Телескоп ұстағыштары: құрылымы, түрлері (көзқарастыру, бекітілген). Жұлдызды бақылау үшін дәлдік және іске қосуды қамтамасыз етеді. Астрономия үшін маңызды!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Телескопты қолдайтын механикалық құрылым
Mechanical structure which supports a telescope
Телескоп тұғыры – телескопты қолдайтын механикалық құрылым. Телескоп тұғырлары телескоптың салмағын ұстап тұруға және құралды дәл бағыттауға арналған. Жылдар бойы көптеген тұғырлар жасалды, ең көп күш Жердің айналуымен бірге бекітілген жұлдыздардың қозғалысын қадағалай алатын жүйелерге жұмсалды.
A telescope mount is a mechanical structure which supports a telescope. Telescope mounts are designed to support the mass of the telescope and allow for accurate pointing of the instrument. Many sorts of mounts have been developed over the years, with the majority of effort being put into systems that can track the motion of the fixed stars as the Earth rotates.
Тіркемелері
Белгілі бір телескоп орнатылымдары бір позицияда толығымен бекітілген, мысалы, тек тік жоғары қарауға арналған зениттік телескоптар және Кассиопея А-ны бақылауға салынған Ұлттық радиоастрономия обсерваториясының Грин Банк бекітілген радио "мүйізі".
Fixed telescope mounts are entirely fixed in one position, such as Zenith telescopes that point only straight up and the National Radio Astronomy Observatory's Green Bank fixed radio 'horn' built to observe Cassiopeia A.
Қалқымалы құрылғылар
Тұрақты биіктік орнатуларында негізгі оптика көбінесе белгілі бір биіктік бұрышында бекітіліп, көлденең жазықтықта (азимут бойынша) айналады. Олар бүкіл аспанды көруге мүмкіндік береді, бірақ объектіні тек белгілі бір биіктік пен азимуттан өтетін қысқа уақыт ішінде ғана бақылауға болады.
Fixed altitude mounts usually have the primary optics fixed at an altitude angle while rotating horizontally (in azimuth). They can cover the whole sky but only observe objects for the short time when that object passes a specific altitude and azimuth.
Транзиттік тұрақтар
Транзиттік монтировкалар – азимут бойынша бекітілген, бірақ биіктік бойынша айналатын, әдетте солтүстік-оңтүстік осіне бағытталған бір осьті монтировкалар. Бұл телескопқа бүкіл аспанды қарауға мүмкіндік береді, бірақ ғана Жердің айналымы нысаналарды солтүстік-оңтүстік (меридиан) тар сызығынан өтуге (транзиттен өтуге) рұқсат бергенде. Осы типтегі монтировкалар дәл астрономиялық өлшеулерге арналған транзиттік телескоптарда қолданылады. Сонымен қатар, транзиттік монтировкалар шығындарды үнемдеу үшін немесе құралдардың массасы бірнеше ось бойымен қозғалуды қиын жасайтын жағдайларда, мысалы, ірі радиотелескоптарда қолданылады.
Transit mounts are single axis mounts fixed in azimuth while rotating in altitude, usually oriented on a north south axis. This allows the telescope to view the whole sky, but only when the Earth's rotation allows the objects to cross (transit) through that narrow north south line (the meridian). This type of mount is used in transit telescopes, designed for precision astronomical measurement. Transit mounts are also used to save on cost or where the instruments mass makes movement on more than one axis very difficult, such as large radio telescopes.
Алтазимут тұғырлары
Алтазимут, биіктік-азимут немесе alt-az монтаждаулары телескоптарды биіктік бойынша (жоғары және төмен) немесе азимут бойынша (оңнан-солға) жеке қозғалыстармен жылжытуға мүмкіндік береді. Бұл механикалық тұрғыдан қарапайым монтаждау телескоптардың алғашқы конструкцияларында қолданылған, ал 20-шы ғасырдың екінші жартысына дейін экваторлық монтаждауларға қарағанда "кем жетілген" балама ретінде пайдаланылды, себебі ол түн аспанының қозғалысын қадағалауға мүмкіндік бермейтін. Осы себепті ол жақында ғана қолжетімді коммерциялық және хобби жобаларында қолданылып келді. Цифрлық қадағалау жүйелерінің пайда болуынан бері алтазимут монтаждаулары дерлік барлық қазіргі заманғы ірі зерттеу телескоптарында қолданылуда. Цифрлық қадағалау оны әуесқой астрономияда қолданылатын танымал телескоп монтаждау құралына айналдырды. Механикалық түрде аспан денелерінің қозғалысын оңай қадағалай алмауынан басқа, алтазимут монтаждаудың басқа да шектеулері бар. Телескоптың көру өрісі телескоптың қозғалысына байланысты әртүрлі жылдамдықпен бұрылады, ал телескоп корпусы бұрылмайды, сондықтан астрофотография немесе астрономиялық бейнелеудің басқа түрлері үшін қолданғанда көру өрісін кері бұру жүйесі қажет. Монтажда сонымен қатар "зенит тесігі" деп аталатын, зенитке жақын орналасқан, азимут координатасындағы қадағалау жылдамдығының экваторлық қозғалысты дәл қадағалау үшін тым жоғары болатын белгілі бір нүкте де бар (егер биіктік +90 градусқа дейін шектелсе).
Altazimuth, altitude azimuth, or alt az mounts allow telescopes to be moved in altitude (up and down), or azimuth (side to side), as separate motions. This mechanically simple mount was used in early telescope designs and until the second half of the 20th century was used as a "less sophisticated" alternative to equatorial mounts since it did not allow tracking of the night sky. This meant until recently it was normally used with inexpensive commercial and hobby constructions. Since the invention of digital tracking systems, altazimuth mounts have come to be used in practically all modern large research telescopes. Digital tracking has also made it a popular telescope mount used in amateur astronomy. Besides the mechanical inability to easily follow celestial motion the altazimuth mount does have other limitations. The telescope's field of view rotates at varying speed as the telescope tracks, whilst the telescope body does not, requiring a system to counter rotate the field of view when used for astrophotography or other types of astronomical imaging. The mount also has blind spot or "zenith hole", a spot near the zenith where the tracking rate in the azimuth coordinate becomes too high to accurately follow equatorial motion (if the elevation is limited to +90 degrees).
Alt-alt (биіктік-биіктік) тұрақтар
Alt-alt монтировкалары немесе биіктік-биіктік монтировкалары, горизонталь экваторлық монтировкаларға немесе Кардан аспалы гимбалдарға ұқсас конструкциялар болып табылады. Бұл монтировка альтазимут монтировкасына қарағанда артықшылығы бар – зенитке жақын соқыр аймақ болмайды, сондай-ақ аспан экваторына жақын объектілерді бақылау кезінде өріс айналуы ең аз болады. Бірақ ол экваторлық монтировканың барлық массасымен, күрделілігімен және инженерлік қиындықтарымен бірдей, сондықтан оны спутниктік қадағалау сияқты арнайы қолдануларда ғана қолданады.
Alt alt mounts, or altitude altitude mounts, are designs similar to horizontal equatorial yoke mounts or Cardan suspension gimbals. This mount is an alternative to the altazimuth mount that has the advantage of not having a blind spot near the zenith, and for objects near the celestial equator the field rotation is minimized. It has the disadvantage of having all the mass, complexity, and engineering problems of its equatorial counterpart, so is only used in specialty applications such as satellite tracking.