Кіріспе
Англиядағы I санаттағы мүлік (Estate, grade I listed garden in England) – Англияның Вилтшир графтығының оңтүстік-батысындағы Стур өзенінің бастауында орналасқан 1,072 гектар (2,650 акр) жер. Бұл мүлік Мере қаласынан солтүстік-батысқа қарай шамамен орналасқан және I санаттағы 18 ғасырлық неопалладиандық сарай, Стоуртон ауылы, ағылшын ландшафтық бақ стиліндегі ең танымал бақтардың бірі, сондай-ақ егістік жерлер мен ормандарды қамтиды. Стоурхед 1946 жылдан бері Ұлттық қорға бір бөлігімен иеленуде.
Stourhead ('/s//t//aʊər//h//ɛ//d/) is a 1,072 hectare (2,650 acre) estate at the source of the River Stour in the southwest of the English county of Wiltshire, extending into Somerset. The estate is about northwest of the town of Mere and includes a Grade I listed 18th century Neo Palladian mansion, the village of Stourton, one of the most famous gardens in the English landscape garden style, farmland, and woodland. Stourhead has been part owned by the National Trust since 1946.
Үй
Стуртон отбасы Стурхед мүлігінде 500 жыл бойы тұрған, 1714 жылы оны сэр Томас Мереске сатқанға дейін өмір сүрді. Оның ұлы Джон Мерс 1717 жылы оны бай банкир сэр Ричард Хоардың ұлы Генри Хоарға сатты. Алғашқы үй бұзылып, оның орнына Колен Кэмпбелл жобалаған және Натаниел Айрсон 1721 мен 1725 жылдар аралығында салған, өзінің түріндегі алғашқы үйлердің бірі салынды. Келесі 200 жылдың ішінде Хоар отбасы көптеген мұралық заттарды, оның ішінде үлкен кітапхана мен өнер жинақтарын жинады. 1902 жылы үй өртенді, бірақ көптеген мұралар сақталды және үй дерлік сол стильде қайта салынды. Мүліктің соңғы Хоар отбасы мүшесі, сэр Генри Хью Артур Хоар, 1946 жылы, өлімінен бір жыл бұрын үй мен бақтарды Ұлттық трастқа табыс етті. Оның ұлы және жалғыз мұрагері, Корольдік Дорсет атты әскерінің капитаны Генри Колт Артур "Гарри" Хоар, 1917 жылдың 13 қарашасында Бірінші дүниежүзілік соғысы кезінде Мұгар қырқасы шайқасында алған жарақатынан қайтыс болды.
Көркем туындылар жинағы
Генри Хоардың өнер жинағы Стоурхедте қойылған; оның сатып алған туындылары Палладиан сарайының 'Painted Alcove' немесе итальяндық бөлмесінде ұсынылған. Хоардың жинағында көптеген қолмен боялған гравюралар бар – кейбір жағдайларда, олар майлы бояу сияқты шеберлікпен боялғандықтан, оларды майлы картина деп қателескен. Бұл гравюралар итальяндық шеберлердің (мысалы, Даниэле да Вольтерра және Карло Маратта) туындыларының көшірмелері, ал қол бояуы "Мистер Студио" деп белгілі, фламанд суретшісі Хендрик ван Линттің ұлы Джакомо Ван Линтке жатқызылады (әкесімен бірлесіп жұмыс істеген болуы мүмкін).
Басқа ғимараттар
Стоурхедтегі жылдықтардың негізгі дизайны Колен Кэмпбеллдің еңбегі болғанымен, жылдар өте келе оның дамуына басқа сәулетшілер де атсалысты. 1719 жылы жылдықтарды салуға Генри Хоардың жеңістігі Уильям Бенсон да жауапты болды. Франсис Картрайт, шебер құрылысшы және сәулетші, «Палладиандық үлгідегі білікті провинциялық дизайнер» ретінде танымал болды, ол 1749 және 1755 жылдар аралығында Стоурхедте жұмыс істеді. Картрайт ағаш және тас сияқты материалдарды кесуде шебер болған және оның Стоурхедке қосқан үлесі осы салаға қатысты деп есептеледі. Натаниел Айресон – жылдықтардағы көптеген жұмыстарды орындаған шебер құрылысшы, осы жұмысының арқасында 1720 жылы ол мансабын бастады. Алғашқы жылдықтар өзгеріссіз сақталды, бірақ уақыт өте келе өзгертулер мен қосымшалар енгізілді. Генри Флиткрофт мүліктің ішінде үш ғибадатхана мен мұнара салды: Церера ғибадатханасы 1744 жылы, Геркулес ғибадатханасы 1754 жылы және Аполлон ғибадатханасы 1765 жылы салынды; сол жылы ол Альфред мұнарасын жобалады, бірақ ол 1772 жылға дейін салынбады. Сэр Ричард Колт Хоардың иелігінде, тасшы және геодезист Джон Картер жерге әсем коттедж қосты (1806), ал сәулетші Уильям Уилкинс грек стиліндегі ложа жасады (1816).
