Кіріспе

Полюспен ұшу (RTP) – модельдік ұшқыштардың бір түрі, онда модель қанат ұшынан немесе фюзеляждан орталық тіреу құрылымына жалғанатын сызық арқылы бекітіледі. Басқару сигналдары тіркеме сызығымен бірге немесе оның құрамында жүретін сымдар арқылы модельге берілуі мүмкін. Оператор ұшқыш аппараттың ұшу шеңберінен тыс орналасқан басқару пульті арқылы оны басқара алады. Бұл бақылау сызығымен ұшудан өзгеше, онда ұшқыш/оператор ұшу шеңберінің ортасында тұрып, ұшқыш аппаратты тікелей қолдайды. RTP үй ішінде де, сыртта да қолданылуы мүмкін, бірақ сыртта пайдаланғанда әдетте тыныш жел болуы керек. Модельге қуат көзі ретінде көбінесе электрмотор қолданылады, себебі қуат сызық арқылы берілуі мүмкін және ауыр аккумуляторларды тасымалдау қажеттігі болмайды. Бұл оны ерекше төмен қысқыш, таза және үй ішінде ұшуға ыңғайлы етеді. Сыртта дәстүрлі қозғалтқыштарды да пайдалануға болады. Полюс – бұл центробегтік күштерге төтеп бере алатын қарапайым, салмақты тұрақ. Полюс басы еркін айналатын механизмді қамтамасыз етуі керек, көбінесе қандай да бір шарлы подшипник жиынтығын қамтиды. Сонымен қатар, сигналдар мен қуатты модельге беру қажет болған жағдайда, сырғанақ сақиналардың бір түрі қажет болады. RTP үшін модельдер өте қарапайым, көбінесе резеңке лентамен жұмыс істейтін модельдерден күрделі, нақты масштабтағы жобаларға дейін болуы мүмкін. Электр қуатын пайдалану арқасында астыңғы шассиді қайтару, клапандарды басқару сияқты күрделі басқару эффектілерін жүзеге асыруға болады. Алайда, байланған модельдің қозғалу еркіндігінің шектеулілігі толық аэродинамикалық басқаруды пайдалануға мүмкіндік бермейді. Көтерілу мен түсу әдетте моторлардың қуатын өзгерту арқылы жүзеге асырылады. Басқару пульті модельге берілетін токты өзгертуге мүмкіндік беретін қарапайым реостаттан ғана тұруы мүмкін. Күрделі басқару пультін де қарастыруға болады. Әдетте RTP жиынтығы бірнеше модельге бір уақытта бір полюсте ұшуға мүмкіндік береді. Бұл формациялық ұшу және имитациялық шайқас сияқты іс-шараларды жүргізуге мүмкіндік береді. Имитациялық шайқаста қарсыластың моделін шабуылдаушы модельдің винтісімен зақымдау арқылы жеңіске жетіледі. Сонымен қатар, әрбір модельдің артынан қағаздан жасалған лента тартқызылып, лента сәтті жойылғанда жеңіс расталады. Басқа да қиындықтарға решеттердің астынан, үстінен және арасынан ұшу, шарларды жару және тікелей айналу сияқты тапсырмалар жатады. Жыл сайын Калифорния штатының Тахо көлінде RTP жарысы өтеді. «Аарун кубогы» деп аталатын бұл жарысқа 0,020 қозғалтқыштары қажет, және ол жылдамдық пен «Concours d'Elegance» байқауынан тұрады. 10 футтық болат сызығындағы жылдамдық рекордтары 60 мильден асып түседі.

Радиобақылаумен полюсті айналып ұшу

RTP ұшудың тағы бір түсінігі бар. Бұл түсінік газ және руль басқаруымен байланысты. Бұл идеяны "kottenpark modelbouw club" (голланд тілінде) модельдеу клубы ойлап тапқан. Бұл әдеттегі RC контроллерін қолдану арқылы іске асырылады. Құбыс ішінде RC қабылдағышы, сондай-ақ рульді басқаруға арналған RC серво және ұшақтағы электрмоторды реттеуге арналған жылдамдық контроллері орналасқан. Рульді және электрмоторды басқару құбыстан модельді ұшаққа дейін 2 электр сымы арқылы жүзеге асырылады. Рульді басқару үшін бір сым қысқартылып, бір уақытта екінші сым ұзартылады. Бұл қозғалыс модельді ұшақта рульді басқаруға түрлендіріледі. Бұл жүйенің басты мақсаты – қашықтан басқару арқылы ұшуды үйрену, себебі тек екі еркіндік дәрежесі бар.