Кіріспе

Фибоначчи тізбегіне негізделген кездейсоқ математикалық тізбек. Математикада, кездейсоқ Фибоначчи тізбегі – қайталану қатынасы арқылы анықталатын Фибоначчи тізбегінің стохастикалық аналогы, онда + немесе − белгілері тең ықтималдықпен кездейсоқ таңдалады, әрбір шама үшін тәуелсіз. Гарри Кестен мен Хиллель Фюрстенберг теоремасы бойынша, осындай кездейсоқ қайталама тізбектер белгілі бір экспоненциалдық жылдамдықпен өседі, бірақ осы жылдамдықты дәл есептеу қиын. 1999 жылы Дивакар Вишванат кездейсоқ Фибоначчи тізбегінің өсу жылдамдығы 1.1319882487943-ке тең екенін көрсетті, бұл математикалық тұрақты кейін Вишванат тұрақтысы деп атады.

Өсу қарқыны

Иоганн Кеплер n-нің өскен сайын Фибоначчи тізбегінің (Fn) тікелей келесі мүшелерінің қатынасы шамамен 1.61803 болатын алтын қатынасқа жақындасатынын анықтады. 1765 жылы Леонард Эйлер бүгінде Бине формуласы деп аталатын нақты формула жариялады, ол Фибоначчи сандарының алтын қатынас φ-ға тең экспоненциалдық жылдамдықпен өсетінін көрсетеді. 1960 жылы Хиллель Фюрстенберг пен Гарри Кестен кездейсоқ матрицалардың жалпы класы үшін норманың λn ретінде өсетінін көрсетті, мұнда n – факторлар саны. Олардың нәтижелері кездейсоқ Фибоначчи тізбегін де қамтитын кездейсоқ тізбектерді құру процестерінің кең класына қолданылады. Соның салдарынан, |fn| н-ші түбірі дерлік сөзсіз тұрақты мәнге немесе бірге бірге ықтималдықпен жақындайды:

Осы тұрақты мәнге қатысты нақты өрнекті 1999 жылы Дивакар Вишванат тапты. Ол Фюрстенбергтің кездейсоқ матрица көбейтіндісінің Ляпунов көрсеткішіне арналған формуласын және Стерн-Броко ағашындағы белгілі бір фракталдық өлшем бойынша интегралдауды пайдаланды. Сонымен қатар, Вишванат жоғарыдағы сандық мәнді дөңгелектеу қатесін талдау арқылы расталған қозғалмалы нүктелік арифметиканы қолданып есептеді.