Кіріспе

Шотланд саясаткері

Деннис Эндрю Канаван (8 тамыз 1942 жылы туған) – шотланд саясаткері. Ол 1974 жылдан 2000 жылға дейін Фолкирк Вест (1974 жылдан 1983 жылға дейін Вест-Стирлингшир деп аталған) округінің Парламент депутаты болды, бастапқыда Еңбек партиясының мүшесі ретінде, кейін тәуелсіз депутат ретінде. Одан кейін ол 1999 жылдан 2007 жылға дейін Фолкирк Вест округі үшін Шотландия Парламентінің тәуелсіз депутаты болып қызмет етті. 2014 жылы ол 2014 жылғы Шотландия тәуелсіздігі референдумында тәуелсіздік үшін үгіттеген «Иә, Шотландия» атты ұйымның кеңесшілер кеңесінің төрағасы болды.

Ерте өмір

Кауденбитте туған Канаван, Кауденбиттегі Сент-Брайд және Сент-Колумба мектептерінде, Дригранждегі Сент-Эндрю колледжінде және Эдинбург университетінде білім алған. 1968 жылдан 1974 жылға дейін мектеп мұғалімі болып жұмыс істеді, ал парламентке алғаш рет сайланған кезде Эдинбургтегі Holy Rood орта мектебінің оқу ісі жөніндегі орынбасары болды. Канаван сонымен қатар Стирлингтегі Сент Моданс орта мектебінде математика пәнінің жетекшісі болды.

Ұлыбритания Парламенті

Ол 1974 жылы Стирлинг аудандық кеңесіндегі Лейбористік партия тобының жетекшісі болды және сол жылдың қазан айында Батыс Стирлингширден Лейбористік партияның Парламент мүшесі (депутат) болып сайланды. Шекаралар өзгергеннен кейін ол 1983 жылдан 2000 жылға дейін Фолкирк-Весттен депутат болды. 1980-1981 жылдары Шотландия парламентінің Лейбористік партия тобының төрағасы болды. 1975 жылы ол мектептердегі дене жазасын жою туралы заң жобасын ұсынуға тырысты және оның күш-жігері Еуропалық адам құқықтары жөніндегі комиссияға ұсынылған істің бір бөлігі болды, нәтижесінде ол жойылды. Ол Блэр үкіметінің жалғыз ата-аналардың балаларына арналған жәрдемақыны кесіп тастау, студенттік гранттарды жою және оқу ақысын енгізу туралы ұсыныстарына қарсы дауыс берді. Спортқа құштар, ол Вестминстердегі Шотландия спорт тобының және Шотландия Парламентіндегі Крос-партиялық спорт тобының негізін қалаушысы және төрағасы болды. Ол марафонды үш сағаттан кем уақытта, ал Бен-Невис жарысын екі сағаттан сәл артық уақытта аяқтады. 1967 жылы Шотландия құрамасы атынан британ университеттерінің футбол чемпионатында алтын медаль жеңіп алды. Гарри Ридтің "Соңғы сыбызғы?" атты кітабында Канаванның 1977 жылы Уэмбли стадионына басып кіргені, Шотландия Англияны жеңгеннен кейін алаңнан бір бөлігін жыртып алғаны айтылады. Ол халықаралық істерге белсенді қызығушылық танытып, Парламенттің Сыртқы істер және халықаралық даму комитеттерінің мүшесі болды. Ол әлі де Ядролық қаруды жою кампаниясының және Amnesty International ұйымының мүшесі болып табылады және қақтығыстарды бейбіт жолмен шешуге қызығушылық танытады. Ол 1989 жылдан 1997 жылға дейін Парламенттік Лейбористік партияның Солтүстік Ирландия комитетін басқарды және «Түрбуленттілік» кезеңінде Ирландияға бірнеше парламенттік делегацияларын жетектеді. Ол 1992 жылдан 2000 жылға дейін Британдық-Ирландиялық парламентаралық органында қызмет етті. Шотландия Парламентінің Еуропа және сыртқы қатынастар комитетінің мүшесі ретінде ол Шотландия мен Ирландия арасындағы ынтымақтастық мүмкіндіктері туралы есептің авторы болды. Ол сектанттық және нәсілшілдікке қарсы жиі сөйлейді.

