as part of Strength is in Unity Bloc. Irakli Okruashvili Founded by former UNM defence minister Irakli Okruashvili, who supported a military solution to the Ossetia conflict. The party strongly opposes Russian migration to Georgia during the Ukraine crisis, with the party's leader even suggesting a violent action to curb immigration. The following parties won seats in the 10th Parliament of Georgia but have since then resigned them. + Logo Name Ideology Year founded Votes in the 2020 parliamentary polls Leader Note European Georgia — Movement for Liberty Classical liberalismAtlanticism 2017 72,986 (3.79%) Giga Bokeria Founded by former UNM politicians, considered to be more liberal counterpart of the UNM Alliance of Patriots of Georgia National conservatismSovereigntism 2012 60,480 (3.14%) Irma Inashvili A national conservative party which is sceptical of Georgia's attempts to join the EU and NATO. The party supports more balanced foreign policy with Russia. It strongly opposes UNM and proposed to ban it on the ground that it ran "criminal regime in Georgia during 2003 2012", namely appealing to documented torture in prisons during the UNM's years. UNM has described APG as "GD's satellite". Georgian Labour Party Left wing populismAtlanticism 1995 19,314 (1.00%) Shalva Natelashvili Founded by Shalva Natelashvili, one of the oldest but also minor parties Girchi More Freedom Right libertarianismAtlanticism 2020 Then a part of Girchi. Zurab Girchi Japaridze A right libertarian party founded by Zura Japaridze after leaving New Political Center Girchi. Droa Social liberalismAtlanticism 2021 Then a part of European Georgia. Elene Khoshtaria A socially liberal party founded by former UNM minister Elene Khoshtaria. Regions for Georgia RegionalismLiberalismAtlanticism 2023 Then a part of European Georgia Tariel Nakaidze A party founded by Muslim Georgian MP Tariel Nakaidze, aimed at promoting the political rights of ethnic minorities. Ahali Social liberalismAtlanticism 2024 Then a part of UNM Nika GvaramiaNika Melia A split from the United National Movement, founded by its former chairman Nika Melia after the latter lost his reelection for the chairmanship of the party, along with former Mtavari Arkhi director Nika Gvaramia.

Жергілікті өкілдігі бар партиялар

Келесі партиялардың жалпыұлттық өкілдігі жоқ, бірақ жергілікті деңгейде сайланған өкілдері бар. + Логотип Атауы Идеология Құрылған жылы Қоғамдық орындардағы өкілдік Көшбасшы Ескерту Халық үшін прогрессивизм Проевропалық бағыт 2021 Тбилиси, Казбеги Анна Долидзе Бұрынғы үкіметтік шенеунік Анна Долидзе құрған орталық-солшыл партия, бұрын ешқандай партиямен байланысы болмаған. Еркін Грузия консервативизм 2010 Лентехи Каха Кукава Консервативтік партияның бұрынғы мүшесі Каха Кукава құрған.

