Кіріспе
Бодисерфинг – серфинг тақтасы немесе бодиборд сияқты қандай да бір жүзуге көмектесетін құралсыз толқынға мініп жүру өнері және спорты. Бодисерфингшілер көбінесе қозғалысқа көмектесетін, толқынды ұстауға, онымен жүруге және толқыннан шығуға мүмкіндік беретін жүзу қанаттарымен жабдықталады. Кей бодисерфингшілер ағаштан немесе көбіктен жасалған қолды қолданады, ол судың қарсылығын азайту үшін кеудені судан көтеруге көмектеседі, мұндай әдіс қолмен суға түсу деп аталады және бодисерфингтің бір саласы болып табылады. Бодисерфинг үшін ең қолайлы толқындар тік, жылдам және көбінесе серфинг тақтасында мініске жарамсыз жағажай толқындары болып табылады. Ең танымалдары – Гавайидегі Оаху аралының шығыс жағалауындағы Сэнди Бич және Макупу. Калифорния штатының Ньюпорт-Бич қаласындағы «Уэдж» толқыны – құмды соққымен ұрып, зор күшпен келетін биік толқын. Sports Illustrated журналы 1971 жылы оны «жағалаудағы зор шу» деп сипаттаған. Әлемдік деңгейдегі бодисерфинг толқындары бар басқа да аймақтар: Хосегор (Франция), Пуэрто-Эскондидо (Мексика) және Назаре (Португалия). Белгілі бодисерфингшілер: Гавайиден Буффало Кеаулана және Шон Енока; калифорниялықтар Бад Браун, Кенди Калхун, Ларри Ланбек және Микки Муньос; «Уэдж» толқынында жүрген Фред Симпсон, Терри Уэйд, Кевин ‘Мел’ Томан және Томас ВанМелум; австралиялықтар Дон МакКреди, Тони Хаббард, Макс Уатт және Майкл Фей. Гавайилік құтқарушы Марк Каннингэм 1970 жылдардың ортасынан 1990 жылдардың басына дейін әлемдегі ең үздік бодисерфингші деп есептелді. Тоғыз дүркін бодибординг әлем чемпионы Майк Стюарт осы спорттың жетекшісіне айналды және Pipeline толқынында алғашқы рет «бочканы» жасады.
Bodysurfing is the art and sport of riding a wave without the assistance of any buoyant device such as a surfboard or bodyboard. Bodysurfers often equip themselves with a pair of swimfins that aid propulsion and help the bodysurfer catch, ride, and kick out of waves. Some bodysurfers also use a wooden or foam handplane, which helps to get one's chest out of the water to reduce drag, this is known as handplaning and is an offshoot of bodysurfing. Some of the best waves for bodysurfing are steep, fast, tubing beachbreak waves that are often unsuitable for boardsurfing; two of the best known are Sandy Beach and Makapuu on the east shore of Oahu in Hawaii. The Wedge, in Newport Beach, California, a ferocious sand pounding peak wave aptly described by Sports Illustrated in 1971 as "a great big screaming shorebreak," has for decades been bodysurfing's most fearsome and famous break. Other regions with world class bodysurfing waves include Hossegor (France), Puerto Escondido (Mexico), and Nazaré (Portugal). Distinguished bodysurfers include Buffalo Keaulana and Sean Enoka of Hawaii; Californians Bud Browne, Candy Calhoun, Larry Lunbeck, and Mickey Muñoz; Wedge riders Fred Simpson, Terry Wade, Kevin 'Mel' Thoman and Thomas VanMelum; and Australians Don McCredie, Tony Hubbard, Max Watt, and Michael Fay. Hawaiian lifeguard Mark Cunningham, a sublimely smooth master at the board dominated Pipeline, was unanimously regarded as the world's premier bodysurfer from the mid 1970s to the early '90s; nine time bodyboarding world champion Mike Stewart then become the sport's dominant presence, and was the first to do a barrel roll at Pipeline.
