Кіріспе
Чех-британдық актер Герберт Чарльз Анжело Кучачевич зе Шлюдерпачеру (11 қыркүйек 1917 – 27 қыркүйек 2012), кәсіби аты Герберт Лом, 60 жылдан астам мансабы бар чех-британдық актер болған. Оның тыныш мінезі мен нақты, әдемі дикциясы оның жастық шағында қылмыскерлер немесе тартымды жаман жігіттер рөлінде, ал есейген сайын – кәсіби маман мен ақсүйектер рөлінде көрінуіне мүмкіндік берді. Өте жан-жақты актер ретінде, ол "Ал қызғылт пантера" франшизасындағы жеті фильмде шаршаған бас инспектор Чарльз Дрейфустың рөлін сомдап, комедиялық актер екенін де көрсетті. Ломның басқа да танымал фильмдері: "Ледикиллерлер" (1955), "Соғыс және бейбітшілік" (1956), "Спартак" (1960), "Эль-Сид" (1961), "Сырлы арал" (1961), "Операның шайыры" (1962) және "Өлі аймақ" (1983). Сонымен қатар, ол "Король және мен" музыкалық комедиясының түпнұсқалық Вест-Энд қойылымында Сиам королінің рөлін ойнады және 1960-шы жылдардағы "Адамдардың джунглісі" теледрамасында бас рөлде ойнады.
Herbert Charles Angelo Kuchačevič ze Schluderpacheru (11 September 1917 – 27 September 2012), known professionally as Herbert Lom , was a Czech British actor with a career spanning over 60 years. His cool demeanour and precise, elegant elocution saw him cast as criminals or suave villains in his younger years, and professional men and nobles as he aged. Highly versatile, he also proved a skilled comic actor in The Pink Panther franchise, playing the beleaguered Chief Inspector Charles Dreyfus in seven films. Lom’s other notable films included The Ladykillers (1955), War and Peace (1956), Spartacus (1960), El Cid (1961), Mysterious Island (also 1961), The Phantom of the Opera (1962), and The Dead Zone (1983). He also originated the role of the King of Siam in the original West End production of The King and I, and starred on the 1960s television drama The Human Jungle.
Ерте өмір және білім
Лом Прагада Карл Кучачевич зе Шлюдерпачеру мен Ольга Готтлибтің отбасында дүниеге келді. Оның анасы еврей тегінен еді. Оның әулетінен шыққан, Боцен қаласының тұрғыны Кристиан Шлюдерпахер 1601 жылы дворян титулы алған. Ломның әкесі кіші ұлы болғандықтан, көп мұрагерлікке ие болмады, отбасын баспа ісін жүргізу, автокөлік жөндеу шеберханасы ашу және өзін өнер агенті ретінде таныстыру арқылы асырады. Отбасы Праганың әртүрлі аудандарында тұрды: Жижковтан Височаныға көшіп келгенге дейін, кейін Виноградыда, содан кейін Жаңа қалада тұрды, онда Лом танымал неміс гимназиясында оқыды. Ол Прагадағы неміс университетінде біраз уақыт философияны оқыды, бірақ актер болу үшін оқуын доғарды.