Ұлттық лауазымдар

Келесі партиялар 1990 жылдан бері кем дегенде бір заңнамалық орынға ие болды, бірақ олар өмір сүруін тоқтатты. + Лого Партия Идеология Жылдар активті Ескерту Ұлттық форум Оқшаулану Парламентаризм Классикалық радикализм 2006 2017 Каха Шартава басқарған радикалды саяси партия, 2006–2012 жылдары оппозицияда болды. 2012–2016 жылдары биліктегі коалицияның мүшесі. 2017 жылы Даму қозғалысына сіңірілді. Жаңа құқық Либералды консерватизм Классикалық радикализм 2001 2019 Жаңа фракция, Жаңа қозғалыс және Неоконсервативті одақ бірігіп, 2001 жылы Жаңа консервативтік партия ретінде құрылған ең ірі оппозициялық партиялардың бірі. 2004 жылғы Оң оппозиция, 2008 жылғы Біріккен оппозиция және 2018 жылғы «Күш – бірлікте» сияқты бірнеше оппозициялық блоктардың мүшесі. 2019 жылы «Грузия үшін Lelo» партиясына сіңірілді. Христиандық демократиялық қозғалыс Христиандық демократия Әлеуметтік консерватизм 2008 2018 2008–2012 жылдардағы Парламентте орын алған оппозициялық партия. Партия ешқашан таратылмаған, бірақ 2018 жылғы президенттік сайлаудан бері қызметі тоқтап қалған. Демократиялық одақ қайта жаңғыру үшін Регионализм Социализм 1991 2004 1990-шы жылдардағы ең ірі оппозициялық партиялардың бірі, бастапқыда «Грузияның қайта тууы үшін Аджар одағы» деп аталды. Аджар Автономиялық Республикасын басқарды, Аслан Абашидзе басқарды. 2004 жылы Абашидзе Грузиядан қашқаннан кейін таратылды. Жаңа Грузия үшін Социал-демократия 2003 2008 2003 жылғы парламент сайлауы кезінде Азаматтар одағының ыдырауынан кейін Эдуард Шеварднадзені қолдау үшін құрылды. «Гүл революциясынан» кейін қызметі тоқтады, бірақ 2008 жылға дейін 19 депутатты сақтап тұрды. Грузияның азаматтар одағы Социал-демократия Консерватизм 1993 2003 1993 жылдан 2003 жылға дейін билікте болған партия. Президент Эдуард Шеварднадзе басқарды. 2003 жылғы парламент сайлауы алдында таратылды, орнына «Жаңа Грузия үшін» партиясы құрылды. Социалистік партия Социализм 1995 2003 Оппозициялық партия ретінде құрылды және 1999 жылғы парламент сайлауы кезінде Демократиялық қайта жаңғыру одағымен бірікті. «Гүл революциясынан» кейін қызметі тоқтады. Константин Гамсахурдия қоғамы Социализм Әлеуметтік консерватизм 1992 2003 Оппозициялық партия ретінде құрылды және 1999 жылғы парламент сайлауы кезінде Демократиялық қайта жаңғыру одағымен бірікті. «Гүл революциясынан» кейін қызметі тоқтады. Грузияның бостандық және бірлік қозғалысы Консерватизм 1992 2003 Оппозициялық партия ретінде құрылды және 1999 жылғы парламент сайлауы кезінде Демократиялық қайта жаңғыру одағымен бірікті. «Гүл революциясынан» кейін қызметі тоқтады. Реформаторлар мен аграршылар одағы Орталық оң Проевропалық бағыт Федерализм 1992 1999 1995 жылы Ұлттық келісім сайлау блогының құрамында болды және Парламентте бір орын жеңіп алды. 1999 жылы қайта сайлануға ұтылып, қызметін тоқтатты. Грузияның спортшылар одағы Орталықшылдық 1994 2008 1995 жылы Ұлттық келісім сайлау блогының құрамында болды және Парламентте бір орын жеңіп алды. 1999 жылы қайта сайлануға ұтылып, 2008 жылғы парламент сайлауындағы нашар нәтижеден кейін қызметін тоқтатты. Заңгер Отари Квантришвили құрды. Орталық оң жаққа қолдау көрсету 1994 1999 Мемлекеттік министр Отар Пацация басқарды, ресми түрде Эдуард Шеварднадзені қолдады, бірақ Азаматтар одағына қарағанда оң жақ орта саясатын қолдады. Грузияның демократиялық одағы Орталық сол жақ 1991 1998 Бірнеше бұрынғы кеңестік диссиденттер, соның ішінде Автандил Маргиани және Зураб Церетели құрды. 