Кіріспе

Америкалық бейсболшы (1875-1926), 1970-ші жылдардағы питчер

Эдвард Стюарт Планк (31 тамыз 1875 – 24 ақпан 1926), «Геттисбург Эдди» деген лақап атымен танымал, американдық кәсіби бейсболшы. Питчер Планк 1901 жылдан 1914 жылға дейін «Филадельфия Атлетикасы», 1915 жылы «Сент-Луис Терриерс», 1916 және 1917 жылдары «Сент-Луис Браунс» командаларында ойнады. Планк 200 ойын, содан кейін 300 ойын жеңген алғашқы солжақ питчер болды, қазір 326 мансаптық жеңісімен солжақ питчерлер арасында барлық уақыттағы жеңістер бойынша үшінші орында (барлық уақытта 13-ші) және 66 ойынмен солжақ питчерлер арасында мансаптық жеңістер бойынша бірінші орында тұр. Планк ойнаған кезде «Филадельфия» бес рет Әлем сериясына қатысты, бірақ ол жарақат алғандықтан 1910 жылғы Әлем сериясынан тыс қалды. Планк Әлем сериясындағы мансабында 1.32 орташа ұпай жинады, бірақ ол бұл ойындарда 2-5 есебімен сәттіліксіз болды. Планк 1926 жылы инсульттан қайтыс болды. 1946 жылы ол Ардагерлер комитетімен Бейсбол Даңқы залына сайланды.

Ерте өмір

Планк Пенсильвания штатының Геттисбург қаласына жақын жердегі фермада өскен. Ол Марта МакКрири мен Дэвид Планктың жеті баласының төртіншісі болды. Оның әкесі Геттисбургте мектеп директоры және салық жинаушы болған. Планк 17 жасқа дейін бейсбол ойнамаған, содан кейін Геттисбург ауданындағы жергілікті командалар үшін ойнай бастады. Ол бейсбол добын амбардың есігіне лақтырып жаттығу жасады, ал әкесі есікте қалған ойықтар үшін оны жазалады. Планк шамамен 22 жаста болғанда, Геттисбург колледжінің питчинг жаттықтырушысы Фрэнк Форман оны колледждің бейсбол командасына қатысуға шақырды. Бірақ келесі мамыр айында Форман Планкті Филадельфия Атлетикс командасының басқарушысы Конни Макке ұсынды, оған Планктың ойыны ұнады және онымен келісімшартқа қол қойды. Планк өзінің үлкен лигасындағы дебютін 1901 жылғы 13 мамырда Атлетикс сапында өткізді. Жаңадан келген ойыншы ретінде Планк жақсы өнер көрсетті. Атлетикс 1910 жылы Әлем сериясына оралды, бірақ Планк қол ауруынан қатыса алмады, бірақ газеттер оның серия кезінде табанына тұратынын болжады. 1911 жылы Планк 1901 жылғы командадан қалған соңғы Атлетикс мүшесі болды. 1911 жылғы команда Әлем сериясына қатысып, тағы да Гиганттармен кездесті. Планк екінші ойында жеңіске жетіп, бесінші ойында жеңіліске ұшырағаннан кейін, Атлетикс серияны алты ойында жеңді. 1913 жылы Атлетикс және Гиганттар Әлем сериясында тағы да кездесті, ал Планк екінші және бесінші ойындарда Мэтьюсонмен кездесті. Мэтьюсон екінші ойында Гиганттардың жеңісін қамтамасыз ету үшін Планктың оныншы иннингтегі соққысын қабылдады, бірақ Планк және Атлетикс серияның бесінші және шешуші ойында Мэтьюсонды 3:1 есебімен жеңді. 1914 жылы Планк Филадельфиямен өткізген соңғы жылы тағы да Әлем сериясына қатысты. Планк екінші ойында толық ойын өткізді, бірақ 1:0 есебімен жеңіліп, Бостон Брэйвз командасы серияны төрт ойында жеңіп алды. Филадельфиядағы мансабында Планк жеті рет 20 жеңіске жеткен ойынның ең тұрақты питчерлерінің бірі болды. Ойнаған төрт Әлем сериясында Планк 1.32 ERA көрсетті, бірақ 2–5 жеңіс-жеңіліс көрсеткішіне ие болды. Планк Атлетикс командасының ең жақсы питчерлерінің бірі болғандықтан, Мак оны Әдетте Әлем сериясында Атлетикс Гиганттармен ойнағанда, тағы бір Даңқ залынан шыққан Кристи Мэтьюсонмен кездестірді. Планк өзінің Әлем сериясының барлық алты бастамасында да толық ойын өткізді. Оның тыныш мінезі оны басқа Атлетикс питчерлері, мысалы, Даңқ залынан шыққан Уодделл мен Чиф Бендер сияқты БАҚ назарынан тыс қалдырды, бірақ Планк осы екеуінен де көп ойын жеңді. 1914 жылдың қарашасында Планк Нью-Йорк Хайлендерске сатылады деген қауесет тарады. Желтоқсан айында Планк Федералды лигада ойнауға келісімшартқа қол қойды. Мак Планктың кетуіне өкініш білдірмеді, "Мен оған сәттілік тілеймін. Мен онымен аяқтап қалдым. Ол ақшаны іздеді. Ол керемет питчер еді және әлі де жақсы питчер", - деді ол. Ол заңсыз лиганың Сент-Луис Терриерс командасында ойнап, 21 ойын жеңіп алды, бұл оның 20 жеңіске жеткенінің сегізінші және соңғы реті болды. Кейбір бейсбол анықтамалық еңбектер Федералды лиганы үлкен лига ретінде танудан бас тартады, сондықтан Планкқа жеті 20 жеңіске жететін маусым мен 305 жалпы жеңіске ие болды. Федералды лига тарағаннан кейін Планк еркін агенттікке өтініш берді, бірақ 1916 жылы Сент-Луис Браунс командасына тиесілі деп жарияланды. Сол жылдың қыркүйек айында Планк тағы он маусымға дейін алаңға шыға алатынын болжап, "Бұл маусымда басқа жылдарға қарағанда көбірек топқа ие болғанымды білмеймін, бірақ кез келген жағдайда менде бұрынғыдай көп нәрсе бар деп ойлаймын" деді. Алайда 1917 жылдың маусым айында газеттер Планктың мансабының аяқталғанына хабар берді; ол қол проблемаларымен күресті және бір сәтте жүйке бұзылуына байланысты командадан кетті. 1917 жылдың қазанында Планк бейсболдың стресінен туындаған іш ауруына байланысты зейнеткерлікке шықты. Оның соңғы ойыны 1917 жылғы 6 тамызда Уолтер Джонсон мен Вашингтон Сенаторларына қарсы 1:0 есебімен 11 иннингтік толық жеңіліс болды. Оның мәлімдемесін ескермей, Нью-Йорк Янкис урбан Шокер мен Ник Каллоп, Фриц Мейсел мен Джо Гедеон, Лес Нунамейкер және Планк пен Дел Пратт үшін Браунс командасына ақша берді. Планк Нью-Йоркке хабарлаудан бас тартып, зейнеткерлікке шыққандығын айтты. Сонымен қатар, ол 1921 жылға дейін АЛ-де ең көп ұтып алған (сол немесе оң қолы) питчер болды, ол Уолтер Джонсоннан асып түсті. Планк жақсы боксшы ретінде танымал болды. Оның ең танымал соққысы "қайырмалы от" деп аталды. Денесі арқылы лақтырылған, ол үйге бұрыштап жетті, бұл соққыны ұстауды қиын етіп, әсіресе сол жақтан ойнайтындар үшін қиын болды. Жақсы мінезді Планк Атлетикс штабындағы жаңа питчерлерге кеңес беруге уақыт бөлді, сондай-ақ команданың талпынышпен жүретін маскоты Луи Ван Зельстпен достық қарым-қатынас жасады. Планк мансабынан кейін денсаулығы нашарламады, бірақ 1926 жылғы 22 ақпанда оның әйелі күйеуінің сол жағынан паралич болғанын және сөйлеуінің бұзылғанын көрді. Планк үйіне келгеннен кейін, отбасылық дәрігері мен әйелі оны емдеу үшін ауруханаға жатқызудың орнына сол жерде қалдыруға шешім қабылдады. Пичер қысқа ғана уақытқа жақсару белгілерін көрсетті, содан кейін есінен айырылу эпизодтары басталды. Ол сөйлеу қабілетін жоғалтты және 24-і күні ешкім оның жазылуын күтпеді. Ол күні сағат 14:49-да қайтыс болды. Оның қайтысынан кейін екі күннен кейін Планктың жаназасы Геттисбургтегі Бірінші Пресвитериан шіркеуінде өтті. Пастор У. С. Спейс: "Эдди өзінің ерлігіне, ата-анасына, әйеліне және үйіне, Құдайына және шіркеуіне адал болды. Кез келген адам туралы одан жақсы не айтуға болады?" деді. Анна 1955 жылы қайтыс болғанға дейін тағы 29 жыл өмір сүрді. Бұрынғы командаласы Джек Кумбс: "Мен сол кезде көптеген бейсболшылар қазіргідей болмаған шақта, осылай шабыттандыратын адаммен тығыз байланыста болғаныма әрқашан ризамын" деді. Планк Эрмесон және Жақсы Самаритян ложасының 336-мүшесі болды.