Мансап
Ломның киноға дебюті – чехтың «Айқыш астындағы әйел» (1937) фильмінде болды, одан кейін «Құдайдың диірмендері» (1938) фильмінде ойнады. Оның алғашқы фильмдеріндегі рөлдері көбінесе эпизодтық болды, кейде басты рөлдерге де ие болды. Осы кезде ол өзінің тегін Лом («карьер» немесе «жарық» чех тілінде) деп өзгертті, себебі ол жергілікті телефон анықтамалығында тапқан ең қысқа тег еді. 1938–1939 жылдары нацистік Германия, Польша және Венгрияның Чехословакияны басып алуына байланысты Лом 1939 жылы Ұлыбританияға эмиграциялады. Ол 1940 жылдары британ фильмдерінде көптеген рөлдерде ойнады, көбінесе жаман рөлдерде, бірақ кейін комедияларда да көрінді. Анасының еврей тегіне қарамастан, Ломның ата-анасы аман қалды және Англияда оған қосылды. Ломның акцентіне қарамастан, ол еуропалық «қатыгез» актер ретінде бейнеленбеуіне қол жеткізді, түрлі рөлдерді сомдады, соның ішінде «Жас мырза Питт» (1942) фильмінде Наполеон Бонапарт және «Соғыс және бейбітшілік» (1956) фильміндегі король Видордың нұсқасы. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол Голливудпен жеті фильмге келісімшарт жасады, бірақ «саяси себептермен» американдық виза ала алмады. Сирек кездесетін басты рөлде Лом «Қос алиби» (1946) фильмінде егіз трапеция шеберлерін ойнады. Лом Роджерс пен Хаммерштейннің «Патша мен мен» мюзиклінің лондондық түпнұсқалық қойылымында Сиам патшасы рөлін сомдады. 1953 жылдың 8 қазанында Дрюри Лейн театрында ашылған қойылым 926 рет көрсетілді. Оны актерлік құрамның жазбасынан тыңдауға болады. Бірнеше жылдан кейін ол Алек Гиннес пен Питер Селлерспен бірге «Ледикиллерлер» (1955) фильмінде, Роберт Митчем, Джек Леммон және Рита Хейвортпен бірге «Төмендегі от» (1957) фильмінде ойнады. Ол 1960 жылдары көптеген фильмдердегі рөлдермен танымал болды, соның ішінде «Спартак» (1960); «Эль-Сид» (1961); «Құпия арал» (сондай-ақ 1961), Капитан Немо рөлінде; және Hammer Films-тің «Операның фантомы» (1962) фильмінің қайта түсірілімі, онда Лом басты рөлді ойнады, бетіне фантомдық маска киді. «Осындай рөлді ойнау керемет еді, – деді ол, – бірақ мен осы фильмнің әйгілі Гастон Леру әңгімесінің нұсқасының созылып кеткеніне көңілім қалды. Фантомға жететіндей жұмыс берілмеді, бірақ кем дегенде мен жамандық жасаған жоқпын. Майкл Гоф жамандық жасады». Осы кезеңде Лом өзінің жалғыз тұрақты телесериалында, британдық драма «Адамдар арасындағы орта» (1963–1964) екі маусым бойы Харли-стрит психиатры рөлін ойнады. Ол тағы бір төмен бюджетті қорқынышты фильмде, сиқыршыларды аулау туралы «Шайтанның белгісі» (Hexen bis aufs Blut gequält, 1970) фильмінде ойнады, онда ерекше түрде зорлық-зомбылық көріністері бар. Кинотеатрлар көрсетілімдерде науқастарға арналған қаптарды таратқан деген хабар бар. Лом АҚШ және Ұлыбританияда түсірілген басқа да қорқынышты фильмдерде ойнады, соның ішінде «Аражай», «Енді айқайлау басталады!», «Морг көшесіндегі кісі өлтірулер» және «Өлі аймақ». Лом, бәлкім, Блейк Эдвардстың «Ал қызғылт пантера» фильмдерінің көпшілігінде, серияның екінші фильмі «Қараңғыда ату» (1964) фильмінен бастап, инспектор Клузоның ұзақ уақыт бойы азап шеккен бас инспектор Чарльз Дрейфустың рөлін сомдағаны үшін ең көп танымал болды. Ол сондай-ақ Агата Кристидің «Анан ешкім жоқ» романының екі экрандық нұсқасында ойнады – 1975 жылғы нұсқада доктор Армстронг рөлінде және 1989 жылғы нұсқада генерал Роменский рөлінде. Лом екі тарихи роман жазды: біреуі драматург Кристофер Марлоу туралы («Шпионға кір: Кристофер Марлоудың қос өмірі», 1978), екіншісі Француз төңкерісі туралы («Доктор Гильотина: Ерте ғалымның ерекше іс-қимылдары», 1992). Соңғысының киноқұқықтары сатып алынды, бірақ әлі фильм түсірілген жоқ.
Жеке өмір
Лом 1948 жылы Диана Шёуге үйленді. 1961 және 1976 жылдар аралығында айырылысып, одан бұрын екі балалары болды. Бриджитта Эпплбимен болған қарым-қатынасынан бір баласы болды. Кейін ол Ева Лачикке үйленді; олар 1990 жылы ажырасты. 27 қыркүйекте 2012 жылы 95 жасында қайтыс болды.