Шотландия Парламенті

Саяси өмірінің барысында Канаван Шотландия парламентінің құрылуы үшін өткен науқанда жетекші рөл атқарды. Еңбек партиясы оппозицияда болған кезде, ол Шотландиялық Еңбек партиясы депутаттарының атынан децентрализация мәселесі бойынша бүкіл ел бойынша кеңесу жүргізді, нәтижесінде Шотландия парламентін құру және оған кіріс жинау құқығын беру туралы заң жобасы жарияланды. Алайда, 1999 жылы Шотландия парламентіне алғашқы сайлаулар өткенде, Жаңа лейбористік партия жетекшілігі оны, жергілікті партия мүшелерінің 97% қолдауына қарамастан, ресми кандидат ретінде қабылдамады. Сондықтан ол тәуелсіз кандидат ретінде сайлауға түсті және осының салдарынан партиядан қуылды. Шотландия Ұлттық партиясына қосылуы мүмкін деген қауесет тарады, бірақ ол басқа партияға мүше болған жоқ. Ол дауыс берушілердің шамамен 55 пайызының қолдауымен жеңіске жетті, бұл 1999 жылғы сайлауда парламент депутатының (MSP) ең үлкен артықшылығы болды. 2000 жылы ол Вестминстердегі мандатын тастап, Шотландия парламентінде сайлау округіндегі сайлаушыларын өкілдік етуге көшті. Канаван 2003 жылы Холирудтағы өкілдігін 55,7 пайыз дауыспен сақтап қалды, бұл Шотландиядағы ең үлкен артықшылық болды. Шотландия парламентінде ол Еуропа және Сыртқы қатынастар комитетінің мүшесі және 1999 жылдан бастап Барлық партиялық спорт тобының төрағасы болды. 2003 жылы ол шотланд футбол федерациясын сынға алды, өйткені «Фолкерк» футбол клубы Бірінші лигада жеңіске жеткеніне қарамастан, Шотландия Премьер-лигасына жолдама алмады. Ол «Фолкерк» клубының қоғамдық пайдалануға арналған жаңа стадион салуына қолдау көрсетті және әлі күнге дейін клубтың ойындарына қатысып жүреді. Ол сондай-ақ «Милтон Аматерс» футбол клубының құрметті президенті. Канаван тауға серуендеуді ұнатады және Шотландия парламентінде ауылдық жерлерге қол жеткізу құқығын қорғады, соның нәтижесінде Елді реформа (Шотландия) заңына түзетулер енгізіліп, осы құқық патшайымның жерлеріне дейін кеңейтілді. Қазіргі таңда ол «Ramblers Scotland» ұйымының президенті. Ол Сент-Эндрю күнін ұлттық мереке ретінде атап өту идеясын ынталы түрде қолдайды және осы мақсатқа жету үшін ұсынған заң жобасы 2007 жылғы Сент-Эндрю күні мерекесі (Шотландия) заңы ретінде қабылданды.

Зейнеткерлік

Ол 2007 жылғы Шотландия парламенті сайлаулары алдында зейнетке шығуын жариялағанда, Шотландия парламентінің ең ұзақ қызмет еткен парламентарийі болды, Вестминстер және Холирудта барлығы 33 жыл қызмет еткен еді. Осы хабарламадан кейін ол Шотландия парламентінің отырыс залында басқа депутаттардың ыстық ықыласын алды, ал бірінші министр Джек Макконнелл оны "ұзақ жылдар бойы көрнекті парламентарий" деп бағалады. 2010 жылдың сәуір айында Канаван 2010 жылғы жалпы сайлауда Фолкирк округынан Шотландия Ұлттық партиясының үміткері Джон МакНаллиді қолдайтынын мәлімдеді. Фолкирк – Канаванның бұрынғы Вестминстер сайлау округінің жалғасы. Ол Стирлинг және Стратклайд университеттерінен құрметті доктор дәрежесін алған. Оның қоғамдық қызметін ескере отырып, Фолкирк кеңесі жастарды оқуларын жалғастыруға немесе жоғары білім алуға, сондай-ақ өздерінің қабілеттерін басқаларға көмектесу үшін пайдалануға ынталандыру мақсатында Деннис Канаван атындағы стипендияны құрды.

Жеке өмір

Канаванның Эльнор Канаванмен некесі ажырысып бітті. Олардың төрт баласы болған, олардың бәрі одан бұрын қайтыс болды; сондай-ақ оның серігінен ұлы бар.

Өмірбаян

Оның "Let the People Decide" атты автобиографиясы 2009 жылдың қыркүйек айында "Birlinn" баспасынан шықты.