Бақтар мен ескерткіштер
Стоурхедтегі көл жасанды түрде жасалған. Көлді айналып өтетін жол Энейдің жер астына түсуіне ұқсас саяхатты елестеуге арналған. Грек мифологиясынан өзге, көлдің орналасуы Александр Поптың айтқан "жердің руы" тұжырымын еске түсіреді. Отбасы мен жергілікті тарихты еске алу үшін ғимараттар мен ескерткіштер салынған. Генри Хоар өнер жинаушы болған; оның туындыларының бірі Клод Лорреннің "Делостағы Энейі" болды, ол бақтың көркемдік дизайнына әсер еткен деп саналады. Флиткрофт жобалаған көлге баруға шақырады, бірақ жеткен соң көлдің қарсы жағалауынан ашылатын көріністер қызықтырады. Суға батып кеткен жолдың қолданылуы ландшафтты көршілес аймақтарға жалғастыруға мүмкіндік береді, соның арқасында көрермен айналасындағы панораманы тамашалай алады. Пантеон бақтың ең маңызды көрнекі ерекшелігі саналды. Ол Хоардың иелігіндегі көптеген суреттерде бейнеленген, Энейдің саяхатын көрсетеді. Бақтағы өсімдіктер әртүрлі көңіл-күйді тудыру үшін орналастырылған, келушілерді ойлар әлеміне жетелейді. Бақты Генри Хоар II жобалаған, ол 1741 және 1780 жылдар аралығында шағын өзенге тоған салып, үлкен көлге айналдырған, бұл классикалық 18-ғасырлық стильде жасалған. Оның шабыты Клод Лоррен, Пуссен және әсіресе итальяндық пейзаждардың утопиялық түрлерін суреттеген Гаспар Дуге болды. Көлге дейінгі ерте ерекшелік – Флора ғибадатханасы (1744–46), онда қазір 1770–1771 жылдар аралығында Коад тасынан жасалған Боргезе вазасының көшірмесі орналасқан. Көл жағасындағы ерекшеліктерге көлдің шығыс жағындағы бес аркалы Палладиан көпірі, көлдің оңтүстігіндегі жол үстіндегі Rockwork көпірі және батысындағы үңгір мен готикалық коттедж кіреді. Бақта сонымен қатар Еуропаның Ұлы саяхатынан алынған көріністерге арналған бірнеше ғибадатханалар бар. Баққа қарап тұрған төбеде 1839 жылғы обелиск және Генри Флиткрофттың 1772 жылы жобалаған 50 метрлік биіктіктегі кірпіштен салынған Король Альфред мұнарасы орналасқан. Екінші төбеде Аполлон ғибадатханасы рододендрондарды, суды, каскадтарды және ғибадатханаларды тамашалауға мүмкіндік береді. Ортағасырлық үлкен Бристоль жоғары айқасы Бристольден баққа көшірілген. Бақта әлемнің түкпір-түкпірінен әкелінген көптеген ағаштар мен бұталар өседі. Генри Хоар II-нің немересі Ричард Колт Хоар 1783 жылы Стоурхедті мұраға алды және классикалық және готикалық стильдерге сай келмейтін бірнеше элементтерді алып тастады (соның ішінде түрік шатыры). Ол сондай-ақ егістікті едәуір арттырды – Аполлон ғибадатханасы Колт Хоардың кезінде егілген орманды беткейден көтеріледі. Ол сол заманғы антиквариаттық құмарлықпен, өзінің пионерлік "Ежелгі Уилтшир тарихы" еңбегі үшін 400 көне жерлеу орнын қазып зерттеді. Бақ 1987 жылы ерекше тарихи маңызы бар тарихи парктер мен бақтар тізіліміне І дәрежеде енгізілді.
Типографияда
Ұлттық Трасттың корпоративтік шрифті, Пол Барнс жасаған, шамамен 1748 жылы салынған үңгірдегі жазу үлгісінде жасалған. Бұл жазу 1960 жылдар шамасында қателік салдарынан жойылды, ал фотосуреттерден оның көшірмесі жасалды.