Мұра

1943 жылы бұрынғы командаласы Эдди Коллинз Планкті бейсболдағы ең ұлы тастаушы ретінде еске алды. "Ең жылдам емес, ең қиын емес, және ең көп мүмкіндіктерге ие емес, бірақ жай ғана ең ұлы", - деді Коллинз. Бейб Рут оны соққы беру ең қиын тастаушы деп есептеді, ал Тай Кобб оны барлық уақыттағы командасына қосты. Геттисбург колледжі Эдди Планк қайтысынан кейін көп ұзамай колледж аумағында Эдди Планк еске алу спорт залын салуды жоспарлады. Спорт зал 1927 жылы аяқталды және 1962 жылға дейін баскетбол және күрес сияқты жабық спорт түрлері онда өткізілді. Геттисбург қаласының орталығындағы бір мейрамхана Планктың мансабын құрметтейді. Планктың балалық шағындағы шаруашылығының бір бөлігі Планк өрісі деп аталатын тұрғын үйлерден тұрады. Оның иесі Arizona Diamondbacks командасының иесі Кен Кендрик болды және ол Кендрик Бейсбол Даңқы залына берген коллекцияның бір бөлігі еді. Әлемдегі ең құнды бейсбол карточкасы, T206 Honus Wagner карточкасы да сол коллекцияда сақталған. Эдди Планк туралы алғашқы толық биография, Лоуренс Норрдың "Геттисбург Эдди: Эдди Планктың тарихы" кітабы, 2018 жылы Sunbury Press баспасында жарық көрді.