1992 жылы биліктегі коалицияның мүшесі болды және 1995 жылғы парламент сайлауында үш орын жеңіп алды. 1999 жылғы парламент сайлауынан кейін қызметін тоқтатты. Леми Аймақтық 1995 1999 Сванетияда орналасқан аймақтық партия, төрағасы – 1992 жылдан бері биліктегі коалицияда қызмет еткен депутат Тенгиз Газделиани. Газделиани партияның жалғыз сайланған басшысы болды, партия 1999 жылы таратылды. Буржуазиялық демократиялық партия Орталық оң 1992 1996 1992 жылғы парламент сайлауы алдында Грузияның экономикалық және әлеуметтік прогресс лигасы азаматтық қоғам ұйымының саяси бөлімі ретінде құрылды және Эдуард Шеварднадзенің кандидатурасын қолдаған Бейбітшілік блогына қосылды, Парламентте екі орын жеңіп алды. Халық майданы Орталық оң Атлантизм Протекционизм 1989 1999 Нодар Натадзе құрған ірі антикеңестік ұйым. Звиад Гамсахурдия мен Эдуард Шеварднадзенің президенттіктеріне қарсы болды. 1992 жылғы парламент сайлауында «11 қазан блогының» құрамында 16 орын жеңіп алды. 1999 жылғы сайлаудан кейін жойылды. Христиандық демократиялық одақ Орталық оң Атлантизм 1989 1999 Звиад Гамсахурдияның президенттігіне қарсы болды. 1992 жылғы парламент сайлауында «11 қазан блогының» құрамында 3 орын жеңіп алды, бірақ 1995 жылы Эдуард Шеварднадзені қолдады. 1999 жылғы сайлаудан кейін жойылды. Әлеуметтік әділет одағы Социализм Бейтараптық 1990 1999 1992 жылғы парламент сайлауында 2 орын жеңіп алды. 1999 жылғы сайлаудан кейін жойылды. Либералды демократиялық ұлттық партия Классикалық либерализм Атлантизм 1990 1997 1992 жылғы парламент сайлауында «Бірлік блогының» құрамында 14 орын жеңіп алды, бұл коалициядан орын жеңіп алған жалғыз партия. Бастапқыда президент Эдуард Шеварднадзенің оппозициясында болды, 1995 жылғы президенттік сайлауда оны қолдады және одан кейін жақын арада жойылды. Демократиялық партия Классикалық либерализм Проевропалық бағыт 1991 1998 1992 жылғы парламент сайлауында 10 орын жеңіп алды және 1995 жылғы сайлауда тек 1 орын жеңіп алды. 1998 жылы Социалистік партияға сіңірілді. «91-ші харта» Грузин ұлтшылдығы 1991 2019 Звиад Гамсахурдияны қолдаған биліктегі «Дөңгелек үстел» коалициясының жетекші мүшелерінің бірі ретінде құрылды және Эдуард Шеварднадзенің президенттігі кезінде оппозициялық партия ретінде қызметін жалғастырды. 1992 жылы 9 орын жеңіп алды, бірақ 1995 жылы қайта сайлануға ұтылды. Кейін партия көбінесе бейтарап болды, 2019 жылы Республикалық партияға сіңірілді. Мераб Костава қоғамы Оң жақ Атлантизм 1990 1999 Грузияның ерте саяси партияларының бірі, бастапқыда Звиад Гамсахурдияның президенттігін қолдаған «Дөңгелек үстел» – «Бос Грузия» коалициясының бөлігі болды және президент Эдуард Шеварднадзенің оппозициясына қосылды. 1992 жылғы сайлауда 7 орын жеңіп алды және 1995 жылы 1 орын жеңіп алды. 1999 жылы бір де бір лауазымды жеңіп алмағаннан кейін партия барлық қызметін тоқтатты. Ұлттық тәуелсіздік партиясы Грузин ұлтшылдығы Антикоммунизм 1988 2006 Диссидент Иракли Церетели құрған Грузияның ерте саяси партияларының бірі, әдетте оң жақ, монархист және консервативтік партиялармен байланысты. 1990 және 1992 жылғы парламент сайлауында орын жеңіп алғанмен, 1995 жылдан кейін қызметі көбінесе тоқтатылды. Оның басшысы Иракли Церетели 2006 жылы Кодори аңғарындағы партизандық жасақтарды қолдағандығы үшін тұтқындалды. Бүкіл Грузия шаруалар одағы Социал-демократия Бейтараптық Монархия 1987 1999 1992 жылғы парламент сайлауында 2 орын жеңіп алды. 1999 жылдан кейін барлық қызметін тоқтатты. Грузияның Хельсинки одағы Грузин ұлтшылдығы Антикоммунизм Мемлекеттік капитализм Панкавказдық 1976 1993 Кеңес Одағына қарсы диссиденттер тобы ретінде құрылған, Звиад Гамсахурдия құрған посткеңестік Грузиядағы ең көне саяси партия. 1991 жылы Грузияны тәуелсіздікке жеткізген «Дөңгелек үстел» – «Бос Грузия» сайлау альянсының бөлігі болды. 1991–1992 жылдардағы төңкеріс салдарынан билігінен айырылды, содан кейін партия барлық сайлау қызметінен ресми түрде бас тартты.