Тарих
Бодисерфинг бордсерфингтен бұрын пайда болған, ал бордсерфинг өзі, Гавайи университеті антропологы Бен Финнидің пікірінше, б.з.д. 2000 жылға дейін соңғы мерзімде болуы мүмкін. Дегенмен, бодисерфинг тарихы жазылған деректерде бордсерфингтікінен кейін басталады. 1899 жылы австралиялық Фред Уильямсқа полинезиялық аралдық Томми Танна, Сиднейге бағбандық жұмыс істеу үшін әкелінген, бодисерфингті үйретті; Уильямс өз кезегінде жергілікті «толқынға түсушілерге» толқындарға қалай секіру керектігін үйретті. Бодисерфингті алғаш рет 1920-жылдардың ортасында АҚШ-та Лос-Анджелестік Олимпиада чемпионы, жүзуші Уоли О'Коннер танымал етті. Ол жергілікті жағажайларға барып, толқынға қарсы жүзіп, су астына сүңгіп, құмнан бұрылыс жасап, жағадан шығатын ақ толқынды жарып, көрермендердің назарын өзіне аударды. (USC футболшысы Марион Моррисон, Калифорнияның ерте бодисерфері, 1926 жылы Балбоа пирсінің жанында толқынмен жүзгенде иығындағы байланыстырылған тіндерін жыртып алды; ұйымдастырылған спортпен айналысуын тоқтатқан Моррисон Голливудқа барып, Джон Уэйн деп аталды). 1931 жылы Лос-Анджелес бодисерфері Рон Драммонд «The Art of Wave Riding» атты 26 беттік нұсқаулықты, бодисерфинг негіздері және серфинг туралы алғашқы кітапты жариялады. Калифорниялық серфер Оуэн Черчилль келесі жылы Гавайиге сапар шегіп, жергілікті тұрғындардың құрметтің күшін арттыратынын, соның арқасында толқындарды оңай ұстай алатынын байқады, олар үшін құрма жапырақтарын табандарына шайырмен бекітетін. Черчилль бұл ойды есінде сақтап, 1940 жылы бодисерфинг жабдықтарының стандарты болған Черчилльтің «Duck Feet» жүзу қанаттарын ұсынды. Сонымен қатар, сол шамада Санта-Моникадағы құтқарушы Кал Портер толқын бетімен жағажайға қарамастан бұрышпен жүзуді өзімен-өзі үйренді. Сол кезде ондаған мыңдаған жағалауда тұратын американдықтар толқындарға құмар болды. 1940 жылы «Life» журналында жарияланған «Серфинг – жазғы сүйікті спорт» мақаласында «Калифорниядағы әрбір ұл мен қыз дерлік – тәжірибелі толқынмен жүзуші» делінген. Бордсерфинг, кілемшемен жүзу және бодиборд келесі жылдары мен онжылдықтарда танымал бола бастады және одан да көп назар аударды, бірақ бодисерфинг, көбінесе туристер мен жылы айларда келушілердің арасында, әрқашан ең танымал толқынмен жүзу түрі болып қала берді.
Конкурстар
Бодисерфингтің ұйымдастырылған жарыс тізбектері немесе лигалары, немесе нақты әлем чемпионаты жоқ. Дегенмен, шектеулі сандағы жеке жарыстарға толық уақытты бодисерфингпен айналысатын шағын халықаралық қатысушылар көптен бері қатысып келеді. 1977 жылы құрылған ең ірі екі шара – жаздың ортасында өтетін Оушенсайд әлемдік бодисерфинг чемпионаты және әдетте қаңтар айында өткізілетін Пайплайн бодисерфинг классикасы. Ұзақ жылдар бойы спорттың ең беделді жарысы саналған Пайплайн классикасы 1980 жылы алғашқы кәсіби бодисерфинг жарысы болды, бірақ ұйымдастырушылар демеушілер таба алмағандықтан, көп ұзамай қайтадан әуесқой статусына көшті. Пайплайн бодисерфинг классикасы «Банзай құбыры»нда өткізіледі. Пайплайн бодисерфинг классикасы алғаш рет 1971 жылғы ақпан айында ұйымдастырылды. 1988 және 1989 жылдарғы Океан-Сити жарыстарында Грег Карл екі жарысты да үлкен артықшылықпен жеңіп алды. Оның тақтасы бұрын жағажайдың шетінде орналасқан, бірақ жаңадан келгендерге орын беру үшін алынып тасталды. Соңғы кезде командалық бодисерфинг жарыстары, мысалы, Австралияның Сидней қаласында өткізілетін Австралиялық бодисерфинг классикасы сияқты шаралар танымал бола бастады.
Қауіптер
Бодисерфинг жиі мойын жарақаттарына және өлімге алып келеді, себебі осымен айналысушылар көбінесе бастары алға қарай батып, жағаға жақын, беткей суға құлайтын үлкен толқындарда сырғанады.