The following parties held at least one legislative seat since 1990, but have ceased to exist. + Logo Party Ideology Years active Note National Forum IsolationismParliamentarismClassical radicalism 2006 2017 Radical political party led by Kakha Shartava and in the opposition in 2006–2012. Part of the ruling coalition in 2012–2016. Absorbed by the Development Movement in 2017. New Rights Liberal conservatismClassical radicalism 2001 2019 One of the largest opposition parties, formed in 2001 as the New Conservative Party by uniting the New Faction, New Movement, and Neo Conservative Union. A member of several opposition blocks, including the 2004 Right Opposition, the 2008 United Opposition, and the 2018 Strength is in Unity. Absorbed by Lelo for Georgia in 2019. Christian Democratic Movement Christian democracySocial conservatism 2008 2018 Opposition party with seats in the 2008 2012 Parliament. Party has never been disbanded but it has not had any activity since the 2018 presidential election. Democratic Union for Revival RegionalismSocialism 1991 2004 Originally known as the Adjaran Union for the Rebirth of Georgia, one of the largest opposition parties in the 1990s. Held control of the Adjarian Autonomous Republic and led by Aslan Abashidze. Party disbanded when the latter fled Georgia in 2004. For a New Georgia Social democracy 2003 2008 Created during the 2003 parliamentary election to back Eduard Shevardnadze after the collapse of the Citizens' Union. The party ceased to function after the Rose Revolution but kept 19 MPs until 2008. Union of Citizens of Georgia Social democracyConservatism 1993 2003 Ruling party from 1993 to 2003. Led by President Eduard Shevardnadze. Abolished in 2003 ahead of the parliamentary election and replaced by For a New Georgia. Socialist Party Socialism 1995 2003 Formed as an opposition party and integrated into an alliance with the Democratic Union for Revival during the 1999 parliamentary election. Stopped functioning following the Rose Revolution. Konstantine Gamsakhurdia Society SocialismSocial conservatism 1992 2003 Formed as an opposition party and integrated into an alliance with the Democratic Union for Revival during the 1999 parliamentary election. Stopped functioning following the Rose Revolution. Georgian Freedom and Unity Movement Conservatism 1992 2003 Formed as an opposition party and integrated into an alliance with the Democratic Union for Revival during the 1999 parliamentary election. Stopped functioning following the Rose Revolution. Union of Reformers and Agrarians Center rightPro EuropeanismFederalism 1992 1999 Part of the National Accord electoral bloc in 1995 and won one seat in Parliament. It ceased its activities after failing to win reelection in 1999. Union of Sportsmen of Georgia Centrism 1994 2008 Part of the National Accord electoral bloc in 1995 and won one seat in Parliament. Failed to win reelection in 1999 and ceased its activities after a poor showing in the 2008 parliamentary election. Founded by infamous thief in law Otari Kvantrishvili. Support Center right 1994 1999 Led by State Minister Otar Patsatsia as a party officially supporting Eduard Shevardnadze, though backing more center right politics than the Citizens' Union. Democratic Union of Georgia Center left 1991 1998 Founded by several former Soviet dissidents, including Avtandil Margiani and Zurab Tsereteli. Part of the ruling coalition in 1992 and won three seats in the 1995 parliamentary election. Ceased its activities following the 1999 parliamentary election. Lemi Regionalism 1995 1999 Regional party based in Svaneti and chaired by MP Tengiz Gazdeliani, who also served in the ruling coalition since 1992. Gazdeliani was its only elected leader and the party disbanded in 1999. Bourgeois Democratic Party Center right 1992 1996 Founded ahead of the 1992 parliamentary election as the political branch of the civil society organization League of Economic and Social Progress of Georgia and joined the Peace Bloc that endorsed the candidacy of Eduard Shevardnadze, winning two seats in Parliament. People's Front Center rightAtlanticismProtectionism 1989 1999 Formed as one of the largest anti Soviet organizations by Nodar Natadze. Opposed to the presidencies of Zviad Gamsakhurdia and Eduard Shevardnadze. Won 16 seats in the 1992 parliamentary election as part of the "11 October Bloc". Disappeared following the 1999 election. Christian Democratic Union Center rightAtlanticism 1989 1999 Opposed to the presidency of Zviad Gamsakhurdia. Won 3 seats in the 1992 parliamentary election as part of the opposition "11 October Bloc" but eventually endorsed Eduard Shevardnadze in 1995. Disappeared following the 1999 election. Union of Social Justice SocialismNeutrality 1990 1999 Won 2 seats in the 1992 parliamentary election. Disappeared following the 1999 election. Liberal Democratic National Party Classical liberalismAtlanticism 1990 1997 Won 14 seats in the 1992 parliamentary election as part of the Unity Bloc, the only party to win seats from that coalition. Originally in opposition to President Eduard Shevardnadze, it endorsed him in the 1995 presidential election and disappeared shortly thereafter. Democratic Party Classical liberalismPro Europeanism 1991 1998 Won 10 seats in the 1992 parliamentary election and only one in the 1995 elections. Absorbed by the Socialist Party in 1998. Charter 91 Georgian nationalism 1991 2019 Formed as one of the leading members of the Round Table ruling coalition that backed Zviad Gamsakhurdia and continued activities as an opposition party during the presidency of Eduard Shevardnadze. Won 9 seats in 1992, but failed to win reelection in 1995. The party then became mostly inactive, until its absorption by the Republican Party in 2019. Merab Kostava Society Right wingAtlanticism 1990 1999 One of Georgia's earlier political parties, originally part of the Round Table Free Georgia coalition that backed the presidency of Zviad Gamsakhurdia and joined the opposition to President Eduard Shevardnadze. Won 7 seats in the 1992 elections and one seat in 1995. After failing to win any position in 1999, the party ceased all activities. National Independence Party Georgian nationalismAnti communism 1988 2006 One of Georgia's earlier political parties, founded by dissident Irakli Tsereteli and regularly associated with right wing, monarchist, and conservative parties. While it won seats in the 1990 and 1992 parliamentary elections, its activities were largely discontinued after 1995. Its leader, Irakli Tsereteli, was arrested in 2006 for supporting guerrilla partisans in the Kodori Valley. Union of Farmers of All Georgia Social democracyNeutralityMonarchism 1987 1999 Won two seats in the 1992 parliamentary election. Ceased all activities after 1999. Helsinki Union of Georgia Georgian nationalismAnti communismState capitalismPan Caucasianism 1976 1993 Oldest political party in post Soviet Georgia, created as a group of anti Soviet dissidents by Zviad Gamsakhurdia. Part of the Round Table Free Georgia electoral alliance that led Georgia to independence in 1991. Lost power as a result of the 1991 1992 coup, after which the party has formally boycotted all electoral activities.

Грузия Демократиялық Республикасы

1918-1921 жылдардағы Грузия Демократиялық Республикасы кезінде келесі партиялар белсенді болды. + Атауы Идеология Конституциялық жиналыстағы орын 1919 жылғы сайлаудағы нәтижелер Грузияның Социал-демократиялық Еңбек партиясы Демократиялық социализм Солшыл ұлтшылдық, меншевизм 409 766 (80,96%) Грузияның Социалистік Федералистік Революциялық партиясы Федерализм, грузин ұлтшылдығы, демократиялық социализм 33 721 (6,66%) Ұлттық Демократиялық партия Классикалық либерализм, грузин ұлтшылдығы 30 754 (6,08%) Грузияның Социалистік Революциялық партиясы Аграрлық социализм 21 453 (4,24%) Грузияның Радикалды Демократиялық партиясы Оңшыл 3 107 (0,61%) Грузиядағы Армения партиясы (Дашнакц) Армения ұлтшылдығы 2 353 (0,46%) Солшыл Социалистік Федералистік партия Социализм 1 616 (0,32%) Грузияның Ұлттық жер иелері партиясы Оңшыл 1 532 (0,30%) Ресейдің Социал-демократиялық Еңбек партиясы Демократиялық социализм, меншевизм 779 (0,15%) Бороталушыл ауданының мұсылман тобы Локализм, ислам демократиясы 77 (0,02%) Мұсылмандық Ұлттық кеңесі Ислам демократиясы, федерализм 60 (0,01%) Патриоттардың Эстетикалық лигасы Интеллигенция, социал-демократия 53 (0,01%) Шота Руставели тобы 51 (0,01%) Грузин эллинтерінің Демократиялық тобы Федерализм 14 (0,00%)

Тыйым салынған немесе тіркеуден шығарылған тараптар

Қазіргі уақытта келесі партияларға тыйым салынған немесе тіркеулері жойылған. Грузия Кеңес Социалистік Республикасының Коммунистік партиясы – 1991 жылы тыйым салынды. Орталық партиясы – 2016 жылы. Консервативті қозғалыс – 2024 жылы.